ΕΣ/Ε ΚΛΙΜΑΚΙΟ/443/2022

Αμοιβή ιδιοκτήτριας ωδείου για την παροχή υπηρεσιών ωδείου και γυμναστηρίου σε δημότες. Μη νόμιμη, καθόσον σύμφωνα με τη διάταξη του αρθ. 36 ΔΚΚ, η οποία ως εξαιρετική είναι στενά ερμηνευτέα, η ανάθεση αυτή είναι επιτρεπτή μόνο σε νομικό πρόσωπο δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου και όχι σε ιδιώτη φυσικό πρόσωπο.

Περί εποπτείας και έλεγχου τών ύπό τών Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου έκτελουμένων κτιριακών έργων.-ΦΕΚ 146Α

 «Τροποποίηση ωρών συμβάσεων εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου μερικής απασχόλησης καλλιτεχνικού προσωπικού του Δημοτικού Ωδείου, λόγω αύξησης ή μείωσης μαθητών»

Η Πράξη 136/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας σχεδίου προγραμματικής σύμβασης μεταξύ ανώνυμης εταιρείας («.. Α.Ε.») και του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη. Αντικείμενο της σύμβασης είναι η υλοποίηση του έργου «Αποπεράτωση κτιριακών εγκαταστάσεων για στέγαση της Δ/νσης Αστυνομίας Θεσπρωτίας» συνολικού προϋπολογισμού 7.502.000,00 ευρώ (με Φ.Π.Α.). Το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης, καθώς αυτή εμπίπτει στις διατάξεις του άρθρου 12 παρ. 4 και 6 του ν.4412/2016 περί συνεργασίας δημόσιων φορέων, εξαιρούμενη από το πεδίο εφαρμογής του νόμου περί δημοσίων συμβάσεων. Τέλος, έθεσε επισημάνσεις σχετικά με την προσθήκη συγκεκριμένης υπουργικής απόφασης στο προοίμιο και την απαίτηση προσυμβατικού ελέγχου του Ελεγκτικού Συνεδρίου για τυχόν τροποποιήσεις.

Ιδιωτικό Προσωπικό Δημοσίου. Διορισμός υπαλλήλου με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου σε μόνιμη θέση ΠΕ Μουσικών του Υπ. Πολιτισμού.(..)Κατάσταση :  Αποδεκτή 
Προεδρεύων: Δ. Γριμάνης, Νομικός Σύμβουλος, Εισηγητής: Α. Κλαδιάς, Πάρεδρος. Δεν μπορεί να διοριστεί σε μόνιμη θέση ΠΕ Μουσικών του Υπουργείου Πολιτισμού, υπάλληλος με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου, η οποία είναι κάτοχος τίτλων σπουδών του Παλλάδιου Ωδείου Αθηνών. Πρέπει να διοριστεί σε μόνιμη θέση του κλάδου ΔΕ Μουσικών του Υπουργείου, η σύσταση του οποίου θα γίνει με την πράξη διορισμού.

Καταβολή πριμ σε ανάδοχο δημοσίου έργου.(..)Κατάσταση :  Αποδεκτή 
Πρόσθετη καταβολή (πριμ) σε ανάδοχο εκτέλεσης δημοσίου έργου. Η καταβολή του πριμ στον ανάδοχο του έργου «Μελέτη, προμήθεια, εγκατάσταση και θέση σε λειτουργία του συστήματος σηματοδότησης των επεκτάσεων των γραμμών 2 και 3 του Μετρό της Αθήνας», εκ μέρους του εργοδότη (ΑΤΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ ΑΕ) είναι σύννομη, παρότι η σχετική ρήτρα δεν περιλαμβάνεται στην Διακήρυξη του έργου αλλά στην Συγγραφή των Υποχρεώσεων, συντρεχουσών και των λοιπών προϋποθέσεων του νόμου (ταχύτερη αποπεράτωση του έργου), αλλά και ειδικών περιστάσεων (χορήγηση παρατάσεων με μετάθεση και της προθεσμίας χορήγησης του πριμ). (πλειοψ.)

Βασικό χαρακτηριστικό γνώρισμα της έννοιας των ανωτέρω συμβάσεων παραχώρησης είναι το γεγονός ότι το εργολαβικό αντάλλαγμα συνίσταται είτε αποκλειστικά στο δικαίωμα εκμετάλλευσης του έργου ή της υπηρεσίας είτε στο δικαίωμα αυτό σε συνδυασμό με την καταβολή αμοιβής. Στην περίπτωση, όμως, που η λειτουργία και εκμετάλλευση του παραχωρηθέντος έργου συνιστά παράλληλα και εκτέλεση υπηρεσίας, δηλαδή, εφόσον η λειτουργία του έργου εξυπηρετεί ή συνδέεται με τη λειτουργία ορισμένης υπηρεσίας, την παροχή της οποίας αναλαμβάνει ο ανάδοχος υποκαθιστώντας την αναθέτουσα αρχή, τότε η σύμβαση παραχώρησης δημοσίου έργου αποτελεί ταυτόχρονα και σύμβαση παραχώρησης δημόσιας υπηρεσίας, κατά την έννοια του κοινοτικού δικαίου. Στη σύμβαση αυτή, η λειτουργία της παραχωρηθείσας υπηρεσίας συνίσταται στην εκμετάλλευση, χάριν του κοινού, των δημοσίων έργων που κατασκευάστηκαν από τον ανάδοχο, δηλαδή ο ανάδοχος της σύμβασης παραχώρησης αναλαμβάνει να υλοποιήσει με δικά του έξοδα τις επενδύσεις που είναι απαραίτητες για τη δημιουργία της υπηρεσίας και για τη λειτουργία αυτής εντός μιας μακράς χρονικής περιόδου. Η εν λόγω σύμβαση αποτελεί μικτή σύμβαση, δηλαδή ενιαία σύμβαση που εμφανίζει μία σύνθεση στοιχείων που ανήκουν σε περισσότερα είδη συμβάσεων. Σύμφωνα με τη δέκατη έκτη αιτιολογική σκέψη της Οδηγίας 2004/17/ΕΚ, η οποία ενσωματώθηκε στο ελληνικό δίκαιο με το προαναφερόμενο π.δ/μα 60/2007, εφόσον τα έργα γίνονται επικουρικώς και δεν αποτελούν το αντικείμενο της σύμβασης, δεν μπορούν να δικαιολογήσουν τον χαρακτηρισμό της σύμβασης ως σύμβασης δημοσίων έργων. Συναφώς, το Δ.Ε.Κ. έκρινε (βλ. απόφαση της 19.4.1994, C-331/92), ότι εφόσον σε μία μικτή σύμβαση οι τεχνικές εργασίες έχουν παρεπόμενο μόνο χαρακτήρα σε σχέση με το κύριο αντικείμενό της, τότε το σύνολο του διαγωνισμού αυτού δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως σύμβαση δημοσίων έργων. Επομένως, στις περιπτώσεις που η προβλεπόμενη εκτέλεση έργων έχει παρεπόμενο μόνο χαρακτήρα ενώ το κύριο αντικείμενο της σύμβασης είναι η παραχώρηση υπηρεσιών, τότε πρόκειται για σύμβαση παραχώρησης υπηρεσιών κι όχι για σύμβαση παραχώρησης έργου. Ως εκ τούτου, πρέπει σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση να προσδιορίζεται αν το κύριο αντικείμενο της σύμβασης είναι η κατασκευή ενός έργου ή η παροχή υπηρεσιών ή, αντίθετα, αν η κατασκευή του έργου ή παροχή των υπηρεσιών έχει επικουρικό χαρακτήρα σε σχέση με το κύριο αντικείμενο της σύμβασης. Συνεπώς, στην περίπτωση που η κατασκευή του έργου αποτελεί την αναγκαία προϋπόθεση για την εκμετάλλευση της παραχωρούμενης υπηρεσίας, τότε πρόκειται για σύμβαση παραχώρησης υπηρεσίας, επί της οποίας δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις του π.δ/τος 60/2007. (Βλ. 209/2008 πράξη παρόντος Κλιμακίου, βλ. και Ερμηνευτική ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τις συμβάσεις παραχώρησης στο κοινοτικό δίκαιο, ΕΕ C 121/29.4.2000, Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα "Ενίσχυση του δικαίου παραχωρήσεων και συμβάσεων Δημοσίων και Ιδιωτικών Συμπράξεων", ΕΕ C 14/16.1.2001, σελ. 91 επ., Ε.Α ΣτΕ 119/1999, 791/2002, 543/2003, Ε. Τροβά – Δ. Κούτρας, Η κατασκευή του ενιαίου ευρωπαϊκού χώρου και η σύμβαση παραχώρησης δημοσίων έργων, Ι. Γκιτσάκης, Η παραχώρηση της δημόσιας υπηρεσίας και δημοσίου έργου, Σ. Παναγόπουλος, Η Σύμβαση παραχώρησης δημοσίου έργου στην κοινοτική και ελληνική έννομη τάξη, σε Κοινοτικό Δίκαιο 25 χρόνια εφαρμογής στην Ελλάδα, σελ. 83 επ.).

Περίληψη $$Κατά το άρθρο 1, στοιχείο β, δεύτερο εδάφιο, της οδηγίας 93/37 περί συντονισμού των διαδικασιών για τη σύναψη συμβάσεων δημοσίων έργων, ως οργανισμός δημοσίου δικαίου νοείται ένας οργανισμός που δημιουργήθηκε ειδικά για να ικανοποιήσει ανάγκες γενικού συμφέροντος που δεν έχουν βιομηχανικό ή εμπορικό χαρακτήρα, έχει νομική προσωπικότητα και τελεί σε στενή σχέση εξαρτήσεως προς το κράτος, τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοικήσεως ή άλλους οργανισμούς δημοσίου δικαίου. Όσον αφορά την τρίτη αυτή προϋπόθεση που χαρακτηρίζει έναν οργανισμό δημοσίου δικαίου και περιλαμβάνεται στο άρθρο 1, στοιχείο β_, δεύτερο εδάφιο, τρίτη περίπτωση, της οδηγίας, ο έλεγχος της διαχειρίσεως, ο οποίος αποτελεί ένα από τα εκεί μνημονευόμενα τρία κριτήρια, πρέπει να δημιουργεί εξάρτηση από τις δημόσιες αρχές ισοδύναμη προς εκείνη που υφίσταται όταν πληρούται ένα από τα δύο άλλα εναλλακτικά κριτήρια, ήτοι η κατά πλειοψηφία χρηματοδότηση από τις δημόσιες αρχές ή ο διορισμός από αυτές άνω του ημίσεος του αριθμού των μελών των διοικητικών οργάνων του εν λόγω οργανισμού. πληρούν επομένως τις τρεις σωρευτικές προϋποθέσεις που χαρακτηρίζουν έναν οργανισμό δημοσίου δικαίου κατά την έννοια της οδηγίας 93/37 και συνιστούν αναθέτουσα αρχή οι ανώνυμες εταιρίες κατοικιών χαμηλού ενοικίου οι οποίες ικανοποιούν ανάγκες γενικού συμφέροντος που δεν έχουν βιομηχανικό ή εμπορικό χαρακτήρα, έχουν νομική προσωπικότητα και η διαχείρισή τους υπόκειται σε έλεγχο των δημοσίων αρχών που επιτρέπει στις αρχές αυτές να επηρεάζουν τις αποφάσεις των εν λόγω εταιριών όσον αφορά τη σύναψη συμβάσεων δημοσίων έργων. ( βλ. σκέψεις 39-40, 44, 49, 59-60 )

Δημόσια έργα. "Αποπεράτωση της Νέας Κεντρικής Λαχαναγοράς Πατρών". Εκτελεστότητα Εφετειακών αποφάσεων.(..)Κατάσταση :  Αποδεκτή 
Η άσκηση εκ μέρους του Δημοσίου αιτήσεων αναιρέσεως κατά των με αριθ.416-418/1998 δικαστικών αποφάσεων δεν συνεπάγεται την αναστολή της εκτελέσεως των αποφάσεων αυτών και υπέρ της Κεντρικής Λαχαναγοράς Πατρών (ΝΠΔΔ). Βλ. και την 633/2000 Γνωμ. Ε΄Τμήματος ΝΣΚ.

Απόφαση του Δικαστηρίου (δεύτερο τμήμα) της 11ης Ιουλίου 2013 — Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατά Βασιλείου της Ολλανδίας (Παράβαση κράτους μέλους — Οδηγία 2004/18/ΕΚ — Κατά χρόνο πεδίο εφαρμογής — Σύμβαση παραχωρήσεως δημοσίου έργου — Πώληση εκτάσεως γης από δημόσιο οργανισμό — Πρόγραμμα ανεγέρσεως κτιρίων και αναπλάσεως κοινόχρηστων χώρων που έχει καθοριστεί από τον οργανισμό αυτό)