ΕΣ/ΚΛ.ΣΤ/411/2024

Η απόφαση αφορά την πράξη 241/2024 του ΣΤ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία εκδόθηκε μετά από συνεδρίαση στις 1 Ιουλίου 2024. Το Κλιμάκιο εξέτασε τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και το σχέδιο σύμβασης για το Τμήμα 3 της προμήθειας «Εκσυγχρονισμός εγκαταστάσεων και εξοπλισμός των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Πολιτικής Προστασίας και του Πυροσβεστικού Σώματος», με προϋπολογιζόμενη δαπάνη 1.209.677,42 ευρώ + ΦΠΑ, στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (συνολική δαπάνη 3.467.741,94 ευρώ). Βάσει του άρθρου 324 ν. 4700/2020, κρίνεται απαράδεκτη η υποβολή για προσυμβατικό έλεγχο, καθώς η σύμβαση συγχρηματοδοτείται από ενωσιακούς πόρους και η δαπάνη δεν υπερβαίνει τα 5.000.000 ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Η απόφαση δηλώνει απαραδέκτως την υποβολή και δεν ελέγχει περαιτέρω τη νομιμότητα.

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ:Να ελέγξει τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάθεσης και του σχεδίου σύμβασης για την προμήθεια «Συστημάτων τηλεμετρίας διαρροών και εξοικονόμησης νερού και ενέργειας δικτύου άρδευσης Δήμου …»(....)Επομένως, δεν υπάγονται σε προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας από το Ελεγκτικό Συνέδριο οι συμβάσεις προμηθειών των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α΄ Βαθμού, ήτοι των Δήμων, που συγχρηματοδοτούνται από ενωσιακούς πόρους (πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης) και η προϋπολογιζόμενη δαπάνη τους δεν υπερβαίνει τα 5.000.000,00 ευρώ χωρίς ΦΠΑ (....)Αποφαίνεται ότι απαραδέκτως υποβλήθηκε για έλεγχο νομιμότητας το σχέδιο σύμβασης για την προμήθεια «Συστημάτων τηλεμετρίας διαρροών και εξοικονόμησης νερού και ενέργειας δικτύου άρδευσης Δήμου …».

Η απόφαση του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου με αριθμό 360/2024 αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για την προμήθεια και εγκατάσταση σταθερού σταθμού ραδιογωνιομέτρησης HF (ΣΣΡHF) από την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων, με προϋπολογιζόμενη δαπάνη 4.280.765 ευρώ πλέον ΦΠΑ. Το Κλιμάκιο, που συνήλθε στις 18.10.2024, έκρινε απαράδεκτη την υποβολή του σχεδίου σύμβασης για προσυμβατικό έλεγχο, καθώς η προμήθεια εντάσσεται σε συγχρηματοδοτούμενη από πόρους ΕΕ δράση (ΟΠΣ 6016318) με δαπάνη κάτω των 5.000.000 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, υπερβαίνοντας το κατώτερο όριο ελέγχου σύμφωνα με το άρθρο 324 του ν. 4700/2020. Η απόφαση βασίζεται σε προηγούμενες νομολογίες και τονίζει ότι τέτοιες συμβάσεις ελέγχονται μόνο εάν υπερβαίνουν το ποσό αυτό, ενώ οι υπόλοιπες υπόκεινται σε άλλους ελέγχους του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Η Πράξη 39/2025 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας σχεδίου σύμβασης του Δήμου Θεσσαλονίκης για την «Προμήθεια ειδών σίτισης» για ευπαθείς ομάδες και μαθητές, με προϋπολογιζόμενη δαπάνη 3.430.840,00 ευρώ (άνευ ΦΠΑ). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η υποβολή του σχεδίου σύμβασης για έλεγχο ήταν απαράδεκτη. Αυτό συνέβη διότι, επειδή η προμήθεια συγχρηματοδοτείται από ενωσιακούς πόρους (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο), το κατώτατο όριο για υποχρεωτικό προσυμβατικό έλεγχο ανεβαίνει στα 5.000.000 ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Καθώς η δαπάνη του Δήμου είναι χαμηλότερη από αυτό το όριο, δεν υφίσταται αρμοδιότητα ελέγχου από το Ελεγκτικό Συνέδριο.

Η Πράξη 172/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για το έργο «Αναβάθμιση Οδικού Συνοριακού Σταθμού Κήπων Έβρου», με προϋπολογισμό 10.448.246,41 ευρώ (πλέον ΦΠΑ). Το Κλιμάκιο, που συνήλθε στις 29 Απριλίου 2025, διαπίστωσε ότι ο φάκελος δεν είναι πλήρης. Απαιτείται η προσκόμιση επιπλέον στοιχείων, όπως η τροποποίηση της σύμβασης του 2024 λόγω αύξησης του προϋπολογισμού, στοιχεία για τις απαιτούμενες απαλλοτριώσεις και βεβαίωση περί μη άσκησης προσφυγών. Για τους λόγους αυτούς, η διατύπωση οριστικής κρίσης αναβάλλεται.

Η απόφαση με αριθμό 233/2025 εκδόθηκε από το ΣΤ΄ Κλιμάκιο (Ε΄ Θερινό) του Ελεγκτικού Συνεδρίου, το οποίο συνήλθε στις 8 Αυγούστου 2025, μέσω τηλεδιάσκεψης, για να ελέγξει τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για την προμήθεια «Σύστημα Ελέγχου Διαρροών & Εξοικονόμησης Ενέργειας Δικτύων Ύδρευσης Δήμου Αγράφων», με προϋπολογισθείσα δαπάνη 2.993.404,00 ευρώ πλέον ΦΠΑ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης με τον μοναδικό οικονομικό φορέα που υπέβαλε προσφορά, υπό τον όρο της θετικής κρίσης του Ζ΄ Κλιμακίου επί του σχεδίου δανειακής σύμβασης μεταξύ του Δήμου Αγράφων και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, και της υπογραφής της εν λόγω δανειακής σύμβασης. Επίσης, έκανε συγκεκριμένες επισημάνσεις για διορθώσεις στο σχέδιο σύμβασης.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο εξέδωσε απόφαση με αριθμό 667 στις 13 Μαρτίου 2024, με την οποία απέρριψε ως απαράδεκτη την ενδικοφανή προσφυγή της προσφεύγουσας, η οποία αμφισβήτουσε οριστικό διορθωτικό προσδιορισμό φόρου εισοδήματος για το οικονομικό έτος 2013. Η προσφυγή υποβλήθηκε εκπρόθεσμα στις 22 Νοεμβρίου 2023, ενώ η προθεσμία για την υποβολή της είχε λήξει στις 8 Ιουλίου 2023, μετά από νόμιμη κοινοποίηση της προσβαλλόμενης πράξης στις 28 Ιουνίου 2023. Ο διορθωτικός προσδιορισμός αφορούσε προσαύξηση εισοδήματος ύψους 656.211,65 ευρώ, λόγω μη απόδειξης της πηγής των εισοδημάτων, και επέβαλε συνολικό φόρο 667.189,84 ευρώ. Το Συνέδριο επέβαλε την απόρριψη βασιζόμενο στις διατάξεις του άρθρου 63 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας και σχετικές αποφάσεις της ΑΑΔΕ.

Προμήθεια συστήματος διαχείρισης πεζοδρόμων​:ζητείται η ανάκληση της 411/2022 Πράξης του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου(...)Κατ΄ακολουθία του συνόλου των ανωτέρω σκέψεων, η ελεγχόμενη προσφυγή και η υπέρ αυτής ασκηθείσα παρέμβαση πρέπει να γίνουν δεκτές, να ανακληθεί η προσβαλλόμενη 411/2022 Πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου και να υπογραφεί το υποβληθέν για έλεγχο σχέδιο σύμβασης, αντίγραφο του οποίου, σε ηλεκτρονική μορφή, επισυνάπτεται στην παρούσα και τηρείται στη Γραμματεία του Δικαστηρίου. Δοθέντος, όμως, ότι η αρχική σύμβαση η οποία τροποποιείται περιλάμβανε εξ΄αρχής τμήμα χρηματοδοτούμενο από το Π.Ε.Π. Θεσσαλίας, ο αναθέτων Δήμος καλείται πριν από την υπογραφή της ελεγχόμενης 3ης τροποποιητικής σύμβασης να λάβει και τη θετική γνώμη τροποποίησης νομικής δέσμευσης από την Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης Ε.Π. Περιφέρειας Θεσσαλίας, όπως έγινε και με  προηγούμενες τροποποιήσεις της ίδιας αρχικής σύμβασης (βλ. ανωτέρω σκέψη 10).(...)Ανακαλεί την προσβαλλόμενη με αυτή 411/2022 Πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Η Πράξη 366/2024 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου σύμβασης μεταξύ του Δήμου Ρόδου και εταιρείας για την εκτέλεση του έργου «Αποκατάσταση, εκσυγχρονισμός και επαναλειτουργία Δημοτικών Λουτρών Μεσαιωνικής Πόλης Νήσου Ρόδου». Το έργο, προϋπολογισμού 1.871.243,12 ευρώ (πλην Φ.Π.Α), χρηματοδοτείται μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ). Σύμφωνα με τον ν. 4700/2020, οι συμβάσεις έργων των ΟΤΑ που συγχρηματοδοτούνται από ενωσιακούς πόρους (όπως το ΤΑΑ) υπάγονται σε υποχρεωτικό έλεγχο από Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου μόνο εφόσον η προϋπολογιζόμενη δαπάνη υπερβαίνει το όριο των 5.000.000 ευρώ. Καθώς ο προϋπολογισμός του συγκεκριμένου έργου υπολείπεται σημαντικά αυτού του ορίου, το Κλιμάκιο έκρινε απαράδεκτη την εισαγωγή του σχεδίου σύμβασης ενώπιόν του για την άσκηση προσυμβατικού ελέγχου νομιμότητας.

Η απόφαση 1287/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά την προσφυγή του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών κατά της Πράξης 14/2025 του Αναπληρωτή Επιτρόπου. Με την προσβαλλόμενη Πράξη, ο Επίτροπος έκρινε απαράδεκτη την υποβολή του σχεδίου της 20ης εκτελεστικής σύμβασης, αξίας 997.900,00 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, για προσυμβατικό έλεγχο, θεωρώντας ότι συγχρηματοδοτείται από ενωσιακούς πόρους και υπολείπεται του ορίου των 5.000.000 ευρώ. Το Δικαστήριο έκρινε την προσφυγή βάσιμη, διαπιστώνοντας πλάνη περί τα πράγματα, καθώς η σύμβαση χρηματοδοτείται αμιγώς από εθνικούς πόρους μέσω του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ 2021–2025, ΠΔΕ). Επειδή η αξία της σύμβασης υπερβαίνει το κατώτατο όριο των 300.000,00 ευρώ για έργα εθνικής χρηματοδότησης που ελέγχονται από τον Επίτροπο, η σύμβαση υπάγεται υποχρεωτικά στον προσυμβατικό έλεγχο. Καταλήγοντας, η Πράξη 14/2025 ανακλήθηκε και το σχέδιο της σύμβασης αναπέμφθηκε στην αρμόδια Υπηρεσία Επιτρόπου προς διενέργεια του ελέγχου νομιμότητας.