Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΚΛ.Ζ/650/2021

Το Ελεγκτικό Συνέδριο εξέτασε τη νομιμότητα της διαδικασίας και του σχεδίου συμβολαίου αγοραπωλησίας ακινήτου μεταξύ της Δ.ΥΠ.Α. και της εταιρείας «… ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.» για τη στέγαση των υπηρεσιών κεντρικής διοίκησης της Δ.ΥΠ.Α., με συμβατικό τίμημα 35.501.000,00 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α. Η απόφαση αφορά τον έλεγχο της διαδικασίας, συμπεριλαμβάνοντας την εξέταση των τεχνικών και οικονομικών προσφορών, τις εκθέσεις εκτιμητών και τη διαπίστωση ότι η σύμβαση δεν χαρακτηρίζεται ως δημόσια σύμβαση έργου αλλά ως αγορά ακινήτου. Το Κλιμάκιο κατέληξε ότι δεν υπάρχουν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες που να εμποδίζουν την υπογραφή του συμβολαίου.

ΜΙΣΘΩΣΗ ΑΚΙΝΗΤΟΥ:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω, οι ως άνω υπό σύναψη συμβάσεις αποτελούν, η μεν πρώτη, σύμβαση με αντικείμενο τον συμβιβασμό μεταξύ του Δήμου Αθηναίων και του ……για την οριστική διευθέτηση της προαναφερόμενης διαφοράς τους, η δε δεύτερη, σύμβαση μίσθωσης ακινήτου, ήτοι δεν αφορούν σε κατασκευή έργου, προμήθεια αγαθών, παροχή υπηρεσίας ή αγορά ακινήτου, με συνέπεια να μην υπόκεινται σε προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας από το Ελεγκτικό Συνέδριο. Ως εκ τούτου, απαραδέκτως εισάγονται για έλεγχο ενώπιον του παρόντος Κλιμακίου.

ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ-ΥΠΑΓΩΓΗ ΣΕ ΠΡΟΣΥΜΒΑΤΙΚΟ ΕΛΕΓΧΟ:να εξετάσει τη νομιμότητα της ανάθεσης και το σχέδιο σύμβασης με αντικείμενο την ανανέωση των δικαιωμάτων χρήσης των αδειών των υφιστάμενων προϊόντων λογισμικού της εταιρείας «Διαχειριστής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας Α.Ε.» (ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε.), προϋπολογιζόμενης δαπάνης 5.120.145,39 ευρώ (πλέον ΦΠΑ)(....)Εν προκειμένω, κατά τα γνωστά στο Κλιμάκιο, το Ζ΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου επιλαμβανόμενο σχεδίου σύμβασης που η ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ υπέβαλε για προσυμβατικό έλεγχο στις 10.12.2021 έκρινε ... ότι έχει αρμοδιότητα για τη διενέργεια του ελέγχου αυτού. Τούτο δε παρά το γεγονός ότι κατά το χρονικά σημεία τόσο της υποβολής της σύμβασης για προσυμβατικό έλεγχο όσο και διενέργειας της διάσκεψης του Ζ΄ Κλιμακίου, είχε ολοκληρωθεί η διαδικασία αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΗ ΑΕ. Ως εκ τούτου, δοθέντος ότι το παρόν Κλιμάκιο άγεται στην κρίση ότι οι συναπτόμενες από τη ΔΕΔΔΗΕ ΑΕ συμβάσεις δεν υπάγονται στον έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, δημιουργείται αμφισβήτηση ως προς την έννοια της διάταξης του άρθρου 324 παρ. 1 του ν. 4700/2020, λόγω της έκδοσης αντίθετων πράξεων των δύο Κλιμακίων.Παραπέμπει στην ελάσσονα Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου την αμφισβήτηση ως προς την έννοια του άρθρου 324 παρ. 1 του ν. 4700/2020, λόγω της έκδοσης της 650/2021 αντίθετης Πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου.

ΒΛΕΠΕ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΣ/ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/554/2022.

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΑΓΟΡΑΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ:αγορά ακινήτου για τις εκπαιδευτικές ανάγκες του Τμήματος Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης, προϋπολογιζόμενης δαπάνης 5.422.000 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, εάν συντρέχει περίπτωση επιβολής ΦΠΑ).(...)Εξάλλου, ακόμη και υπό την εκδοχή ότι στην προϋπολογιζόμενη δαπάνη της σύμβασης συμπεριλαμβάνεται ΦΠΑ, ανάλογα με τον επιλεγέντα ανάδοχο («εάν συντρέχει περίπτωση επιβολής ΦΠΑ», βλ. προοίμιο της διακήρυξης) και, συνεπώς, η σύμβαση δεν υπερβαίνει το κατώτατο όριο εφαρμογής της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ, και πάλι θα έπρεπε να θεωρηθεί ότι η υποβληθείσα προς έλεγχο μεικτή σύμβαση έχει προέχοντα χαρακτήρα δημόσιας σύμβασης έργου(...)Παραπέμπει στο Ε΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου τον υποβληθέντα φάκελο και το σχέδιο σύμβασης 

ΒΛΕΠΕ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΣ/ΚΛ.Ε/241/2023 ΚΑΙ ΕΣ/ΜΕΙΖ.ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/982/2023

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΑΓΟΡΑΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ:«ΑΓΟΡΑ ΑΚΙΝΗΤΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ», προϋπολογιζόμενης δαπάνης 5.422.000,00 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, εάν συντρέχει περίπτωση επιβολής ΦΠΑ) και ισόποσου συμβατικού τιμήματος.(...)Από τις ανωτέρω διατάξεις συνάγεται ότι οι συμβάσεις αγοράς ακινήτου που συνάπτονται από νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, στις οποίες καταλήγει η διενεργούμενη, επί τη βάσει των διατάξεων του π.δ/τος 715/1979, διαδικασία του δημόσιου μειοδοτικού διαγωνισμού, δεν περιλαμβάνονται μεταξύ των περιγραφόμενων, στις διατάξεις του ν.4412/2016, συμβάσεων κατασκευής έργων, παροχής υπηρεσιών ή προμήθειας προϊόντων, δηλαδή κινητών πραγμάτων, κατά την έννοια των άρθρων 947 και 948 του Αστικού Κώδικα, αλλά διέπονται από τις διατάξεις του προαναφερθέντος π.δ/τος.(...)Σύμφωνα με τα ανωτέρω, το Κλιμάκιο κρίνει ότι θεμέλιο της ως άνω διαγωνιστικής διαδικασίας αποτελεί η αγορά ακινήτου και κτίσματος επ’ αυτού, ολοκληρωμένου ή υπό ανέγερση, χωρίς τη μεταβίβαση των οποίων δε νοείται καμίας μορφής επέμβαση εκ μέρους της αναθέτουσας αρχής για τη διαμόρφωση των χώρων του κτιρίου. Επιπλέον, το μέρος της εκτέλεσης εργασιών για την προσαρμογή του ακινήτου στις απαιτήσεις της αναθέτουσας αρχής είναι άρρηκτα συνδεδεμένο (ως προς την έκταση και την απαιτούμενη δαπάνη υλοποίησης) με το προς πώληση ακίνητο, προς την κατασκευαστική ωριμότητα του οποίου συναρτάται, κατά τρόπο ώστε, όσο πιο ολοκληρωμένη είναι η κατασκευή του (με την ενσωμάτωση, σε αυτό και στην αγοραία αξία του, των εργασιών που έχουν ήδη υλοποιηθεί), τόσο πιο περιορισμένη να είναι η ανάγκη εκτέλεσης εργασιών αποπεράτωσης και διαρρύθμισής του. Παραπέμπει στην ελάσσονα Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου την αμφισβήτηση ως προς την έννοια των διατάξεων του π.δ/τος 715/1979 και του άρθρου 2 παρ. 1 περιπτώσεις 6, 7 και 9 του ν. 4412/2016, λόγω της έκδοσης της 167/2023 αντίθετης Πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου.

ΒΛΕΠΕ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΣ/ΜΕΙΖ.ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/982/2023

Η απόφαση 1883/2024 του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ) απορρίπτει την αίτηση ακυρώσεως και αναστολής εκτέλεσης ένωσης εταιρειών κατά της 397/2024 απόφασης της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ.). Η προσβαλλόμενη απόφαση αφορούσε την απόρριψη προδικαστικής προσφυγής σχετικά με τον διαγωνισμό της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. για τη σύναψη συμφωνίας-πλαίσιο με αντικείμενο την ψηφιοποίηση του φυσικού της αρχείου. Το ΣτΕ έκρινε παραδεκτή την αίτηση μόνο για την αιτούσα ένωση εταιρειών και όχι για τα μέλη της. Επιβεβαίωσε την ιδιότητα της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. ως αναθέτοντος φορέα και την εφαρμογή του ν. 4412/2016 στον διαγωνισμό. Απέρριψε τους λόγους ακυρώσεως, καθώς έκρινε ότι ο όρος της Διακήρυξης για την τεχνική ικανότητα (2.2.4.3) καλύπτεται από την ψηφιοποίηση οποιουδήποτε τύπου δεδομένων και όχι μόνο εγχάρτων αρχείων, όπως υποστήριζε η αιτούσα. Επίσης, απέρριψε ως απαράδεκτη την αμφισσβήτηση κατά της συμπληρωματικής αιτιολογίας της Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. σχετικά με τα προσόντα εμπειρογνώμονα, διότι η αιτούσα δεν κατέθεσε εμπρόθεσμο υπόμνημα αντίκρουσης.

Η υπ' αριθμ. 249/2026 απόφαση του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά την προσφυγή του Δήμου Κοζάνης σχετικά με την ανάκληση της 386/2025 πράξεως της Υπηρεσίας Επιτρόπου, η οποία είχε κρίνει ως κωλυόμενη την αγορά ακινήτου για τη δημιουργία κοινόχρηστου χώρου. Το Δικαστήριο έκανε δεκτή την προσφυγή, κρίνοντας ότι η απουσία πράξης τακτοποίησης δεν εμποδίζει την απευθείας αγορά, η παράλειψη της νομικής έκθεσης πριν από την απόφαση δεν ακυρώνει τη διαδικασία εφόσον υπήρξε έλεγχος, και η αγορά σε τιμή υπερβαίνουσα την εκτίμηση του πιστοποιημένου εκτιμητή είναι επαρκώς αιτιολογημένη βάσει της αυτοτέλειας του Δήμου. Συνεπώς, επετράπη η υπογραφή του συμβολαίου αγοράς του ακινήτου έναντι του ποσού των 685.000 ευρώ.

ΔΑΝΕΙΑΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ:Πέραν των ανωτέρω, το Κλιμάκιο επισημαίνει προκαταρκτικώς ότι, εφόσον ο Δήμος επιδιώκει τη σύναψη δανειακής σύμβασης για τον συγκεκριμένο σκοπό της απόκτησης ακινήτου, απαραίτητη προϋπόθεση για την υπογραφή της οικείας σύμβασης δανείου -και την ένεκα αυτής επιβάρυνση του Δήμου με πληρωμή τοκοχρεωλυτικών δόσεων και παροχή εμπράγματων και λοιπών εγγυήσεων- είναι να έχει διαπιστωθεί προηγουμένως ότι υφίσταται η νομική δυνατότητα απόκτησης του ακινήτου. Εν προκειμένω, με τη λήψη του ελεγχόμενου δανείου επιδιώκεται η χρηματοδότηση της αγοράς ενός ακινήτου, οι όροι δε της δανειακής σύμβασης (ποσό δανείου, τοκοχρεωλυτικές δόσεις, εξασφαλίσεις και έξοδα) έχουν καταρτισθεί με γνώμονα αυτόν τον σκοπό. Ωστόσο, από τα στοιχεία του φακέλου προκύπτει ότι δεν έχει διαπιστωθεί η νομική δυνατότητα απόκτησης του επίμαχου ακινήτου  δεδομένου ότι δεν προκύπτει αν έχει διενεργηθεί έλεγχος τίτλων αυτού.Κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της δανειακής σύμβασης μεταξύ του ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία «… Aνώνυμη Eταιρεία», ποσού  1.700.000,00 ευρώ.

Αγορά ακινήτου από Δήμο(....)Εξάλλου, στην ως άνω ... απόφαση αναφέρεται ότι  η διατήρηση του χαρακτηρισμού της έκτασης ως χώρου για την ανέγερση σχολείου είναι απαραίτητη όχι μόνο για τους μαθητές της πολεοδομικής ενότητας στην οποία ανήκει ο χώρος (Π.Ε.13), αλλά και στους μαθητές άλλων ελλειμματικών γειτονικών πολεοδομικών ενοτήτων, ενώ βεβαιώνεται ότι το ακίνητο είναι  το μόνο κατάλληλο για τη χρήση που προορίζεται.(....)Με τα δεδομένα αυτά, το Κλιμάκιο κρίνει ότι προκύπτει τόσο η ωφέλεια του Δήμου … από την αγορά του ως άνω ακινήτου, όσο και η μοναδικότητα αυτού για την εκπλήρωση του επιδιωκόμενου δημοτικού σκοπού (ανέγερση σχολείου), που δικαιολογεί την χωρίς δημοπρασία απευθείας αγορά του ακινήτου.Δεν κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος για έλεγχο σχεδίου σύμβασης

Δυνατότητα απαλλαγής από το φόρο προστιθεμένης αξίας (ΦΠΑ) αλλοδαπού Δημοσίου (Ισλαμικής Δημοκρατίας του Πακιστάν) κατά την αγορά ακινήτου για στέγαση της Πρεσβείας του.(..)Κατάσταση : Εκκρεμεί αποδοχή 
Δεν απαλλάσσεται από το φόρο προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ) αλλοδαπό Δημόσιο (Ισλαμική Δημοκρατία του Πακιστάν) κατά την αγορά τμήματος ακινήτου, για στέγαση των γραφείων της Πρεσβείας του (πλειοψ.). Παραπέμφθηκε στην Ολομέλεια, λόγω μείζονος σπουδαιότητας. Εκδόθηκε σχετικά η υπ’ αριθ. 157/2016 Γνωμ/ση της Α΄ Τακτικής Ολομέλειας.