ΕλΣυν.Τμ.VII/54/2016

ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΚΑΥΣΙΜΩΝ-ΠΡΟΣΥΜΒΑΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ(..) Με τα δεδομένα αυτά, η σύμβαση προμήθειας μεταξύ του Δήμου ... και της ..., έπρεπε, ως εκ του ύψους του προϋπολογισμού της που υπερέβαινε το ποσό των 200.000 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α., να υποβληθεί σε προληπτικό έλεγχο νομιμότητας από τον αρμόδιο Επίτροπο του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Από τον έλεγχο όμως της διαδικασίας σύναψης της σύμβασης αυτής, όπως ανωτέρω εκτέθηκε, δεν διαπιστώνεται ουσιώδης πλημμέλεια που θα μπορούσε να δημιουργήσει κώλυμα για την υπογραφή της. Ενόψει αυτών τα αρμόδια όργανα παρέλειψαν να υποβάλουν την εν λόγω σύμβαση στον προληπτικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου χωρίς πρόθεση καταστρατήγησης των σχετικών διατάξεων, αλλά από πλάνη, η οποία ενόψει και της νομιμότητας της διαδικασίας που προηγήθηκε της σύναψης της σύμβασης κρίνεται συγγνωστή. (Συγγνωστή πλάνη)

Μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω (σκέψη ΙΙ), το Κλιμάκιο κρίνει ότι η εντελλόμενη δαπάνη δεν ανελήφθη νομίμως, διότι πριν από την υπογραφή της από 15.7.2014 σύμβασης δεν εγκρίθηκε η δέσμευση της αναγκαίας πίστωσης, η οποία εγκρίθηκε το πρώτον με την 2786/23.6.2015 (ΑΔΑ: 7ΖΞΣ469064-ΙΥ6) απόφαση του Διοικητή του Νοσοκομείου. Ωστόσο, το Κλιμάκιο, λαμβάνοντας υπόψη τους ανωτέρω ισχυρισμούς του Νοσοκομείου και τις συγκεκριμένες περιστάσεις, κρίνει ότι στην προκειμένη περίπτωση δεν προκύπτει πρόθεση καταστρατήγησης των οικείων διατάξεων από τα αρμόδια όργανα του Νοσοκομείου, αλλά συγγνωστή πλάνη αυτών ως προς τη διαδικασία που όφειλαν να τηρήσουν.(συγγνωστή πλάνη)

Ασφαλτοστρώσεις Δήμων:..Με δεδομένα αυτά, η επίμαχη σύμβαση έργου του Δήμου … έπρεπε, ως εκ του ύψους της προϋπολογιζόμενης δαπάνης της, που υπερέβαινε τις 200.000 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α., να υποβληθεί σε προληπτικό έλεγχο νομιμότητας από τον αρμόδιο Επίτροπο του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Από τον έλεγχο όμως της διαδικασίας σύναψης της σύμβασης αυτής, όπως ανωτέρω εκτέθηκε, δεν διαπιστώνεται ουσιώδης πλημμέλεια που θα μπορούσε να δημιουργήσει κώλυμα για την υπογραφή της. Εν όψει αυτών, τα αρμόδια όργανα παρέλειψαν να υποβάλουν την εν λόγω σύμβαση στον προληπτικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου χωρίς πρόθεση καταστρατήγησης των σχετικών διατάξεων, αλλά από πλάνη η οποία, ενόψει και της νομιμότητας της διαδικασίας που προηγήθηκε της σύναψης της σύμβασης, κρίνεται συγγνωστή (Ε.Σ. Πρ. Κλιμ. Προλ. Ελ. Δαπ. στο VII Τμ. 294, 212, 198/2017).Κατόπιν αυτών το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα πρέπει να θεωρηθεί λόγω πλάνης.

Αγορά ακινήτου:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν στην προηγούμενη σκέψη, κατά τη γνώμη που επικράτησε στο Τμήμα, το Δημοτικό Συμβούλιο μη νομίμως αποφάσισε την αγορά του ακινήτου με τίμημα μεγαλύτερο από το προσδιορισθέν με την έκθεση εκτίμησης του Σ.Ο.Ε. και συνεπώς η εντελλόμενη με το υπό κρίση ένταλμα δαπάνη της διαφοράς του τιμήματος δεν είναι νόμιμη. Πλην, όμως, το Τμήμα λαμβάνοντας υπόψη το δυσερμήνευτο των σχετικών διατάξεων και το γεγονός ότι τα όργανα του Δήμου ενήργησαν με βάση την υπ’ αριθ. 19/2001 εγκύκλιο του Υπουργείου Εσωτερικών, στην οποία αναφέρεται ότι η ζητούμενη εκτίμηση του Σ.Ο.Ε. έχει γνωμοδοτικό και όχι δεσμευτικό χαρακτήρα (βλ. κεφάλαιο Α΄ αυτής), κρίνει ότι η απόφαση για την καταβολή τιμήματος που υπερβαίνει την εκτιμηθείσα από το Σ.Ο.Ε. αξία του ακινήτου δεν οφείλεται σε πρόθεση αυτών να καταστρατηγήσουν τις προαναφερθείσες διατάξεις, αλλά σε συγγνωστή πλάνη τους. Κατά τη γνώμη όμως της Συμβούλου … νομίμως το Δημοτικό Συμβούλιο αποφάσισε την αγορά ακινήτου με τίμημα κατά τι μεγαλύτερο από το προσδιορισθέν με την έκθεση εκτίμησης του Σ.Ο.Ε. αιτιολογώντας, με όσα διαλαμβάνονται στην προαναφερόμενη 188/31.8.2008 απόφασή του, κατά τρόπο ειδικό και επαρκή την εν λόγω απόκλιση από τη σχετική εκτίμηση, η οποία δεν έχει δεσμευτικό αλλά γνωμοδοτικό χαρακτήρα και συνεπώς η εντελλόμενη με το υπό κρίση ένταλμα δαπάνη είναι νόμιμη. Η γνώμη αυτή όμως δεν επικράτησε.

Παροχή υπηρεσιών: Με τα δεδομένα αυτά, η σύμβαση παροχής υπηρεσιών μεταξύ της «...» και της αναδόχου «...»  έπρεπε, ως εκ του ύψους του προϋπολογισμού της που υπερέβαινε το ποσό των 200.000 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α., να υποβληθεί σε προληπτικό έλεγχο νομιμότητας από τον αρμόδιο Επίτροπο του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Από τον έλεγχο όμως της διαδικασίας σύναψής της δεν διαπιστώνεται ουσιώδης πλημμέλεια που θα μπορούσε να δημιουργήσει κώλυμα για την υπογραφή της. Ενόψει αυτών, τα αρμόδια όργανα της ανωτέρω Δημοτικής Εταιρείας παρέλειψαν να υποβάλουν την εν λόγω σύμβαση στον προληπτικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου χωρίς πρόθεση καταστρατήγησης των σχετικών διατάξεων, αλλά από πλάνη η οποία, ενόψει και της νομιμότητας της διαδικασίας που προηγήθηκε της σύναψης της σύμβασης, κρίνεται συγγνωστή (Ε.Σ. ΚΠΕΔ VII Τμ. 6/2018, 294, 212, 198/2017).

Αγορά ακινήτου:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν στην προηγούμενη σκέψη, κατά τη γνώμη που επικράτησε στο Τμήμα, μη νομίμως αποφάσισε το Δημοτικό Συμβούλιο την αγορά του ακινήτου με τίμημα μεγαλύτερο από το προσδιορισθέν με την έκθεση εκτίμησης  του Σ.Ο.Ε. και συνεπώς η εντελλόμενη με το υπό κρίση ένταλμα δαπάνη της διαφοράς του τιμήματος δεν είναι νόμιμη. Πλην, όμως, το Τμήμα λαμβάνοντας υπόψη το δυσερμήνευτο των σχετικών διατάξεων και το γεγονός ότι τα όργανα του Δήμου ενήργησαν με βάση την υπ’ αριθμ. 19/2001 εγκύκλιο του Υπουργείου Εσωτερικών, στην οποία αναφέρεται ότι η ζητούμενη εκτίμηση του Σ.Ο.Ε. έχει γνωμοδοτικό και όχι δεσμευτικό χαρακτήρα (βλ. κεφάλαιο Α΄ αυτής), κρίνει ότι η απόφαση για την καταβολή τιμήματος που υπερβαίνει την εκτιμηθείσα από το Σ.Ο.Ε. αξία του ακινήτου δεν οφείλεται σε πρόθεση αυτών να καταστρατηγήσουν τις προαναφερθείσες διατάξεις, αλλά σε συγγνωστή πλάνη τους. Κατά τη γνώμη όμως της Συμβούλου ….νομίμως το Δημοτικό Συμβούλιο με την προαναφερόμενη 127/5.6.2009 απόφασή του αποφάσισε την αγορά ακινήτου με τίμημα μεγαλύτερο από το προσδιορισθέν με την έκθεση εκτίμησης του Σ.Ο.Ε., η οποία δεν έχει δεσμευτικό αλλά γνωμοδοτικό χαρακτήρα και συνεπώς η εντελλόμενη με το υπό κρίση ένταλμα δαπάνη είναι νόμιμη. Η γνώμη αυτή όμως δεν επικράτησε. Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, το υπό κρίση χρηματικό ένταλμα, κατά την κρατήσασα γνώμη, θα μπορούσε να θεωρηθεί, λόγω συγγνωστής πλάνης, αν δεν είχε λήξει το οικονομικό έτος 2009, σε βάρος των πιστώσεων του προϋπολογισμού του οποίου εκδόθηκε.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ-ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ:Μη νόμιμη η καταβολη πληρωμής     «….» που αφορά αμοιβή για εργασίες καθαρισμού, συντήρησης, ταφής – εκταφής στο Δημοτικό Κοιμητήριο …. (...) Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στην προηγούμενη σκέψη, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η εντελλόμενη με το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα δαπάνη παρίσταται μη νόμιμη, καθόσον η Οικονομική Επιτροπή του Δήμου ….άσκησε και χρέη Επιτροπής Διαγωνισμού, παρακάμπτοντας κατ’ ουσία το γνωμοδοτικό στάδιο του διαγωνισμού. Ωστόσο το Κλιμάκιο, κρίνει ότι τα αρμόδια όργανα του Δήμου …δεν ενήργησαν με πρόθεση καταστρατήγησης των ανωτέρω διατάξεων, αλλά  πεπλανημένως, πλην συγγνωστώς, ενόψει και του προαναφερόμενου περιεχομένου της διάταξης του άρθρου 72 παρ. 1ε΄ του ν. 3852/2010,  υπέλαβαν  το μεν ότι η Οικονομική Επιτροπή δεν έχει δεσμία αρμοδιότητα συγκρότησης Επιτροπών για τη διενέργεια διαγωνισμού και δεν είναι υποχρεωτικό το γνωμοδοτικό στάδιο, το δε ότι, αυτή μπορεί, εκ του λόγου τούτου, να υποκαθιστά την Επιτροπή του Διαγωνισμού και να ασκεί και τις αρμοδιότητες της τελευταίας.  (ΣΥΓΓΝΩΣΤΗ ΠΛΑΝΗ)

ΠΡΟΣΥΜΒΑΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ.Παράλειψη Υποβολής προς Έλεγχο:Μη νόμιμη η πληρωμή μέρους της αμοιβής για τη φύλαξη των κτιριακών εγκαταστάσεων Τ.Ε.Ι. σε δύο εταιρείες κατά τα χρονικά διαστήματα από 17.4.2015 έως 17.5.2015 και από 25.4.2015 έως 30.4.2015 αντίστοιχα, καθόσον οι οικείες συμβάσεις πάσχουν ακυρότητας, διότι όπως ρητώς ορίζεται στις διατάξεις, για τον υποχρεωτικά διενεργούμενο προληπτικό έλεγχο νομιμότητας των ανωτέρω δημοσίων συμβάσεων, το όριο των 500.000 ευρώ, μη συμπεριλαμβανομένου του αναλογούντος ΦΠΑ, αναφέρεται στην προϋπολογιζόμενη από την αναθέτουσα αρχή δαπάνη της οικείας διακήρυξης, η οποία, στην κρινόμενη περίπτωση, ανέρχονταν στο ποσό των 585.366 ευρώ (πλέον ΦΠΑ) και, συνεπώς, απαιτείτο, επί ποινή ακυρότητας των συμβάσεων αυτών η προηγούμενη διενέργεια προληπτικού ελέγχου νομιμότητας από τον Επίτροπο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, που είναι αρμόδιος για τον προληπτικό έλεγχο των δαπανών του ανωτέρω Τ.Ε.Ι..(συγγνωστή πλάνη)

ΕΡΓΑ. (..) πληρωμή του 1ου λογαριασμού του έργου «Ανακατασκευή - συντήρηση δρόμων του Δήμου ...» (..)Με τα δεδομένα αυτά, το σχέδιο σύμβαση έργου μεταξύ του Δήμου ... και του εργολήπτη ..., έπρεπε, ως εκ του ύψους του προϋπολογισμού της ανάθεσης, που υπερέβαινε το ποσό των 200.000 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α., να υποβληθεί σε προληπτικό έλεγχο νομιμότητας από τον αρμόδιο Επίτροπο του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Από τον έλεγχο όμως της διαδικασίας σύναψης της σύμβασης αυτής, όπως ανωτέρω εκτέθηκε, δεν διαπιστώνεται ουσιώδης πλημμέλεια που θα μπορούσε να δημιουργήσει κώλυμα για την υπογραφή της.(Συγγνωστή πλάνη)

Καταβολή μισθωμάτων κτιρίου στέγασης υπηρεσιών του Δήμου:..Με τα δεδομένα αυτά, η υπό κρίση δαπάνη δεν είναι νόμιμη, καθόσον η διαδικασία επιλογής του προς μίσθωση ακινήτου είναι πλημμελής. Συγκεκριμένα, παρίσταται εφαρμοστέα στη σύμβαση μίσθωσης μεταξύ του Δήμου ... και της προαναφερθείσας εταιρείας η παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 3130/2003, σύμφωνα με την οποία δικαίωμα υποβολής προσφοράς σε δημοπρασία για τη μίσθωση ακινήτου έχουν αποκλειστικά και μόνον οι κύριοι ακινήτων και οι κάτοχοι αυτών δυνάμει σύμβασης χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing). Δεν ασκεί, άλλωστε, επιρροή η παράλειψη αναφοράς των διατάξεων του ν. 3130/2003 ως εφαρμοστέων στο άρθρο 18 της διακήρυξης, δεδομένου ότι, υπό διαφορετική εκδοχή, η διακήρυξη θα καθίστατο κατά τούτο νομικώς πλημμελής, αφού θα είχε ως συνέπεια τη μη εν προκειμένω εφαρμογή του διέποντος τη σύμβαση νομοθετικού καθεστώτος.(...)Τέλος, τυχόν πλάνη των αρμόδιων οργάνων της αναθέτουσας αρχής ως προς την έννοια των εφαρμοσθεισών διατάξεων, για την οποία υφίσταται πάγια νομολογία του Ελεγκτικού Συνεδρίου, δεν μπορεί να θεωρηθεί συγγνωστή (Ελ.Συν. VII Τμ. Πράξ. 56/2016). Πλην όμως, ο υπό στ. β΄ λόγος μη θεώρησης του εντάλματος είναι απορριπτέος, δεδομένου ότι με τις 115 και 116/2019 αποφάσεις του Διοικητικού Εφετείου ... ακυρώθηκαν οι 23 και 24/16.4.2018 εκθέσεις αυτοψίας - αποφάσεις της Υπηρεσίας Δόμησης του Δήμου ..., κρίθηκε δε κατά τρόπο δεσμευτικό ότι η χρήση Κ.Ε.Π., την οποία ο Δήμος ... έχει εγκαταστήσει στο μισθωμένο ακίνητο, αποτελεί χρήση συμβατή με τη χρήση αμιγούς κατοικίας, που προβλέπεται για το σημείο όπου βρίσκεται το εν λόγω ακίνητο. Κατόπιν αυτών, η δαπάνη προς πληρωμή της οποίας εκδόθηκε το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα δεν είναι νόμιμη και, ως εκ τούτου, αυτό δεν πρέπει να θεωρηθεί.