ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/393/2021

Δημοσιονομική διόρθωση με ανάκτηση. Ενίσχυση επιχείρησης. Μακροχρόνιες υποχρεώσεις. Υποχρέωση διατήρησης των δημιουργημένων νέων θέσεων απασχόλησης.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο απέρριψε την αίτηση αναίρεσης του Δήμου Μαραθώνα κατά της απόφασης 1293/2021 του Έβδομου Τμήματος, με την οποία επιβλήθηκε δημοσιονομική διόρθωση ύψους 984.592,24 ευρώ λόγω μη ολοκλήρωσης του έργου 'Πολιτιστικό Κέντρο Δήμου Μαραθώνα' που χρηματοδοτήθηκε από το ΕΣΠΑ 2007-2013. Το Συνέδριο έκρινε ότι η μη ολοκλήρωση του έργου εντός της προθεσμίας λήξης του προγράμματος (31/12/2015) συνιστά σοβαρή παρατυπία, η οποία δικαιολογεί την επιβολή της διόρθωσης, ενώ απέρριψε τους ισχυρισμούς του Δήμου για παράβαση προδικασίας, δικαιώματος προηγούμενης ακρόασης και αρχής αναλογικότητας.

Δημοσιονομική διόρθωση ποσού...Τέλος, το Τ.Ε.Ι. με την έφεσή του επικαλείται, καθ’ ερμηνεία των σχετικών λόγων, παράβαση της αρχής της αναλογικότητας, υποστηρίζοντας ότι δεν επιτρέπεται η ανάκτηση της χρηματοδότησης αφού οι παραβάσεις που του αποδίδονται έχουν επουσιώδη χαρακτήρα σε σχέση με το συνολικό εκτελεσθέν έργο, και ιδίως οι παραβάσεις αυτές «δεν λειτούργησαν βλαπτικά για το δημόσιο συμφέρον», παράλληλα δε, «ο αρχικός στόχος του έργου επιτεύχθηκε κατά ποσοστό 95%, ποσοστό ιδιαίτερα υψηλό που καταδεικνύει την αποτελεσματικότητα της παρακολούθησης – υποστήριξης και του συντονισμού των επιμέρους δράσεων του έργου από τα μέλη Ε.Π.». Ο λόγος αυτός πρέπει να απορριφθεί διότι, αφενός μεν, η αποτελεσματικότητα της εργασίας των υπευθύνων του έργου και των υποέργων καταδεικνυόταν αποκλειστικά, σύμφωνα με τους όρους του προγράμματος, από την παράδοση συγκεκριμένων «πακέτων εργασίας», δηλαδή από τις ελλείπουσες εκθέσεις, γεγονός που καθιστά την ανωτέρω πλημμέλεια ουσιώδη για την εκτέλεση του προγράμματος, αφετέρου δε, με την προσβαλλόμενη απόφαση η ανάκτηση περιορίζεται μόνο στο απολύτως αναγκαίο μέτρο, αφού επιδιώκεται η ανάκτηση μόνο του ποσού που αντιστοιχεί στην αξία της μη επιλέξιμης δαπάνης και δεν επηρεάζεται η χρηματοδότηση του συνολικού έργου, ικανοποιώντας κατά τούτο την αρχή της αναλογικότητας (Ε.Σ. 90/2012, 1519/2011, 1886/2010).(...)Κατ’ ακολουθία όσων προηγουμένως έγιναν δεκτά, νόμιμα επιβλήθηκε στο εκκαλούν δημοσιονομική διόρθωση ύψους 33.364,81 ευρώ και, ως εκ τούτου, η κρινόμενη έφεση πρέπει να απορριφθεί.

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΡΘΩΣΗ:Με την κρινόμενη έφεση ζητείται παραδεκτώς η ακύρωση της ΕΥΔΕ ΕΤΑΚ 4461/13.12.2016 απόφασης ανάκτησης αχρεωστήτως καταβληθέντος ποσού (Δημοσιονομική Διόρθωση) του Γενικού Γραμματέα Έρευνας και Τεχνολογίας του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων (στο εξής: προσβαλλόμενη Πράξη), με την οποία επιβάλλεται στην εκκαλούσα ανώνυμη εταιρία (Α.Ε.) Ο.Τ.Α. δημοσιονομική διόρθωση με ανάκτηση για ποσό 16.348,44 ευρώ (πλέον τόκων 106,57 ευρώ). Το ποσό αυτό, αφορά σε δαπάνες του έργου με τίτλο «Ανάπτυξη ενός Γεω-Περιβαλλοντικού Πληροφοριακού Συστήματος για την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας» (σύντ. τίτλου: GENCENG) που κρίθηκαν οριστικά ως μη επιλέξιμες για χρηματοδότηση, στο πλαίσιο της Πράξης «Συνεργασία 2011 – Συμπράξεις παραγωγικών και Ερευνητικών Φορέων σε εστιασμένους ερευνητικούς και τεχνολογικούς τομείς», που υλοποιήθηκε μέσω του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράμματος (Π.Ε.Π.) «Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδας - Ηπείρου», του Εθνικού Στρατηγικού Πλαισίου Αναφοράς (Ε.Σ.Π.Α.) 2007-2013, με συγχρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (Ε.Τ.Π.Α.) και εθνικούς πόρους.(....)Τα αναφερόμενα στην προηγούμενη σκέψη στοιχεία και διευκρινήσεις, πρέπει να προσκομισθούν στο Δικαστήριο, από τους ως άνω υπόχρεους, εντός προθεσμίας τριών (3) μηνών από την κοινοποίηση σ’ αυτούς της παρούσας απόφασης. Ακολούθως, μετά τη συμπλήρωση των στοιχείων του φακέλου, πρέπει, με επιμέλεια της Γραμματέως του Τμήματος τούτου, να ορισθεί αρμοδίως νέα δικάσιμος για τη συζήτηση της κρινόμενης έφεσης και να κλητευθούν νομίμως για να παραστούν σ’ αυτήν οι διάδικοι. Αναβάλλει την έκδοση οριστικής απόφασης.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο εξέτασε αίτηση αναίρεσης της απόφασης 266/2018 του Ι Τμήματος, η οποία επιβεβαίωνε δημοσιονομική διόρθωση ύψους 248.465,62 ευρώ εις βάρος του Δήμου Αργοστολίου για αχρεώστητη καταβολή κονδυλίων στο πλαίσιο του έργου «Ασφαλτόστρωση Δημοτικών Δρόμων». Το Συνέδριο απέρριψε τους λόγους αναίρεσης σχετικά με παραγραφή, δικαίωμα προηγούμενης ακρόασης και νομιμότητα της διαδικασίας, αλλά έκρινε ότι η ανάκτηση του πλήρους ποσού παραβίαζε την αρχή της αναλογικότητας, καθώς ένα μέρος του έργου είχε ολοκληρωθεί νόμιμα. Η υπόθεση αναπέμφθηκε στο Ι Τμήμα για επανεξέταση του ύψους της επιστροφής.

Η απόφαση 1981/2021 της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά αίτηση αναίρεσης ανώνυμης εταιρείας – Ομάδας Τοπικής Δράσης (ΟΤΔ) κατά απόφασης με την οποία επιβλήθηκε δημοσιονομική διόρθωση και ανακτήθηκε ποσό 232.500 ευρώ στο πλαίσιο του προγράμματος Leader+. Το ποσό αντιστοιχούσε σε ενίσχυση που είχε καταβληθεί σε τελικό αποδέκτη για επενδυτικό σχέδιο, με βάση δικαιολογητικά που κρίθηκαν ανακριβή και ελλιπή. Το Δικαστήριο έκρινε ότι οι σχετικές δαπάνες ήταν μη επιλέξιμες και ότι, λόγω της έκτασής τους, καθιστούσαν μη επιλέξιμο το σύνολο του έργου. Έγινε δεκτό ότι η ΟΤΔ, ως τελικός δικαιούχος, υπέχει αντικειμενική ευθύνη για τη νομιμότητα και ακρίβεια των δικαιολογητικών των τελικών αποδεκτών. Η ευθύνη αυτή δεν αναιρείται από το γεγονός ότι η ΟΤΔ δεν διατήρησε τα ποσά στην περιουσία της ούτε από την ενδεχόμενη απάτη του τελικού αποδέκτη. Το Δικαστήριο τόνισε ότι η ανάκτηση από την ΟΤΔ συνάδει με το ενωσιακό και εθνικό δίκαιο και δεν παραβιάζει τις αρχές της αναλογικότητας και της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης. Κατά συνέπεια, η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε. 

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΡΘΩΣΗ:ζητείται παραδεκτώς η ακύρωση της ... απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, με την οποία επιβλήθηκε σε βάρος του εκκαλούντος δημοσιονομική διόρθωση ποσού 795.066,54 ευρώ πλέον τόκων, για την ανάκτηση μέρους της χρηματοδότησης, που φέρεται ότι καταβλήθηκε σ’ αυτόν αχρεωστήτως, στο πλαίσιο υλοποίησης της Πράξης «Αποχέτευση και Βιολογικός Καθαρισμός Δήμου … (νυν Δήμου …)», που είχε ενταχθεί στον Άξονα Προτεραιότητας 2 «Προστασία και Διαχείριση Υδατικών Πόρων» του Επιχειρησιακού Προγράμματος (Ε.Π.) «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 (...), και συγχρηματοδοτείτο από το Ταμείο Συνοχής (Τ.Σ.) και από εθνικούς πόρους.(...)Ενόψει των παρατιθέμενων ως άνω πραγματικών περιστατικών, της αιτιολογίας του καταλογισμού και των προβαλλόμενων λόγων έφεσης, το Δικαστήριο δεν δύναται να σχηματίσει ασφαλή δικανική πεποίθηση ως προς τη νομιμότητα της επίμαχης δημοσιονομικής διόρθωσης και, συνακόλουθα, τη βασιμότητα ή μη των κατ’ αυτής ειδικότερων αιτιάσεων του εκκαλούντος και, για το λόγο αυτό, κρίνει αναγκαίο να αναβάλει την έκδοση οριστικής απόφασης, προκειμένου, εντός προθεσμίας δύο (2) μηνών από την κοινοποίηση αντιγράφου της παρούσας, να προσκομιστούν, με επιμέλεια της Επιτροπής Δημοσιονομικών Ελέγχων 1. Η απόφαση ένταξης του έργου στο Γ´ Κ.Π.Σ.(...)15. Οι 16ος, 17ος και 18ος (τελικός-εκκαθαριστικός) λογαριασμοί του έργου.Αναβάλλει, κατά τα λοιπά, την έκδοση οριστικής απόφασης 

ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΜΟΙ:Ζητείται παραδεκτώς η ακύρωση της … απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, με την οποία επιβλήθηκε δημοσιονομική διόρθωση σε βάρος του εκκαλούντος και αποφασίστηκε η ανάκτηση από αυτό του ποσού των 437.003,50 ευρώ, πλέον τόκων, που φέρεται ότι καταβλήθηκε αχρεωστήτως ως χρηματοδότηση του υποέργου «Ε.Ο. ...», της Πράξης «ΟΔΙΚΟΣ ΑΞΟΝΑΣ ..., ΑΠΟΠΕΡΑΤΩΣΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ...», με κωδικό ΟΠΣ 216711/1, που έχει ενταχθεί στον Άξονα «1 - ΥΠΟΔΟΜΕΣ & ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΠΡΟΣΠΕΛΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ …» του Επιχειρησιακού Προγράμματος (Ε.Π.) «Μακεδονία–Θράκη 2007-2013» και συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και εθνικούς πόρους.(....)Τούτο, καθόσον η ανωτέρω διάταξη εξαιρεί ρητά τις περιπτώσεις για τις οποίες, όπως εν προκειμένω, έχει εκδοθεί πράξη ανάκτησης. Ομοίως αβάσιμος παρίσταται και ο ισχυρισμός ότι οι εν λόγω δαπάνες, ακόμα και αν θεωρηθούν μη επιλέξιμες, δεν είναι, πάντως, αχρεωστήτως καταβληθείσες. Τούτο, διότι στην περίπτωση που μία δαπάνη κριθεί ως μη επιλέξιμη προς χρηματοδότηση, αυτή καθίσταται, συνακόλουθα, και αχρεωστήτως καταβληθείσα.Απορρίπτει την έφεση.

Δημοσιονομική διόρθωση ποσού 3.871.820,37 ευρώ, ως διαδόχου φορέα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης …, με την αιτιολογία ότι στην τελευταία, η οποία ήταν η Τελική Δικαιούχος του υποέργου «Θέατρο …»,  φέρεται να καταβλήθηκε παρανόμως το ανωτέρω ποσό. Το εν λόγω υποέργο είχε ενταχθεί στο μέτρο 1.4 του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράμματος … 2000-2006 και χρηματοδοτήθηκε από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και από εθνικούς πόρους.(...)Στο πλαίσιο αυτό, η επίμαχη ρύθμιση, που καθορίζει το ύψος του προς επιστροφή ποσού σε περίπτωση απένταξης ενός έργου, αφορά ένα ειδικότερο ζήτημα της ουσιαστικής ρύθμισης του άρθρου 104 του ν. 2362/1995, το οποίο αναφέρεται γενικά στη διαδικασία είσπραξης από το Δημόσιο αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών και απαιτεί την ανάκτησή τους σε περίπτωση παρατυπίας αλλά και του άρθρου 6 του ν. 2860/2000, το οποίο προβλέπει ειδικότερα την ανάκτηση των παρανόμως ή αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών κατά την εκτέλεση των χρηματοδοτούμενων από την Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρησιακών προγραμμάτων. Το πλαίσιο δε που θέτουν οι διατάξεις αυτές είναι ορισμένο ως προς την υποχρέωση επιστροφής των σχετικών ποσών, προβλέπουν δε ρητά και την ολική διακοπή της χρηματοδότησης σε περίπτωση διαπίστωσης σοβαρής παρατυπίας, όπως εν προκειμένω. Συνεπώς, η διάταξη του άρθρου 6 της κ.υ.α. 907/052/2003, περί επιστροφής του συνόλου της χρηματοδότησης σε περίπτωση ανάκλησης της απόφασης ένταξης, τελώντας εντός του πλαισίου των καθοριζόμενων με τις διατάξεις του άρθρου 6 του ν. 2860/2000 κυρώσεων, ρυθμίζει πράγματι ένα ειδικότερο τεχνικού και λεπτομερειακού χαρακτήρα ζήτημα. Εξάλλου, ο προβαλλόμενος με την ένδικη αίτηση ισχυρισμός ότι η επίμαχη διάταξη του άρθρου 6 της κ.υ.α. 907/052/2003, που προβλέπει την επιστροφή του συνόλου των καταβληθέντων ποσών σε περίπτωση απένταξης μίας πράξης χωρίς να εξετάζεται το γεγονός ότι το υπό ενίσχυση σχέδιο μπορεί να έχει μερικώς υλοποιηθεί, παραβιάζει το δικαίωμα της προηγούμενης ακρόασης προβάλλεται αβασίμως, καθώς το δικαίωμα αυτό τυγχάνει εφαρμογής κατά τη διαδικασία έκδοσης της διοικητικής πράξης, εν προκειμένω δε της απόφασης δημοσιονομικής διόρθωσης, και ουδόλως η επίμαχη διάταξη αποκλείει την άσκησή του κατά την διάρκεια της προβλεπόμενης διαδικασίας ανάκτησης. Στην κρινόμενη υπόθεση η αναιρεσείουσα δεν θέτει ζήτημα επί της ουσίας παραβίασης του δικαιώματος αυτού κατά την έκδοση της προσβληθείσας με την έφεση πράξης.(...)Απορρίπτει την αίτηση αναιρέσεως.

Δημοσιονομική Διόρθωση:Με την αίτηση αυτή ζητείται να ανασταλεί η εκτέλεση της 67639/16.6.2021 απόφασης δημοσιονομικής διόρθωσης του Υφυπουργού Ανάπτυξης και Επενδύσεων, (προφανώς εκ παραδρομής δε στην αίτηση αναγράφεται Τροφίμων αντί Επενδύσεων), με την οποία επιβλήθηκε σε βάρος της αιτούσας δημοσιονομική διόρθωση ποσού 47.298,72 ευρώ με ανάκτηση συνολικού ποσού 69.000,66 ευρώ, συμπεριλαμβανομένων τόκων ποσού 21.701,94 ευρώ(....)Με τα δεδομένα αυτά και συνεκτιμώντας το ύψος του καταλογισθέντος ποσού, το Δικαστήριο πιθανολογεί ότι η άμεση εκτέλεση της προσβαλλόμενης απόφασης δημοσιονομικής διόρθωσης και ανάκτησης δύναται να επιφέρει στην αιτούσα οικονομική βλάβη, η αποκατάσταση της οποίας σε περίπτωση ευδοκίμησης της έφεσης θα είναι ιδιαίτερα δυσχερής. Δέχεται την αίτηση.