ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ζ/248/2025

Το Ελεγκτικό Συνέδριο εξέτασε και ενέκρινε τη σύναψη της 3ης συμπληρωματικής σύμβασης του ν.π.δ.δ. «ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ» με την κοινοπραξία αναδόχου, για την εκτέλεση πρόσθετων εργασιών κτηματογράφησης στις περιοχές Λήμνου και Λέσβου, αξίας 191.927,50 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ). Η απόφαση βασίστηκε στο άρθρο 132 του ν. 4412/2016, θεωρώντας ότι οι πρόσθετες εργασίες είναι αναγκαίες, δεν μπορούσαν να προβλεφθούν αρχικά και η εκ νέου διαδικασία ανάθεσης θα θα δημιουργούσε τεχνικά και οικονομικά προβλήματα. Το συνολικό ποσό των συμπληρωματικών συμβάσεων δεν υπερβαίνει το 50% της αρχικής σύμβασης, τηρώντας τις νομικές προϋποθέσεις.

Η απόφαση αφορά το αίτημα της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας για σύμφωνη γνώμη της ΕΑΑΔΗΣΥ προκειμένου να προβεί σε διαπραγμάτευση χωρίς δημοσίευση προκήρυξης για σύναψη σύμβασης καθαριότητας στον Κρατικό Αερολιμένα Ηρακλείου. Η Αρχή εξέτασε τα στοιχεία και κατέληξε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ' του ν.4412/2016, ιδίως λόγω έλλειψης απρόβλεπτης περίστασης. Απορρίπτει το αίτημα, επειδή η καθυστέρηση στη διαδικασία δεν δικαιολογεί την εξαίρεση από τις κανονικές διαδικασίες δημοσίων συμβάσεων.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ-ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ:Και τούτο, καθόσον οι αποτελούσες το αντικείμενο της ελεγχόμενης συμπληρωματικής σύμβασης εργασίες δεν περιλαμβάνονται στο αντικείμενο της αρχικής σύμβασης, αλλά συνέχονται, ως πρόσθετες, με το τεχνικό αντικείμενο αυτής, χωρίς να αλλάζουν τη φύση της. Περαιτέρω, λόγω του αντικειμένου του έργου ... και της φύσης των ως άνω συμπληρωματικών εργασιών, υφίστανται τεχνικοί λόγοι που δεν επιτρέπουν την αλλαγή αναδόχου χωρίς να δημιουργηθούν μείζονα προβλήματα στην άρτια και έγκαιρη εκτέλεση του έργου, δεδομένου ότι η ανάθεσή τους σε ανάδοχο διαφορετικό από εκείνον της αρχικής σύμβασης θα προκαλούσε σημαντικές τεχνικές δυσχέρειες, αφού θα απαιτούσε τον συντονισμό και την επίβλεψη, από την αναθέτουσα αρχή, διαφορετικών συνεργείων στον τόπο εκτέλεσης του έργου. Επιπλέον, συντρέχουν απρόβλεπτες περιστάσεις ως προς τη δεύτερη εργασία της Σ.Σ.Ε.(...)Δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Αποκαταστάσεις – Ανακατασκευές – Αναπλάσεις Κοινοχρήστων Χώρων του Δήμου Αθηναίων».

Η απόφαση αφορά τη σύμφωνη γνώμη της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) για την προσφυγή της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. α΄ του ν. 4412/2016. Η διαδικασία αφορά τη σύναψη σύμβασης προμήθειας πετρελαίου θέρμανσης για τον Κρατικό Αερολιμένα Καστοριάς, με προϋπολογισμό 27.419,35€ χωρίς ΦΠΑ, μετά από εν μέρει άγονο ηλεκτρονικό διαγωνισμό άνω των ορίων. Η Επιτροπή εξέτασε το αίτημα, διαπίστωσε τη νομιμότητα της προηγούμενης διαδικασίας και ενέκρινε τη διαπραγμάτευση, καθώς δεν τροποποιήθηκαν ουσιωδώς οι όροι της αρχικής σύμβασης και δεν υποβλήθηκαν προσφορές για το συγκεκριμένο τμήμα.

Η Πράξη 288/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης για το έργο αντικατάστασης στεγών αμιάντου σε κτήρια του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ε.Κ.Π.Α.). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης. Οι πρόσθετες εργασίες, συνολικής δαπάνης 1.029.166,02 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ και αναθεώρηση), κρίθηκαν απολύτως αναγκαίες για την αρτιότητα και ασφάλεια του έργου, κυρίως λόγω απρόβλεπτης εκτεταμένης διάβρωσης του μεταλλικού σκελετού και σοβαρών φθορών σε ξύλινα ζευκτά. Διαπιστώθηκε ότι η αξία της συμπληρωματικής σύμβασης ανέρχεται στο 47,81% της αρχικής σύμβασης, τηρώντας έτσι το νόμιμο όριο του 50%.

«Εργασίες επέκτασης αστυνομικού μεγάρου ...»...ζητείται η ανάκληση της 55/2022 Πράξης της Επιτρόπου της 1ης Υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου (...)Οι περιγραφόμενες εργασίες αυτής 1 ης συμπληρωματικής σύμβασης, πληρούν αυτής προϋποθέσεις των εφαρμοστέων διατάξεων των άρθρων 132 και 156 του ν. 4412/2016, αυτής έχουν τροποποιηθεί και ισχύουν. . Ειδικότερα, οι εργασίες αυτές ναι μεν περιλαμβάνονται -εν μέρει- στο αντικείμενο αυτής αρχικής σύμβασης κατ’ είδος, αλλά όχι κατά την ποσότητά τους, άρα ςυνέχονται, ως πρόσθετες, με το τεχνικό αντικείμενο αυτής, χωρίς να αλλάζουν τη φύση του. Από την διαπιστωθείσα από την Επίτροπο πλημμέλεια δεν προκύπτει ότι δι’ αυτής επήλθε πλήγμα στην αντικειμενική ακεραιότητα της διαδικασίας σύναψης της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης, για τον λόγο ότι δεν είχε νόμιμα παραταθεί η ισχύς της αρχικής σύμβασης κατά τον χρόνο έγκρισης της σύναψης της επίμαχης συμπληρωματικής σύμβασης. Συναφώς δε, η ίδια ως άνω απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου Φαρσάλων περιλαμβάνει σαφώς ορισμένο χρονικό διάστημα, ήτοι αυτό των τριών (3) μηνών από την υπογραφή της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης, δεδομένου, άλλωστε, ότι ουδέν χρονικό διάστημα δύναται να εκκινήσει αν δεν υπογραφεί η συμπληρωματική σύμβαση, η οποία (υπογραφή), όμως, εξαρτάται προφανώς από το χρονικό διάστημα ολοκλήρωσης του προσυμβατικού ελέγχου από το Ελεγκτικό Συνέδριο, όπως εν προκειμένω.Για τους λόγους αυτούςΔέχεται την προσφυγή ανάκλησης.Ανακαλεί την 55/2022 Πράξη της Επιτρόπου της 1ης Υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου 

Η απόφαση Δ24/2019 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης για προσφυγή στη διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης, για τη σύναψη σύμβασης παροχής υπηρεσιών καθαριότητας στον Κρατικό Αερολιμένα Ηρακλείου. Η σύμβαση έχει διάρκεια τριών μηνών και προϋπολογισμό 240.330,64 € (χωρίς ΦΠΑ). Η Αρχή κρίνει ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ' του ν. 4412/2016 για κατεπείγουσες ανάγκες, λόγω απρόβλεπτων καθυστερήσεων σε προηγούμενη διαγωνιστική διαδικασία και αναγκαιότητας διασφάλισης της λειτουργίας του αερολιμένα.

Επέκταση των χώρων αποθήκευσης του Καταστήματος Αφορολογήτων, Αδασμολογήτων και Φορολογημένων Ειδών της Κ.Α.Ε. Α.Ε. στον Κρατικό Αερολιμένα Ηρακλείου.

Η Πράξη 06/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Κατασκευή έργων αποχέτευσης ομβρίων... στην περιοχή Πάτημα Βριλησσίων», συμβατικής δαπάνης 564.000,00 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι πρόσθετες απολογιστικές εργασίες, οι οποίες κατέστησαν αναγκαίες μετά την έναρξη του έργου και εξάντλησαν το αρχικό κονδύλι, πληρούν τις νόμιμες προϋποθέσεις των άρθρων 132 και 156 του ν.4412/2016. Οι εργασίες αφορούν τη μισθοδοσία αρχαιολόγων (52.000€), τη διαχείριση αποβλήτων Α.Ε.Κ.Κ. (467.000€) – το κόστος των οποίων ήταν άγνωστο κατά τη σύνταξη της αρχικής σύμβασης λόγω της απρόβλεπτης φύσης των υλικών – και τις εργασίες μετατόπισης Ο.Κ.Ω. (45.000€). Δεδομένου ότι οι εργασίες δεν μπορούν να διαχωριστούν από την αρχική σύμβαση και η συνολική αξία των συμπληρωματικών συμβάσεων δεν υπερβαίνει το 50% της αρχικής, δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης.

Oι προτεινόμενες με το ελεγχόμενο σχέδιο σύμβασης υπηρεσίες δεν μπορούν νομίμως να αποτελέσουν αντικείμενο συμπληρωματικής σύμβασης κατ' εφαρμογή των διατάξεων που αναφέρθηκαν στην σκέψη II της παρούσας, καθόσον: α) οι επίμαχες υπηρεσίες είναι πρόσθετες υπηρεσίες, με τις οποίες απλώς επεκτείνεται το αρχικό συμβατικό αντικείμενο και δεν τελούν σε σχέση συμπληρωματικότητας με τις υπηρεσίες της αρχικής σύμβασης κατά την έννοια του νόμου και β) δεν προκύπτει, η συνδρομή απρόβλεπτης περίστασης, κατά την έννοια που προεκτέθηκε, που να κατέστησε αναγκαία την ανάθεση των επίμαχων υπηρεσιών και γ) η ανάγκη ανάθεσης των ως άνω πρόσθετων υπηρεσιών δεν ανέκυψε, όπως απαιτεί ο νόμος, κατά τη διάρκεια εκτέλεσης των υπηρεσιών της αρχικής σύμβασης, αλλά αυτές ανατέθηκαν, με την 178/3.3.2008 απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου, μετά τη λήξη της ισχύος της αρχικής σύμβασης, η οποία σύμφωνα με τον αντίστοιχο υποχρεωτικό όρο της οικείας πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος (άρθρο 9) έληξε με την πάροδο 155 ημερολογιακών ημερών από την ημερομηνία υπογραφής της σύμβασης (27.7.2005), αφαιρουμένου του διαδραμόντος χρόνου ελέγχου και εγκρίσεων, κατ' άρθρο 8 της σύμβασης.Δεν ανακλήθηκε με την 106/2008 του 6ου Τμ.