ΕΣ/ΕΛΑΣΣ.ΟΛΟΜ/1810/2014

Έλλειμμα στη διαχείριση Δήμου...Το Δικαστήριο, όμως, συνεκτιμώντας, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 37 παρ. 1 του ν. 3801/2009, τις επικρατούσες κατά το έτος  1998  και εναρμονιζόμενες με τις τότε πεποιθήσεις των τοπικών κοινωνιών αντιλήψεις των οργάνων των Ο.Τ.Α. ως προς τη δυνατότητά τους να πραγματοποιούν εκδηλώσεις και να προβαίνουν σε έξοδα φιλοξενίας, κρίνει ότι η πραγματοποίηση των ανωτέρω μη νόμιμων δαπανών δεν οφείλεται σε πρόθεση καταστρατήγησης των σχετικών διατάξεων, αλλά στην πεπλανημένη, πλην συγγνωστή, πεποίθηση του εκκαλούντος ότι οι δαπάνες αυτές μπορούσαν νόμιμα να διενεργηθούν. Επομένως, πρέπει ο εκκαλών να απαλλαγεί από το συνολικό ποσό του καταλογισμού, που για την ως άνω αιτία επιβλήθηκε σε βάρος του με την προσβαλλόμενη πράξη (βλ. Ελ.Συν. αποφ. VII Τμ. 1846, 1318, 1319/2019, 656 - 658/2020). Ως εκ τούτου, αλυσιτελώς προβάλλεται ότι έχουν παραβιαστεί οι αρχές της αναλογικότητας, της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης, της καλής πίστης και της χρηστής διοίκησης, καθώς αυτές αντανακλώνται στις διατάξεις του εφαρμοστέου εν προκειμένω άρθρου 37 παρ. 1 του ν. 3801/2009 (βλ. Ελ.Συν.  VII Τμ.  308, 307/2018 ).

Έλλειμμα διαχείρισης Δήμου...το Τμήμα κρίνει ότι, εξαιτίας του ύψους του καταλογισμού, της αναγωγής των παρατυπιών σε μακροχρόνια, πολύ προγενέστερη της θητείας του εκκαλούντος, πρακτική των δημοτικών υπηρεσιών και της μη πρόκλησης, κατά τις παραδοχές της αμετάκλητης 314/2018 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων ..., περιουσιακής βλάβης στον Δήμο, συντρέχει, όπως βασίμως, κατά τούτο, προβάλλεται με τους έκτο και ένατο λόγους της έφεσης, περίπτωση εφαρμογής των διατάξεων της παρ. 1 του άρθρου 37 του ν. 3801/2009, που πραγματώνουν τη συνταγματική αρχή της αναλογικότητας, με συνέπεια να πρέπει ο εκκαλών να απαλλαγεί από τις επιβληθείσες σε βάρος του, για το έλλειμμα αυτό, προσαυξήσεις και το αντίστοιχο κεφάλαιο του καταλογισμού να μειωθεί έως του ανώτατου προβλεπομένου από τις εν λόγω διατάξεις ορίου του 1/10, ήτοι να περιορισθεί στα 5.705,46 ευρώ. Όσον αφορά, ωστόσο, το ουσιαστικού χαρακτήρα έλλειμμα των 2.470.410,14 ευρώ, με δεδομένη την αξιόποινη συνδρομή του εκκαλούντος στην υπεξαίρεσή του από τον ..., οποιαδήποτε απομείωση του καταλογισθέντος ποσού, είτε με βάση τις ανωτέρω διατάξεις, είτε κατ’ ευθεία εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας, δεν δικαιολογείται, ούτε ως προς τις αναλογούσες στο συγκεκριμένο έλλειμμα προσαυξήσεις, που νομίμως, παρά τα υποστηριζόμενα με τον ένατο λόγο έφεσης, επιβλήθηκαν, ως εκ της εξικνουμένης πέραν του βαθμού της ελαφράς αμέλειας υπαιτιότητας του εκκαλούντος, και το ποσό των οποίων (3.088.012,68 ευρώ), όπως υπολογίσθηκε με την προσβαλλόμενη πράξη, με ποσοστό, δηλαδή, 1,5% για κάθε μήνα του χρονικού διαστήματος από 1.1.2004 (επομένη της λήξης της ελλειμματικής χρήσης) έως 28.2.2005 (βλ. την 1084024/481312/0016/ 9.9.1999 απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, Β΄ 1828), με ποσοστό 1% για κάθε μήνα του χρονικού διαστήματος από 1.3.2005 έως 30.9.2013 (βλ. την 1016358/800/ 0016/16.2.2005 όμοια, Β΄ 244) και μη υπερβαίνον, συγχρόνως, το όριο του 200% επί του χρέους από το έλλειμμα (βλ. άρθρο 13 παρ. 1 του ν. 3193/2003, Α΄ 266), δεν αμφισβητείται ειδικώς με την έφεση..Ενόψει όλων των ανωτέρω, πρέπει η κρινόμενη έφεση να γίνει εν μέρει δεκτή,

Έλλειμμα διαχείρισης Δήμου...Περαιτέρω, με τα ως άνω δεδομένα και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη σκέψη 18 της παρούσας, το Τμήμα κρίνει ότι δε συντρέχει περίπτωση απαλλαγής των εκκαλούντων  από το σύνολο του επιβληθέντος σε βάρος τους αλληλεγγύως και εις ολόκληρον ως άνω ποσού καταλογισμού των 91.054,39 ευρώ, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 37 παρ. 1 του ν. 3801/2009, απορριπτομένου ως αβασίμου του σχετικού ισχυρισμού. Τούτο δε διότι, ενόψει και της σαφήνειας των σχετικών διατάξεων, που επιβάλλουν την επισύναψη συγκεκριμένων δικαιολογητικών στα Χ.Ε. με τα οποία εξοφλούνται δαπάνες για την προμήθεια καυσίμων δημοτικών οχημάτων (βλ. σκέψη 19.Η.iii.) και για αμοιβές πληρεξουσίων δικηγόρων των δήμων (βλ. σκέψη 19.ΙΒ.ii.), καθώς και δικαιολογητικών αποδεικτικών του δικαιώματος του εκάστοτε πιστωτή και της αξίωσης αυτού (βλ. σκέψεις 19.A.vii., 19.ΣΤ.ii., 19.Ι.iii. και 19.ΙΑ.iii.), δεν αποδείχθηκε ότι αυτοί δεν μπορούσαν να γνωρίζουν, έστω και αν κατέβαλαν την προσήκουσα επιμέλεια, ενόψει των πνευματικών και επαγγελματικών τους δυνατοτήτων, το μη νόμιμο χαρακτήρα των κατά τα προηγούμενα καταλογιζόμενων δαπανών και, συνεπώς, ότι συνέτρεξε συγγνωστή πλάνη στο πρόσωπο αυτών..

ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΒΙΒΛΙΩΝ:Με δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στην προηγούμενη σκέψη, το Τμήμα κρίνει ότι η εντελλόμενη δαπάνη είναι λειτουργική κατά την έννοια των διατάξεων της παρ. 2 του άρθρου 37 του ν. 3801/2009, καθόσον συντείνει την εκπλήρωση των σκοπών του Δήμου στον τομέα του πολιτισμού, προάγει δε τα πνευματικά ενδιαφέροντα των δημοτών του με την καλλιέργεια της ιστορικής μνήμης και συνείδησης αυτών.

Προμήθεια προσκλήσεων γενικής εισόδου στην 74η Δ.Ε.Θ.(..)Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν στην προηγούμενη σκέψη, το Τμήμα κρίνει ότι η εντελλόμενη δαπάνη για την προμήθεια προσκλήσεων είναι λειτουργική κατά την έννοια των διατάξεων της παρ. 2 του άρθρου 37 του ν. 3801/2009, καθόσον επιβάλλεται από τους κανόνες της σύγχρονης εθιμοτυπίας, σχετίζεται δε με τη συμμετοχή του Δήμου στη Δ.Ε.Θ., δραστηριότητα η οποία προάγει τα κοινωνικά και οικονομικά συμφέροντα των δημοτών, αφού η διοργάνωση της εν λόγω Έκθεσης αποτελεί γεγονός διεθνούς εμβέλειας, στο πλαίσιο του οποίου συναντώνται εκπρόσωποι οικονομικών και άλλων φορέων από όλο τον κόσμο. Περαιτέρω, ενόψει του αυξημένου αριθμού των εκπροσώπων των αρχών που έχει ένας μεγάλος Δήμος, όπως είναι ο Δήμος ..., το ύψος της επίμαχης δαπάνης δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι υπερβαίνει το προσήκον μέτρο...Κατ’ ακολουθίαv των ανωτέρω, το επίμαχο χρηματικό ένταλμα πρέπει να θεωρηθεί.

Η απόφαση 1789/2018 του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά την αίτηση αναίρεσης του Δημητρίου Μυλωνά, πρώην Δημάρχου, κατά της 3079/2014 απόφασης του ΙV Τμήματος, η οποία επικύρωνε καταλογισμό 23.476 ευρώ για έλλειμμα που προκλήθηκε από την πληρωμή χρηματικών ενταλμάτων δημοτικών έργων, παρά τις αντιρρήσεις του Ταμία. Το ΙV Τμήμα είχε κρίνει ότι ο αναιρεσείων βαρυνόταν με βαριά αμέλεια και ότι η ευεργετική διάταξη του άρθρου 37 παρ. 1 του ν. 3801/2009 (για μείωση ή άρση καταλογισμού) εφαρμοζόταν μόνο σε περιπτώσεις ελαφράς αμέλειας. Η Ολομέλεια έκρινε ότι το Τμήμα εσφαλμένως ερμήνευσε τη διάταξη, καθώς αυτή καταλαμβάνει και όσους βαρύνονται με βαριά αμέλεια. Κατόπιν τούτου, η Ολομέλεια δέχτηκε εν μέρει την αίτηση, αναιρώντας την προσβαλλόμενη απόφαση, και αναπέμπει την υπόθεση στο ΙV Τμήμα για επανεξέταση της δυνατότητας μείωσης του καταλογισμού.

ΔΑΠΑΝΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΜΗ.Πρόσβαση στην παροχή τηλεοπτικών υπηρεσιών:Μη νόμιμη η καταβολή ποσού από Δήμο σε ιδιωτική επιχείρηση σε εκτέλεση σύμβασης, με αντικείμενο τη «ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΚΕΡΑΙΩΝ ΑΝΑΜΕΤΑΔΟΤΩΝ ΔΗΜΟΥ….», καθόσον δεν βρίσκει έρεισμα σε διάταξη νόμου, δεν εξυπηρετεί τη λειτουργική δραστηριότητα του Δήμου, ούτε περιλαμβάνεται στις περιπτώσεις που θεωρούνται, βάσει του άρθρου 37 παρ. 2α΄ και β΄ του ν. 3801/2009, λειτουργικές, διότι η λειτουργία της ραδιοτηλεόρασης, αποτελεί αντικείμενο έντονου κρατικού ενδιαφέροντος, αναγόμενο σε θέμα γενικότερου δημοσίου συμφέροντος, δεν εντάσσεται στον κύκλο των θεσμοθετηθέντων από το Σύνταγμα και το νόμο τοπικών υποθέσεων ούτε συντελεί στην εκπλήρωση των σκοπών και της αποστολής του Δήμου.

Νόμιμη η δαπάνη για την προμήθεια πίνακα ζωγραφικής προς εμπλουτισμό της πινακοθήκης Δήμου, καθόσον εμπίπτει στην έννοια των λειτουργικών δαπανών, που προάγουν τα πολιτιστικά και πνευματικά ενδιαφέροντα των δημοτών και δεν υπερβαίνει το προσήκον μέτρο (άρθρο 37 του ν.3801/2009 και άρθρα 75,158 τουν.3463/2006)

Η απόφαση 2236/2014 της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά αίτηση αναίρεσης κατά της απόφασης 1290/2011, η οποία είχε καταλογίσει στον αποβιώσαντα πρώην Δήμαρχο Ύδρας ποσό 93.205,341 ευρώ λόγω ελλείμματος στη χρηματική διαχείριση (1991-1994), εφαρμόζοντας μείωση βάσει του άρθρου 37 του ν. 3801/2009. Οι κληρονόμοι του (χήρα και θυγατέρες), ζήτησαν περαιτέρω μείωση του καταλογισμού, υποστηρίζοντας ότι η διάταξη του άρθρου 37 έπρεπε να εφαρμοστεί και στο πρόσωπό τους, λαμβάνοντας υπόψη την οικονομική τους κατάσταση. Το Δικαστήριο έκανε δεκτό κατά πλειοψηφία τον λόγο αναίρεσης και ανέπεμψε την υπόθεση στο Τμήμα για να διερευνηθεί εκ νέου η εφαρμογή του νόμου, και τυχόν περαιτέρω μείωση ή άρση του καταλογισμού, στο πρόσωπο των αναιρεσειουσών.

Τουριστική προβολή Δήμου:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις προηγούμενες σκέψεις, το Τμήμα κρίνει ότι οι ελεγχόμενες δαπάνες δεν είναι νόμιμες, καθόσον δε βρίσκουν έρεισμα σε διάταξη νόμου, δεν συμβάλλουν στην κάλυψη των λειτουργικών αναγκών του Δήμου ούτε συντελούν στην αποτελεσματικότερη εκπλήρωση των επιδιωκόμενων από αυτόν σκοπών, λαμβανομένου υπόψη ότι, όπως συνάγεται από το πλέγμα των προαναφερόμενων διατάξεων, η χάραξη της τουριστικής πολιτικής καθώς και ο σχεδιασμός και η εφαρμογή του προγράμματος τουριστικής προβολής της Χώρας αποτελούν σε κάθε περίπτωση αντικείμενο κρατικής μέριμνας και ανατίθενται σε όργανα της Κεντρικής Διοίκησης .., καθώς αφορούν ζητήματα που δεν εντάσσονται στον κύκλο των τοπικών υποθέσεων, αλλά σε γενικότερης σημασίας θέματα, η μελέτη και ο σχεδιασμός των οποίων επιβάλλεται να εκπονείται σε πλαίσιο ευρύτερο από το πλαίσιο της περιφέρειας του συγκεκριμένου Δήμου.