ΕΣ/ΚΠΕ/ΤΜ.4/167/2018

Προγραμματική σύμβαση:..ζητείται παραδεκτώς η ανάκληση της 167/2018 πράξης του Κλιμακίου Προληπτικού Ελέγχου Δαπανών στο παρόν Τμήμα,..Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις σκέψεις που προηγήθηκαν, το Τμήμα κρίνει ότι η εντελλόμενη σε εκτέλεση της επίμαχης προγραμματικής σύμβασης δαπάνη δεν είναι νόμιμη, διότι αντικείμενο της εν λόγω σύμβασης είναι η εκπόνηση μελέτης η οποία αποσκοπεί στην επισκευή, αποκατάσταση και ανάδειξη, ως μνημείου, κτιρίου ιστορικής αξίας, το οποίο έχει κηρυχθεί διατηρητέο, πρόκειται δηλαδή για προγραμματική σύμβαση πολιτισμικής ανάπτυξης, χωρίς, ωστόσο, να συμμετέχει σε αυτή ως συμβαλλόμενο και το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παρ. 5 του άρθρου 100 του ν. 3852/2010. Ο δε προβαλλόμενος με την αίτηση ισχυρισμός ότι για τη σύνταξη μελετών μέσω προγραμματικής σύμβασης δεν απαιτείται η συμμετοχή του ως άνω Υπουργείου, διότι η εν λόγω παράγραφος αναφέρεται μόνο σε έργα, προμήθειες και υπηρεσίες είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, δοθέντος ότι και οι μελέτες υπάγονται στην κατηγορία των υπηρεσιών (βλ. και άρθρο 2 παρ.9 του ν.4412/2016, Α΄ 147, σχετικά με τον ορισμό των δημόσιων συμβάσεων υπηρεσιών). Περαιτέρω, όπως έγινε δεκτό σε προηγούμενη σκέψη (ΙΙΙΓ), οι διατάξεις των άρθρων 100 του ν. 3852/2010 και 12 παρ. 1 του ν. 3513/2006 ισχύουν παράλληλα και επομένως, στην περίπτωση που αντικείμενο της υπό σύναψη προγραμματικής σύμβασης είναι, μεταξύ άλλων, υπηρεσίες πολιτιστικού χαρακτήρα, όπως η εκπόνηση μελέτης για ανάδειξη, προστασία και συντήρηση μνημείων, οι παρεμβάσεις σε διατηρητέα ή παραδοσιακά κτίρια και οικισμούς, η διάσωση στοιχείων του πολιτισμού κ.λπ., καθίσταται υποχρεωτική και η συμμετοχή του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού ως συμβαλλόμενου. Συνεπώς, τα περί αντιθέτου προβαλλόμενα με την υπό κρίση αίτηση, ήτοι ότι εν προκειμένω αφενός δεν εφαρμόζεται η παρ. 5 του άρθρου 100 του ν. 3852/2010, αφετέρου η υπό κρίση σύμβαση δεν έχει πολιτιστικό χαρακτήρα, είναι απορριπτέα ως αβάσιμα. Ο δε ισχυρισμός ότι οι μελέτες σχετικά με τα διατηρητέα κτίρια-μνημεία εγκρίνονται από την αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού είναι απορριπτέος ως αλυσιτελώς προβαλλόμενος, καθόσον δεν αναιρεί την προβλεπόμενη στην παρ. 5 του άρθρου 100 του ν.3852/2010 υποχρέωση συμμετοχής σε προγραμματική σύμβαση πολιτισμικής ανάπτυξης και του ως άνω Υπουργείου ως συμβαλλόμενου. Εντούτοις, το Τμήμα, λαμβάνοντας υπόψη την ερμηνευτική δυσχέρεια των παράλληλα εφαρμοστέων εν προκειμένω διατάξεων των ως άνω δύο νομοθετημάτων (ν. 3852/2010 και 3513/2006) που πράγματι υφίσταται σχετικά με τη σύναψη προγραμματικών συμβάσεων πολιτιστικού χαρακτήρα από τα εκκλησιαστικά νομικά πρόσωπα, κρίνει ότι, στην προκειμένη περίπτωση, τα όργανα τόσο της Ιεράς Αρχιεπισκοπής … όσο και της Περιφέρειας … ενήργησαν συγγνωστώς και χωρίς πρόθεση καταστρατήγησης των οικείων διατάξεων, για την αποκατάσταση και ανάδειξη του εν λόγω κτιρίου ως μνημείου, καθώς και την απόδοσή του για την εξυπηρέτηση των αναγκών επιμόρφωσης των κληρικών.Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση της Περιφέρειας … για την ανάκληση της 167/2018 πράξης του Κλιμακίου Προληπτικού Ελέγχου Δαπανών στο Τμήμα τούτο και να ανακληθεί η πράξη αυτή λόγω συγγνωστής πλάνης, το δε ..., οικονομικού έτους 2018, χρηματικό ένταλμα πληρωμής της αιτούσας θα μπορούσε να θεωρηθεί, εάν δεν είχε λήξει το οικονομικό έτος 2018, τις πιστώσεις του προϋπολογισμού του οποίου βαρύνει.Ανακαλεί την 167/2018 πράξη του Κλιμακίου Προληπτικού Ελέγχου Δαπανών στο παρόν Τμήμα λόγω συγγνωστής πλάνης

Υλοποίηση προγραμματικής σύμβασης...Με δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις νομικές σκέψεις (ΙΙ και ΙΙΙ) που προηγήθηκαν, εφόσον πρόκειται για γνήσια προγραμματική σύμβαση πολιτισμικής ανάπτυξης (βλ. Ε.Σ. Πρ. Κλιμ. Προλ. Ελ. Δαπ. στο VII Τμ. 375/2016, Ζ΄ Κλιμ. 111/2015) και όχι για εξ επαχθούς αιτίας δημόσια σύμβαση παροχής υπηρεσιών, όπως εσφαλμένα υπολαμβάνει το Υπουργείο Οικονομικών, μη νομίμως το ποσό της χρηματοδότησης του Δήμου … επιβαρύνεται με Φ.Π.Α., κατά τον βασίμως προβαλλόμενο λόγο διαφωνίας. Συνεπώς, η εντελλόμενη δαπάνη είναι μη νόμιμη κατά το ποσό των 962,23 ευρώ που αντιστοιχεί στον αναλογούντα Φ.Π.Α. Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, η εντελλόμενη δαπάνη είναι εν μέρει μη νόμιμη και το χρηματικό ένταλμα δεν πρέπει να θεωρηθεί.

Προγραμματική σύμβαση..:ζητείται η αναθεώρηση της 917/2021 απόφασης του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου Με τα δεδομένα αυτά κρίθηκε ότι η σύμβαση δεν είναι νόμιμη καθόσον δεν ορίζεται με σαφήνεια το εύρος της διοικητικής υποστήριξης που θα παρασχεθεί από την ...... στον Δήμο ..... και δη δεν οριοθετείται η ακριβής έκτασή της σε σχέση με τις αποφασιστικές αρμοδιότητες της Οικονομικής του Υπηρεσίας οι οποίες θα πρέπει, δυνάμει του άρθρου 102 παρ. 1 του Συντάγματος, να παραμείνουν στον ίδιο τον Δήμο. β) Η  προγραμματική σύμβαση είναι μη νόμιμη κατά το μέρος που προβλέπει την παροχή από την ...... προς τον Δήμο συμβουλευτικών υπηρεσιών αξιοποίησης της ακίνητης περιουσίας του δεδομένου ότι, σύμφωνα με την παράγραφο 3 στοιχείο δ του άρθρου 2 του ν. 4674/2020, τούτο προβλέπεται μόνον υπέρ των μετόχων ενός Αναπτυξιακού Οργανισμού, στοιχείο που δεν συντρέχει εν προκειμένω.  γ) Δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις εφαρμογής της παρ. 4 του άρθρου 12 του ν. 4412/2016 περί οριζόντιας συνεργασίας μεταξύ δημοσίων φορέων, διότι η ...... δεν δύναται να εκτελέσει με ίδια μέσα το 80% των δραστηριοτήτων που αφορά η σύμβαση, καθόσον δεν διαθέτει το απαιτούμενο προσωπικό των 26 ατόμων, και πρέπει, επομένως, να απευθυνθεί σε υπηρεσίες ιδιωτών σε ποσοστό που προδήλως υπερβαίνει το 20% του αντικειμένου της σύμβασης. Απορρίπτει τις προσφυγές αυτές.

Προγραμματική σύμβαση μεταξύ της προσφεύγουσας και της Περιφέρειας … για την υλοποίηση του έργου με τίτλο «Αποκαταστάσεις ζημιών – καταστροφών και άρση επικινδυνότητας στις υποδομές του Χώρου Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων (ΧΥΤΑ) της Περιφερειακής Ενότητας … από την κακοκαιρία «ΜΠΑΛΟΣ».(....)Η μη πλήρης ανάπτυξη της προϋπολογιζόμενης δαπάνης και του χρονοδιαγράμματος δεν καθιστούν ουσιωδώς πλημμελή τη σύναψη της σύμβασης λόγω της εξειδίκευσης που θα επέλθει  με την εκτελεστική σύμβαση που θα επακολουθήσει, σε συνδυασμό με την προβλεπόμενη μικρή χρονική διάρκεια της σύμβασης. Οι περαιτέρω αιτιάσεις του Επιτρόπου περί μη προσκόμισης της μελέτης  υπολογισμού του κόστους αποκατάστασης και μεταφροντίδας του ΧΥΤΑ και της  είσπραξης ετήσιας εισφοράς από τα μέλη του Φο.Δ.Σ.Α. … Α.Ε. αλυσιτελώς προβάλλονται καθότι στερούνται εννόμων συνεπειών στο πλαίσιο της ελεγχόμενης σύμβασης, η δε κρίση του ότι η επίκληση της θεομηνίας «ΜΠΑΛΟΣ» είναι προσχηματική διότι τα προβλήματα είχαν ήδη ανακύψει από την τοποθέτηση των απορριμμάτων στο όμορο του ΧΥΤΑ οικόπεδο εκφέρεται επίσης αλυσιτελώς και πρέπει να απορριφθεί, διότι η ελεγχόμενη σύμβαση δεν συνάπτεται με νομική βάση το άρθρο 32 παρ. 2 εδ. γ΄ του ν. 4412/2014, ήτοι λόγω συνδρομής απροβλέπτων περιστάσεων και κατεπειγουσών αναγκών, αλλά ως προγραμματική σύμβαση(....)Αποφαίνεται υπέρ της υπογραφής, μεταξύ της Περιφέρειας … και της ανωτέρω προσφεύγουσας του σχεδίου της προγραμματικής σύμβασης 

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ.(...)	Από το σύνολο των στοιχείων του φακέλου το Δικαστήριο κρίνει ότι η ελεγχόμενη σύμβαση αποτελεί γνήσια προγραμματική σύμβαση, αφού ο ρόλος που ανατίθεται μ’ αυτήν στον ως άνω Αναπτυξιακό Οργανισμό είναι επικουρικός του αντισυμβαλλόμενου οργανισμού τοπικής αυτοδιοίκησης και συνίσταται στην παροχή εξειδικευμένης τεχνικής και συμβουλευτικής υποστήριξης για την ωρίμανση και υλοποίηση του τεχνικού προγράμματος του Δήμου Ηράκλειας Σερρών για τα έτη 2024-2028 και στην συνδρομή του στην εκπόνηση μελετών έργων υποδομής εν γένει, οι οποίες θα συμβάλλουν στην εφαρμογή της αναπτυξιακής πολιτικής που έχει προγραμματιστεί από τον ως άνω Δήμο προς όφελος της τοπικής κοινωνίας.Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να γίνει δεκτή η προσφυγή και η ασκηθείσα υπέρ αυτής παρέμβαση, να ανακληθεί η προσβαλλομένη Πράξη, να υπογραφεί η οικεία σύμβαση 

Προγραμματικής σύμβαση:Με δεδομένα τα ανωτέρω πρέπει να γίνουν δεκτά τα ακόλουθα: Δοθέντος ότι είναι επιτρεπτή η σύναψη προγραμματικής σύμβασης μεταξύ πρωτοβάθμιου Ο.Τ.Α. και Φο.Δ.Σ.Α. για την ανάθεση στον τελευταίο των εργασιών συλλογής και μεταφοράς αστικών στερεών αποβλήτων, νομίμως συνήφθη εν προκειμένω η από 1.6.2017 προγραμματική σύμβαση μεταξύ του Δήμου ....... και της ........ με αντικείμενο όχι μεν την εξ ολοκλήρου ανάθεση των εργασιών αυτών -σε σχέση με τα απόβλητα συσκευασίας- στη ........, αλλά τις επιμέρους ενέργειες που πρέπει να αναληφθούν προκειμένου να είναι σε θέση ο Δήμος να εκτελέσει τις εν λόγω εργασίες. Εντούτοις, ο τρόπος προσδιορισμού του διοικητικού κόστους παροχής των υπηρεσιών της ........ για την εκτέλεση του αντικειμένου της συγκεκριμένης προγραμματικής σύμβασης, ήτοι σε σχέση με την εκτιμώμενη συνολική ποσότητα αστικών στερεών αποβλήτων που παράγει ο Δήμος, δεν είναι νόμιμος. Τούτο, διότι, όπως προεκτέθηκε, η εν λόγω ποσότητα συνιστά κριτήριο προσδιορισμού της συμμετοχής έκαστου δήμου στο κόστος ετήσιας διαχείρισης της ........ ως Φο.Δ.Σ.Α., ήτοι σε σχέση με τις υπηρεσίες διαχείρισης αστικών στερεών αποβλήτων, οι οποίες, μάλιστα, αφορούν σε εργασίες μεταφόρτωσης, προσωρινής αποθήκευσης και επεξεργασίας αστικών στερεών αποβλήτων, τις οποίες παρέχει ο Φο.Δ.Σ.Α.,  και όχι σε σχέση με τις -διενεργούμενες στο πλαίσιο του όλως αυτοτελούς συστήματος εναλλακτικής διαχείρισης αποβλήτων συσκευασίας- εργασίες συλλογής και μεταφοράς αυτών (αποβλήτων συσκευασίας). Πρόκειται, επομένως, για ένα όλως απρόσφορο κριτήριο, που δεν συμμορφώνεται με την επιταγή για χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, όπως αυτή ορίζεται ειδικότερα μέσω της αρχής της οικονομικότητας. Η κρίση, μάλιστα, αυτή επιρρωνύεται   με την αναγνώριση από τον Δήμο ότι οι υπηρεσίες που παρέχει το διοικητικό προσωπικό της ........ κοστολογούνται με τον ίδιο τρόπο ανεξαρτήτως της φύσεως αυτών, καθόσον τούτο συνεπάγεται την εν τοις πράγμασι ταύτιση της ετήσιας εισφοράς, που υποχρεούται αυτός να καταβάλει για τη συμμετοχή του στο κόστος διαχείρισης της ........, με το διοικητικό κόστος που ανακύπτει στο πλαίσιο της συγκεκριμένης προγραμματικής σύμβασης, ήτοι την ανεπίτρεπτη διπλή καταβολή της ετήσιας εισφοράς. Περαιτέρω, όπως προεκτέ-θηκε, οι περιουσιακές μετακινήσεις μεταξύ των φορέων που συμβάλλονται σε μία προγραμματική σύμβαση, περιορίζονται στην κάλυψη των απαραίτητων δαπανών για την υλοποίηση του αντικειμένου της, αντίκειται δε απολύτως στον σκοπό των διατάξεων περί προγραμματικών συμβάσεων η σύναψη αυτών, ως μέσου για την οικονομική ενίσχυση του αντισυμβαλλόμενου, ήτοι εν προκειμένω της ......... Τέλος, μη νόμιμα εγγράφηκε η σχετική δαπάνη στον Κ.Α. 00.6737.0005 του προϋπολογισμού οικονομικού έτους 2017 του Δήμου, εφόσον αυτή επρόκειτο να καλυφθεί από ανταποδοτικά έσοδα, ήτοι από τα προερχόμενα από την είσπραξη του ενιαίου τέλους καθαριότητας και φωτισμού, συνεπώς η δαπάνη έπρεπε να εγγραφεί στην υπηρεσία με Κ.Α. 20 (Καθαριότητα και Ηλεκτροφωτισμός) , και όχι σε εκείνη με Κ.Α. 00 (Γενικές Υπηρεσίες), είναι δε κατά τούτο μη κανονική.

Παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών:...επιδιώκεται η ανάκληση της 5/2018 Πράξης του Αναπληρωτή Επιτρόπου της Υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις προηγούμενες σκέψεις της παρούσας, το Τμήμα κρίνει ότι η πρώτη διαπιστωθείσα με την προσβαλλόμενη Πράξη πλημμέλεια ήρθη, ενόψει της προσκόμισης από τους αιτούντες α) μελέτης και αναλυτικού προϋπολογισμού της ελεγχόμενης προγραμματικής σύμβασης, που εκ παραδρομής δεν υποβλήθηκαν στον Επίτροπο και όπου αναφέρονται με σαφήνεια και πληρότητα τα επιμέρους κόστη, ήτοι το κόστος απασχόλησης του προσωπικού βάσει ειδικότητας, το κόστος λειτουργίας οχημάτων, καθώς και το διαχειριστικό κόστος της σύμβασης για τη μερική απασχόληση ενός επόπτη για την επίβλεψη προσωπικού και δρομολογίων καθώς και τα λοιπά κόστη παρακολούθησης για την υλοποίηση του αντικειμένου της σύμβασης, από το άθροισμα των οποίων προκύπτει ο συνολικός προϋπολογισμός της προγραμματικής σύμβασης και β) της 70/2017 απόφασης του Δ.Σ. του ΦΟ.Δ.Σ.Α, η οποία εκ παραδρομής δεν υποβλήθηκε στον Επίτροπο και με την οποία εγκρίνεται η σύναψη της προγραμματικής σύμβασης με το Δήμο..Ακολούθως, το Τμήμα κρίνει ότι νομίμως ανατίθενται από τον ως άνω Δήμο στο ΦΟ.Δ.Σ.Α. οι εργασίες αποκομιδής προϊόντων κλαδεμάτων και ανακυκλώσιμων υλικών, καθόσον, όπως προκύπτει από τα άρθρα 2 και 17 (Παράρτημα ΙΒ κωδικοί αριθμοί 02 και 15) της κ.υ.α. 50910/2727/2003, τα απόβλητα από γεωργία και κηπευτική καθώς και τα ανακυκλώσιμα υλικά συμπεριλαμβάνονται στα στερεά απόβλητα(..)Ωστόσο, το Τμήμα κρίνει ότι η ελεγχόμενη προγραμματική σύμβαση παρίσταται μη νόμιμη όσον αφορά στην ανατιθέμενη εργασία της πλύσης κάδων και στην προμήθεια σακουλών για τους βυθιζόμενους κάδους, καθόσον δεν συμπεριλαμβάνονται στις εργασίες της συλλογής και μεταφοράς αποβλήτων που δύνανται να μεταβιβασθούν με προγραμματική σύμβαση στο ΦΟ.Δ.Σ.Α, απορριπτομένου ως αβασίμου του προβαλλόμενου ισχυρισμού των αιτούντων ότι είναι απολύτως συναφείς και αναπόσπαστες με την αποκομιδή απορριμμάτων, δοθέντος ότι είναι δυνατόν αμφότερες να υλοποιηθούν διακριτά και ως εκ τούτου δεν είναι παρεπόμενες της αποκομιδής.(..)Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, εφόσον εξακολουθούν να υφίστανται διακωλυτικοί της υπογραφής του ελεγχόμενου σχεδίου σύμβασης λόγοι, η προσβαλλόμενη Πράξη δεν πρέπει να ανακληθεί και οι υπό κρίση αιτήσεις ανάκλησης πρέπει να απορριφθούν.

ΑΝΑΘΕΩΡΘΗΚΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕλΣυνΤμ.Μειζ-Επταμ.Συνθ/1353/2018​

 

Προγραμματική σύμβαση μεταξύ του Δήμου … και του Αναπτυξιακού Οργανισμού με την επωνυμία «… Αυτοδιοίκησης Ανώνυμη Εταιρεία Αναπτυξιακός Οργανισμός Τοπικής Αυτοδιοίκησης» με τον διακριτικό τίτλο «…. Α.Ε. Α.Ο.Τ.Α.», προϋπολογιζόμενης δαπάνης 382.416,00 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου Φ.Π.Α. (308.400,00 ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α.) για την υλοποίηση της Πράξης «Διοικητική Υποστήριξη στο Δήμο … για την άσκηση αρμοδιοτήτων Υπηρεσίας Δόμησης».(....)Σε κάθε περίπτωση πάντως, ο αριθμός του προσωπικού του Αναπτυξιακού Οργανισμού που θα υποστηρίξει την Υπηρεσία Δόμησης του Δήμου είναι μικρότερος ανά ειδικότητα από τον αντίστοιχο αριθμό των υπαλλήλων της τελευταίας [9 Αρχιτέκτονες Μηχανικοί του Δήμου- 1 της «…. Α.Ε. Α.Ο.Τ.Α.», 11 Πολιτικοί Μηχανικοί του Δήμου- 6 της «…. Α.Ε. Α.Ο.Τ.Α.», 4 Τοπογράφοι του Δήμου- 3 της «…. Α.Ε. Α.Ο.Τ.Α.», 35 άτομα διοικητικό προσωπικό του Δήμου- 4 άτομα της «…. Α.Ε. Α.Ο.Τ.Α.»], καθιστώντας σαφές ότι ο Αναπτυξιακός Οργανισμός θα συνδράμει επικουρικά την Διεύθυνση Δόμησης του Δήμου …, χωρίς να την υποκαθιστά, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα με την προσφυγή. Για το λόγο αυτό, άλλωστε, ο Δήμος έχει την εποπτεία, καθώς και την ευθύνη έκδοσης των διοικητικών πράξεων που θα εκδοθούν από το διοικητικό προσωπικό που θα διαθέσει η «…. Α.Ε. Α.Ο.Τ.Α.»(....)Σημειώνεται, ωστόσο, ότι η επίδικη προγραμματική σύμβαση έχει περιορισμένη χρονική διάρκεια δώδεκα (12) μηνών και, κατά συνέπεια, με το διατιθέμενο προσωπικό θα εξυπηρετηθούν παροδικές και ποσοτικά περιορισμένες ανάγκες του Δήμου …, μέχρι να ολοκληρωθούν και οι εκκρεμείς διαδικασίες πρόσληψης τακτικού προσωπικού από αυτόν κατά τα ανωτέρω..., χωρίς να τίθεται ζήτημα έμμεσης πρόσληψης προσωπικού, κατά παράβαση του άρθρου 103 του Συντάγματος.Αποφαίνεται ότι δεν κωλύεται η σύναψη της ελεγχόμενης σύμβασης   

Ζητειται η ανάκληση της 54/ΠΣ/24.11.2022 Πράξης της Υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στην Περιφερειακή Ενότητα (Π.Ε.) Μαγνησίας, με την οποία κρίθηκε ότι κωλύεται  η υπογραφή  σχεδίου σύμβασης μεταξύ του προσφεύγοντος Δήμου και της εργοληπτικής εταιρίας «..Ε.Ε.»,  με αντικείμενο την εκτέλεση του έργου «Κατασκευή συνθετικού τάπητα στίβου (ταρτάν) δημοτικού σταδίου Σκιάθου»(...)Η επίμαχη σύμβαση, που επιγράφεται συμφωνία οριζόντιας συνεργασίας του άρθρου 12 του ν. 4412/2016 και στο προοίμιό της μνημονεύει τις διατάξεις των άρθρων 100 του ν. 3852/2010, 12 και 44 του ν. 4412/2016 και του ν. 4674/2020 ως έρεισμα για τη σύναψή της, δεν εξαιρείται του προληπτικού ελέγχου νομιμότητας του Ελεγκτικού Συνεδρίου λόγω του αντικειμένου της, εάν ήθελε υποτεθεί ότι το ζήτημα αυτό είναι που αμφισβητείται με τον πρώτο προβαλλόμενο ισχυρισμό της ένδικης προσφυγής. Δεν τίθεται επίσης ζήτημα ότι και με βάση τον «προϋπολογισμό» της σύμβασης αυτής, όπως αυτός προσδιορίζεται. Δεδομένου ότι η επίμαχη προγραμματική συμφωνία δεν υποβλήθηκε σε έλεγχο νομιμότητας, δεν παράγει τα έννομα αποτελέσματά της και ως εκ τούτου, καθιστά μη σύννομη τη διεξαγωγή και κατακύρωση από την ... της ως άνω διαγωνιστικής διαδικασίας συνολικά, γεγονός που στοιχειοθετεί εν προκειμένω ουσιώδη πλημμέλεια. Επειδή, όμως, η υποκείμενη Συμφωνία Συνεργασίας έχει αμιγώς οικονομικό αντικείμενο, και δη ύψους 1.381.501,41 ευρώ με Φ.Π.Α., δεν δύναται να ελεγχθεί παρεμπιπτόντως η νομιμότητα της Συμφωνίας αυτής επ’ ευκαιρία ελέγχου του σχεδίου της εργολαβικής σύμβασης για επιμέρους υποέργο της. Σε κάθε περίπτωση, αναφέρεται, ότι ακόμη και εάν ήθελε υποτεθεί ότι είναι (καταρχήν) επιτρεπτός ο παρεμπίπτων έλεγχος, η υπηρεσία Επιτρόπου θα ήταν στην προκειμένη περίπτωση αναρμόδια λόγω ποσού να προβεί στον έλεγχο αυτό (άρθρο 324 του ν. 4700/2020). Ως εκ τούτου, συντρέχει διακωλυτικός λόγος υπογραφής του σχεδίου της οικείας εργολαβικής σύμβασης, καθόσον αυτή ερείδεται σε προγραμματική σύμβαση που δεν υποβλήθηκε σε προηγούμενο έλεγχο νομιμότητας από το Ελεγκτικό Συνέδριο και παρίσταται για τον λόγο αυτό άκυρη.Για τους λόγους αυτούςΑπορρίπτει την προσφυγή ανάκλησηςΔεν ανακαλεί την  54/ΠΣ/24.11.2022 Πράξης της Υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου 

ΑΝΑΘΕΩΡΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΕΛΑΣ.ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/981/2023

Προγραμματική σύμβαση....Εξάλλου, από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει ότι τα συμβαλλόμενα μέρη έχουν κοινή αφετηρία και ότι συμπράττουν ισόρροπα στη σύμβαση, καθόσον οι μεν καταστατικοί σκοποί της …. Α.Ε. σχετίζονται με τη διοίκηση, καλή λειτουργία των κεντρικών αγορών που η ίδια διαχειρίζεται, η δε συμβολή του Δήμου στην προγραμματική σύμβαση αποτελεί δευτερεύον σκέλος της συμφωνίας. Τούτο αποδεικνύεται από την παρεπόμενη φύση των συμβατικών του υποχρεώσεων, όπως η άσκηση εποπτείας, η εισφορά στοιχείων για την διευκόλυνση της παροχής των συμβατικών υποχρεώσεων της Α.Ε. και η οργάνωση, από κοινού με την αντισυμβαλλόμενη ομάδων εργασίας, καθώς και η συμμετοχή του στην Επιτροπή Παρακολούθησης Έργου, ενώ πρωτεύουσα σημασία, όπως έχει παγίως κριθεί από το παρόν Τμήμα, έχει η καταβολή του συμφωνηθέντος ανταλλάγματος στην αντισυμβαλλόμενη εταιρεία (βλ. Πράξεις 29/2015, 3/2017, 28/2017 VII Τμ. Ελ. Συν.). Περαιτέρω, ο ισχυρισμός ότι το σύνολο των υπηρεσιών που πρόκειται να παρασχεθούν στο πλαίσιο της προγραμματικής σύμβασης θα ανατεθούν μέσω διαγωνιστικής διαδικασίας είναι απορριπτέος ως ερειδόμενος επί εσφαλμένης προϋπόθεσης, διότι αναφέρεται στην ανάθεση μέσω διαγωνιστικής διαδικασίας των εκτελεστικών συμβάσεων της προγραμματικής σύμβασης, ενώ με την προσβαλλομένη κρίθηκε ότι μη νομίμως ανατέθηκαν απευθείας, χωρίς την τήρηση διαγωνιστικής διαδικασίας, οι υπηρεσίες που αποτελούν το αντικείμενο της ίδιας της προγραμματικής σύμβασης. Τέλος, ο ισχυρισμός περί συνδρομής λόγων συγγνωστής πλάνης ως προς την κατά προσέγγιση παράθεση του κόστους των συμπεριλαμβανομένων στη σύμβαση αντικειμένων πρέπει να απορριφθεί ως αλυσιτελής, καθόσον και αληθής υποτιθέμενος δεν μπορεί να οδηγήσει σε ανάκληση της προσβαλλόμενης, η οποία ερείδεται σε περισσότερες νομικές βάσεις, ούτε, εξάλλου, μπορεί να γίνει δεκτή η πλάνη των υπηρεσιών του Δήμου ενόψει, ιδίως, και του γεγονότος ότι όμοιο νομικό ζήτημα είχε αντιμετωπιστεί με την 51/2015 Πράξη του Τμήματος, που δεν ανακάλεσε την 141/2015 Πράξη του Κλιμακίου Προληπτικού Ελέγχου Δαπανών στο VII Τμήμα η οποία αφορούσε σε προγραμματική σύμβαση του ίδιου Δήμου.