ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ζ/49/2025

Η Πράξη 51/2025 του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για την παροχή υπηρεσιών Συμβούλου. Οι υπηρεσίες αφορούν την υποβοήθηση της ΕΥΔΕ/ΚΣΣΥ στον έλεγχο μελετών και την παρακολούθηση των κατεπειγόντων έργων αποκατάστασης των οδικών υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων «Daniel» και «Elias», με προεκτιμώμενη αμοιβή 5.885.572,29 ευρώ. Το Κλιμάκιο ανέβαλε την έκδοση οριστικής πράξης, κρίνοντας ότι η σύναψη της εν λόγω σύμβασης προϋποθέτει την οριστικοποίηση της κατακύρωσης των τεσσάρων σχετικών εργολαβιών (Α, Β, Γ, Δ), για τις οποίες δεν έχει ολοκληρωθεί ο έλεγχος νομιμότητας. Διατάσσει επίσης τη συμπλήρωση του φακέλου με αναλυτικά στοιχεία τεκμηρίωσης του ύψους της δαπάνης, ιδίως των απαιτούμενων ανθρωπομηνών.

Ορισμός φορέα υλοποίησης και ανάθεση καθηκόντων Αναθέτουσας Αρχής, Προϊσταμένης Αρχής και Διευθύνουσας Υπηρεσίας για τα κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των σιδηροδρομικών υποδομών σε περιοχές που κηρύχθηκαν ή παρέμειναν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, με αποφάσεις του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας, σύμφωνα με το άρθρο 25 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων που έλαβαν χώρα στις 4, 5, 6 και 7 Σεπτεμβρίου 2023 (κακοκαιρία «Daniel») και στις 25, 26, 27 και 28 Σεπτεμβρίου 2023 (κακοκαιρία «Elias»), στις Περιφέρειες Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας. 

Η Πράξη 60/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου σύμβασης για τα «Κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων "Daniel" και "Elias"» στους Δήμους Αργιθέας, Λίμνης Πλαστήρα, Μετεώρων και Πύλης, συνολικού προϋπολογισμού 267,5 εκατ. ευρώ. Η διαδικασία ανάθεσης πραγματοποιήθηκε μέσω διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση. Το Κλιμάκιο αναβάλλει την έκδοση οριστικής κρίσης, καθώς απαιτείται η προσκόμιση συμπληρωματικών στοιχείων για την αξιολόγηση της νομιμότητας, συμπεριλαμβανομένων των Τεχνικών Δελτίων Υποέργων, αναλυτικής τεκμηρίωσης του προϋπολογισμού, των παραδοτέων των Τεχνικών Συμβούλων, καθώς και της απόφασης της Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. επί της προδικαστικής προσφυγής και βεβαίωση περί μη ύπαρξης άλλων ενδίκων μέσων.

Η Πράξη 57/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου για το έργο «Κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων "Daniel" και "Elias"» στους Δήμους Ζαγοράς – Μουρεσίου, Νοτίου Πηλίου, Βόλου και Ρήγα Φεραίου. Το έργο, προϋπολογισμού 224.354.838,71 ευρώ πλέον ΦΠΑ, ανατέθηκε μέσω διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση, λόγω κατεπείγουσας ανάγκης. Το Κλιμάκιο ανέβαλε την οριστική κρίση επί της νομιμότητας, διατάσσοντας τη συμπλήρωση του φακέλου με απαραίτητα στοιχεία. Συγκεκριμένα ζητήθηκαν Τεχνικά Δελτία Υποέργων, έγγραφες διευκρινίσεις για την τεκμηρίωση του προϋπολογισμού, τα παραδοτέα των Τεχνικών Συμβούλων (μελέτες, εκθέσεις αυτοψίας), αναλυτικές διευκρινίσεις για την επιλογή μη υποδιαίρεσης του έργου σε τμήματα, καθώς και η απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ επί της σχετικής προδικαστικής προσφυγής.

Η Πράξη 129/2025 του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για το έργο «Κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων "Daniel" και "Elias"» στους Δήμους Ζαγοράς – Μουρεσίου, Νοτίου Πηλίου, Βόλου και Ρήγα Φεραίου, συνολικού συμβατικού τιμήματος 213.137.096,77 ευρώ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την προσφυγή στην εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης, χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, λόγω της κατεπείγουσας ανάγκης που προκλήθηκε από τις απρόβλεπτες κακοκαιρίες και της ανάγκης διασφάλισης της χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης. Κατά τη διαδικασία δεν διαπιστώθηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες, με αποτέλεσμα να μην κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης με τον ανάδοχο.

Η Πράξη 128/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου για την εκτέλεση του έργου «Κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων "Daniel" και "Elias"» σε δήμους της Θεσσαλίας, με συμβατικό τίμημα 141.264.516,13 ευρώ πλέον ΦΠΑ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις για προσφυγή στην εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση (άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016), λόγω του απρόβλεπτου χαρακτήρα των καταστροφών, του ενεργού κινδύνου από την καθυστέρηση και του κατεπείγοντος της αποκατάστασης, ιδίως ενόψει των ανελαστικών προθεσμιών χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης. Διαπιστώθηκε ότι το χρονικό διάστημα από τα φαινόμενα έως την ανάθεση ήταν το απολύτως αναγκαίο για την ολοκλήρωση των τεχνικών και διοικητικών ενεργειών και την εξασφάλιση χρηματοδότησης. Ως εκ τούτου, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης με τον προσωρινό ανάδοχο.

Η Πράξη 62/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προληπτικό έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για το έργο του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, με τίτλο «Κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων "Daniel" και "Elias"». Το έργο προϋπολογίζεται στα 137 εκατ. ευρώ. Το Κλιμάκιο αποφάσισε να αναβάλει την έκδοση οριστικής πράξης, διατάσσοντας τη συμπλήρωση του φακέλου. Τα απαραίτητα στοιχεία περιλαμβάνουν τα Τεχνικά Δελτία Υποέργων, έγγραφες διευκρινίσεις για την τεκμηρίωση της προϋπολογιζόμενης δαπάνης και τους λόγους μη υποδιαίρεσης του αντικειμένου της σύμβασης σε τμήματα. Επίσης, ζητήθηκε η απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ επί της προδικαστικής προσφυγής και βεβαίωση για τη μη άσκηση ένδικων μέσων κατ' αυτής, καθώς και επικαιροποιημένη βεβαίωση για το σύνολο των ένδικων βοηθημάτων.

Aνάληψη από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών του σχεδιασμού, της ανάθεσης και της εκτέλεσης των κατεπειγόντων έργων αποκατάστασης βλαβών των υποδομών σε περιοχές που κηρύχθηκαν ή παρέμειναν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης πολιτικής προστασίας, συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων που έλαβαν χώρα στις 4, 5, 6 και 7 Σεπτεμβρίου 2023 (κακοκαιρία «Daniel») και στις 25, 26, 27 και 28 Σεπτεμβρίου 2023 (κακοκαιρία «Elias»)

Η Πράξη 127/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάθεσης και του σχεδίου σύμβασης για κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών (οδοποιίας κ.ά.) στους Δήμους Αργιθέας, Λίμνης Πλαστήρα, Μετεώρων και Πύλης, συνεπεία των κακοκαιριών «Daniel» και «Elias». Το Κλιμάκιο έκρινε ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις εφαρμογής της εξαιρετικής διαδικασίας της διαπραγμάτευσης, χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης (άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν.4412/2016). Αυτό δικαιολογείται από το απρόβλεπτο των φαινομένων, τον ενεργό κίνδυνο περαιτέρω καταστροφών, τον κίνδυνο απώλειας χρηματοδότησης (ειδικά από το Ταμείο Ανάκαμψης) και το εύλογο του χρόνου που μεσολάβησε για την τεχνική αξιολόγηση άνω των 1000 σημείων ζημιάς. Δεν διαπιστώθηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες και ως εκ τούτου δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης συμβατικού τιμήματος 204.939.516,13 ευρώ, πλέον Φ.Π.Α., με τον οικονομικό φορέα «Τ Α.Ε.».

Η Πράξη 125/2025 του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για το έργο «Αποκατάσταση των συστημάτων Σηματοδότησης, ETCS L1, Τηλεδιοίκησης και Ηλεκτροκίνησης στο τμήμα της διπλής σιδηροδρομικής γραμμής από το ΣΣ Παλαιοφάρσαλο έως ΣΣ Κράννων» (συμβατικό τίμημα 35.637.600,00 ευρώ με Φ.Π.Α.). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι συντρέχουν σωρευτικά οι προϋποθέσεις προσφυγής στην εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση (άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ του ν. 4412/2016 σε συνδυασμό με το άρθρο 25 του ν. 5049/2023), καθώς οι ζημιές προκλήθηκαν από τα απρόβλεπτα καιρικά φαινόμενα «Daniel» και «Elias». Η ανάγκη άμεσης και επείγουσας αποκατάστασης των βλαβών για την ασφαλή λειτουργία του σιδηροδρομικού δικτύου δικαιολογεί την παράκαμψη των χρονοβόρων ανοικτών ή κλειστών διαγωνιστικών διαδικασιών. Συνεπώς, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.