ΕΣ/ΚΛ.Ζ/172/2015

Καθαρισμός χώρων και επιφανειών...Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω και δεδομένου ότι δεν έχει ασκηθεί άλλη προδικαστική προσφυγή κατά της διακήρυξης και της απόφασης κατακύρωσης (βλ. το …..2019 έγγραφο του Διοικητή της Υ.Π.Α.), δεν διαπιστώνονται ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες που να κωλύουν την υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο, με το ….2019 έγγραφο σε ορθή επανάληψη (αρ. πρωτ. Ε.Σ. ….2019) έγγραφο του Διοικητή της Υ.Π.Α., σχεδίου σύμβασης, αντίγραφο του οποίου τηρείται ηλεκτρονικά στη Γραμματεία του παρόντος Κλιμακίου, υπό την επισήμανση ότι ο περιληφθείς στη διακήρυξη όρος (βλ. άρθρο 1 αυτής), ο οποίος δεν επαναλαμβάνεται στο υποβληθέν προς έλεγχο σχέδιο σύμβασης, περί δυνατότητας μονομερούς παράτασης της χρονικής διάρκειας αυτής έως έξι μήνες δεν είναι νόμιμος, αφού πέραν της αοριστίας του ως προς την προϋπολογιζόμενη δαπάνη για το χρονικό διάστημα της παράτασης, δεν έχει περιβληθεί των απαιτούμενων διατυπώσεων δημοσιότητας (πρβλ. Ζ΄ Κλ. πρ. 469/2018).

Λειτουργία εγκαταστάσεων συστήματος διαχείρισης απορριμάτων..ζητείται, παραδεκτώς, η ανάκληση της 57/2011 πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου...Με τα δεδομένα αυτά ορθώς το Κλιμάκιο έκρινε με την προσβαλλόμενη πράξη του ότι οι προαναφερόμενοι όροι των άρθρων 2 και 4 του σχεδίου σύμβασης περί δυνατότητας χρονικής επέκτασης της σύμβασης για δύο επιπλέον έτη, η οποία επιχειρείται να προσδιοριστεί με παραπομπή στα άρθρα 2 και 4 της ΕΣΥ και κατ’ επέκταση στο άρθρο 25 παρ. 4 εδ. α΄ και β΄ του π.δ/τος 60/2007 δεν είναι νόμιμοι. Τούτο, διότι, αφενός μεν με την παραπομπή αυτή γίνεται εξομοίωση του δικαιώματος μονομερούς χρονικής επέκτασης της σύμβασης εκ μέρους της Αναθέτουσας Αρχής (δικαίωμα προαίρεσης), με την παρεχόμενη εκ του νόμου δυνατότητα σύναψης είτε νέων συμπληρωματικών συμβάσεων (βλ. α. 25 παρ. 4 α΄ π.δ/τος 60/2007) είτε συμβάσεων που συνίστανται σε παροχή παρόμοιων υπηρεσιών (βλ. α. 25 παρ. 4 β΄ π.δ/τος 60/2007) και αφετέρου οι ανωτέρω όροι της υποβληθείσας σύμβασης πάσχουν αοριστίας, γιατί δεν εξειδικεύουν τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες θα ασκηθεί το δικαίωμα χρονικής επέκτασης του συμβατικού αντικειμένου και δεν το προσδιορίζουν ποιοτικά.Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω, η κρινόμενη αίτηση ανάκλησης πρέπει να απορριφθεί και να διαταχθεί η κατάπτωση του κατατεθέντος για την άσκησή της παραβόλου.

Δυνατότητα παράτασης του χρόνου παράδοσης του συμβατικού αντικειμένου και του χρονοδιαγράμματος υλοποίησης σύμβασης προμήθειας, μετά την άπρακτη πάροδο του προβλεπόμενου στη σύμβαση χρόνου παράδοσης. Προσδιορισμός των οργάνων που έχουν γνωμοδοτική και αποφασιστική αρμοδιότητα επί ζητημάτων τροποποίησης της σύμβασης, κήρυξης της προμηθεύτριας ως έκπτωτης και παράτασης του συμβατικού χρόνου παράδοσης.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή
α) Η γνωμοδοτική αρμοδιότητα για τα ζητήματα εφαρμογής των άρθρων 132, 203 και 206 του ν. 4412/2016 ανήκει στην Επιτροπή Παρακολούθησης και Παραλαβής του άρθρου 221 παρ. 1 ζ΄ και 11 β΄ και ζ΄ του ιδίου νόμου. Η ως άνω Επιτροπή είναι, περαιτέρω, αρμόδια να γνωμοδοτήσει για το ζήτημα της δυνατότητας υλοποίησης του συμβατικού αντικειμένου, το οποίο προϋποθέτει ουσιαστική εκτίμηση των υφιστάμενων πραγματικών περιστατικών και, ως εκ τούτου, δεν ανήκει στην αρμοδιότητα του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους. β) Λόγω της λήξης του συμβατικού χρόνου παράδοσης της προμήθειας, η αναθέτουσα αρχή οφείλει να διερευνήσει την συνδρομή των προϋποθέσεων για την έκπτωση της προμηθεύτριας εταιρείας, δεδομένου ότι η κύρωση αυτή επιβάλλεται από τη Διοίκηση κατά δέσμια αρμοδιότητα. Εφόσον κριθεί ότι δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις για την κήρυξη της προμηθεύτριας έκπτωτης, παρέχεται η δυνατότητα παράτασης του συμβατικού χρόνου παράδοσης και εν γένει του χρονοδιαγράμματος υλοποίησης της σύμβασης, για ένα εύλογο χρονικό διάστημα, κατ΄ εφαρμογή των άρθρων 200, 288, 341 και 342 του Α.Κ. γ) Σε κάθε περίπτωση είναι δυνατόν να επιδιωχθεί η λύση της σύμβασης προμήθειας, με την έκδοση μονομερούς εκτελεστής πράξης της Αναθέτουσας Αρχής, εάν μετά την επανεκτίμηση του αντικειμένου της σύμβασης διαπιστωθεί ότι, υπό τις διαμορφωθείσες πλέον πραγματικές συνθήκες, η ικανοποίηση του επιδιωκόμενου με την κατάρτισή της δημόσιου σκοπού, καθίσταται πλέον ατελέσφορη και αντίθετη προς το δημόσιο συμφέρον (ομόφωνα).

Δυνατότητα ή μη χορήγησης παράτασης για χρονικό διάστημα μικρότερο της τριετίας, για αντικατάσταση συμβατικού πλοίου με άλλο ανώτερης κατηγορίας.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Βάσει της διάταξης του άρθρου 221 του ν. 4072/2012 είναι δυνατή και για χρονικό διάστημα μικρότερο της τριετίας, η χορήγηση παράτασης του χρόνου για την εκπλήρωση της συμβατικής της υποχρεώσεως, καθώς και της χρονικής διάρκειας της σύμβασης και, επομένως, είναι δυνατή η χορήγηση παράτασης στην αιτούσα ανάδοχο εταιρεία για ένα μόνον έτος. (ομοφ.)

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:Να ελέγξει τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχων και των δεκατριών (13) σχεδίων συμβάσεων για την υπηρεσία καθαριότητας στα κτίρια στα οποία στεγάζονται οι Υπηρεσίες του Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ), πανελλαδικώς, προϋπολογιζόμενης δαπάνης 1.157.000 ευρώ, μη συμπεριλαμβανομένου Φ.Π.Α. (συνολικού συμβατικού τιμήματος 34.752,69 ευρώ, μη συμπεριλαμβανομένου Φ.Π.Α., μηνιαίως), για ένα έτος, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος μονομερούς παράτασης για ένα επιπλέον έτος.(....)Τέλος, όπως προκύπτει από το 1058040/6.9.2018 έγγραφο του Διοικητή του ΕΦΚΑ, κατά του κύρους του διαγωνισμού δεν εκκρεμεί καμία ένσταση, προσφυγή, αίτηση ασφαλιστικών μέτρων ή άλλα ένδικα βοηθήματα.Δεν κωλύεται η υπογραφή των υποβληθέντων ... σχεδίων συμβάσεων για την παροχή υπηρεσιών καθαριότητας στα κτίρια στα οποία στεγάζονται οι Υπηρεσίες του Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ)

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ:Να ελέγξει τη νομιμότητα των σχεδίων συμβάσεων και της διενεργηθείσας από τον Δήμο … διαδικασίας ανάδειξης αναδόχων για την «Προμήθεια Τροφίμων" και "Προμήθεια Ειδών Βασικής Υλικής Συνδρομής (ΒΥΣ), στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος Επισιτιστικής και Βασικής Υλικής Συνδρομής του Ταμείου Ευρωπαϊκής Βοήθειας προς τους Απόρους (ΤΕΒΑ) 2014-2020", για τις ανάγκες της Διεύθυνσης Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Υγείας του Δήμου(....)Με τα δεδομένα αυτά, κρίνεται ότι κατά τη διεξαγωγή της παραπάνω διαδικασίας του διαγωνισμού δεν συνέτρεξε ουσιώδης νομική πλημμέλεια που να κωλύει την υπογραφή των δύο (2) υποβληθέντων σχεδίων συμβάσεων μεταξύ του Δήμου … και των εταιρειών … και …, με την επισήμανση ότι η προβλεπόμενη στο άρθρο 3 των ελεγχόμενων σχεδίων συμβάσεων δυνατότητα παράτασης της διάρκειάς τους μέχρι το 50% αυτής, μετά από αιτιολογημένη απόφαση της αναθέτουσας Αρχής, τελεί υπό την προϋπόθεση προηγούμενης παράτασης της διάρκειας εκτέλεσης του φυσικού αντικειμένου της συγχρηματοδοτούμενης Πράξης (σκ. 3i) για χρονικό διάστημα πέραν της 31ης.12.2021.Δεν κωλύεται η υπογραφή των δύο (2) σχεδίων συμβάσεων 

ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΜΑΘΗΤΩΝ:Με τα δεδομένα αυτά και ενόψει των όσων αναφέρονται στην 159/2008 πράξη του VI Τμήματος, το Κλιμάκιο κρίνει ότι αφενός ο καθορισμός των τιμών των προβλεπομένων δρομολογίων στην οικεία διακήρυξη καθ’ υπέρβαση της μέγιστης ημερήσιας αποζημίωσης που ορίζεται στην παρ. 9 του άρθρου 1 της ΙΒ/6071/26.8.1998 Κ.Υ.Α., αφ’ ετέρου ο όρος της ως άνω διακήρυξης περί δυνατότητας μονομερούς παράτασης των συμβάσεων για τρεις (3) μήνες, ο οποίος δεν περιελήφθη στο περιεχόμενο της περίληψης της διακήρυξης που απεστάλη προς δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ούτε σ’ αυτές που δημοσιεύθηκαν στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και στον ελληνικό τύπο, δεν είναι σύννομοι, πλην, όμως, για την ταυτότητα της κρίσεως, πρέπει να γίνει δεκτό ότι καθίστανται δικαιολογημένοι για τους λόγους που αναφέρονται στην ανωτέρω πράξη του VI Τμήματος.Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω, το Κλιμάκιο κρίνει ότι δεν κωλύεται η υπογραφή των υποβληθέντων σχεδίων συμβάσεων. 

Ανάθεση υπηρεσιών μεταφοράς μαθητών..ζητείται η ανάκληση της 172/2015 πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου...Συγκεκριμένα, προβάλλεται ότι το αντικείμενο των συμβάσεων για τη μεταφορά μαθητών δεν εξαντλείται με τη λήξη των μαθημάτων αλλά, ειδικότερα για τους μαθητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, εξακολουθεί να υφίσταται έως το τέλος των προαγωγικών ή πανελληνίων εξετάσεων, σχεδόν δηλαδή έως το τέλος Ιουνίου του αντίστοιχου έτους, ενώ σε κάθε περίπτωση εάν γίνει δεκτό ότι το αντικείμενο της σύμβασης εξαντλείται με τη λήξη των μαθημάτων πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης όπως δέχθηκε η προσβαλλόμενη Πράξη, τότε, καθίσταται αδύνατη η τυχόν ενεργοποίηση από την αναθέτουσα αρχή του δικαιώματος προαίρεσης για την τρίμηνη παράταση της σύμβασης, έτσι ώστε να καλυφθεί η ανάγκη μεταφοράς των μαθητών για το πρώτο τρίμηνο του επόμενου σχολικού έτους, σε περίπτωση μη έγκαιρης ολοκλήρωσης του επόμενου διαγωνισμού. Και ο ισχυρισμός αυτός της αιτούσας Περιφέρειας πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος, καθόσον, ανεξαρτήτως του ότι το διδακτικό έτος, κατά τη διάρκεια του οποίου εκτελείται, κατά την κρίση του Κλιμακίου, η σύμβαση μεταφοράς μαθητών περιλαμβάνει, εκτός από τη διδασκαλία, και τις κάθε είδους εξετάσεις, οι οποίες για το τρέχον σχολικό έτος είχαν απώτατο χρονικό σημείο λήξης την 23.6.2015 (βλ. την 65319/Δ2/27.4.2015 εγκύκλιο του Αν. Υπουργού Πολιτισμού, Παιδείας και Θρησκευμάτων), η τυπική ισχύς των ελεγχόμενων σχεδίων σύμβασης εκτείνεται έως το τέλος του σχολικού έτους, το οποίο λήγει στις 31.8.2015. Συνεπώς, κατά το χρόνο υποβολής των σχεδίων σύμβασης ενώπιον του Ελεγκτικού Συνεδρίου για την άσκηση προσυμβατικού ελέγχου νομιμότητας, αφενός μεν δεν είχε λήξει το διδακτικό έτος, αφετέρου οι συμβάσεις διατηρούσαν όχι μόνο την τυπική τους ισχύ αλλά και το ουσιαστικό αντικείμενό τους, το οποίο συνίσταται εν προκειμένω στη δυνατότητα ενεργοποίησης του δικαιώματος προαίρεσης. Η συρρίκνωση δε του συμβατικού αντικειμένου σε αυτό δεν δύναται ν’ αποτελέσει δικαιολογητικό λόγο για την εξαίρεση της σύμβασης που το προβλέπει από τον έλεγχο του Δικαστηρίου τούτου, καθόσον το δικαίωμα προαίρεσης εντάσσεται στο προκηρυχθέν αντικείμενο και το διαμορφώνει (βλ. απόφ. VI Tμ. 2089/2011). Συνεπώς, η ελεγκτική αρμοδιότητα του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξακολουθεί να υφίσταται και στην περίπτωση αυτή, καθόσον θεμελιώνεται στη συνολική προϋπολογιζόμενη δαπάνη της υπό ανάθεση υπηρεσίας, συνυπολογιζομένου και του δικαιώματος προαίρεσης, το οποίο κατ’ αυτόν τον τρόπο καθίσταται αναπόσπαστο τμήμα του συμβατικού αντικειμένου, μόνο δε το γεγονός ότι η ενεργοποίησή του τελεί υπό αίρεση δεν αρκεί για να καταστήσει τη σύμβαση κενή περιεχομένου. Η αντίθετη παραδοχή θα είχε άλλωστε ως αποτέλεσμα στη συγκεκριμένη ιδίως περίπτωση, κατά την οποία το Κλιμάκιο δεν επέτρεψε την υπογραφή των σχεδίων συμβάσεων, την απαγόρευση άσκησης από την αναθέτουσα αρχή νομίμου δικαιώματός της, το οποίο αποσκοπεί στη θεραπεία δημοσίου συμφέροντος.Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω και κατά παραδοχή των προβαλλόμενων λόγων ανάκλησης πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση και να ανακληθεί η προσβαλλόμενη Πράξη και εφόσον δεν διαπιστώθηκαν άλλες πλημμέλειες κατά τον διενεργηθέντα από το Κλιμάκιο έλεγχο, να γίνει περαιτέρω δεκτό ότι δεν κωλύεται η υπογραφή των υποβληθέντων σχεδίων συμβάσεων.Ανακαλεί την 172/2015 Πράξη του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:Για να ελέγξει τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχων και των οικείων σχεδίων συμβάσεων, με αντικείμενο τη μεταφορά μαθητών πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του Νομού … για το σχολικό έτος 2010-2011(....)δεν είναι νόμιμη η διαδικασία της απευθείας ανάθεσης κατόπιν διαπραγματεύσεων και η κατακύρωση των δρομολογίων των Παραρτημάτων Α΄ και Β΄, διότι αποκλείσθηκε από τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης ενώ παρατηρείται σημαντική υπέρβαση του ύψους της μέγιστης ημερήσιας αποζημίωσης (128,5% για το Παράρτημα Α΄ και 32,5% για το Παράρτημα Β΄), χωρίς μάλιστα αυτή να αιτιολογείται επαρκώς, με αποτέλεσμα να κωλύεται η υπογραφή των σχετικών σχεδίων συμβάσεων. Αντιθέτως, είναι νόμιμη η κατακύρωση των δρομολογίων των Παραρτημάτων Γ΄ και Δ΄ και, επομένως, δεν συντρέχει λόγος που να κωλύει την υπογραφή των υποβληθέντων για έλεγχο νομιμότητας σχεδίων συμβάσεων.Κωλύεται η υπογραφή των υποβληθέντων σχεδίων συμβάσεων, με αντικείμενο τη μεταφορά μαθητών πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του Νομού … για το σχολικό έτος 2010-2011 όσον αφορά τα δρομολόγια που αναφέρονται στα Παραρτήματα Α΄ και Β΄.Δεν κωλύεται υπογραφή των υποβληθέντων σχεδίων συμβάσεων για τα δρομολόγια που αναφέρονται στα Παραρτήματα Γ΄ και Δ΄, κατά τα ειδικότερα διαλαμβανόμενα στο σκεπτικό της παρούσας.

ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΕΝ ΜΕΡΕΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.6/2845/2010.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ:Με την προσβαλλόμενη πράξη του, το Κλιμάκιο έκρινε ότι α) η ελεγχόμενη διαδικασία είναι πλημμελής διότι δεν δημοσιεύθηκε σε κοινοτικό επίπεδο η προϋπολογισθείσα δαπάνη της ανάθεσης, η οποία αποτελεί ουσιώδες στοιχείο του ελάχιστου περιεχομένου της διακήρυξης, καθώς και το ποσό που αντιστοιχεί στο δικαίωμα μονομερούς παράτασης της σύμβασης για τρεις ακόμη μήνες, β) εσφαλμένα κατακυρώθηκε ο διαγωνισμός στην ως άνω μειοδότρια εταιρεία με το ανωτέρω τίμημα, χωρίς ειδικότερη αιτιολογία για το συμφέρον της προσφοράς, ενόψει της σημαντικής μείωσης του εργατικού κόστους και γ) δεν είναι νόμιμοι οι διαλαμβανόμενοι στο ελεγχόμενο σχέδιο σύμβασης όροι..