ΣΤΕ ΕΑ/107/2007

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ-Προκήρυξη διαγωνισμού: η αιτούσα Ένωση αποκλείσθηκε από το διαγωνισμό για το λόγο ότι στους επί μέρους φακέλους της προσφοράς της και στην εγγυητική επιστολή που κατέθεσε, δεν αναγράφεται ο αριθμός της διακήρυξης, όπως απαιτούσαν οι όροι του διαγωνισμού..(.)τόσο στους επί μέρους φακέλους της προσφοράς της αιτούσης, όσο και στην εγγυητική επιστολή που προσκόμισε για τη συμμετοχή της, δεν αναφέρεται ο αριθμός της διακήρυξης ..βάσει της οποίας διενεργείται ο διαγωνισμός, αλλά ο αριθμός της απόφασης του Ειδικού Γραμματέως για την Κοινωνία της Πληροφορίας του Υπουργείου Οικονομίας και Οικονομικών .. περί εντάξεως του επιδίκου έργου στο επιχειρησιακό πρόγραμμα «Κοινωνία της Πληροφορίας». Αναφέρονται, επίσης, επακριβώς ο τίτλος του έργου, η ημερομηνία διεξαγωγής του διαγωνισμού..και η αναθέτουσα αρχή (Δήμος ..), εις τρόπον ώστε να μην υπάρχει καμία ασάφεια ή αοριστία ως προς τον συγκεκριμένο διαγωνισμό για τον οποίο υπεβλήθη η προσφορά και εδόθη η εγγύηση. Υπό τα δεδομένα αυτά, πιθανολογείται σοβαρώς ότι ο αποκλεισμός της αιτούσης, λόγω μη αναγραφής του αριθμού πρωτοκόλλου της διακήρυξης στους φακέλους της προσφοράς και στην εγγυητική επιστολή, δεν είναι νόμιμος, δεδομένου ότι ικανοποιείται ο σκοπό της διακήρυξης εφόσον δεν γεννάται αμφιβολία ως προς το αντικείμενο της προσφοράς και της εγγυητικής επιστολής που προσδιορίζεται επαρκώς από τα ανωτέρω στοιχεία..

Μοναδική προσφορά. Στους διαγωνισμούς με κριτήριο επιλογής την πλέον συμφέρουσα προσφορά, για την επιλογή της συμφερότερης προσφοράς αξιολογούνται μόνον οι προσφορές που έχουν κριθεί ως τεχνικά αποδεκτές και σύμφωνες με τους λοιπούς όρους της Διακήρυξης. Η κατακύρωση τελικά γίνεται στον εντός όρων και τεχνικών προδιαγραφών της διακήρυξης προσφορές που παρουσιάζουν, κατά την κρίση του αρμόδιου για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού οργάνου, ουσιώδεις αποκλίσεις από τους όρους και τις τεχνικές προδιαγραφές της διακήρυξης απορρίπτονται ως απαράδεκτες. Αποκλίσεις από όρους της διακήρυξης ή από σημεία των τεχνικών προδιαγραφών που έχουν χαρακτηρισθεί στην διακήρυξη ως απαράβατοι όροι είναι οπωσδήποτε ουσιώδεις και συνιστούν απόρριψη των προσφορών. Στην προκειμένη περίπτωση, εκ μόνου του λόγου ότι από τις πέντε υποβληθείσες προσφορές η Επιτροπή Αξιολογήσεως έκρινε ως τεχνικώς αποδεκτή μόνον την προσφορά της αιτούσης εταιρείας, το Δ.Σ. του Νοσοκομείου δεν μπορούσε να προβεί σε ματαίωση και επαναπροκήρυξη του διαγωνισμού, εφ' όσον δεν διεπίστωνε ότι η προσφορά της αιτούσης ήταν ασύμφορη ή μη ικανοποιητική, διαπίστωση στην οποία το ως άνω Δ.Σ. δεν προέβη εν προκειμένω. Ως εκ τούτου, πιθανολογείται σοβαρώς ότι δεν είναι νόμιμη η σχετική απόφαση του Δ.Σ., δεδομένου, άλλωστε, ότι ο βαθμός του αναπτυσσομένου ανταγωνισμού, στον οποίο επίσης αναφέρεται η απόφαση αυτή, δεν αποτελεί κρίσιμο στοιχείο αξιολογήσεως σε διαγωνισμούς με κριτήριο επιλογής την πλέον συμφέρουσα προσφορά, όπως ο επίδικος. Η Επιτροπή Αναστολών, προς αποτροπήν της ζημίας της αιτούσης από την εν λόγω παράβαση, κρίνει ότι πρέπει να γίνει δεκτή η δευτέρα των κρινομένων αιτήσεων και να ανασταλεί η διαδικασία επαναπροκηρύξεως του διαγωνισμού. 

Υπηρεσίες φύλαξης κτιρίων...Επειδή, η αιτιολογία αυτή της πράξεως ματαιώσεως, η οποία λογίζεται και ως αιτιολογία της σιωπηρής απορρίψεως της προδικαστικής προσφυγής της αιτούσης, δεν πιθανολογείται σοβαρώς ως μη νόμιμη, καθόσον, υπό τα προεκτεθέντα πραγματικά δεδομένα, η ματαίωση του επίδικου διαγωνισμού και η επαναπροκήρυξή του φαίνεται να ήταν επιβεβλημένη για την εξασφάλιση της παροχής των υπηρεσιών φυλάξεως στα κτίρια του .... Τούτο δε, όπως έκρινε το Δ.Σ. του Οργανισμού με την 1086/2.11.2009 (συνεδρίαση 91η) πράξη του, πρώτον, ενόψει του ατελέσφορου του επίδικου διαγωνισμού, ο οποίος πρέπει αναγκαίως να ματαιωθεί, εφόσον έχει ήδη γίνει αποσφράγιση των οικονομικών προσφορών των διαγωνιζομένων και, ως εκ τούτου, η υπηρεσία δεν μπορεί πλέον, ενόψει της γενικής αρχής της μυστικότητας των οικονομικών προσφορών που διέπει εν γένει τους δημόσιους διαγωνισμούς, να αξιολογήσει εκ νέου την τεχνική προσφορά της αιτούσης, σε περίπτωση αποδοχής της εκκρεμούς κατά τον χρόνο εκδόσεως της ως άνω πράξεως αιτήσεως ασφαλιστικών μέτρων της εταιρείας «…» κατά της νομιμότητας της τεχνικής αξιολογήσεως και βαθμολογήσεως της προσφοράς αιτούσης (πρβλ. Σ.τ.Ε. 2283/2006, Ε.Α. 1177/2009, 271/2008), και δεύτερον, ενόψει του γεγονότος, ότι η Επιτροπή Αναστολών, με αποφάσεις της επί αιτήσεων ασφαλιστικών μέτρων διαγωνιζομένων, είχε επανειλημμένα επιληφθεί της νομιμότητας των επιμέρους σταδίων της επίδικης διαγωνιστικής διαδικασίας, της οποίας μάλιστα, με την 967/2009 απόφαση της Επιτροπής Αναστολών επί αιτήσεως ασφαλιστικών μέτρων της ήδη αιτούσης, κατά τ΄ ανωτέρω (βλ. σκ. 5), έχει ανασταλεί η περαιτέρω πρόοδος ως προς την κατακύρωση του αποτελέσματος και την υπογραφή της συμβάσεως μέχρι την έκδοση οριστικής αποφάσεως του Συμβουλίου της Επικρατείας επί της ασκηθείσης εν τω μεταξύ αιτήσεως ακυρώσεως της ήδη αιτούσης που πρόκειται να εκδικασθεί στη δικάσιμο της 24.5.2011. Συνεπώς, δεν φαίνονται βάσιμοι και πρέπει να απορριφθούν οι περί του αντιθέτου προβαλλόμενοι με την υπό κρίση αίτηση ισχυρισμοί.

Προμήθεια αντιδραστηρίων...Ενόψει των ανωτέρω, η αιτιολογία αυτή αποκλεισμού της προσφοράς της αιτούσας από τον ένδικο διαγωνισμό παρίσταται, κατά την κρίση της Επιτροπής Αναστολών, νόμιμη και επαρκής, τα δε περί του αντιθέτου προβαλλόμενα δεν πιθανολογούνται σοβαρώς ως βάσιμα. Τούτο δε διότι οι υποβληθείσες υπεύθυνες δηλώσεις, κατά παράβαση ρητής επιταγής του άρθρου 6 του π.δ. 118/2007 και της παραγράφου 1.6. της διακήρυξης, έφεραν ημερομηνίες προγενέστερες της ημέρας υποβολής της προσφοράς και ως εκ τούτου δεν κάλυπταν το χρονικό διάστημα από της υπογραφής τους μέχρι και την ημέρα υποβολής της προσφοράς της, η δε παρατυπία αυτή δεν μπορεί, να καλυφθεί από άλλα στοιχεία της προσφοράς της αιτούσης, όπως αυτή εσφαλμένα υπολαμβάνει. Ενόψει της κατά τα ανωτέρω νομιμότητας του σκέλους της αιτιολογίας αποκλεισμού της προσφοράς της αιτούσης, η οποία αυτοτελώς λαμβανόμενη υπόψη αρκεί για να τον στηρίξει, παρέλκει ως αλυσιτελής η έρευνα των λόγων που αφορούν τα άλλα αιτιολογικά ερείσματα του αποκλεισμού της προσφοράς της, καθώς και οι λόγοι με τους οποίους η αιτούσα επιχειρεί τον αποκλεισμό της προσφοράς της παρεμβαίνουσας.

Προμήθεια αντιδραστηρίων - αίτηση αναστολής...περαιτέρω, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου, η εταιρεία «…….» προσκόμισε, μεταξύ άλλων για την απόδειξη της φερεγγυότητάς της την από … δήλωση περί του συνολικού ύψους του κύκλου εργασιών της την τελευταία τριετία παρομοίων ειδών, η οποία (πάνω αριστερά) φέρει το λογότυπο της εταιρίας και στο τέλος το όνομα του Προέδρου και Διευθύνοντος Συμβούλου της, πλην, όμως, είναι ανυπόγραφη. Η δήλωση, όμως, αυτή, μη φέρουσα την υπογραφή του συντάξαντος αυτήν, δε συνιστά, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 169 του Κ.Δ.Δ., ιδιωτικό έγγραφο, κατά την έννοια του νόμου. Ως εκ τούτου, κατά τα πιθανολογούμενα σοβαρώς ως βασίμως προβαλλόμενα, τα οποία είχαν προβληθεί και με την προσφυγή της αιτούσης, είναι ανίσχυρη (πρβλ. ΕΑ 460/2005). Με το δεδομένα αυτά πιθανολογείται σοβαρά ότι μη νομίμως έγινε δεκτή η προσφορά της εταιρίας «…….», η οποία έπρεπε να απορριφθεί ως απαράδεκτη, παρελκούσης ως αλυσιτελούς της έρευνας του άλλου λόγου που αφορά την αποδοχή της προσφοράς της εν λόγω εταιρίας. Η έλλειψη δε αυτή δεν καλύπτεται, όπως εσφαλμένα υπολαμβάνουν το καθ’ ου νοσοκομείο στο από … υπόμνημά του ενώπιον της Επιτροπής Αναστολών και η εταιρία «…….» στο υπ’ αριθμ. … υπόμνημά της επί της προδικαστικής προσφυγής της αιτούσης, από το γεγονός ότι η υποβληθείσα δήλωση εντάσσεται, αποτελώντας τμήμα της στην προσφορά της, η οποία είναι υπογεγραμμένη από το νόμιμο εκπρόσωπό της 

ΣΤΕ –αίτηση ασφαλιστικών μέτρων  –ανάθεση –προσφυγή.(....) Ήδη δε, δια της κρινομένης αιτήσεως η αιτούσα αμφισβητεί την αιτιολογία αυτή προβάλλουσα τους ίδιους ισχυρισμούς που είχε, κατά τα ανωτέρω, προβάλει με την προδικαστική της προσφυγή. Τα παράπονα της αιτούσης κατά του αποκλεισμού της από τον διαγωνισμό δεν πιθανολογούνται σοβαρώς ως βάσιμα, εν όψει των ανωτέρω εκτεθέντων ως προς την έννοια του άρθρου 1.3.3.1 της διακηρύξεως. Και τούτο διότι η αιτούσα, η οποία είναι νομικό πρόσωπο, δεν υπέβαλε ισολογισμούς των τριών τελευταίων χρήσεων προ της διενεργείας του διαγωνισμού, τα υποβληθέντα δε από αυτήν αντίγραφα μηχανογραφικων δελτίων οικονομικών στοιχείων (εντύπων Ε3), ανεξαρτήτως του αν ήσαν νομίμως επικυρωμένα, εν πάση περιπτώσει δεν προβλέπονται από την διακήρυξη ως μέσο αποδείξεως του κύκλου εργασιών. Εξ άλλου η διακήρυξη δεν προβλέπει τη δυνατότητα αναπληρώσεως με υπεύθυνη δήλωση των δικαιολογητικών δια την πιστοποίηση της χρηματοοικονομικής δυνατότητος των διαγωνιζομένων. Αν δε ήθελε θεωρηθεί ότι η αιτούσα αμφισβητεί την νομιμότητα του ως άνω όρου της διακηρύξεως , η αιτίαση αυτή προβάλλεται απαραδέκτως στο παρόν στάδιο, κατά το οποίο ερευνάται η νομιμότητα του αποκλεισμού της αιτούσης. .. .Επειδή, μη πιθανολογηθέντων ως βασίμων των στρεφομένων κατά του αποκλεισμού της από τον διαγωνισμόν ισχυρισμών της αιτούσης, η αίτησις είναι εν πάση περιπτώσει απορριπτέα, ..

«Μελέτη – κατασκευή» του έργου «Μέγαρο Χορού ...» (...)Επειδή, κατά τα εκτεθέντα στην έκτη και έβδομη σκέψη, πιθανολογείται σοβαρώς ότι μη νομίμως εχώρησε ο αποκλεισμός της αιτούσης από την διαδικασία του επίμαχου διαγωνισμού. Αντιθέτως, δεν πιθανολογείται σοβαρώς, κατά τα εκτιθέμενα στην όγδοη και ένατη σκέψη, ότι μη νομίμως θεωρήθηκε ως παραδεκτώς υποβληθείσα η προσφορά της παρεμβαινούσης κοινοπραξίας. Πρέπει, επομένως, να γίνει εν μέρει δεκτή η κρινομένη αίτηση και να ανασταλεί, μέχρις εκδόσεως αποφάσεως επί της αιτήσεως ακυρώσεως, την οποία οφείλει να ασκήσει η αιτούσα προς διατήρηση του χορηγουμένου ήδη ασφαλιστικού μέτρου (βλ. άρθρο 3 παράγραφος 7 του Ν. 2522/1997), η εκτέλεση της προσβαλλομένης, ... πράξεως της Δημαρχιακής Επιτροπής του Δήμου …, με την οποία αποκλείσθηκε τελικώς η αιτούσα από τη διαγωνιστική διαδικασία, ώστε η τελευταία να δυνηθεί να μετάσχει στα επόμενα στάδια του διαγωνισμού, αποκλειομένης μόνον της εκδόσεως πράξεως κατακυρώσεως στην αιτούσα του αποτελέσματος του διαγωνισμού. Οίκοθεν νοείται ότι, εφ’ όσον, κατά τα εκτεθέντα, πιθανολογείται σοβαρώς ότι ο αποκλεισμός της αιτούσης από τη διαγωνιστική διαδικασία δεν εχώρησε νομίμως, η αναθέτουσα αρχή έχει την ευχέρεια, εφ’ όσον κρίνει τούτο ενδεδειγμένο, να επανεξετάσει το ζήτημα και να εκδώσει, προ της ασκήσεως και εκδικάσεως της προμνησθείσης αιτήσεως ακυρώσεως, νέα επί του ζητήματος τούτου εκτελεστή πράξη (...), προβαίνοντας νομίμως, από του σημείου εκείνου και εφεξής, σε πρόοδο της διαδικασίας του διαγωνισμού. Διά ταύτα Δέχεται εν μέρει την υπό κρίση αίτηση, ήτοι κατά το μέρος που αφορά στον αποκλεισμό της αιτούσης από τη διαγωνιστική διαδικασία. Διατάσσει τα διαλαμβανόμενα στο αιτιολογικό της παρούσης ασφαλιστικά μέτρα. Απορρίπτει την υπό κρίση αίτηση κατά το μέρος που αμφισβητείται η νομιμότητα της συμμετοχής της παρεμβαινούσης κοινοπραξίας στη διαγωνιστική διαδικασία. 

Δίκτυα αποχέτευσης ακαθάρτων...Επειδή, κατόπιν των ανωτέρω πρέπει να γίνει δεκτή η κρινόμενη αίτηση και αντιστοίχως να απορριφθεί η ασκηθείσα παρέμβαση. Ως κατάλληλο δε μέτρο για την προστασία των συμφερόντων των αιτούντων διατάσσεται η αναστολή της περαιτέρω προόδου της διαδικασίας του διαγωνισμού ή η, κατ’ επιλογήν της Διοίκησης, συνέχιση του διαγωνισμού χωρίς όμως να κατακυρωθούν τα αποτελέσματά του στην αιτούσα κοινοπραξία, εάν τυχόν συντρέξει περίπτωση, μέχρι την έκδοση οριστικής απόφασης επί της αιτήσεως ακυρώσεως, η οποία πρέπει να ασκηθεί εντός της νομίμου προθεσμίας, προκειμένου να διατηρηθεί σε ισχύ το διατασσόμενο με την παρούσα απόφαση ασφαλιστικό μέτρο. Eπισημαίνεται, πάντως, ότι η αναθέτουσα αρχή έχει την ευχέρεια, εάν κρίνει τούτο ενδεδειγμένο, και πριν ακόμη ασκηθεί και εκδικασθεί η αίτηση ακυρώσεως κατά τα προεκτεθέντα, να επιληφθεί εκ νέου της υποθέσεως λαμβάνοντας υπ’ όψιν τα πιθανολογηθέντα στην προηγούμενη σκέψη, και εάν κρίνει ότι δεν συντρέχει περίπτωση αποκλεισμού της αιτούσης κοινοπραξίας, να συνεχίσει την διαδικασία του διαγωνισμού χωρίς να κωλύεται, στην περίπτωση αυτή, να προβεί στην έκδοση πράξης κατακύρωσης και στην υπογραφή της σύμβασης με τον διαγωνιζόμενο που υπέβαλε την βέλτιστη προσφορά, μη αποκλειομένης της αιτούσης κοινοπραξίας.

Αποκατάσταση λίμνης...Επειδή, με την ένστασή της κατά του από 1.7.2008 Πρακτικού II (2η συνεδρίαση) της Επιτροπής Διαγωνισμού η αιτούσα εταιρεία προέβαλε, μεταξύ άλλων, ότι η σύνταξη και η δομή των φακέλων της τεχνικής προσφοράς της εταιρείας «….» δεν πληροί την επί ποινή αποκλεισμού απαίτηση του ανωτέρω άρθρου 24.2 της διακηρύξεως και του Κανονισμού Μελετών. Ως προς την αιτίαση αυτή η Επιτροπή Διαγωνισμού, στην από 1.10.2008 εισήγησή της, συνομολογώντας την παράβαση, αναφέρει ότι αυτή και μόνη δεν θα έπρεπε να συνεπάγεται την ακυρότητα της τεχνικής προσφοράς, λόγω του όλως τυπικού της χαρακτήρα. Η αιτιολογία αυτή, την οποία υιοθέτησε η απορριπτική της ενστάσεως της αιτούσης υπ’ αριθ. 665/23.10.2008 απόφαση της Νομαρχιακής Επιτροπής Διοίκησης – Αθλητισμού – Πολιτισμού – Τουρισμού και Υποδομών της Νομαρχιακής Αυτοδιοικήσεως ..., η κατά της οποίας προσφυγή της αιτούσης απερρίφθη σιωπηρώς, δεν είναι νόμιμη, όπως βασίμως προβάλλεται με την κρινόμενη αίτηση. Και τούτο διότι, σύμφωνα με τα εκτεθέντα στην προηγούμενη σκέψη, απαιτείται, επί ποινή αποκλεισμού από τον διαγωνισμό, ο φάκελος της τεχνικής προσφοράς των διαγωνιζομένων να έχει την οριζόμενη στο τεύχος «Κανονισμός Μελετών Έργου» δομή, όπως δέχεται δε η Επιτροπή Διαγωνισμού ο φάκελος της τεχνικής προσφοράς της εταιρείας «…» δεν έχει την δομή αυτή. Η σπουδαιότητα δε του προς εκτέλεση έργου ή η δυσχέρεια κατασκευής του, την οποία επικαλείται η αναθέτουσα αρχή, δεν αναιρεί την υποχρέωσή της να συμμορφωθεί προς τους όρους της διακηρύξεως, τους οποίους η ίδια έχει θέσει, προφανώς κατόπιν συνεκτιμήσεως και των παραγόντων αυτών. Άλλωστε το αν η παράβαση όρου της διακηρύξεως οδηγεί σε αποκλεισμό από τον διαγωνισμό εξαρτάται αποκλειστικώς από το αν ο συγκεκριμένος όρος έχει τεθεί από την αναθέτουσα αρχή με την διακήρυξη επί ποινή αποκλεισμού και όχι από το αν αφορά την τήρηση τύπου ή όχι ή από την σπουδαιότητα του έργου ή την δυσχέρεια κατασκευής του ή από το επιλεγέν σύστημα δημοπρατήσεως. Από την στιγμή δε που ένας όρος έχει τεθεί επί ποινή αποκλεισμού, οποιοσδήποτε διαγωνιζόμενος μπορεί νομίμως να επικαλεσθεί την παράβασή του για να επιδιώξει τον αποκλεισμό των λοιπών διαγωνιζομένων. Εξάλλου, η αρχή της τυπικότητας που διέπει τους δημόσιους διαγωνισμούς σκοπό έχει να εξασφαλίσει την τήρηση των αρχών του ανταγωνισμού, της διαφάνειας και του ίσου μέτρου κρίσεως.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ-Μειοδοτικός διαγωνισμός:Υπό τα δεδομένα αυτά η εταιρεία δεν φαίνεται να αποκλείσθηκε νομίμως για τον εκτεθέντα λόγο, δοθέντος ότι από την οικονομική ανάλυση και όπως ειδικώς εξηγεί με την προσφυγή της πιθανολογείται βασίμως ότι κατά τον υπολογισμό του ελαχίστου κόστους μισθοδοσίας της έλαβε υπ’ όψιν τις συλλογικές συμβάσεις και τις ειδικώτερες νόμιμες επιβαρύνσεις, σύμφωνα με τους οικείους όρους της Διακηρύξεως, ενώ περαιτέρω η επ’ ωφελεία της διαφοροποίηση του τρόπου υπολογισμού του κόστους ανάγεται περαιτέρω στην ευχέρεια που διαθέτουν οι διαγωνιζόμενοι να οργανώνουν κατά θεμιτό τρόπο την επιχειρηματική τους δραστηριότητα για την κάλυψη των απαιτήσεων της διακηρύξεως και να διαμορφώνουν τις τιμές τους εν όψει και της φύσεως του διαγωνισμού ως μειοδοτικού. Συνεπώς, πιθανολογείται σοβαρώς η βασιμότητα των αιτιάσεων που προβάλλει με την υπό κρίση αίτηση και το επ’ αυτής υπόμνημα η αιτούσα εταιρεία, η οποία, όπως εξετέθη, εκκινεί από διαφορετικό τρόπο υπολογισμού του εργατικού κόστους. Κατά τα λοιπά δε, απαρέγκλιτη τήρηση των διατάξεων της εργατικής νομοθεσίας αποτελεί υποχρέωση του αναδόχου, η παράβαση της οποίας αποτελεί λόγο καταγγελίας της συναφθησόμενης συμβάσεως, όπως ορίζεται στο σχετικό όρο της Διακηρύξεως περί των ειδικών υποχρεώσεων του αναδόχου (Ε.Α. 1159/07).(..)Επειδή, συνεπώς, η κρινόμενη αίτηση πρέπει, κατά τα ανωτέρω, να γίνει δεκτή και να απορριφθεί η ασκηθείσα παρέμβαση. Οίκοθεν δε νοείται ότι, ο Υπουργός …, ως αποφασίζον όργανο του διαγωνισμού, δεν κωλύεται, εάν το επιθυμεί, να επιληφθεί της προσφυγής της αιτούσης και να αποφανθεί επ’ αυτής, με ειδικώς αιτιολογημένη απόφαση.