ΣτΕ ΕΑ 288/2010

ΣΤΕ –διακήρυξη ––αποκλεισμός υποψηφίου.(...)Επειδή, η αιτούσα προέβαλε με την προσφυγή του άρθρου 3 παρ. 2 του ν. 2522/1997 και επαναλαμβάνει με την κρινόμενη αίτηση, ότι ο παραπάνω όρος της διακηρύξεως, ο οποίος επιτρέπει τη συμμετοχή στο διαγωνισμό μόνο επιχειρήσεων με συνολικό κύκλο εργασιών κατά την τελευταία τριετία ίσο ή μεγαλύτερο με το 1/3 της προϋπολογισθείσας δαπάνης (ήτοι εν προκειμένω 1.000.000 ευρώ), την αποκλείει παρανόμως από το διαγωνισμό, διότι θεσπίζει κριτήρια συμμετοχής μη προβλεπόμενα από την οδηγία 2004/18/ΕΚ και το π.δ. 118/2007, παραβιάζει την αρχή της αναλογικότητας και υπερβαίνει τα άκρα όρια της διακριτικής ευχέρειας της διοικήσεως, εφόσον οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στο συγκεκριμένο κλάδο δεν παρουσιάζουν τον απαιτούμενο ως άνω κύκλο εργασιών. Ο λόγος, όμως, αυτός δεν πιθανολογείται σοβαρά ως βάσιμος, διότι ο πληττόμενος αυτός όρος της διακηρύξεως που αποβλέπει στον έλεγχο της κατά τεκμήριο ικανότητας των διαγωνιζομένων να ανταποκριθούν στην εκτέλεση της επίμαχης προμήθειας και θεσπίζει εύλογη προϋπόθεση καταλληλότητας ως προς τη δυνατότητα αυτών να μετάσχουν στο διαγωνισμό, φαίνεται να είναι σύμφωνος με τις προαναφερθείσες διατάξεις της οδηγίας 2004/18/ΕΚ, του π.δ. 60/2007 και του π.δ. 118/2007. Εξ άλλου, τα προβαλλόμενα περί του ότι πρόκειται περί φωτογραφικού όρου είναι απορριπτέα προεχόντως λόγω της αοριστίας τους.

ΣΤΕ.Αίτηση ασφαλιστικών μέτρων.Δημόσια έργα.Διακήρυξη. Ελεύθερος ανταγωνισμός.Η αιτούσα προέβαλε με την προδικαστική της προσφυγή , ότι ο όρος της διακήρυξης , ο οποίος παράνομα επιτρέπει την συμμετοχή στον διαγωνισμό μόνο επιχειρήσεων με μέσο όρο συνολικού κύκλου εργασιών κατά την τελευταία τριετία , ίσο ή μεγαλύτερο με το 1/3 της προυπολογισθείσας δαπάνης , θέτει λόγο αποκλεισμού της που δεν προβλέπεται από το παράγωγο δίκαιο της εε , κατά παράβαση των όρων του ελεύθερου ανταγωνισμού. Ο λόγος αυτός δεν πιθανολογείται σοβαρά ως βάσιμος, διότι ο πληττόμενος όρος της διακήρυξης , που αποβλέπει στον έλεγχο της κατά τεκμήριο ικανότητας των διαγωνιζομένων να ανταποκριθούν στη εκτέλεση της επίμαχης προμήθειας και θεσπίζει εύλογη προυπόθεση καταλληλότητας ως προς την δυνατότητα αυτών να συμμετέχουν στον διαγωνισμό , φαίνεται να είναι σύμφωνος με τις διατάξεις της οδηγίας 2004/18, του πδ 60/07 και του πδ 118/07. .. Τα προβαλλόμενα περί του ότι πρόκειται περί φωτογραφικού όρου,ο οποίος, κατά παράβαση των αρχών της διαφάνειας και της απαγόρευσης διάκρισης των συμμετεχόντων ευνοεί συγκεκριμένες επιχειρήσεις ή προιόντα , είναι απορριπτέα, προεχόντως λόγω της αοριστίας τους . Η επιτροπή αναστολών απορρίπτει την αίτηση .

ΣΤΕ.Αίτηση ασφαλιστικών μέτρων.Δημόσια έργα. Διακήρυξη.Ελεύθερος ανταγωνισμός.Η αιτούσα προέβαλε με την προδικαστική προσφυγή .. , ότι ο επίμαχος όρος της διακήρυξης, ο οποίος παράνομα επιτρέπει την συμμετοχή στον διαγωνισμό μόνο επιχειρήσεων με μέσο όρο συνολικού κύκλου εργασιών κατά την τελευταία τριετία ίσο ή μεγαλύτερο με το 1/3 της προυπολογισθείσας δαπάνης , θέτει δε λόγο αποκλεισμού της , που δεν προβλέπεται από το παράγωγο δίκαιο της εε κατά παράβαση των κανόνων του ελεύθερου ανταγωνισμού . Ο λόγος όμως αυτός δεν πιθανολογείται σοβαρά ως βάσιμος , διότι , ο πληττόμενος όρος της διακήρυξης , ο οποίος αποβλέπει στον έλεγχο της κατά τεκμήριο ικανότητας των διαγωνιζομένων να ανταποκριθούν στην εκτέλεση της επίμαχης προμήθειας και θεσπίζει εύλογη προυπόθεση καταλληλότητας ως προς την δυνατότητα αυτών να συμμετάσχουν στον διαγωνισμό, φαίνεται να είναι σύμφωνος με τις εφαρμοστέες διατάξεις της οδηγίας 2004/18 και του πδ 60/07 και του πδ 118/07 . ... Εξάλλου, τα προβαλλόμενα περί του ότι πρόκειται περί φωτογραφικού όρου , που κατά παράβαση των αρχών της διαφάνειας και της απαγόρευσης διάκρισης των συμμετεχόντων ευνοεί συγκεκριμένες επιχειρήσεις ή προιόντα , είναι απορριπτέα , προεχόντως λόγω της αοριστίας τους . Η επιτροπή αναστολών απορρίπτει την ένδικη αίτηση .

ΣΤΕ –αίτηση ασφαλιστικών μέτρων -τεχνικές προδιαγραφές.(...) Επειδή εκ των ανωτέρω προβλέψεων του ειδικού όρου 2 της διακηρύξεως και εκ της συμπεριλήψεως του πελατολογίου μεταξύ των βαθμολογουμένων κριτηρίων αξιολογήσεως προκύπτει, ότι, κατά την έννοιαν της επιδίκου διακηρύξεως, απαιτείται επί ποινή αποκλεισμού η υποβολή από τον ενδιαφερόμενον, ειδικώς δια τον προσφερόμενον από αυτόν αναλυτήν, του κατά τον ανωτέρω ειδικόν όρον πελατολογίου –υπό το προεκτεθέν, κατά την διακήρυξιν, περιεχόμενον του, ήτοι της «ξηράς» παραθέσεως καταλόγου των προηγουμένων πελατών του διαγωνιζομένου. Το ανωτέρω δε πελατολόγιον βαθμολογείται κατά το στάδιον αξιολογήσεως των τεχνικών προσφορών, προκειμένου να ευρεθή η συμφερωτέρα προσφορά. Ούτως, όμως, έχων ο ανωτέρω όρος της διακηρύξεως, πιθανολογείται σοβαρώς, ότι αντίκειται προς τας προαναφερθείσας διατάξεις των άρθρων 51 και 53 παρ. 2, 3 και 8 του πδ 60/07, δια των οποίων μετεφέρθησαν εις το εσωτερικόν δίκαιον αντίστοιχοι διατάξεις της Οδηγίας 2004/18, καθώς και προς τας διατάξεις του άρθρου 3 παρ. 2, 3 και 4 του πδ 118/07, ως εκ του ότι αφ’ ενός μεν περιορίζει τον ανταγωνισμόν, αποκλείοντας την συμμετοχήν εις τον διαγωνισμόν διαγωνιζομένων, οι οποίοι προσφέρουν νέον προϊόν, δια το οποίον δεν υπάρχει εισέτι πελατολόγιον (πρβλ ΕΑ 739/08 a contrario), αφ΄ ετέρου δε προβλέπει περαιτέρω, ως κριτήριον αναθέσεως, το ανωτέρω πελατολόγιον, το οποίον, όμως, δεν πιθανολογείται σοβαρώς ότι -υπό το κατά την διακήρυξιν περιεχόμενον του- αποτελεί πρόσφορον κριτήριον δια την αξιολόγησιν της ποιότητος του προσφερομένου αναλυτού, αφού, εφ΄ όσον ζητούμενον δια την αναθέτουσαν αρχήν είναι, ως συνάγεται εκ της ανωτέρω γνώμης των εμπειρογνωμόνων, η αξιοπιστία και σταθερότης του αναλυτού, ηδύνατο αυτή, εν πάση περιπτώσει, να επιτύχη τούτο δια της προβλέψεως αυστηρών προδιαγραφών δια το προς προμήθειαν μηχάνημα και δια της προβλέψεως δια της διακηρύξεως όλων των χαρακτηριστικών εκείνων, τα οποία απαιτούνται, ώστε τούτο να είναι κατάλληλο δια τον σκοπόν, δια τον οποίον προορίζεται. Εν όψει τούτων δε, πιθανολογούνται σοβαρώς ως βάσιμοι οι σχετικοί ισχυρισμοί της αιτούσης.(…) Δια ταύτα  Δέχεται την αίτησιν.  Αναστέλλει: 1) την διακήρυξιν του επιδίκου διαγωνισμού κατά το μέρος που προβλέπει την υποβολήν επί ποινή αποκλεισμού του κατά τον ειδικόν όρον 2 πελατολογίου και 2) την πρόοδον του βάσει της προσβαλλομένης διακηρύξεως διενεργουμένου διαγωνισμού

ΣΤΕ –αίτηση ασφαλιστικών μέτρων – προσφορές (....).Επειδή, στη διακήρυξη προβλέπονται, μεταξύ άλλων, τα εξής: «…Γενικοί όροι Αρθρο 1ο …Αρθρο 2ο Δικαιολογητικά συμμετοχής Α) Οι συμμετέχοντες υποβάλλουν μαζί με την προσφορά τους…τα παρακάτω δικαιολογητικά (επί ποινή απόρριψης): 1…7.Υπεύθυνη δήλωση…όπου θα δηλώνεται ο κύκλος εργασιών της επιχείρησης στον τομέα δραστηριότητας που αφορά ειδικότερα τα υπό προμήθεια είδη, κατά τις τρεις (3) προηγούμενες του έτους του διαγωνισμού οικονομικές χρήσεις ή, άλλως, για όσο χρόνο λειτουργίας έχει συμπληρωθεί από την σύσταση της επιχείρησης…Σε περίπτωση μη υποβολής των αναφερομένων πιο πάνω δικαιολογητικών, η προσφορά απορρίπτεται ως απαράδεκτη. Όλα τα δικαιολογητικά θα κατατεθούν στην τεχνική προσφορά…». Κατά την έννοια των όρων αυτών της διακηρύξεως, επιχείρηση, η οποία δεν διαθέτει ακόμη κύκλο εργασιών για συγκεκριμένα προϊόντα και για τις τρεις προηγούμενες του έτους του διαγωνισμού οικονομικές χρήσεις, μπορεί να συμμετάσχει σ’αυτόν. Συνεπώς, δεν αποκλείεται ούτε η συμμετοχή της ως προς προϊόντα, τα οποία προσφέρει το πρώτον στον εν λόγω διαγωνισμό (πρβλ.ΕΑ 491/2006).(…) Επειδή, ενόψει της ως άνω εννοίας της διακηρύξεως και του προεκτεθέντος περιεχομένου του κατατεθέντα ενώπιον της αναθέτουσας αρχής πίνακα, η Επιτροπή Αναστολών του Συμβουλίου της Επικρατείας κρίνει ότι πιθανολογείται σοβαρώς ως βάσιμος ο λόγος, με τον οποίο επαναλαμβάνεται αντίστοιχη αιτίαση προβληθείσα με την προδικαστική προσφυγή, περί του ότι η προσφορά της αιτούσας πληρούσε τον όρο της διακηρύξεως περί δηλώσεως του κύκλου εργασιών της επιχειρήσεως, δεδομένου ότι επρόκειτο για είδη προσφερόμενα απ’αυτήν το πρώτον στα πλαίσια του ενδίκου διαγωνισμού, το πραγματικό δε αυτό γεγονός δεν χρειαζόταν να λάβει τη μορφή πανηγυρικής δηλώσεως αλλά προέκυπτε αμέσως και σαφώς από τον προαναφερθέντα πίνακα. Δια ταύτα  Δέχεται την αίτηση.  Αναστέλλει την εκτέλεση της 13/18-9-2009 πράξεως του ΔΣ του καθ’ού νοσοκομείου ως προς τον αποκλεισμό της αιτούσας και την απόρριψη της σχετικής προδικαστικής της προσφυγής, αντιστοίχως, κατά τα εκτιθέμενα στο αιτιολογικό.

ΣΤΕ . Αίτηση ασφαλιστικών μέτρων . Δημόσια έργα. Διακήρυξη .  Αναστολή εκτέλεσης διοικητικής πράξης . Η προσφορά της αιτούσας απορρίφθηκε, με απόφαση της ΕΠΥ, με την αιτιολογία, ότι δεν προσκομίζει κατάλογο παραδόσεων τριετίας. Με την προδικαστική προσφυγή, η αιτούσα προέβαλε εσφαλμένη ερμηνεία από την ΕΠΥ, συγκεκριμένου όρου της διακήρυξης . Ειδικότερα, η αιτούσα προέβαλε αφενός μεν , ότι αυτός ο όρος της διακήρυξης έχει την έννοια , ότι ο κατάλογος πρέπει να καλύπτει τις παραδόσεις , οι οποίες έλαβαν χώρα το πολύ μέσα στα προηγούμενα τρία έτη και όχι πριν από αυτό το χρονικό διάστημα , χωρίς να ενδιαφέρει η ακριβής χρονική στιγμή , αφετέρου δε ότι, όπως προκύπτει από υπεύθυνη δήλωση του νομίμου εκπροσώπου της προς την ΕΠΥ, αυτή ανέλαβε την διάθεση και εμπορία των προσφερόμενων προιόντων συγκεκριμένου οίκου Γερμανίας από τις 19.2.10, για το διάστημα δε αυτό, προσκομίστηκε κατάλογος με τις κυριότερες παραδόσεις , σύμφωνα με τα οριζόμενα στην διακήρυξη . Ο λόγος αυτός, ο οποίος απορρίφθηκε σιωπηρά από την ΕΠΥ και ο οποίος επαναλαμβάνεται με την ένδικη αίτηση , πιθανολογείται σοβαρά ως βάσιμος .Η αίτηση πρέπει να γίνει δεκτή και να ανασταλεί η εκτέλεση της ΕΠΥ, ως προς τον αποκλεισμό της αιτούσας . Η επιτροπή αναστολών δέχεται την αίτηση . Αναστέλλει την εκτέλεση της απόφασης της ΕΠΥ, ως προς τον αποκλεισμό της αιτούσας

Εργασίες καθαρισμού νοσοκομείου-Κοινοτικό δίκαιο-Αποκλεισμός υποψηφίου:Υπό τα δεδομένα αυτά, και ενόψει των ήδη κριθέντων με την ΕΑ 428/2008, η ως άνω αιτιολογία απορρίψεως της προσφοράς της αιτούσας φαίνεται ότι στηρίζεται σε ορθή ερμηνεία των σχετικών όρων της διακηρύξεως καθώς και των διατάξεων του π.δ/τος 60/2007, δεδομένου ότι, σύμφωνα με τα προεκτεθέντα, η διάπραξη σοβαρού επαγγελματικού παραπτώματος εκ μέρους του ομορρύθμου εταίρου και διαχειριστή της ομόρρυθμης εταιρίας- μέλους της, συνιστά νόμιμο λόγο αποκλεισμού της από τον διαγωνισμό, τα περιστατικά δε τα οποία αποδίδονται στον εν λόγω εταίρο ότι, δηλαδή, διέπραξε σοβαρό επαγγελματικό παράπτωμα, ευρίσκουν επαρκές έρεισμα στα στοιχεία του φακέλου και δη στην προμνησθείσα 32/20.12.2002 απόφαση της Συγκλήτου του καθ΄ ου Πανεπιστημίου, με την οποία ο …… είχε κηρυχθεί έκπτωτος από τις προαναφερθείσες εργολαβίες λόγω της κατ’ επανάληψη παρατηρηθείσας πλημμελούς εκτέλεσης των ανατεθεισών σε αυτόν εργασιών

ΣΤΕ –αίτηση ασφαλιστικών μέτρων – δημόσια έργα –διακήρυξη –διαγωνισμός –ανάθεση –προσφυγή –προσφορές – ένσταση –κοινοτικό δίκαιο.

Επειδή, παρά τους συγκεκριμένους ισχυρισμούς που είχαν προβάλει οι αιτούσες με τις διοικητικές προσφυγές τους, δεν διευκρινίζονται επαρκώς τα οικονομοτεχνικά δεδομένα, βάσει των οποίων η Διοίκηση προέβη στον υπολογισμό του κόστους των επιμάχων εργασιών, εν σχέσει προς τις ανάγκες του καθ’ου νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου. Ως εκ τούτου, προκαλείται ασάφεια των προπαρατεθέντων όρων της διακηρύξεως, δεδομένου ότι δεν προκύπτουν σαφώς οι απαιτήσεις της υπηρεσίας, βάσει των οποίων υπολογίσθηκε το κόστος του αντικειμένου του διαγωνισμού....Επειδή, στο άρθρο 7 της διακηρύξεως.. ορίζεται, μεταξύ άλλων, ότι, προκειμένου να διαπιστωθεί η χρηματοπιστωτική και οικονομική γενικότερα κατάσταση του προσφέροντος, λαμβάνεται υπ’όψιν η οικονομική επιφάνεια της επιχειρήσεως..Επειδή, τέλος, οι αιτιάσεις σχετικά με το άρθρο 21 της διακηρύξεως, το οποίο καθορίζει τα δικαιολογητικά που θα πρέπει να προσκομίζει ο ανάδοχος για την πληρωμή του κατά την εκτέλεση της συμβάσεως, απαραδέκτως προβάλλονται, γιατί αμφισβητούν τη νομιμότητα όρου της διακηρύξεως που δεν συνδέεται με την διαδικασία διεξαγωγής του διαγωνισμού και αναθέσεως της εκτελέσεως των επιμάχων εργασιών, αλλά αφορούν το μεταγενέστερο στάδιο της εκτελέσεως της συμβάσεως..Διατάσσεται  η αναστολή της προόδου της διαδικασίας του διαγωνισμού.

Εργασίες καθαρισμού-Αποκλεισμός υποψηφίου:Υπό τα δεδομένα αυτά, η ως άνω αιτιολογία απορρίψεως της προσφοράς της αιτούσης στηρίζεται, κατ’ αρχάς, σε ορθή ερμηνεία των σχετικών όρων της διακηρύξεως καθώς και των διατάξεων του π.δ/τος 60/2007, ο δε ερειδόμενος επί της αντίθετης ερμηνευτικής εκδοχής λόγος ακυρώσεως, με τον οποίο προβάλλεται ότι η 522/10.7.2008 απόφαση περί αποκλεισμού της αιτούσης κοινοπραξίας είναι μη νόμιμη, διότι η ως άνω έκπτωση δεν αφορούσε το μέλος αυτής, την εταιρεία «... ΟΕ», αλλά τον ομόρρυθμο εταίρο της ..., και μάλιστα για δραστηριότητα αναγόμενη σε χρόνο κατά τον οποίο αυτός ασκούσε ατομική επιχείρηση, είναι απορριπτέος ως αβάσιμος. Περαιτέρω, η, διαπιστωθείσα με την προμνησθείσα 32/20.12.2002 απόφαση της Συγκλήτου του Πανεπιστημίου .., επανειλημμένη, εκ μέρους του ..., ομορρύθμου εταίρου και διαχειριστή της ομόρρυθμης εταιρείας- μέλους της αιτούσης κοινοπραξίας- πλημμελής εκτέλεση ανειλημμένων συμβατικών του υποχρεώσεων, έστω και σε χρόνο κατά τον οποίο ο εν λόγω ασκούσε ατομική επιχείρηση, η οποία οδήγησε στην κήρυξή του ως εκπτώτου από τις σχετικές εργολαβίες, συνιστά, κατ’ αρχήν, σοβαρό παράπτωμα συναρτώμενο προς την άσκηση της επαγγελματικής του δραστηριότητας. Με τα δεδομένα αυτά, στοιχειοθετείται νόμιμος λόγος αποκλεισμού από τον επίδικο διαγωνισμό της αιτούσης κοινοπραξίας, στην οποία μετέχει η ομόρρυθμη εταιρεία, της οποίας εταίρος είναι ο ανωτέρω ....

Εργασίες καθαρισμού-Κοινοτικό δίκαιο-Αποκλεισμός υποψηφίου:Επειδή, εν προκειμένω, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου, ο αποκλεισμός της αιτούσης εταιρείας από την περαιτέρω διαδικασία του διαγωνισμού εχώρησε με την αιτιολογία ότι ο νόμιμος εκπρόσωπος και διαχειριστής της, ομόρρυθμος εταίρος ……… είχε υποπέσει σε σοβαρό επαγγελματικό παράπτωμα, δοθέντος ότι με την υπ’ αριθμ. 32/20.12.2002 απόφαση της Συγκλήτου του καθ’ου Πανεπιστημίου είχε κηρυχθεί έκπτωτος από δύο εργολαβίες, τις οποίες είχε αναλάβει ως ασκών ατομική επιχείρηση, με αντικείμενο τον καθαρισμό και την φύλαξη των κτιρίων του Τμήματος … του Πανεπιστημίου, λόγω πλημμελούς εκτελέσεως των ανατεθεισών σε αυτόν εργασιών. Η ως άνω αιτιολογία απορρίψεως της προσφοράς της αιτούσης φαίνεται ότι στηρίζεται σε ορθή ερμηνεία των σχετικών όρων της διακηρύξεως καθώς και των διατάξεων του π.δ/τος 60/2007, δεδομένου ότι, σύμφωνα με τα προεκτεθέντα, η διάπραξη σοβαρού επαγγελματικού παραπτώματος εκ μέρους του ομορρύθμου εταίρου και διαχειριστή της αιτούσης ομόρρυθμης εταιρείας, συνιστά νόμιμο λόγο αποκλεισμού της από τον διαγωνισμό, τα περιουσιακά δε τα οποία αποδίδεται εις τον εν λόγω εταίρο ότι, δηλαδή, διέπραξε σοβαρό επαγγελματικό παράπτωμα, ευρίσκουν επαρκές έρεισμα στα στοιχεία του φακέλου και δη στην προμνησθείσα υπ΄ αριθμ. 32/20.12.2002 απόφαση της Συγκλήτου του καθ΄ ου Πανεπιστημίου, με την οποία ο εν λόγω …… εκηρύχθηκε έκπτωτος από τις προαναφερθείσες εργολαβίες λόγω της κατ’ επανάληψη παρατηρηθείσης πλημμελούς εκτελέσεως των ανατεθεισών σε αυτόν εργασιών. Ως εκ τούτου οι περί του αντιθέτου αορίστως εν πολλοίς και αναποδείκτως προβαλλόμενοι λόγοι και ισχυρισμοί της αιτούσης εταιρείας είναι πάντως απορριπτέοι ως αβάσιμοι.