ΓΝΩΜΗ/Α-ΕΑΔΗΣΥ/44/2020

Καθορισμός του αναγκαίου αριθμού αντιτύπων διδακτικών βιβλίων του Τομέα Ναυτιλιακών Επαγγελμάτων εκδόσεως του Ιδρύματος Ευγενίδου που θα διανεμηθούν στα Επαγγελματικά Λύκεια (ΕΠΑ.Λ.) και στα Πρότυπα Επαγγελματικά Λύκεια (Π.ΕΠΑ.Λ.) κατά το σχολικό έτος 2024- 2025, της διαδικασίας έκδοσής τους από το Ίδρυμα, της διαδικασίας και του χρόνου παράδοσης και παραλαβής των αντιτύπων στο Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» και της διάθεσής τους στα ΕΠΑ.Λ. και Π.ΕΠΑ.Λ., της προκαλούμενης δαπάνης και του τρόπου πληρωμής του Ιδρύματος Ευγενίδου.

Καθορισμός του αναγκαίου αριθμού αντιτύπων διδακτικών βιβλίων του Τομέα Ναυτιλιακών Επαγγελμάτων εκδόσεως του Ιδρύματος Ευγενίδου που θα διανεμηθούν στα Επαγγελματικά Λύκεια (ΕΠΑ.Λ.) και στα Πρότυπα Επαγγελματικά Λύκεια (Π.ΕΠΑ.Λ.) κατά το σχολικό έτος 2025- 2026, της διαδικασίας έκδοσής τους από το Ίδρυμα, της διαδικασίας και του χρόνου παράδοσης και παραλαβής των αντιτύπων στο Ι.Τ.Υ.Ε «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» και της διάθεσής τους στα ΕΠΑ.Λ. και Π.ΕΠΑ.Λ., της προκαλούμενης δαπάνης και του τρόπου πληρωμής του Ιδρύματος Ευγενίδου.

Η παρούσα γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά στις διατάξεις των άρθρων 77-81 του νόμου 4864/2021, οι οποίες ρυθμίζουν τη διαφημιστική δραστηριότητα του Δημοσίου Τομέα και θέματα της Ε.Ρ.Τ. Α.Ε. Η Αρχή εξετάζει τη νομιμότητα των ρυθμίσεων που αφορούν τον ορισμό των διαφημιστικών υπηρεσιών, τη διαδικασία ανάθεσης και πληρωμής σε Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης μέσω εντολών αναδόχων, καθώς και τη δυνατότητα της ΕΡΤ να αναθέτει έργα προβολής και μετάδοσης. Η Αρχή επισημαίνει ότι οι συμβάσεις για χρόνο μετάδοσης εξαιρούνται από τον νόμο 4412/2016, ωστόσο τονίζει την ανάγκη στενής ερμηνείας των εξαιρέσεων και σχολιάζει την αναδρομική ισχύ των διατάξεων από την 1η.1.2021.

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) εξέτασε αίτημα του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής για παροχή σύμφωνης γνώμης σύμφωνα με το άρθρο 2 παρ. 2 περ. γ΄ υποπερ. δδ΄ του Ν. 4013/2011, προκειμένου να προβεί στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης για την προμήθεια εκπαιδευτικών κειμένων για τις Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού/Πλοιάρχων-Μηχανικών (ΑΕΝ/Π-Μ) για το ακαδημαϊκό έτος 2019-2020. Το αίτημα θεμελιώθηκε στον ισχυρισμό της τεχνικής μοναδικότητας και της προστασίας αποκλειστικών δικαιωμάτων του Ιδρύματος Ευγενίδου, το οποίο κατέχει τα πνευματικά δικαιώματα των εν λόγω εκπαιδευτικών κειμένων. Η Αρχή, αφού εξέτασε το νομικό πλαίσιο και την αρμοδιότητα της, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι στερείται αρμοδιότητας να εκδώσει σύμφωνη γνώμη, καθώς η ανάθεση της προμήθειας των βιβλίων στο Ίδρυμα Ευγενίδου διέπεται από ειδικότερες νομοθετικές ρυθμίσεις (ΚΥΑ Μ2111.1/2/99) και δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του δικαίου των δημοσίων συμβάσεων.

«Δημόσιες συμβάσεις — Ελευθέρωση των ταχυδρομικών υπηρεσιών — Οδηγίες 92/50/ΕΟΚ και 97/67/ΕΚ — Άρθρα 43 ΕΚ, 49 ΕΚ και 86 ΕΚ — Εθνική νομοθεσία που επιτρέπει στη Διοίκηση να συνάπτει, χωρίς την τήρηση των κανόνων περί συνάψεως δημοσίων συμβάσεων, με δημόσια εταιρία, ήτοι με τον φορέα της καθολικής ταχυδρομικής υπηρεσίας στο οικείο κράτος μέλος, συμβάσεις παροχής ταχυδρομικών υπηρεσιών, τόσο ελευθερωμένων όσο και μη ελευθερωμένων για τις οποίες ισχύει ανάθεση κατ’ αποκλειστικότητα»

Η απόφαση αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης από την Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) για τη χρήση της διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2γ του ν. 4412/2016. Η αιτούσα αρχή, ο Ηλεκτρονικός Εθνικός Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης (e-ΕΦΚΑ) Στερεάς Ελλάδας, ζήτησε την ανάθεση συμβάσεων παροχής υπηρεσιών καθαριότητας για έξι μήνες, με συνολικό προϋπολογισμό 70.975,20€ πλέον ΦΠΑ, λόγω κατεπείγουσας ανάγκης από απρόβλεπτες περιστάσεις. Η Επιτροπή επέκρινε θετικά το αίτημα για τα τμήματα Βοιωτίας, Εύβοιας και Φθιώτιδας, δεδομένης της διοικητικής εμπλοκής από προδικαστικές προσφυγές, ενώ για τα τμήματα Ευρυτανίας και Φωκίδας δεν υπήρχαν επικαιροποιημένα στοιχεία. Η απόφαση υπογράφηκε στις 10 Απριλίου 2025.

Η απόφαση αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης από την Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) για τη διενέργεια διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. α' του ν. 4412/2016. Η διαδικασία αφορά την ανάθεση σύμβασης παροχής υπηρεσιών αεροπορικών μεταφορών αιτούντων διεθνή προστασία προς τα υπεύθυνα Κράτη-Μέλη, με προϋπολογισμένη δαπάνη 900.000,00€ χωρίς ΦΠΑ. Ο προηγούμενος ανοικτός διαγωνισμός απέβη άγονος λόγω μη υποβολής προσφορών. Η Αρχή ελέγχει τη συνδρομή των νομικών προϋποθέσεων και αποφασίζει θετικά, με τον όρο να μην τροποποιηθούν ουσιωδώς οι αρχικοί όροι της σύμβασης.

Η Επιτροπή της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) επέκρινε θετικά την προσφυγή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας-Θράκης σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ' του ν.4412/2016, για την ανάθεση σύμβασης παροχής υπηρεσιών καθαριότητας στον Συνοριακό Σταθμό Προμαχώνα. Η σύμβαση θα έχει διάρκεια τεσσάρων μηνών και προϋπολογισμένο κόστος 32.258,06 ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Η απόφαση αιτιολογήθηκε από την κατεπείγουσα ανάγκη λόγω εκκρεμούς δικαστικών διαφορών και της αδυναμίας ολοκλήρωσης τακτικής διαγωνιστικής διαδικασίας, με στόχο την προστασία της δημόσιας υγείας και εικόνας. Η Επιτροπή τόνισε ότι οι περιστάσεις ήταν απρόβλεπτες και δεν οφείλονταν σε ευθύνη της αναθέτουσας αρχής.

Με την προδικαστική προσφυγή, η προσφεύγουσα εταιρεία ζητά την ακύρωση της διακήρυξης του ανοικτού ηλεκτρονικού διαγωνισμού για την ανάθεση σύμβασης παροχής υπηρεσιών με αντικείμενο τη «Λειτουργία και Συντήρηση του Συστήματος Ηλεκτρονικού Εισιτηρίου και του Συστήματος Τηλεματικής» του ΟΑΣΑ. Συγκεκριμένα, η προσφεύγουσα αιτείται την ακύρωση όρων της διακήρυξης που αφορούν στους ειδικούς όρους συμμετοχής, τα απαιτούμενα κριτήρια ποιοτικής επιλογής, τις τεχνικές προδιαγραφές και τη βαθμολόγηση των κριτηρίων ανάθεσης, ισχυριζόμενη ότι οι εν λόγω όροι είναι δυσανάλογοι, φωτογραφικοί και περιορίζουν αδικαιολόγητα τον ανταγωνισμό, παραβιάζοντας θεμελιώδεις αρχές του δικαίου των δημοσίων συμβάσεων και ειδικότερα τις αρχές της ίσης μεταχείρισης, της διαφάνειας και της ελεύθερης πρόσβασης των οικονομικών φορέων στη διαδικασία ανάθεσης.

Με την προδικαστική προσφυγή, αιτείται η ακύρωση της διακήρυξης του ανοικτού ηλεκτρονικού διαγωνισμού για την ανάθεση σύμβασης παροχής υπηρεσιών καθαριότητας κτιρίων, η οποία αφορά τον καθαρισμό εσωτερικών και εξωτερικών χώρων των κτιριακών εγκαταστάσεων του αναθέτοντος φορέα. Συγκεκριμένα, ο προσφεύγων ζητά την ακύρωση των τεχνικών προδιαγραφών και των όρων της διακήρυξης που αφορούν τα κριτήρια επιλογής, τον υπολογισμό του κόστους εργασίας και τις απαιτούμενες πιστοποιήσεις, υποστηρίζοντας ότι οι εν λόγω όροι είναι ασαφείς, φωτογραφικοί και περιορίζουν αδικαιολόγητα τον ανταγωνισμό, παραβιάζοντας θεμελιώδεις αρχές του δικαίου των δημοσίων συμβάσεων και ειδικότερα τις αρχές της ίσης μεταχείρισης, της διαφάνειας, της αναλογικότητας και της ελεύθερης πρόσβασης των οικονομικών φορέων στη διαδικασία ανάθεσης.