Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΔΕΔ/Θεσ/1037/2025

ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ-ΟΡΚΩΜΟΣΙΑ:Επειδή, τέλος, ο αιτών επικουρικώς προβάλλει ότι η μη προσέλευσή του για ορκωμοσία κατά την συνεδρίαση της 26.12.2002 και κατά το μεταγενέστερο χρονικό διάστημα μέχρι την 31.12.2002 οφείλεται σε ανωτέρα βία, συνισταμένη στο γεγονός ότι είχε περιπέσει σε κώμα, προσκομίζει δε προς απόδειξη του πραγματικού αυτού ισχυρισμού την από 24.12.2002 γνωμάτευση ιδιώτη ιατρού. Ανεξαρτήτως, όμως, του ζητήματος αν η λόγω ανωτέρας βίας μη ορκωμοσία των εκλεγέντων μέχρι την παραμονή της εγκαταστάσεως των δημοτικών αρχών συγχωρείται κατά νόμο και δεν επιφέρει την αυτοδικαία έκπτωσή τους, πάντως εν προκειμένω δεν αποδεικνύεται ότι συνέτρεξε περίπτωση ανωτέρας βίας, ήτοι γεγονότος αναπότρεπτου ή ανυπέρβλητου και απρόβλεπτου κωλύματος συνεπεία του οποίου ο ενδιαφερόμενος τελεί σε απόλυτη πραγματική αδυναμία να επιμεληθεί των υποθέσεών του είτε αυτοπροσώπως είτε δι’ άλλου προσώπου (...), αφ’ ενός μεν διότι στην προσκομιζομένη ιατρική γνωμάτευση δεν αναφέρεται ότι ο αιτών είχε περιπέσει σε κώμα αλλά ότι στις 24.12.2002 παρουσίασε απορρύθμιση του σακχάρου του αίματος για την αντιμετώπιση της οποίας του συνεστήθη φαρμακευτική αγωγή και παραμονή κατ’ οίκον, αφ’ ετέρου δε διότι όπως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου ο αιτών κατά τον κρίσιμο χρόνο ασκούσε τα καθήκοντα του απερχομένου στις 31.12.2002 δημάρχου … χωρίς να τεθεί ζήτημα αναπληρώσεώς του λόγω αδυναμίας του για την άσκηση των καθηκόντων αυτών.Απορρίπτει την αίτηση.

Η απόφαση 1291/15.07.2025 του Προϊσταμένου της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών αφορά την απόρριψη ενδικοφανούς προσφυγής εταιρείας κατά πράξης επιβολής προστίμου 2.000,00€ (άρθρου 55 ν. 5104/2024) της Δ.Ο.Υ. Λάρισας για το φορολογικό έτος 2023. Το πρόστιμο επιβλήθηκε λόγω εκπρόθεσμης υποβολής του Συνοπτικού Πίνακα Πληροφοριών για ενδοομιλικές συναλλαγές. Η εταιρεία επικαλέστηκε ανωτέρα βία λόγω ασθένειας του λογιστή της, προσκομίζοντας ιατρική γνωμάτευση για κατάκλιση. Η ΔΕΔ απέρριψε τον ισχυρισμό, τονίζοντας ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του Ν. 5042/2023 για παράταση, καθώς δεν αποδείχθηκε νοσηλεία τριών τουλάχιστον ημερών σε νοσοκομείο, ούτε η νόμιμη εξουσιοδότηση του λογιστή, ενώ η ιατρική σύσταση για κατάκλιση δόθηκε μετά τη λήξη της προθεσμίας υποβολής (26η Ιουλίου 2024).

Δικαίωμα διορισμού τέκνου αστυνομικού υπαλλήλου στο Αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας ως πολιτικού υπαλλήλου, κατ’ άρθρο 12 παρ. 6 του Ν 3387/2005. Προϋποθέσεις της ευεργετικής διάταξης. Κρισιμότητα του χρόνου αναγωγής της αναπηρίας στον τραυματισμό.(..)Κατάσταση :  Εκκρεμεί αποδοχή 
Δεν κέκτηται δικαίωμα διορισμού του στο Αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας, κατ’ άρθρο 12 παρ. 6 του Ν 3387/2005, τέκνο τραυματισθέντος αστυνομικού υπαλλήλου δεδομένου του ότι: α) Στην προσκομιζόμενη ιατρική γνωμάτευση η διαπιστούμενη ανικανότητα του παθόντος ως και το ποσοστό αυτής λαμβάνει χώρα μετά από 27 έτη από τον τραυματισμό αυτού, με αναγωγή σε ενεστώτα χρόνο, γεγονός που αποκλείει την εφαρμογή των εν λόγω ευεργετικών διατάξεων. β) Στην πιστοποίηση της αναπηρίας και του ποσοστού αυτής δεν λαμβάνει χώρα αναφορά περί αιτιώδους συνάφειας μεταξύ της ανικανότητας του παθόντος αστυνομικού υπαλλήλου ως και του ποσοστού αυτής προς τον τραυματισμό του.

Εγκατάσταση επεξεργασίας λυμάτων...Επειδή, η αιτούσα προβάλλει ότι είναι «υπέρμετρα δυσμενής για την πλειοψηφία των συμμετεχόντων» η πρόβλεψη της διακήρυξης στο άρθρο 11ο στοιχείο Γ αρ. 8, σύμφωνα με την οποία «Εφόσον οι προσφέροντες δεν κατασκευάζουν το σύστημα βιολογικής επεξεργασίας (κύριος εξοπλισμός) μερικά ή ολικά σε δικό τους εργοστάσιο πρέπει να επισυνάψουν υπεύθυνη δήλωση του αντίστοιχου εργοστασίου κατασκευής ή του επίσημου αντιπροσώπου του στην Ελλάδα, στην οποία θα δηλώνει ότι: Έχει αποδεχθεί… έναντι του προσφέροντα την εκτέλεση της συγκεκριμένης προμήθειας, σε περίπτωση κατακύρωσης στον προμηθευτή υπέρ του οποίου έγινε η αποδοχή …», προτείνει δε τροποποίηση του όρου αυτού. Με το εν λόγω περιεχόμενο, ο εξεταζόμενος λόγος προβάλλεται χωρίς έννομο συμφέρον, εφόσον, όπως προκύπτει από το πρακτικό της Επιτροπής Διαγωνισμού της 30.12.2014, η αιτούσα προσκόμισε το ως άνω δικαιολογητικό, πλην όμως η συμμετοχή της απορρίφθηκε για άλλον λόγο (μη προσκόμιση βεβαίωσης ασφαλιστικής ενημερότητας). Επειδή, υποστηρίζεται ότι το κριτήριο της ομάδας 2α, σύμφωνα με το οποίο βαθμολογείται από 40 έως 60 μόρια η εγγύτητα της «έδρας συνεργείου-τοπικού συνεργάτη» σε σχέση με τον τόπο της εγκατάστασης επεξεργασίας λυμάτων, συνιστά «φωτογραφική διάταξη», διότι «πριμοδοτούνται παρανόμως οι τοπικοί συνεργάτες, ήτοι οικονομικοί φορείς είτε εδρεύοντες στην ... είτε όσοι διαθέτουν κάποιου είδους εγκατάσταση-υποδομή στην ... και μάλιστα πλησίον της …». Ο ισχυρισμός αυτός, έτσι όπως προβάλλεται, είναι απορριπτέος ως αορίστως προβαλλόμενος, εφόσον δεν κατονομάζονται εκείνοι οι οποίοι, κατά την αιτούσα, ωφελούνται.

Κατασκευή σιδηροδρομικού διαδρόμου...Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι οι επίδικες εργασίες αποτελούν νέες εργασίες, οι οποίες δεν συμπεριλαμβάνονταν στην αρχική σύμβαση (συμβατική τιμή του άρθρου Α.14), ενώ το επίμαχο μηχάνημα δεν περιλαμβανόταν στον υποβληθέντα κατάλογο μηχανολογικού εξοπλισμού της αναδόχου (βλ. έγγραφο 346/14.1.2019).  Σε κάθε περίπτωση, δεν θα μπορούσε η ανάδοχος εταιρεία, όπως εσφαλμένα δέχθηκε το Κλιμάκιο, να διαμορφώσει την οικονομική της προσφορά λαμβάνοντας υπόψη και το ενδεχόμενο να υποχρεωθεί σε αποκλειστική χρήση του επίμαχου ειδικού τύπου υδροφρέζας, διότι αυτό θα καθιστούσε την προσφορά της, είτε λιγότερο ανταγωνιστική έναντι των λοιπών, είτε θα μπορούσε να κριθεί απαράδεκτη ως υπερβαίνουσα τις οικείες τιμές της Υπηρεσίας (πρβλ. Ελ. Συν. απόφ. VI Tμ, 404/2017). Συνεπώς, νομίμως συντάχθηκε ο 1ος Α.Π.Ε και το 2ο Π.Κ.Τ.Μ.Ν.Ε., που τον συνοδεύει, χωρίς να τίθεται ζήτημα προσβολής των αρχών της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης των διαγωνιζομένων.Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω, το Τμήμα κρίνει κατά πλειοψηφία ότι οι προσφυγές ανάκλησης πρέπει να γίνουν δεκτές και να ανακληθεί η προσβαλλόμενη πράξη 286/2021 του Ε΄ Κλιμακίου. Περαιτέρω δε, κρίνει ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Κατασκευή τετραπλού σιδηροδρομικού διαδρόμου στο τμήμα Έξοδος Σ.Σ. Αθηνών (ΣΣΑ) – Τρεις Γέφυρες με υπογειοποίηση στην περιοχή Σεπολίων (Α.Σ. 2507/15-11-2018)».  Τέλος, πρέπει να αποδοθούν στις προσφεύγουσες τα καταβληθέντα από αυτές παράβολα (βλ. άρθρο 336 σε συνδυασμό με το άρθρο 310 παρ. 1 του ν. 4700/2020).

Εάν α) η Διοίκηση δεσμεύεται από τη γνωμάτευση της Α.Ν.Υ.Ε. με αριθμό 6112/11.9.2020, η οποία κρίνει συμμετασχόντα σε διαγωνισμό πρόσληψης Πλοηγών ως «Κατάλληλο για Πλοηγό» παρότι μεταγενέστερα στις 12.10.2020 και πριν την έκδοση της πράξης διορισμού, υπήρχαν μακροσκοπικά ευρήματα, που συνιστούν ενδεχομένως πρόβλημα υγείας για το οποίο απαιτείται νέα ιατρική κρίση από την ίδια υγειονομική επιτροπή, και β) η Διοίκηση κωλύεται σε πρόσληψη του επόμενου υποψηφίου του πίνακα επιτυχόντων της κ.υ.α. των Υπουργών Εσωτερικών και Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής με αριθμό 2901.1/47373/2020/22.7.2020.(...)Α) Η Διοίκηση δεσμεύεται από τις μέχρι τώρα ενέργειές της κατά τη διεξαγωγή του διαγωνισμού υποψηφίων πλοηγών, δύναται ωστόσο, δρώντας με σκοπό την προστασία του δημοσίου συμφέροντος, συνιστάμενου στην ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, αλλά και υποχρεούμενη να λάβει μέτρα που αποσκοπούν στην προστασία της ζωής και της υγείας του υποψηφίου πλοηγού, κατόπιν προηγούμενης ακρόασής του, να αναστείλει προσωρινά, για το απολύτως αναγκαίο χρονικό διάστημα, τη διαδικασία διορισμού του και να απευθύνει κατεπείγον έγγραφο στην Α.Ν.Υ.Ε., με το οποίο: α) να εκθέτει ειδικά και πλήρως αιτιολογημένα πρόδηλα ευρήματα ως προς τη σωματική ικανότητα του υποψήφιου πλοηγού, ειδικά σε σχέση με την άσκηση των καθηκόντων του, όπως αυτά καθορίζονται στην οικεία νομοθεσία, β) να ζητά από την Α.Ν.Υ.Ε. να εκτιμήσει, εντός συγκεκριμένης προθεσμίας και πάντως το συντομότερο δυνατό, αν τα ευρήματα, σε συνδυασμό με τα στοιχεία που η Α.Ν.Υ.Ε. είχε υπόψη της κατά την εξέταση του υποψηφίου, επιβάλουν την επανεξέτασή του και γ) σε περίπτωση που κριθούν τα ευρήματα επαρκή, να ζητά από την Α.Ν.Υ.Ε. την άμεση επανεξέτασή του. Β) Υπό τα δεδομένα της υπόθεσης, η Διοίκηση κωλύεται να προβεί στην πρόσληψη του επόμενου υποψηφίου (ομόφωνα).

1) Δυνατότητα ανάκλησης των Πρωτοκόλλων Επιβολής Ειδικής Αποζημίωσης (ΠΕΕΑ), τα οποία κρίθηκαν δικαστικά με απορριπτικές ως προς την ακύρωσή τους αποφάσεις και εν συνεχεία βεβαιώθηκαν στην οικεία ΔΟΥ, μετά την οικειοθελή παράδοση κατ’ εφαρμογή των διατάξεων των παραγράφων 5 και 6 του άρθρου 67Α του ν. 998/1979. 2) Διαδικασία που ακολουθείται προκειμένου να ανακληθούν τα με δικαστική απόφαση επιβληθέντα πρόστιμα.(...)1.α) Κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 5 του άρθρου 67Α του ν. 998/1979, μετά την οικειοθελή παράδοση που επέρχεται με τη σύνταξη από το δασάρχη πρωτοκόλλου παράδοσης και παραλαβής ή την κατεδάφιση από τον κύριο, νομέα ή κάτοχο, των αυθαίρετων κτισμάτων, που βρίσκονται εντός των εκτάσεων της παραγράφου 1 του ιδίου άρθρου, εφόσον η, ως άνω, παράδοση ή κατεδάφιση πραγματοποιηθεί μετά τη λήξη της εξάμηνης ανατρεπτικής προθεσμίας, που θέτει η μεταβατική διάταξη της παραγράφου 6 του ιδίου άρθρου, ο δασάρχης, δύναται να ανακαλεί το Πρωτόκολλο Επιβολής Ειδικής Αποζημίωσης (ΠΕΕΑ) που αφορά στο αμέσως προηγούμενο της οικειοθελούς παράδοσης ή της κατεδάφισης, χρονικό διάστημα. Στην περίπτωση δε που έχουν εκδοθεί περισσότερα ΠΕΕΑ και κάποιο από αυτά έχει ακυρωθεί με δικαστική απόφαση, η Διοίκηση μπορεί να ανακαλεί και τα ΠΕΕΑ που αφορούν σε χρονικά διαστήματα μεταγενέστερα του ΠΕΕΑ που ακυρώθηκε δικαστικά, β) κατ’ εφαρμογή της μεταβατικής διάταξης της παραγράφου 6 του άρθρου 67Α του ν. 998/1979, ο δασάρχης υποχρεούται σε ανάκληση όλων ανεξαιρέτως των Πρωτοκόλλων ΕΕΑ που εκδόθηκαν, μέχρις ότου, ο κύριος, νομέας ή ο κάτοχος των ως άνω αυθαίρετων κτισμάτων προέβη στην κατεδάφιση ή στην ως άνω οικειοθελή παράδοση αυτών στο Δημόσιο, με την προϋπόθεση ότι η κατεδάφιση ή η οικειοθελής παράδοση έχει ήδη, λάβει χώρα, μέσα στην εξάμηνη ανατρεπτική προθεσμία που ορίζει η διάταξη (ομόφωνα). 2. Η, κατά τα ως άνω, ανάκληση των Πρωτοκόλλων ΕΕΑ ενεργείται είτε οίκοθεν από το δασάρχη είτε κατόπιν αίτησης του διοικούμενου ενώπιον της δασικής αρχής. Στην περίπτωση δε που τα Πρωτόκολλα ΕΕΑ έχουν βεβαιωθεί ταμειακά από τη ΔΟΥ, μετά την (εν ευρεία εννοία) βεβαίωσή τους από το δασάρχη με τη σύνταξη και αποστολή στη ΔΟΥ χρηματικού καταλόγου, τότε ο ίδιος δασάρχης εκδίδει τα ατομικά φύλλα έκπτωσης (ΑΦΕΚ) των βεβαιωθέντων εσόδων, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στις διατάξεις των άρθρων 98 και 99 του π.δ./τος 16/1989 (ομόφωνα).

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ-ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ:..ζητείται η ανάκληση της 458/2016 Πράξης του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.Ενόψει των προεκτεθέντων συντρέχουν, κατά την πλειοψηφούσα κρίση του Τμήματος, οι προϋποθέσεις σύναψης συμπληρωματικής σύμβασης, δοθέντος ότι το πρόσθετο μεταφορικό έργο προέκυψε από την αιφνίδια αλλαγή των συνθηκών μετά την δημοπρασία του ελεγχόμενου έργου, σε σχέση με εκείνες που υπήρχαν κατά το χρόνο σύνταξης των τευχών δημοπράτησης του (διακοπή λειτουργίας του λατομείου «….», που λειτουργούσε στην περιοχή της ….  … και αναγκαστική λήψη των λατομικών προϊόντων από το λατομείο «…..», της λατομικής περιοχής ... του Δήμου … και από τα μεταλλεία … της εταιρείας «….»,τα οποία βρίσκονται σε μεγαλύτερη απόσταση από την αρχικώς εκτιμηθείσα) οι οποίες συνιστούν απρόβλεπτες περιστάσεις και τεκμηριώνουν την αναγκαιότητα σύναψης συμπληρωματικής σύμβασης με την υφιστάμενο ανάδοχο. Και τούτο διότι,….Σε κάθε περίπτωση, δεν θα μπορούσε η ανάδοχος εταιρεία, όπως εσφαλμένα δέχθηκε το Κλιμάκιο, να διαμορφώσει την οικονομική της προσφορά λαμβάνοντας υπόψη και το ενδεχόμενο να υποχρεωθεί να αναζητήσει άλλη πηγή προμήθειας των υλικών αυτών στην ευρύτερη περιοχή, διότι αυτό θα καθιστούσε την προσφορά της, είτε λιγότερο ανταγωνιστική έναντι των λοιπών, είτε θα μπορούσε να κριθεί απαράδεκτη ως υπερβαίνουσα τις οικείες τιμές της Υπηρεσίας. Η παύση δε λειτουργίας του πλησιέστερου λατομείου της περιοχής και η διαφοροποίηση των αποστάσεων μεταφοράς και των συνθηκών διακίνησης που είχαν ληφθεί υπόψη κατά την σύνταξη των Τευχών Δημοπράτησης για την εισκόμιση αδρανών υλικών οδοστρωσίας και ασφαλτικών, συνιστά απρόβλεπτη περίσταση, αφού μετέβαλε ουσιωδώς το αντικείμενο της σύμβασης. Ο απρόβλεπτος αυτός πολλαπλασιασμός του συμβατικού κόστους, ο οποίος οδήγησε σε κατάδηλη ανατροπή της σχέσης μεταξύ παροχής και αντιπαροχής δεν μπορεί να βαρύνει μονομερώς τον ανάδοχο και να απαλλάξει την αναθέτουσα αρχή από την υποχρέωση καταβολής των αναγκαίων για την κατασκευή του έργου δαπανών. Σε κάθε περίπτωση, οι ως άνω μεταφορικές υπηρεσίες δεν μπορούν από τεχνική και οικονομική άποψη να διαχωριστούν από την αρχική σύμβαση, χωρίς να δημιουργήσουν μείζονα προβλήματα για την αναθέτουσα αρχή, καθόσον είναι αναγκαίες και προαπαιτούμενες για την ολοκλήρωση του συμβατικού αντικειμένου του έργου. Επομένως παρέχεται, εν προκειμένω, νόμιμο έρεισμα για τη σύναψη συμπληρωματικής συμβάσεως για τη μεταφορά των αναγκαίων αδρανών υλικών από τα πλησιέστερα προς το έργο νομίμως λειτουργούντα λατομεία και την καταβολή πρόσθετης αποζημίωσης στην ανάδοχο, με την σύνταξη ΑΠΕ κατά τις ισχύουσες διατάξεις.(...)Κατ΄ ακολουθίαν των ανωτέρω, η κρινόμενη αίτηση και η υπέρ αυτής ασκηθείσα παρέμβαση, πρέπει να γίνουν δεκτές και να ανακληθεί η 458/2016 Πράξη του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Το άρθρο 21 του Κανονισμού Προμηθειών του Δημοσίου (π.δ. 118/2007-Α΄ 150), που φέρει τον τίτλο «Κρίσεις αποτελεσμάτων διαγωνισμών», ορίζει, μεταξύ άλλων, ότι: «Το αρμόδιο για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού όργανο, με αιτιολογημένη γνωμοδότησή του, μπορεί να προτείνει: α. … δ. Ματαίωση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού και επανάληψή του με τροποποίηση ή μη των όρων και των τεχνικών προδιαγραφών. ε. Ματαίωση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού και προσφυγή στη διαδικασία της διαπραγμάτευσης, όταν συντρέχει λόγος επείγοντος που δεν οφείλεται σε υπαιτιότητα της Υπηρεσίας. στ. Ματαίωση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού σύμφωνα με τις διατάξεις των υπό στοιχεία Ι και ΙΙ των περ. α και β της παρ. 2 του άρθρου 20 του παρόντος. ζ. Οριστική ματαίωση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού στις εξής περιπτώσεις: i) Όταν ο φορέας δε χρειάζεται πλέον το υλικό είτε λόγω αλλαγών στην τεχνολογία είτε λόγω διακοπής ή περιορισμού της δραστηριότητας, για την οποία επρόκειτο να χρησιμοποιηθεί το υλικό. ii) Όταν συντρέχουν άλλοι λόγοι δημοσίου συμφέροντος που επιβάλλουν την ματαίωση. η. Ειδικά σε περιπτώσεις διαγωνισμών με κριτήριο τη χαμηλότερη τιμή στους οποίους υποβάλλεται μία μόνο προσφορά ή τελικά γίνεται αποδεκτή μία μόνο προσφορά και εφόσον δεν υπάρχουν συγκριτικά στοιχεία τιμών είτε προηγούμενων διαγωνισμών είτε της αγοράς που επιβεβαιώνονται με παραστατικά, ο διαγωνισμός ματαιώνεται και επαναλαμβάνεται υποχρεωτικά. Στον επαναληπτικό διαγωνισμό και εφόσον συντρέχουν εκ νέου οι παραπάνω περιστάσεις, ο διαγωνισμός ολοκληρώνεται με διαπραγμάτευση της τιμής». Από τη γραμματική διατύπωση και τη διάρθρωση των προαναφερόμενων διατάξεων συνάγεται, μεταξύ άλλων, ότι με την παρ. (η) εισάγεται μία ειδική περίπτωση υποχρεωτικής ματαίωσης διαγωνισμού. Ειδικότερα, η διοίκηση οφείλει να προβεί στη ματαίωση του διαγωνισμού όταν συντρέχουν σωρευτικά τρεις προϋποθέσεις: α) ο διαγωνισμός διεξήχθη με κριτήριο τη χαμηλότερη τιμή, β) υποβλήθηκε μία μόνο προσφορά ή τελικά έγινε αποδεκτή μία μόνο προσφορά και γ) δεν υπάρχουν συγκριτικά στοιχεία τιμών είτε προηγούμενων διαγωνισμών είτε της αγοράς. Προφανής δε δικαιολογητικός λόγος για τη θέσπιση της τρίτης προϋπόθεσης είναι η αναγκαιότητα εξέτασης από την αναθέτουσα αρχή του ασύμφορου/ικανοποιητικού ή μη του αποτελέσματος του διαγωνισμού. Και τούτο διότι από την κείμενη νομοθεσία δεν αποκλείεται μεν η κατακύρωση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού, για τον οποίο τηρήθηκαν οι απαιτούμενοι κανόνες δημοσιότητας για την επιλογή αναδόχου προμηθευτή, στον μοναδικό υποψήφιο, ούτε όμως προκύπτει υποχρέωση της αναθέτουσας αρχής να αναθέσει το έργο στον μοναδικό προσφέροντα που κρίθηκε ικανός να μετάσχει στον διαγωνισμό, στην περίπτωση που το αποτέλεσμα του διαγωνισμού με βάση τα υπάρχοντα συγκριτικά στοιχεία είναι ασύμφορο - μη ικανοποιητικό (βλ. Πρακτικό 24ης/23.11.1998 Συν. Ολ. Ελ. Συν. Θέμα Β΄ , Πράξη 39/2009 Στ΄ Κλιμακίου, πρβλ. απόφαση της 16ης Σεπτεμβρίου 1999, C-27/98, Fracasso και Leitschutz, απόφαση της 15ης Οκτωβρίου 2009, C-138/2008, Hochtief AG, ΣτΕ 375/2009, ΕΑ ΣτΕ 33/2009). Περαιτέρω, από τη γραμματική διατύπωση της παρ. (η) του άρθρου 21 του Κ.Π.Δ., και σε αντιδιαστολή με τη διατύπωση των λοιπών παραγράφων του άρθρου αυτού που αναφέρονται στις περιπτώσεις δυνητικής ματαίωσης, όπου ρητά απαιτείται αιτιολογημένη γνωμοδότηση του αρμοδίου για την κρίση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού οργάνου όταν αυτό προτείνει την ματαίωση του διαγωνισμού, προκύπτει ότι ο νομοθέτης περιορίστηκε στην αναγραφή και μόνο των προϋποθέσεων της υποχρεωτικής ματαίωσης, προτάσσοντας μάλιστα την πραγματική ανυπαρξία συγκριτικών στοιχείων, και δε συμπεριέλαβε σχετική ρύθμιση ως προς το περιεχόμενο της εισήγησης του αρμοδίου για την κρίση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού οργάνου στην περίπτωση που αυτό κρίνει ότι η διαδικασία πρέπει να συνεχιστεί παρά τον ένα και μοναδικό προσφέροντα. Από τα ανωτέρω συνάγεται συνεπώς ότι δεν απαιτείται εκ του νόμου να παρατίθενται στη σχετική εισήγηση εκείνα τα συγκριτικά στοιχεία που ελήφθησαν υπόψη από το γνωμοδοτούν όργανο που προτείνει τη συνέχιση της διαδικασίας, αλλά αρκεί αυτά να ενυπάρχουν στα λοιπά στοιχεία της διαγωνιστικής διαδικασίας. Το έχον συμβουλευτική γνώμη μέλος του Τμήματος Χρυσούλα Μιχαλάκη, Πάρεδρος, διατύπωσε την άποψη ότι, προεχόντως για λόγους διαφάνειας, αλλά, και για λόγους που άπτονται της χρηστής οικονομικής διαχείρισης, πρέπει στην εισήγηση του αρμοδίου για την κρίση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού οργάνου να αναφέρονται, έστω και συνοπτικά, τα συγκριτικά εκείνα στοιχεία που ελήφθησαν υπόψη για την αξιολόγηση του αποτελέσματος του διαγωνισμού ως ικανοποιητικού, παρά την ύπαρξη ενός και μοναδικού υποψηφίου.

Προμήθεια και ανανέωση αδειών χρήσης προϊόντων λογισμικού στο πλαίσιο της «Microsoft Enterprise Agreement» (...) Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω (σκ. II), η διαδικασία που ακολουθήθηκε για την ανάθεση της ελεγχόμενης σύμβασης (διαπραγμάτευση χωρίς δημοσίευση της προκήρυξης) δεν μπορεί να βρει έρεισμα στη διάταξη του άρθρου 269 περ. γ΄ υποπερ. γγ΄, που αναφέρεται στην ύπαρξη λόγων προστασίας αποκλειστικών δικαιωμάτων για τους οποίους συγκεκριμένος μόνο οικονομικός φορέας μπορεί να εκτελέσει τη σύμβαση. Τούτο, διότι ναι μεν η εταιρεία …έχει παρακρατήσει το δικαίωμα κυριότητας επί των προϊόντων για τα οποία παρέχει, στο πλαίσιο των συμβάσεων τύπου Enterprise Agreement, τις άδειες χρήσης, οι οποίες αποτελούν και το κύριο αντικείμενο της ελεγχόμενης σύμβασης, και οι εν λόγω άδειες υπόκεινται πράγματι σε προστασία δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, πλην όμως η επιλογή για χρήση των προϊόντων της εταιρείας …με διατήρηση αποκλειστικών δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας από την ανάδοχο επί στοιχείων του τεχνικού φακέλου της σύμβασης, χωρίς να προβλέπεται η μεταβίβαση των δικαιωμάτων αυτών στην Ε.Υ.Δ.Α.Π. Α.Ε. μετά τη λήξη της σύμβασης ή η δυνατότητα της τελευταίας να επεμβαίνει στο δίκτυο, κάνοντας χρήση των στοιχείων του φακέλου χωρίς την άδεια της αναδόχου, οδηγεί κατ΄ ουσία σε προκαθορισμό της διαρκούς επιλογής της ανωτέρω εταιρείας ως αναδόχου και για τις μελλοντικές φάσεις επέκτασης, συντήρησης ή ανανέωσης του πληροφοριακού δικτύου της Ε.ΥΔ.Α.Π., με συνέπεια η εταιρεία …να εμφανίζεται ως μοναδική, έναντι οιουδήποτε άλλου δραστηριοποιούμενου στον ίδιο οικονομικό κλάδο, παρόχου/προμηθευτή των ζητούμενων υπηρεσιών/αγαθών, λόγω του τεχνητού περιορισμού των παραμέτρων της αρχικής σύμβασης. Στον ίδιο χώρο δε (προϊόντα και υπηρεσίες λογισμικού) δραστηριοποιούνται και άλλοι οικονομικοί φορείς, οι οποίοι παρέχουν ισοδύναμα ή παρόμοια αγαθά ή υπηρεσίες με αυτά της…, όπως η δημιουργία αυτόνομων συστημάτων λογισμικού. Περαιτέρω, η διαδικασία ανάθεσης της ελεγχόμενης σύμβασης δύναται να βρει έρεισμα στη διάταξη της περ. ε΄ του άρθρου 269 του ν. 4412/2016, που αναφέρεται στη δυνατότητα της αναθέτουσας αρχής να συνάπτει σύμβαση με το αρχικό ανάδοχο, είτε για τη μερική αντικατάσταση αγαθών ή εγκαταστάσεων είτε για την επέκτασή τους, δοθέντος ότι η πληροφοριακή υποδομή της Ε.Υ.ΔΑ.Π. Α.Ε. βασίζεται σε λογισμικά προϊόντα της εταιρείας…, η δε ενδεχόμενη αλλαγή, στην παρούσα φάση, των εν λόγω προϊόντων με προϊόντα άλλων κατασκευαστών θα υποχρέωνε την επιχείρηση σε ριζικό ανασχεδιασμό των πληροφοριακών δομών της, στην εκ νέου προμήθεια σωρείας προγραμμάτων και νέου εξοπλισμού, στην επανεκπαίδευση του προσωπικού της στα νέα λογισμικά και θα επέφερε μεγάλες τεχνικές δυσχέρειες, λόγω της μεταξύ τους ασυμβατότητας, στην ομαλή και ασφαλή λειτουργία του πληροφοριακού της συστήματος.