ΕΣ/ΚΛ.Ε/651/2019
Τύπος: ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΛΕΓΚ.ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ
Επισκευές σε σχολεία...Με τα δεδομένα αυτά, και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω, το Κλιμάκιο κρίνει ότι, εφόσον το αντικείμενο της ελεγχόμενης σύμβασης συνίσταται στην επισκευή τριών αυτοτελών και απομακρυσμένων μεταξύ τους κτιριακών συγκροτημάτων, έκαστο των οποίων απαιτεί ξεχωριστές εργασίες επισκευής (όπως αυτές περιγράφονται λεπτομερώς στο τεύχος δημοπράτησης «Τεχνική Περιγραφή»), οι οποίες δύνανται ευχερώς να εκτελεστούν από χωριστά συνεργεία, χωρίς εμπλοκή ή εξάρτιση μεταξύ τους, η επιλογή της αναθέτουσας αρχής, και μάλιστα χωρίς καμία αιτιολογία, να μην υποδιαιρέσει τη σύμβαση σε περισσότερα τμήματα αλλά να δημοπρατήσει ως ενιαίο τμήμα τα τρία αυτά διακριτά έργα, αντίκειται τόσο στο γράμμα όσο και στο σκοπό των διατάξεων του άρθρου 59 του ν. 4412/2016. Και τούτο διότι οδήγησε αφενός μεν στον καθορισμό με τη διακήρυξη αυξημένων (συγκριτικά) απαιτήσεων τεχνικής ικανότητας, περιορίζοντας κατά τούτο τη συμμετοχή των δυνάμενων να συμμετέχουν επιχειρήσεων, αφετέρου δε, στον αποκλεισμό της δυνατότητας να επωφεληθούν της δημοπρασίας –αναλαμβάνοντας διαφορετικό τμήμα του αντικειμένου της σύμβασης– περισσότερες της μιας μικρομεσαίες εργοληπτικές επιχειρήσεις. Η πλημμέλεια αυτή είναι ουσιώδης, ανεξαρτήτως του μικρού αντικειμένου της σύμβασης, και παρά το γεγονός ότι αναπτύχθηκε ανταγωνισμός, αφού οι κρίσιμες διατάξεις του άρθρου 59 του ν 4412/2016 αποσκοπούν στην εξυπηρέτηση διαφορετικών δημοσίων σκοπών, και όχι απλώς στην επίτευξη της οικονομικότερης για τις αναθέτουσες αρχές προσφοράς.
Ιστορικό Αναθεωρήσεων (Πιλοτική Εφαρμογή)
Σχετικά Έγγραφα
ΑΕΠΠ/1586/2020
Ο προσφεύγων ζητά την ακύρωση τριών διακηρύξεων συνοπτικών διαγωνισμών συνολικής αξίας 165.507,32 ευρώ (χωρισμένων σε τρεις ξεχωριστές διαδικασίες 51.005,27€, 59.740,20€ και 54.761,85€), επικαλούμενος ότι πρόκειται για παράνομη κατάτμηση ενιαίου αντικειμένου (υπηρεσιών φύλαξης ισόπεδων σιδηροδρομικών διαβάσεων) που έπρεπε να δημοπρατηθεί μέσω μίας ενιαίας διαδικασίας. Κατηγορεί τον αναθέτοντα ότι με τον κατατμημένο τρόπο ανάθεσης παρακάμπτει τους κανόνες για διαδικασίες άνω των 60.000€ και στερεί από τον προσφεύγοντα τα εγγυήματα διαφάνειας της ενιαίας διαδικασίας.
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/297/2024
Πρόγραμμα περισυλλογής και διαχείρισης ή / και αποτέφρωσης κάθε είδους νεκρών ζώων (...)Από τις διατάξεις του άρθρου 59 του ν. 4412/2016 «Δημόσιες Συμβάσεις Έργων, Προμηθειών και Υπηρεσιών (προσαρμογή στις Οδηγίες 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ)» (Α΄ 147), με τίτλο «Υποδιαίρεση συμβάσεων σε τμήματα», με τις οποίες μεταφέρθηκαν στο εσωτερικό δίκαιο οι διατάξεις του άρθρου 46 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ, οι οποίες αποβλέπουν στη διευκόλυνση της συμμετοχής των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και στην ενίσχυση του ανταγωνισμού κατά την ανάθεση των δημοσίων συμβάσεων μέσω της υποδιαίρεσης αυτών σε τμήματα, σε συνδυασμό με τα προβλεπόμενα στο προοίμιο της ως άνω Οδηγίας (βλ. ιδίως αιτιολ. σκ. 2 και 78), συνάγεται, μεταξύ άλλων, ότι, σε περίπτωση που η αναθέτουσα αρχή επιλέξει, κατά τη διακριτική της ευχέρεια - η οποία ελέγχεται μόνον ως προς την υπέρβαση των άκρων ορίων αυτής - να μην υποδιαιρέσει τη σύμβαση σε τμήματα, πρέπει οι λόγοι για την επιλογή της αυτή να προκύπτουν είτε από τα έγγραφα της σύμβασης είτε από την ειδική έκθεση του άρθρου 341του ν. 4412/2016. (...)Ενόψει των παρατεθέντων ως άνω στοιχείων, που συνοδεύονται από τα ανάλογα αποδεικτικά έγγραφα, το Δικαστήριο κρίνει πως, στην προκειμένη περίπτωση, αιτιολογείται επαρκώς η ενιαία ανάθεση του αντικειμένου της επίμαχης σύμβασης εκ μέρους της προσφεύγουσας Περιφέρειας, σύμφωνα με το άρθρο 59 του ν. 4412/2016. Για τους λόγους αυτούς.Δέχεται την προσφυγή ανάκλησης και την υπέρ αυτής ασκηθείσα παρέμβαση.Ανακαλεί την 54/2023 Πράξη της Υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στην Περιφερειακή Ενότητα Φθιώτιδας.
40944/2021
«Ενημέρωση σχετικά με προγραμματισμένη διακοπή της παροχής των υπηρεσιών του ΟΠΣ ΕΣΗΔΗΣ από την Παρασκευή 26.11.2021 και ώρα 08:00 έως και ώρα 23:59»
ΕΣ/ΤΜ.6/622/2020
Ανακατασκευή αρδευτικού δικτύου..ζητείται η ανάκληση της 467/2019 Πράξης του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου...Ως προς τη δεύτερη διαπιστωθείσα με την προσβαλλόμενη Πράξη πλημμέλεια, προβάλλεται, με την αίτηση ανάκλησης και την ασκηθείσα υπέρ αυτής παρέμβαση, ότι η θέσπιση της υποχρέωσης των υποψηφίων αναδόχων να υποβάλουν προσφορά για το σύνολο των ζητούμενων με την εν λόγω διακήρυξη ειδών και υπηρεσιών δεν παραβιάζει το άρθρο 59 του ν. 4412/2016, αφού αυτή τέθηκε για λόγους αναγόμενους στη φύση και την ιδιαιτερότητα του προς εκπόνηση αντικειμένου της συγκεκριμένης σύμβασης, οι οποίοι δεν επιτρέπουν την υποδιαίρεσή του, άλλως θα ετίθετο σε διακινδύνευση η ορθή εκτέλεση και ολοκλήρωση αυτού. Εξάλλου, λόγοι περί της μη υποδιαίρεσης της σύμβασης σε τμήματα συνάγονται, όπως προβάλλεται, από τα έγγραφα της σύμβασης και ειδικότερα αφενός μεν από την Τεχνική Έκθεση της διακήρυξης, όπου επισημαίνεται η ανάγκη για ταυτόχρονη - με την αντικατάσταση των παλαιών αρδευτικών συστημάτων - εκτέλεση εργασιών αναβάθμισης των αυτοματισμών του δικτύου άρδευσης, καθώς και για αντικατάσταση του υπάρχοντος χλοοτάπητα με ταυτόχρονες συμπληρωματικές φυτεύσεις (θάμνων και ποοδών φυτών), αφετέρου δε από την Τεχνική Περιγραφή του αντικειμένου, όπου αναφέρεται ότι, εξαιτίας των κινδύνων που, λόγω της θέσης εκτέλεσής του, ελλοχεύουν για την ασφάλεια των συνεργείων του αναδόχου, οι εργασίες πρέπει να γίνονται με τη δέουσα προσοχή και να είναι κατά το δυνατό εντοπισμένες, ώστε με ευθύνη του αναδόχου να περιφράσσεται, με κατάλληλη σήμανση, το τμήμα που εκτελείται (βλ. σημείο υπό τον τίτλο «Ιδιαίτερες συνθήκες της εργασίας»). Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι τα υπό προμήθεια είδη, καθώς και οι προς ανάθεση υπηρεσίες, όπως προβλέπονται στη συγκεκριμένη διακήρυξη, συγκροτούν ένα ενιαίο και αδιαίρετο σύνολο, το οποίο, πρέπει να εκτελεστεί υπό την ευθύνη ενός αναδόχου και, μάλιστα, σε χρονικό διάστημα 90 ημερών από την υπογραφή της σύμβασης (βλ. άρθρο 23 της διακήρυξης). Κατόπιν αυτών και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη σκέψη υπό στοιχείο ΙΙΙ της παρούσας, το Τμήμα κρίνει ότι στην προκειμένη περίπτωση, όπως βάσιμα προβάλλεται, δεν υφίσταται παραβίαση του άρθρου 59 του ν. 4412/2016, αφού η αναθέτουσα αρχή κινήθηκε εντός των ορίων της διακριτικής της ευχέρειας κατά την επιλογή της να μην υποδιαιρέσει την ελεγχόμενη σύμβαση σε τμήματα, η δε αιτιολογία της απόφασής της αυτής συνάγεται από την περιγραφή στα έγγραφα της διακήρυξης του αντικειμένου της και, ειδικότερα, από τη φύση των προς προμήθεια ειδών και υπηρεσιών που το απαρτίζουν.Κατ΄ ακολουθίαν των ανωτέρω, το Τμήμα κρίνει ότι πρέπει η υπό κρίση αίτηση και η ασκηθείσα υπέρ αυτής παρέμβαση να γίνουν δεκτές και να ανακληθεί η 467/2019 Πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου,
190548 ΕΞ 2023
Καθορισμός των οργανικών μονάδων της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων, των ποσοτικών στόχων για κάθε οργανική μονάδα, της μεθόδου και του συστήματος αξιολόγησης της απόδοσης, του ύψους καθώς και του χρόνου και τρόπου καταβολής της επιπλέον ανταμοιβής επίτευξης στόχων του άρθρου 59 του ν. 5043/2023 (Α’ 91) για το έτος 2023.
ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ζ/489/2024
Το Εβδομο Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τη νομιμότητα του σχεδίου σύμβασης για τη σίτιση των φοιτητών του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου για τα έτη 2025, 2026 και 2027. Το Κλιμάκιο κωλύει την υπογραφή της σύμβασης λόγω ουσιωδών νομικών πλημμελειών στη διακήρυξη. Συγκεκριμένα, κρίθηκε μη νόμιμος ο όρος 2.2.8, ο οποίος απαιτούσε την εκτέλεση του συνόλου του συμβατικού αντικειμένου αποκλειστικά από τον προσφέροντα, απαγορεύοντας τη στήριξη στις ικανότητες τρίτων. Αυτό κρίθηκε ως υπέρμετρος περιορισμός του ανταγωνισμού, ιδίως για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Επίσης, κρίθηκε μη νόμιμος ο όρος 2.2.6, ο οποίος απαιτούσε η τεχνική και επαγγελματική ικανότητα να αποδεικνύεται με καταστάσεις προσωπικού, μέσο που δεν περιλαμβάνεται στα εξαντλητικώς απαριθμούμενα αποδεικτικά μέσα του ν. 4412/2016. Εξαιτίας αυτών των πλημμελειών, κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης.
ΕΣ/ΤΜ.6/714/2020
Προμήθεια και διανομή ειδών διατροφής...ζητείται η ανάκληση της 95/2020 Πράξης του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου...Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν παραπάνω (σκέψη 2) δεκτά το Τμήμα κρίνει ότι η επιλογή της αναθέτουσας αρχής να μην υποδιαιρέσει τη σύμβαση σε τμήματα, παρά το γεγονός ότι τα υπό προμήθεια τρόφιμα έχουν διακριτό χαρακτήρα και μπορούν ευχερώς να διαιρεθούν, ως εκ της φύσης τους και των διαφορετικών αποδεκτών τους (ν.π.δ.δ.), σε περισσότερες ομάδες, χωρίς να τίθεται σε διακινδύνευση η ορθή εκτέλεση και η ολοκλήρωση της προμήθειας, όπως γίνεται κατά τη συνήθη διαγωνιστική πρακτική των δημοσίων φορέων ή των Ο.Τ.Α. και όπως άλλωστε έγινε και στους προηγούμενους διαγωνισμούς του αιτούντος (βλ. Ε.Σ. ΣΤ΄ Κλ. Πρ. 210/2018, 149/2016), παρίσταται πλημμελώς αιτιολογημένη, κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 59 του ν.4412/2016, απορριπτομένων όλων των περί του αντιθέτου προβαλλόμενων λόγων ως αβασίμων. Τούτο, δε διότι η αόριστη επίκληση εκ μέρους της αναθέτουσας αρχής της δυσχέρειας διαχείρισης παραγγελιών από διαφορετικούς προμηθευτές, της πολυπλοκότητας της προμήθειας αλλά και της ανάγκης διευκόλυνσης του ελέγχου της διαδικασίας και απρόσκοπτης παράδοσης των υπό προμήθεια ειδών δεν δύναται να αιτιολογήσει επαρκώς την ανάθεση του αντικειμένου της προμήθειας ως ενιαίου και αδιαιρέτου σε αντίθεση με τους προηγούμενους αντίστοιχους διαγωνισμούς του ίδιου Δήμου, ...(...)Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω, η κρινόμενη αίτηση ανάκλησης και η υπέρ αυτής ασκηθείσα παρέμβαση πρέπει να απορριφθούν και να μην ανακληθεί η 95/2020 Πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
ΑΝΑΘΕΩΡΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.ΜΕΙΖ-ΕΠΤΑΜ.ΣΥΝΘ/1646/2020
ΑΕΠΠ/798/2018
Οι προσφεύγουσες επιδιώκουν την ακύρωση ή τροποποίηση της Διακήρυξης του ΠΑΓΝΗ-Γ.Ν. ΒΕΝΙΖΕΛΕΙΟ για τη σύναψη σύμβασης προμήθειας, εγκατάστασης, λειτουργίας και συντήρησης Συστήματος τροφοδοσίας οξυγόνου με μονάδα παραγωγής οξυγόνου για ιατρική χρήση (CPV 42511200-3). Κατηγορούν ότι η Διακήρυξη περιλαμβάνει παράνομες τεχνικές προδιαγραφές οι οποίες παραβιάζουν την ισότητα μεταξύ των διαγωνιζομένων και τον ελεύθερο ανταγωνισμό, όπως η απαίτηση για πιστοποίηση CE ιατροτεχνολογικού προϊόντος, εγγυήσεις θερμοκρασίας λειτουργίας, σύστημα τηλεπιτήρησης, δεκαετή εγγύηση ενεργειακής κατανάλωσης, και ευθύνη για όλες τις πηγές οξυγόνου (κύρια, δευτερεύουσα, εφεδρική). Επίσης, αμφισβητούν την κατηγοριοποίηση του συστήματος ως ιατροτεχνολογικού προϊόντος και τη διαίρεση του αντικειμένου της σύμβασης σε ξεχωριστές διαδικασίες για κάθε πηγή οξυγόνου.
Α.1032/2021
Όροι, προϋποθέσεις και διαδικασία χορήγησης προκαταβολής της επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης καυσίμων για τις ανάγκες των αλιέων κατοίκων μικρών και απομακρυσμένων νησιωτικών περιοχών.
Ε.2085/2021Κοινοποίηση της αρ. πρωτ. Α. 1032/15-2-2021 Απόφασης Yφυπουργού Οικονομικών με θέμα «Όροι, προϋποθέσεις και διαδικασία χορήγησης προκαταβολής της επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης καυσίμων για τις ανάγκες των αλιέων κατοίκων μικρών και απομακρυσμένων νησιωτικών περιοχών» (Β’ 703)ΑΔΑ:Ψ39Ξ46ΜΠ3Ζ-ΝΟΥ
ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ ΣΤ/114/2017
Προμήθεια αυτοκινήτων με λειτουργική χρονομίσθωση (operational leasing) (...) Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω (σκ.ΙΙΙ), κρίνονται τα εξής:Α) Η έγκριση της προμήθειας των αυτοκινήτων από την Περιφέρεια μέσω λειτουργικής χρονομίσθωσης δεν παρίσταται επαρκώς αιτιολογημένη στο πλαίσιο της αρχής της δημοσιονομικής διαχείρισης και των επιμέρους αρχών αυτής της οικονομικότητας, αποτελεσματικότητας κι αποδοτικότητας. Και τούτο διότι δεν εξετάστηκε το ενδεχόμενο της προμήθειας των οχημάτων και με άλλους τρόπους, όπως με χρηματοδοτική μίσθωση, που παρέχει τη δυνατότητα στην Περιφέρεια καταβάλλοντας ετησίως ένα ενδεχομένως λίγο μεγαλύτερο μίσθωμα, στο τέλος της πενταετίας να αποκτήσει την κυριότητα των αυτοκινήτων έναντι πολύ μικρού ή σχεδόν μηδενικού τιμήματος. Πολύ δε περισσότερο, δεν προκύπτει αναλυτικά ο τρόπος προσδιορισμού των ποσών που συνυπολογίζει ως έξοδα ασφάλισης, συντήρησης κ.λπ., κυρίως δε οι αναφερόμενες ως «διοικητικές δαπάνες» για τη δεύτερη πενταετία στην περίπτωση της αγοράς των αυτοκινήτων στο τέλος της πενταετίας, ούτε γιατί κρίνεται σκόπιμη η ανάλυση αυτή σε βάθος δεκαετίας.(...)Β) Η διάσταση μεταξύ της δημοσιευθείσας περίληψης, που αναφερόταν σε χρηματοδοτική μίσθωση, και της προκήρυξης του διαγωνισμού, που αφορούσε σε λειτουργική χρονομίσθωση, ως προς τον τρόπο διενέργειας της προμήθειας επηρεάζει τον κύκλο των δυνάμενων να συμμετάσχουν στο διαγωνισμό προσώπων και παραβιάζει τις αρχές της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης και, επομένως, και του ελεύθερου και ανόθευτου ανταγωνισμού. Η ως άνω δε πλημμέλεια καθιστά μη νόμιμη και την όλη διαγωνιστική διαδικασία και, συνακόλουθα, και την απόφαση κατακύρωσης.
Ανακλήθηκε με την ΕΣ/Τμ.6/1461/2017