ΕλΣυνΚλ.Τμ.4/82/2017

ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις προηγούμενες σκέψεις, το Κλιμάκιο κρίνει ότι, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα από την Επίτροπο, μη νομίμως ανατέθηκαν οι ανωτέρω υπηρεσίες με τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης στη φερόμενη ως δικαιούχο εταιρεία, δεδομένου ότι δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις επιτρεπτής προσφυγής στην εν λόγω διαδικασία. Ειδικότερα, πέραν του ότι η αξία των επίμαχων υπηρεσιών, αναγόμενη σε ετήσια βάση, υπερβαίνει το νόμιμο όριο διενέργειας απευθείας ανάθεσης, από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει ότι συνέτρεξαν λόγοι επείγοντες οφειλόμενοι σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίοι κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των πάγιων αναγκών του Νοσοκομείου για υπηρεσίες εξειδικευμένων μεταφορών, η εξασφάλιση της συνεχούς και απρόσκοπτης παροχής των οποίων ανάγεται στη σφαίρα ευθύνης της Διοίκησης, υπό την έννοια του ορθολογικού προγραμματισμού από τα αρμόδια όργανα των εκ των προτέρων γνωστών σε αυτά αναγκών, καθώς και της τήρησης και έγκαιρης ολοκλήρωσης των διαδικασιών που προβλέπονται από τη νομοθεσία περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων.

Προμήθεια ραμμάτων.(...)Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις προηγούμενες σκέψεις, το Κλιμάκιο κρίνει ότι, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα από την Επίτροπο, μη νομίμως ανατέθηκε η ανωτέρω προμήθεια με τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης, δεδομένου ότι δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις επιτρεπτής προσφυγής στην εν λόγω διαδικασία. Ειδικότερα, η αξία της επίμαχης προμήθειας, αναγόμενη σε ετήσια βάση, υπερβαίνει το νόμιμο όριο διενέργειας απευθείας ανάθεσης, ενώ από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει, ούτε το Νοσοκομείο αποδεικνύει, ότι συνέτρεξαν λόγοι επείγοντες, οφειλόμενοι σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίοι κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των αναγκών του, η οποία, σε κάθε περίπτωση, ανάγεται στη σφαίρα ευθύνης της Διοίκησης, υπό την έννοια του ορθολογικού προγραμματισμού από τα αρμόδια όργανα των εκ των προτέρων γνωστών σε αυτά αναγκών, καθώς και της τήρησης και έγκαιρης ολοκλήρωσης των διαδικασιών που προβλέπονται από τη νομοθεσία περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων.

Παροχή υπηρεσιών διαχείρισης αποβλήτων.(...) Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις προηγούμενες σκέψεις, το Κλιμάκιο κρίνει ότι, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα από την Επίτροπο, μη νομίμως ανατέθηκαν οι ανωτέρω υπηρεσίες με τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης στη φερόμενη ως δικαιούχο εταιρεία, δεδομένου ότι δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις επιτρεπτής προσφυγής στην εν λόγω διαδικασία. Ειδικότερα, η αξία των επίμαχων υπηρεσιών, αναγόμενη σε ετήσια βάση, υπερβαίνει το νόμιμο όριο διενέργειας απευθείας ανάθεσης, ενώ από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει ότι συνέτρεξαν λόγοι επείγοντες οφειλόμενοι σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίοι κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των πάγιων αναγκών του Νοσοκομείου για υπηρεσίες μεταφοράς και αποτέφρωσης μολυσματικών αποβλήτων, η εξασφάλιση της συνεχούς και απρόσκοπτης παροχής των οποίων ανάγεται στη σφαίρα ευθύνης της Διοίκησης, υπό την έννοια του ορθολογικού προγραμματισμού από τα αρμόδια όργανα των εκ των προτέρων γνωστών σε αυτά αναγκών, καθώς και της τήρησης και έγκαιρης ολοκλήρωσης των διαδικασιών που προβλέπονται από τη νομοθεσία περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων. 

Παροχή υπηρεσιών συντήρησης ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων:Με αυτά τα δεδομένα και όσα ήδη εκτέθηκαν στις νομικές σκέψεις που προηγήθηκαν, το Κλιμάκιο κρίνει τα ακόλουθα:Κατά τα βασίμως προβαλλόμενα από την Επίτροπο, το Νοσοκομείο είχε δυνατότητα να παρατείνει την από 2.3.2015 σύμβαση, σύμφωνα με το άρθρο 3 αυτής και το Παράρτημα Α΄ της 19/2012 διακήρυξης του σχετικού διαγωνισμού, για διάστημα δύο (2) μηνών. Συνακόλουθα, η παράταση για το πέραν του διμήνου χρονικό διάστημα είναι μη νόμιμη, καθότι δεν ευρίσκει έρεισμα ούτε στην οικεία διακήρυξη ούτε σε σχετικό συμβατικό όρο. Εξάλλου, σε κάθε περίπτωση, η χρονική διάρκεια της επίμαχης παράτασης δεν είναι ορισμένη, ενόψει του ότι η έκτασή της εξαρτάται από το μελλοντικό και αβέβαιο γεγονός της ολοκλήρωσης του ενταχθέντος στο Π.Π.Υ.Υ. 2014 διαγωνισμού για την ανάθεση των υπηρεσιών συντήρησης των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων του Νοσοκομείου. Περαιτέρω, το πέραν των δύο μηνών διάστημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ούτε ως νόμιμη περίπτωση απευθείας ανάθεσης των επίμαχων υπηρεσιών. Και τούτο, διότι η ετήσια δαπάνη για την κάλυψη των αναγκών του Νοσοκομείου σε υπηρεσίες συντήρησης ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων υπερβαίνει το όριο των 20.000 ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α., μέχρι του οποίου επιτρέπεται η, άνευ ειδικών λόγων, προσφυγή στην εξαιρετική αυτή διαδικασία, το δε διότι, από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει, ούτε το Νοσοκομείο αποδεικνύει, ότι συνέτρεξαν λόγοι επείγοντες, οφειλόμενοι σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίοι κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των αναγκών του, η οποία, σε κάθε περίπτωση, ανάγεται στη σφαίρα ευθύνης της Διοίκησης, υπό την έννοια του ορθολογικού προγραμματισμού από τα αρμόδια όργανα των εκ των προτέρων γνωστών σε αυτά αναγκών, καθώς και της τήρησης και έγκαιρης ολοκλήρωσης των διαδικασιών που προβλέπονται από τη νομοθεσία περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων..(..)Κατ’ ακολουθίαν των προεκτεθέντων, οι ελεγχόμενες δαπάνες είναι εν μέρει μη νόμιμες και εν όλω μη κανονικές και τα επίμαχα χρηματικά εντάλματα δεν πρέπει να θεωρηθούν.

Απευθείας ανάθεση.Η εντελλόμενη δαπάνη δεν είναι νόμιμη, όπως βάσιμα προβάλλει ο Επίτροπος με τον πρώτο ως άνω λόγο άρνησης θεώρησης, αφού, ενόψει του συνολικού ποσού (31.185 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α.) που απαιτείτο για την κατά το άνω έτος κάλυψη των σχετικών αναγκών του Νοσοκομείου, ήταν κατά νόμο επιβεβλημένη η διενέργεια πρόχειρου διαγωνισμού, δοθέντος ότι από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει η συνδρομή οφειλομένων σε απρόβλεπτες περιστάσεις επειγουσών αναγκών.

Προμήθειες:..Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις  προηγούμενες σκέψεις, το Κλιμάκιο κρίνει ότι, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα από την Επίτροπο, μη νομίμως ανατέθηκε η ανωτέρω προμήθεια με τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης, δεδομένου ότι δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις επιτρεπτής προσφυγής στην εν λόγω διαδικασία. Ειδικότερα, η αξία της επίμαχης προμήθειας, αναγόμενη  σε ετήσια  βάση, υπερβαίνει το νόμιμο όριο διενέργειας απευθείας ανάθεσης, ενώ από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει, ούτε το Νοσοκομείο αποδεικνύει, ότι συνέτρεξαν λόγοι επείγοντες, οφειλόμενοι σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίοι κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των αναγκών του, η οποία, σε κάθε περίπτωση, ανάγεται στη σφαίρα ευθύνης της Διοίκησης, υπό την έννοια του ορθολογικού προγραμματισμού από τα  αρμόδια όργανα των εκ των προτέρων γνωστών σε αυτά αναγκών, καθώς και της τήρησης και έγκαιρης ολοκλήρωσης των διαδικασιών που προβλέπονται από τη νομοθεσία περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων. Στο πλαίσιο δε της αρχής της ενότητας της Διοίκησης, τα όργανα του Νοσοκομείου δεν δύνανται να επικαλούνται, όπως εν προκειμένω (βλ. το 17932/10.7.2017 έγγραφο του Διοικητή του Νοσοκομείου), τις ενέργειες ή παραλείψεις τρίτων δημοσίων φορέων, προκειμένου να δικαιολογήσουν την προσφυγή σε μη νόμιμες διαδικασίες ανάθεσης..(...)Ωστόσο, η εντελλόμενη δαπάνη πρέπει να θεωρηθεί νόμιμη, κατ’ εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 66 παρ. 28 του ν. 3984/2011, όπως ισχύει, αφού, όπως προκύπτει από το από 15.6.2016 Πρακτικό της Επιτροπής Αξιολόγησης της οικείας διαδικασίας, η προσφερόμενη (και ήδη συμβατική) τιμή μονάδας των συγκεκριμένων προϊόντων (169,99 ευρώ) δεν υπερέβαινε την καταχωρημένη για αυτά τιμή,  κατά τον κρίσιμο χρόνο, στο Παρατηρητήριο Τιμών (179,00 ευρώ).

Προμήθεια αντιδραστηρίων:. Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις νομικές σκέψεις που προηγήθηκαν, το Κλιμάκιο κρίνει τα εξής: α) Κατά τα βασίμως προβαλλόμενα από την Αναπληρώτρια Επίτροπο, μη νομίμως η επίμαχη προμήθεια ανατέθηκε απευθείας στη φερόμενη ως δικαιούχο εταιρεία, διότι, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου, η ετήσια δαπάνη για την κάλυψη των αναγκών του Νοσοκομείου με ομοειδή κατά την αντίληψη των συναλλαγών υγειονομικά υλικά, που ανήκουν στην κατηγορία των αντιδραστηρίων με συνοδό εξοπλισμό, υπερβαίνει το όριο των 20.000,00 ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α., μέχρι του οποίου επιτρέπεται η, άνευ ειδικών λόγων, προσφυγή στην εξαιρετική αυτή διαδικασία, και ως εκ τούτου, όφειλε να διενεργήσει δημόσιο ενιαίο ανοικτό διαγωνισμό για τη συνολική ετήσια κάλυψη των πάγιων αναγκών του για ομοειδή υλικά, λόγω της ευρείας χρήσης τους σε πληθώρα εξετάσεων. Περαιτέρω, από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει ότι συνέτρεξαν λόγοι επείγοντες, οφειλόμενοι σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίοι κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των αναγκών του.(..)Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, η εντελλόμενη δαπάνη δεν είναι νόμιμη για τους προβαλλόμενους από την Αναπληρώτρια Επίτροπο λόγους, πλην όμως το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα πληρωμής πρέπει να θεωρηθεί λόγω συγγνωστής πλάνης.​

Προμήθεια μπαλονιών αγγειοπλαστικής:Με αυτά τα δεδομένα και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις προηγούμενες σκέψεις, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η εντελλόμενη δαπάνη πρέπει να θεωρηθεί νόμιμη κατ’ εφαρμογή της διατάξεως του άρθρου 66 παρ. 28 του ν. 3984/2011, η οποία ίσχυε και κατά τον χρόνο διενέργειας της υπό κρίση προμήθειας, αφού το Νοσοκομείο προσκομίζει στοιχεία εκ των οποίων προκύπτει ότι οι συμβατικές τιμές των υπό κρίση προϊόντων δεν υπερέβαιναν κατά τον χρόνο διενέργειας της ελεγχόμενης προμήθειας τις καταχωρημένες για αυτά τιμές στο Παρατηρητήριο Τιμών. Και τούτο ανεξαρτήτως του ότι από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει, ούτε το Νοσοκομείο αποδεικνύει, την συνδρομή των νομίμων προϋποθέσεων επιτρεπτής προσφυγής στην διαδικασία της διαπραγμάτευσης κατά τις διατάξεις του άρθρου 2 παρ. 12 και 13 του ν. 2286/1995, οι οποίες απαιτούν την συνδρομή επειγόντων λόγων, οφειλομένων σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, που κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των αναγκών του Νοσοκομείου, η οποία, σε κάθε περίπτωση, ανάγεται στη σφαίρα ευθύνης της Διοίκησης, υπό την έννοια του ορθολογικού προγραμματισμού από τα αρμόδια όργανα των εκ των προτέρων γνωστών σε αυτά αναγκών ... Σύμφωνα όμως με την γνώμη του εισηγητού της υποθέσεως, Δοκίμου Εισηγητού .., η διάταξη του άρθρου 66 παρ. 28 του ν. 3984/2011 δεν δύναται να τύχει εφαρμογής στην προκειμένη περίπτωση, εφ' όσον δι' αυτής επιτρέπεται, κατ' αποτέλεσμα, στις αναθέτουσες αρχές να προσφεύγουν χωρίς ειδικότερες προϋποθέσεις σε διαδικασία με διαπραγμάτευση για την προμήθεια ολόκληρων κατηγοριών προϊόντων ιατρικής χρήσης και μάλιστα αξίας μεγαλύτερης του ορίου των ενωσιακών οδηγιών, αντίκειται ευθέως στις υπέρτερης τυπικής ισχύος γενικές αρχές της διαφάνειας, του ανταγωνισμού, της ίσης μεταχείρισης, οι οποίες κατοχυρώνονται τόσο από το εσωτερικό όσο και από το ενωσιακό δίκαιο, καθώς και στην απαγόρευση των διακρίσεων λόγω ιθαγένειας.(..)Συνεπώς, υπό τις ως άνω συνθήκες, η κρινόμενη διάταξη έχει πλέον καταστεί, από εξαιρετική, παγία, με αποτέλεσμα την ανατροπή των νομικών κανόνων που ισχύουν στο ενωσιακό και εσωτερικό δίκαιο και διέπουν τις διαδικασίες ανάθεσης των οικείων προμηθειών, καθ' υπέρβαση των άκρων ορίων της ελευθερίας εκτιμήσεως του νομοθέτη για την λήψη των αναγκαίων μέτρων διασφάλισης του δημοσίου συμφέροντος και προστασίας της δημόσιας υγείας. Πλην όμως η γνώμη αυτή δεν εκράτησε.

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ – ΑΓΟΡΕΣ:Μη νόμιμη η καταβολή αμοιβής από ΑΕΙ σε ιδιωτική επιχείρηση για την προμήθεια πετρελαίου θέρμανσης για την κάλυψη των αναγκών του, καθόσον μη νομίμως συνήφθη η ανωτέρω προμήθεια μέσω πρόχειρου διαγωνισμού αντί της πραγματοποίησής της μέσω διενέργειας ενιαίου ανοικτού τακτικού διαγωνισμού, διότι η συνολική προϋπολογιζόμενη δαπάνη του εν λόγω πρόχειρου διαγωνισμού, καθώς και του προκηρυχθέντος με απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής ανοιχτού επαναληπτικού διαγωνισμού, οι οποίοι αμφότεροι αφορούσαν στην προμήθεια από την Περιφερειακή Ενότητα  ομοειδών κατά την αντίληψη των συναλλαγών αγαθών, υπερέβη, σε ετήσια βάση, το όριο των 60.000 ευρώ (πλέον ΦΠΑ), μέχρι του οποίου επιτρέπεται η διενέργεια πρόχειρου διαγωνισμού (άρθρο 2 παρ. 12 και 13 του ν. 2286/1995, ΦΕΚ Α΄ 19/1995 και της κατ’ εξουσιοδότηση αυτών εκδοθείσας Π1/3305/3.11.2010 ΦΕΚ Β΄ 1789/2010 απόφασης του Υφυπουργού Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας).

Προμήθειες. (..) το Νοσοκομείο μη νομίμως προσέφυγε για την προμήθεια νευροχειρουργικού υλικού σε διαδικασία διαπραγμάτευσης και όχι σε ανοικτό διαγωνισμό, αφού η προϋπολογιζόμενη δαπάνη αυτής υπερβαίνει το όριο των 60.000 ευρώ, πέραν του οποίου επιβάλλεται η διενέργεια ανοικτού διαγωνισμού. Περαιτέρω, από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει, ούτε το νοσοκομείο επικαλείται ότι συνέτρεξαν λόγοι επείγοντες, οφειλόμενοι σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίοι κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας(..) Όμως, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η εντελλόμενη δαπάνη, πρέπει να θεωρηθεί νόμιμη κατ’ εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 66 παρ. 28 του ν. 3984/2011, η οποία ίσχυε και κατά τον χρόνο διενέργειας της υπό κρίση προμήθειας (7.8.2015), αφού το Νοσοκομείο έχει προσκομίσει εκτύπωση από το Παρατηρητήριο Τιμών, εκ της οποίας προκύπτει ότι η συμβατική τιμή του είδους...δεν υπερβαίνει την αντίστοιχη καταχωρημένη για αυτό τιμή στο Παρατηρητήριο Τιμών (...), το δε ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα πληρωμής θα μπορούσε να θεωρηθεί, εάν δεν είχε λήξει το οικονομικό έτος 2017, τις πιστώσεις του οποίου βαρύνει.