ΕλΣυν/Τμ.4(ΚΠΕ)/119/2014

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ: Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις προηγούμενες σκέψεις, το Κλιμάκιο κρίνει ότι κατά παράβαση του άρθρου 25 του π.δ. 60/2007 – το οποίο τυγχάνει εφαρμοστέο στην προκειμένη περίπτωση ως εκ της συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης για την προμήθεια ομοειδών ειδών σε ετήσια βάση – προσέφυγε το Ε.ΚΕ.Α., μέσω της ως άνω μη νόμιμης παράτασης,  ουσιαστικά στη διαδικασία της απευθείας ανάθεσης για την υλοποίηση της επίμαχης προμήθειας, δεδομένου ότι δεν προκύπτει η συνδρομή έκτακτων περιστάσεων, οφειλομένων σε απρόβλεπτες περιστάσεις, τα οποία κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια και την ολοκλήρωση εγκαίρως της οικείας διαγωνιστικής διαδικασίας. Τούτο, διότι όσα επικαλείται το Ε.ΚΕ.Α. δεν οφείλονται σε εξωγενείς παράγοντες μη δυνάμενους να προβλεφθούν, αλλά ανάγονται στη σφαίρα ευθύνης της ίδιας της Διοίκησης, στο πλαίσιο της αρχής της ενότητας της οποίας, αφενός μεν επιβάλλεται η συνεργασία όλων των αρμόδιων υπηρεσιών υγείας, ώστε να δρομολογούνται εγκαίρως οι προβλεπόμενες διαγωνιστικές διαδικασίες, αφετέρου δε τα όργανα του Ε.Κ.Ε.Α. δεν δύνανται να επικαλεστούν τις ενέργειες ή παραλείψεις τρίτων δημόσιων φορέων, προκειμένου να δικαιολογήσουν την προσφυγή στη διαδικασία της απευθείας ανάθεσης. Πλην όμως, το Κλιμάκιο συνεκτιμώντας: α) την αδήριτη ανάγκη του Ε.ΚΕ.Α. για την πραγματοποίηση της επίμαχης προμήθειας, η οποία είναι ζωτικής σημασίας για τη δημόσια υγεία και ειδικότερα για τη διενέργεια ιολογικού ελέγχου του αίματος, β) το γεγονός ότι το Ε.ΚΕ.Α., με την επίμαχη ανάθεση τρίμηνης διάρκειας, κατέβαλε προσπάθεια να μην υπερβεί το αναγκαίο μέτρο που απαιτείτο μέχρι την τελεσφόρηση του ενιαίου ανοικτού διαγωνισμού και γ) ότι ο ενιαίος ανοικτός διαγωνισμός προκηρύχθηκε από το Ε.ΚΕ.Α. την επομένη μόλις ημέρα από τον ορισμό αυτού ως φορέα διενέργειας του διαγωνισμού, άγεται στη κρίση, ότι τα αρμόδια όργανα του Ε.ΚΕ.Α. ενήργησαν συγγνωστώς και χωρίς πρόθεση καταστρατήγησης των κείμενων διατάξεων κατά την πραγματοποίηση της επίμαχης προμήθειας.

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ: Με τα δεδομένα αυτά .., το Νοσοκομείο μη νομίμως προέβη στην ανάθεση των ανωτέρω προμηθειών, καθότι: α) η παράλειψη δημοσίευσης του κριτηρίου κατακύρωσης των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού αποτελεί ουσιώδη παραβίαση της αρχής της τυπικότητας που διέπει τη διαγωνιστική διαδικασία..β) ως προς την κατακύρωση στην εταιρεία «..» της προμήθειας των αντιδραστηρίων,μη νομίμως ελήφθησαν υπόψη οι τιμές που προσέφερε η ίδια ως άνω εταιρεία σε προηγούμενη (βάσει των προσκομισθέντων τιμολογίων) σύμβαση προμήθειας, ως συγκριτικό στοιχείο δυνάμενο να δικαιολογήσει την κατακύρωση στην ίδια του αποτελέσματος του διαγωνισμού..γ) μη νομίμως προέβη η αναθέτουσα αρχή σε επαύξηση της κατακυρωθείσας δαπάνης προμηθειών, καθόσον τη δυνατότητα αυτή η αναθέτουσα αρχή την διαθέτει και δύναται να την ασκήσει μόνο κατά το χρόνο κατακύρωσης...Πλην όμως, το Κλιμάκιο, συνεκτιμώντας την άμεση και κατεπείγουσα ανάγκη του Νοσοκομείου  προς  προμήθεια  των ανωτέρω ειδών κατά τον κρίσιμο χρόνο, κρίνει ότι τα όργανα του Νοσοκομείου δεν ενήργησαν στην προκειμένη περίπτωση με πρόθεση καταστρατήγησης των κείμενων διατάξεων αλλά για την  προάσπιση του αγαθού της δημόσιας υγείας..(ΣΥΓΓΝΩΣΤΗ ΠΛΑΝΗ)

Προμήθεια υλικών αντιδραστηρίων:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη δεύτερη σκέψη της παρούσας, εφόσον η συνολική αξία των ως άνω ειδών (αντιδραστήρια), τα οποία αποτελούν όμοια ή ομοειδή, κατά την αντίληψη των συναλλαγών, αγαθά, υπερέβαινε κατά πολύ, σε ετήσια βάση, το όριο των 20.000 ευρώ, μη νομίμως το ως άνω νοσηλευτικό ίδρυμα προσέφυγε στην εξαιρετική διαδικασία της απευθείας ανάθεσης, ενώ όφειλε, ως εκ της εκτιμώμενης αξίας της συνολικής προμήθειας, η οποία μέχρι το Μάιο ανέρχονταν στο ποσό των 51.838,35 ευρώ (και κατά λογική ακολουθία, σε ετήσια βάση θα υπερέβαινε τα όρια και αυτού του πρόχειρου διαγωνισμού), να προβεί στη διενέργεια ενός ενιαίου διαγωνισμού, κατόπιν τήρησης των διατυπώσεων του π.δ/τος 60/2007. Άλλωστε, η μόνη αναφορά του Νοσοκομείου ως δικαιολογητική βάση για την προσφυγή στην ως άνω εξαιρετική διαδικασία της απευθείας ανάθεσης, ήτοι το 8849/17.10.2011 έγγραφο της εταιρείας «....» (με την οποία υπήρχε σε εξέλιξη σύμβαση προμήθειας διαγνωστικών προϊόντων του οίκου «...» για το χρονικό διάστημα από 1.8.2011 έως 31.7.2012, με δικαίωμα δίμηνης παράτασης), με το οποίο η ανωτέρω εταιρεία δήλωνε αδυναμία εκτέλεσης της σχετικής προμήθειας για 45 ημέρες, ήτοι μέχρι τέλος Νοεμβρίου 2011, δεν δικαιολογεί, σε καμία περίπτωση, την απευθείας ανάθεση για την προμήθεια των ανωτέρω υλικών από την εταιρεία «....», καθόσον η ήδη συμβαλλόμενη «....» θα μπορούσε να προμηθεύσει τα εν λόγω υλικά κανονικά από 1.12.2011 και μέχρι τη λήξη της ήδη εκτελούμενης σύμβασης, οι δε επίμαχες τμηματικές απευθείας αναθέσεις προμήθειας ξεκίνησαν τον Ιανουάριο του 2012και συνεχίστηκαν όλο το πρώτο εξάμηνο του έτους αυτού. Εξάλλου, ο ισχυρισμός περί της ύπαρξης συνοδού εξοπλισμού (αναλυτές) από προηγούμενες συμβάσεις του Νοσοκομείου, οι οποίοι, κατά την αναθέτουσα αρχή, λειτουργούν αξιόπιστα μόνο όταν δέχονται συγκεκριμένα αντιδραστήρια (της φερόμενης ως δικαιούχου εταιρείας), τα οποία δεν υπήρχαν στη διάθεση του Νοσοκομείου, δεν ασκεί οποιαδήποτε έννομη επιρροή, καθόσον δεν συνιστά λόγο που δικαιολογεί την προσφυγή στη διαδικασία με διαπραγμάτευση (απευθείας ανάθεση), σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 25 του π.δ/τος 60/2007..(..)Πλην όμως, το Κλιμάκιο, συνεκτιμώντας την άμεση και κατεπείγουσα ανάγκη του Νοσοκομείου προς προμήθεια των ανωτέρω ειδών κατά τον κρίσιμο χρόνο, κρίνει ότι τα όργανα του Νοσοκομείου δεν ενήργησαν στην προκειμένη περίπτωση με πρόθεση καταστρατήγησης των κείμενων διατάξεων αλλά για την προάσπιση του αγαθού της δημόσιας υγείας ... Επομένως, συντρέχει συγγνωστή πλάνη των οργάνων του Νοσοκομείου ως προς τη νομιμότητα των εντελλομένων δαπανών που δικαιολογεί, κατ’ εξαίρεση, τη θεώρηση των επίμαχων χρηματικών ενταλμάτων. Κατά συνέπεια, τα ελεγχόμενα χρηματικά εντάλματα πληρωμής πρέπει να θεωρηθούν.

ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΛΙΠΑΝΤΙΚΩΝ. Με τα ανωτέρω δεδομένα μη νομίμως προέβη η ειδική Επιτροπή (προμήθειας ανταλλακτικών, ελαστικών επισώτρων και συντήρησης - επισκευής αυτοκινήτων) στη διενέργεια της υπό κρίση προμήθειας ελαιολιπαντικών, καθόσον αυτή συνιστά το κατά νόμο αρμόδιο όργανο για την προμήθεια των αναγκαίων ανταλλακτικών με την εξαιρετική διαδικασία της απευθείας ανάθεσης στην ειδικότερη περίπτωση της επισκευής συγκεκριμένων οχημάτων δήμου που έχουν ήδη παρουσιάσει βλάβη ή έχουν ήδη διαπιστωμένη ανάγκη συντήρησης ή επισκευής και δεν ορίζεται αρμόδια όταν η προμήθεια έχει ως αντικείμενο την αγορά ελαιολιπαντικών για τις ανάγκες εν γένει οχημάτων του Δήμου, λόγω εξάντλησης των ποσοτήτων (..). Πλην όμως, τα επιληφθέντα όργανα του Δήμου ... δεν ενήργησαν με πρόθεση καταστρατήγησης των οικείων διατάξεων, αλλά υπέλαβαν πεπλανημένα, πλην συγγνωστώς, ότι αρμόδια και για την προμήθεια της αναγκαίας ποσότητας ελαιολιπαντικών για οχήματα του Δήμου ήταν η Επιτροπή που ορίζεται στην προπαρατεθείσα Υ.Α..(συγγνωστή πλάνη)

Προμήθεια ελαιολιπαντικών:. Με τα ανωτέρω δεδομένα, μη νομίμως προέβη η ειδική Επιτροπή περί Καθορισμού διαδικασίας επισκευής, συντηρήσεως, αγοράς ανταλλακτικών και προμήθειας καυσίμων λιπαντικών κ.λπ. στη διενέργεια της υπό κρίση προμήθειας ελαιολιπαντικών, καθόσον αυτή συνιστά το κατά νόμο αρμόδιο όργανο για την προμήθεια των αναγκαίων υλικών με την εξαιρετική διαδικασία της απευθείας ανάθεσης στην ειδικότερη περίπτωση της επισκευής συγκεκριμένων οχημάτων δήμου που έχουν ήδη παρουσιάσει βλάβη ή έχουν ήδη διαπιστωμένη ανάγκη συντήρησης ή επισκευής και δεν ορίζεται αρμόδια όταν η προμήθεια έχει ως αντικείμενο την αγορά ελαιολιπαντικών για τις ανάγκες εν γένει των οχημάτων του Δήμου, λόγω εξάντλησης των ποσοτήτων. Πλην όμως, τα επιληφθέντα όργανα του Δήμου .. δεν ενήργησαν με πρόθεση καταστρατήγησης των οικείων διατάξεων, αλλά υπέλαβαν πεπλανημένα, πλην συγγνωστώς, ότι αρμόδια και για την προμήθεια της αναγκαίας ποσότητας ελαιολιπαντικών για τα οχήματα του Δήμου ήταν η Επιτροπή που ορίζεται στην προπαρατεθείσα Υ.Α.. Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, η δαπάνη προς πληρωμή της οποίας εκδόθηκε το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα δεν είναι νόμιμη, το χρηματικό αυτό ένταλμα όμως πρέπει να θεωρηθεί, λόγω συγγνωστής πλάνης.(συγγνωστή πλάνη)

Συγγνωστή πλάνη.Ανάκληση της 187/2011 πράξης του 4ου τμ.Με δεδομένα αυτά, το Τμήμα εμμένει στην αρχική κρίση περί μη νομιμότητας της τηρηθείσας διαδικασίας για τους λόγους που αναπτύχθηκαν στην προσβαλλόμενη Πράξη. Κρίνει, όμως, κατά πλειοψηφία, ότι τα αρμόδια όργανα του Νοσοκομείου, τα οποία συγγνωστώς υπέλαβαν ότι οι ανατεθείσες εργασίες αποτελούν υπηρεσίες για τις οποίες εφαρμόζεται αναλόγως ο ν. 2286/1995 και όχι υπηρεσίες που διέπονται από τις περί μελετών διατάξεις του ν. 3316/2005 δεν ενήργησαν στην συγκεκριμένη περίπτωση με πρόθεση καταστρατήγησης των κείμενων διατάξεων. Μειοψήφησε η Σύμβουλος Γεωργία Μαραγκού, με την οποία συντάχθηκε η Πάρεδρος με συμβουλευτική ψήφο Αικατερίνη Σπηλιοπούλου, η οποία υποστήριξε ότι δεν συντρέχει, στην προκειμένη περίπτωση, συγγνωστή πλάνη, καθόσον το Νοσοκομείο, οι υπηρεσίες του οποίου διενεργούν οι ίδιες διαγωνισμούς δημοσίων έργων, προμηθειών και υπηρεσιών για την κάλυψη των αναγκών του, είναι εξοικειωμένο με τις εννοιολογικές διακρίσεις των ανωτέρω διατάξεων. Πλην, όμως, η γνώμη αυτή δεν εκράτησε.

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ:Στην προκειμένη περίπτωση, με το άρθρο 12 της διακήρυξης παρασχέθηκε, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 21 παρ. 1 περ. α΄ του π.δ/τος 118/2007, στο αρμόδιο για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων του διαγωνισμού όργανο η δυνατότητα να προτείνει κατακύρωση της προμήθειας για ποσότητα μεγαλύτερη ή μικρότερη από εκείνη που προκηρύχθηκε, μέχρι ποσοστού 15% ή 50%, αντίστοιχα. Πλην όμως, το Διοικητικό Συμβούλιο του  Νοσοκομείου, με την 602/27.12.2010 (θέμα 2) απόφασή του, αφού ενέκρινε το 16463/24.12.2010 πρακτικό ελέγχου δικαιολογητικών κατακύρωσης της ανωτέρω Επιτροπής, κατακύρωσε στην εταιρία ....... την προμήθεια 1.925.000 λίτρων πετρελαίου κίνησης έναντι του προσφερόμενου από αυτή ποσοστού έκπτωσης 0,5% επί της μέσης τιμής χονδρικής πώλησης αυτού, χωρίς να εξετάσει και, ως εκ τούτου, να ενεργοποιήσει και την προβλεπόμενη στο άρθρο 12 της διακήρυξης δυνατότητα για αυξομείωση της υπό προμήθεια ποσότητας.Συνεπώς, ο προβλεπόμενος στο άρθρο 1 του υποβληθέντος σχεδίου σύμβασης όρος, σύμφωνα με τον οποίο «οι ποσότητες οι αναφερόμενες στα κατακυρωθέντα είδη της σύμβασης δεν είναι δεσμευτικές και οι επί μέρους ποσότητες των ειδών μπορούν να αυξομειωθούν κατά τη διάρκεια ισχύος της, ανάλογα με τις ανάγκες του Νοσοκομείου», δεν είναι νόμιμος, όπως ορθώς το Κλιμάκιο αποφάνθηκε με την προσβαλλόμενη πράξη του....Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, η υπό κρίση αίτηση του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία  Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο ...... πρέπει να απορριφθεί.

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω, το Κλιμάκιο κρίνει ότι, εφόσον η προϋπολογιζόμενη συνολική αξία των προς προμήθεια ειδών υπερέβαινε, σε ετήσια βάση, το όριο των 60.000 ευρώ (χωρίς Φ.Π.Α.), μη νομίμως προσέφυγε το Νοσοκομείο στην εξαιρετική διαδικασία της απευθείας ανάθεσης, αντί της διενέργειας δημόσιου τακτικού διαγωνισμού, δεδομένου ότι από κανένα στοιχείο του φακέλου δεν προκύπτουν οι απρόβλεπτες εκείνες περιστάσεις που κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια τακτικού διαγωνισμού για την πραγματοποίηση της εν λόγω προμήθειας..(..)Εντούτοις, το Κλιμάκιο, συνεκτιμώντας την άμεση και επιτακτική ανάγκη του Νοσοκομείου για την προμήθεια των εν λόγω αντιδραστηρίων χάριν της προάσπισης του αγαθού της δημόσιας υγείας, καθώς και το γεγονός ότι στην επίμαχη διαδικασία διαπραγμάτευσης κλήθηκε να συμμετάσχει ικανός αριθμός εταιρειών (7), κρίνει ότι τα όργανα του Νοσοκομείου δεν ενήργησαν με πρόθεση καταστρατήγησης των οικείων διατάξεων, αλλά επειδή πεπλανημένα πλην συγγνωστά υπέλαβαν ότι μπορούσαν να ενεργήσουν όπως ενήργησαν για να καλύψουν την εξ αντικειμένου επιτακτική ανάγκη διασφάλισης της δημόσιας υγείας.(συγγνωστή πλάνη)

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις δεύτερη, τρίτη και τέταρτη σκέψη της παρούσας, εφόσον η συνολική αξία της προμήθειας καυσίμων για τις ανάγκες του Πλοηγικού Σταθμού …υπερέβαινε κατά πολύ, σε ετήσια βάση, το όριο των 60.000,00 ευρώ, μη νομίμως ο Πλοηγικός Σταθμός … προσέφυγε στην εξαιρετική διαδικασία του πρόχειρου διαγωνισμού για την ανάθεση των επίμαχων προμηθειών. Αντιθέτως, ως εκ της εκτιμώμενης συνολικής ετήσιας προϋπολογιζόμενης δαπάνης των σχετικών προμηθειών, η οποία υπερέβαινε και το ποσό των 130.000,00 ευρώ (μη συμπεριλαμβανόμενου ΦΠΑ) ανερχόμενης σε 600.000,00 ευρώ .., οι αρμόδιες έως το χρονικό σημείο μεταβίβασης της αρμοδιότητας για τη διενέργεια των προμηθειών στον Πλοηγικό Σταθμό .. υπηρεσίες όφειλαν να έχουν προβεί στη διενέργεια ενός ενιαίου διαγωνισμού για την κάλυψη των ετήσιων αναγκών κατόπιν τήρησης των διατυπώσεων του π.δ/τος 60/2007, αντί της ανά μήνα ανάθεσης με πρόχειρους διαγωνισμούς μετά από κατάτμηση αυτών. (...)το Κλιμάκιο κρίνει ότι τα όργανα του Πλοηγικού Σταθμού … προέβησαν στην ανάθεση των επίμαχων προμηθειών με πρόχειρο διαγωνισμό χωρίς πρόθεση καταστρατήγησης των διατάξεων περί ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων, αλλά συγγνωστώς υπέλαβαν ότι μπορούσαν να ενεργήσουν, όπως ενήργησαν, υπό τις ως άνω περιγραφόμενες πιεστικές συνθήκες ενόψει της ανάθεσης σε αυτά της σχετικής αρμοδιότητας μόλις στις 2.7.2015 και της ταυτόχρονης διενέργειας ανοιχτού διαγωνισμού για την ετήσια προμήθεια καυσίμων από την Κεντρική Υπηρεσία του Υπουργείου..(συγγνωστή πλάνη)

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη μείζονα σκέψη της παρούσας απόφασης, το Τμήμα κρίνει ότι δεν τηρήθηκαν οι διατυπώσεις δημοσιότητας κατά τη διαδικασία του επαναληπτικού διαγωνισμού που αφορούσε στο σκέλος της προμήθειας καυσίμων κίνησης – θέρμανσης, ο οποίος συνιστά νέο και αυτοτελή διαγωνισμό. Σε κάθε περίπτωση, η ανωτέρω έλλειψη δεν καλύπτεται από την σχετική πρόβλεψη για επαναληπτικό διαγωνισμό στη διακήρυξη του αρχικού διαγωνισμού, καθόσον αυτή έτυχε μεν της τήρησης όλων των νομίμων διατυπώσεων δημοσιότητας, πλην όμως στην αποσταλείσα στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, περίληψη, δεν περιλαμβάνονταν πρόβλεψη για επαναληπτικό διαγωνισμό, απορριπτομένων εντεύθεν ως αβασίμων των περί του αντιθέτου προβαλλόμενων με την κρινόμενη αίτηση ισχυρισμών..(..)Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω και δοθέντος ότι οι προεκτεθείσες πλημμέλειες του διενεργηθέντος διαγωνισμού αφορούν στο σκέλος της προμήθειας καυσίμων, όχι δε και στο αντίστοιχο της προμήθειας λιπαντικών, θα πρέπει να γίνει εν μέρει δεκτή η αίτηση ανάκλησης και να ανακληθεί προς τούτο μερικώς η προσβαλλόμενη πράξη κατά το κεφάλαιο αυτής που κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης για την προμήθεια λιπαντικών μεταξύ του Δήμου και της εταιρείας με  την  επωνυμία  «…», υπό τη ρητή επιφύλαξη της προηγούμενης απάλειψης από το κείμενο του όρου 11 που διαλαμβάνει τη δυνατότητα επαύξησης της συμβατικής αξίας των υλικών με ανάλογη αύξηση της ποσότητας κατά 20%, απορριφθεί δε (η αίτηση ανάκλησης) κατά το μέρος εκείνο που αφορά στο κεφάλαιο της προσβαλλόμενης πράξης ως προς το σκέλος της προμήθειας καυσίμων κίνησης-θέρμανσης...Ανακαλεί εν μέρει την 19/2011 πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου