ΕΣ/ΚΛ.Ζ/213/2022

Στην υπό κρίση υπόθεση, από τα στοιχεία του φακέλου προκύπτει αφενός ότι η  προϋπολογιζόμενη δαπάνη του επίμαχου έργου του Δήμου Δάφνης-Υμηττού ανέρχεται (χωρίς Φ.Π.Α.) σε 4.193.548,39 ευρώ, αφετέρου ότι το έργο αυτό χρηματοδοτείται από πόρους του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης [ΥΠΕΝ/ΓΓΧΣΑΠ/83287/23/10.08.2022 (Sub.116873 κωδ. ΟΠΣ ΤΑ5161088), βλ. και Β΄ 6943/2022] και από ίδιους πόρους. Συνεπώς, σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στην προηγούμενη σκέψη, το ελεγχόμενο σχέδιο σύμβασης του Δήμου Δάφνης-Υμηττού απαραδέκτως υποβάλλεται στο Ελεγκτικό Συνέδριο για τη διενέργεια ελέγχου νομιμότητας, διότι αφορά σε συγχρηματοδοτούμενο από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας έργο, του οποίου η προϋπολογιζόμενη δαπάνη, χωρίς Φ.Π.Α., υπολείπεται του ορίου των 5.000.000 ευρώ.

ΔΑΝΕΙΑΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ:Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη σκέψη ΙV της παρούσας πράξης, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η ελεγχόμενη διαδικασία σύναψης δανείου παρίσταται νομικά πλημμελής, καθόσον τόσο η 32/29.3.2019 όσο και η 61/25.6.2019 αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου ......, ελήφθησαν χωρίς την απαιτούμενη από την παρ. 4 του άρθρου 176 του Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων πλειοψηφία των 2/3 του συνόλου των μελών του, ήτοι, χωρίς το σχηματισμό πλειοψηφίας δώδεκα (12) επί συνόλου δεκαεπτά (17) μελών, εφόσον πρόκειται για δάνειο ποσού άνω του 1.500.000 ευρώ και ο Δήμος ...... έχει πληθυσμό κάτω από 50.000 κατοίκους. Κατά συνέπεια, οι ανωτέρω αποφάσεις δεν μπορούν να αποτελέσουν νόμιμο έρεισμα για τη σύναψη της ελεγχόμενης δανειακής σύμβασης.

Η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας σύναψης και του σχεδίου δανειακής σύμβασης μεταξύ του Δήμου Σαρωνικού και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων (ΤΠΔ), για ποσό 6.196.907,63 ευρώ, προκειμένου να χρηματοδοτηθεί το έργο «Αστική Αναζωογόνηση Δήμου Σαρωνικού», ενταγμένο στο Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Ο.Τ.Α. «Αντώνης Τρίτσης». Το έργο περιλαμβάνει έξι υποέργα, όπως η αναζωογόνηση των Καλυβίων Θορικού και η ανάπλαση της κεντρικής πλατείας Παλαιάς Φώκαιας. Το Κλιμάκιο, αφού εξέτασε τη διαδικασία και τις σχετικές πράξεις, συμπέρανε ότι δεν υπάρχει λόγος να κωλυθεί η υπογραφή της σύμβασης, καθώς πληρούνται οι νομικές προϋποθέσεις και δεν εντοπίστηκαν ουσιώδεις πλημμελείες.

Η Πράξη 208/2025 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας σχεδίου τροποποιητικής (συμπληρωματικής) σύμβασης μεταξύ του Συνδέσμου Προστασίας και Ανάπτυξης Υμηττού (Σ.Π.Α.Υ.) και ενός οικονομικού φορέα. Αντικείμενο της αρχικής σύμβασης ήταν η «Αναζωογόνηση και ανάδειξη του Υμηττού». Η τροποποίηση κρίθηκε ουσιώδης, καθώς προέβλεπε επαύξηση του οικονομικού αντικειμένου κατά 218.995,22 ευρώ πλέον Φ.Π.Α., επικαλούμενη ανατιμήσεις των πρώτων υλών. Το Κλιμάκιο ανέβαλε την έκδοση οριστικής πράξης, λόγω ελλείψεων στον φάκελο, απαιτώντας τη συμπλήρωση εντός 15 ημερών. Ζητούνται στοιχεία για τυχόν αποφάσεις παράτασης της διάρκειας της σύμβασης ή επιβολής κυρώσεων, αναλυτική βεβαίωση του ανεκτέλεστου φυσικού και οικονομικού αντικειμένου, και νέα απόφαση του Σ.Π.Α.Υ. που να τεκμηριώνει το ποσοστό αύξησης των συμβατικών τιμών, εφαρμόζοντας τον μαθηματικό τύπο του άρθρου 53 του ν. 4412/2016.

ΔΑΝΕΙΑΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ:Να ελέγξει τη νομιμότητα της διαδικασίας σύναψης και του σχεδίου της δανειακής σύμβασης μεταξύ της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης … - … - … (...)  και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, ποσού 4.354.900,00 ευρώ, για τη χρηματοδότηση της εκτέλεσης του έργου «ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ ΟΙΚΙΣΜΟΥ … – ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΕΕΛ … ΔΗΜΟΥ …-…-…», ενταγμένου στο Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού «Αντώνης Τρίτσης».(....)στο προοίμιο, σημείο δέκατο πέμπτο, αναγράφεται η (FI Νο) 92.142 (ΓΡ)/16.3.2021 δανειακή σύμβαση μεταξύ του Τ.Π.Δ. και της ΕΤΕπ, η οποία αφορά στη χρηματοδότηση επενδύσεων κατά ποσοστά 50% από κάθε συμβαλλόμενο, αντί του συμφωνηθέντος 75% από την ΕΤΕπ και 25% από το ΤΠΔ.Δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της δανειακής σύμβασης μεταξύ της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης … - … - … και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, ποσού 4.354.900,00 ευρώ, για τη χρηματοδότηση της εκτέλεσης του έργου «ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ ΟΙΚΙΣΜΟΥ … – ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΕΕΛ … ΔΗΜΟΥ …-…-…», υπό τον όρο της διόρθωσης αυτού, κατά τα αναφερόμενα στο σκεπτικό της παρούσης.

ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ Ο ΟΡΟΣ ΤΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1400/2021.

Η απόφαση αφορά τη σύμφωνη γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) για την προσφυγή του Δήμου Δάφνης-Υμηττού στη διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, σύμφωνα με το άρθρο 26 παρ. 2 περ. β' του ν. 4412/2016. Ο Δήμος ζήτησε την έγκριση για την ανάθεση της Ομάδας 3 (ΕΛΑΣΤΙΚΑ) του διαγωνισμού «Συντήρηση και Επισκευή Μεταφορικών Μέσων», λόγω άγονου τμήματος διαγωνισμού. Η Αρχή εξέτασε το ιστορικό της διαδικασίας, διαπίστωσε σφάλμα στην αξιολόγηση των προσφορών και ενέκρινε τη διαπραγμάτευση με την εταιρεία που είχε απορριφθεί για τυπικούς λόγους, δεδομένου ότι πληρούσε τις ουσιακές προϋποθέσεις.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο εξέδωσε απόφαση στις 11 Νοεμβρίου 2024, με την οποία παρέχει σύμφωνη γνώμη στον Δήμο Δάφνης-Υμηττού για τη χρήση διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. α' του ν. 4412/2016. Αυτό έγινε μετά τον άγονο ηλεκτρονικό διαγωνισμό για το τμήμα 2 (Πλαίσια: Λεωφορείων, μικρών φορτηγών, επιβατικών και δικύκλων), με προϋπολογισμό 180.000,00€ χωρίς ΦΠΑ, ως μέρος συνολικής σύμβασης ύψους 844.800,00€ χωρίς ΦΠΑ για συντήρηση και επισκευή μεταφορικών μέσων. Η Επιτροπή εξέτασε τα κριτήρια του αρχικού διαγωνισμού και διαπίστωσε ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για τη διαπραγμάτευση χωρίς νέο διαγωνισμό.

Η γνωμοδότηση (Δ 87 ΕΑΔΗΣΥ/2025) αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης προς τον Δήμο Δάφνης Υμηττού για την προσφυγή στη διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση για τη σύναψη σύμβασης προμήθειας του Τμήματος Α («Είδη Καθαριότητας και Ευπρεπισμού»), συνολικού προϋπολογισμού 464.124,42€, σε συνέχεια εν μέρει άγονου διαγωνισμού. Η Αρχή διαπίστωσε ότι οι δύο υποβληθείσες προσφορές για το εν λόγω Τμήμα είχαν απορριφθεί ως μη κανονικές ή απαράδεκτες, όχι ως μη κατάλληλες. Κατά συνέπεια, η ΕΑΔΗΣΥ ενέκρινε την προσφυγή στη διαπραγμάτευση, αλλά επικαλούμενη την ορθή νομική βάση, ήτοι το άρθρο 26 παρ. 2 περ. β’ του ν. 4412/2016.

ΔΑΝΕΙΑΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ:Ζητείται η ανάκληση της 393/2021 Πράξης προσυμβατικού ελέγχου του Ζ΄ Κλιμακίου, με την οποία κρίθηκε ότι δεν κωλύεται  η  υπογραφή του σχεδίου δανειακής σύμβασης, μεταξύ του προσφεύγοντος και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων (ΤΠΔ), ποσού 3.000.000,00 ευρώ, για τη χρηματοδότηση της εκτέλεσης του έργου «Βελτίωση των Υποδομών των δικτύων ύδρευσης Δήμου …», ενταγμένου στο Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Ο.Τ.Α. α΄ και β΄ βαθμού «Αντώνης Τρίτσης», υπό τον όρο ότι στο εν λόγω σχέδιο θα διορθωθεί το αναγραφέν ποσοστό συμμετοχής της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ) και του ΤΠΔ στη χρηματοδότηση του δανείου από 50% για τον καθένα από τους ανωτέρω φορείς σε 75% και 25% αντίστοιχα, καθώς και τα λοιπά σημεία του σχεδίου σύμβασης που η διαφοροποίηση των ποσοστών αυτών επηρεάζει, κατά το μέρος που αφορά στην επιβολή του ως άνω όρου με σκοπό την απάλειψη αυτού.(....)Το Δικαστήριο κρίνει ότι ο προβαλλόμενος λόγος πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος, καθώς τόσο η Οικονομική Επιτροπή όσο και το Δημοτικό Συμβούλιο του προσφεύγοντος, κατά λόγο αρμοδιότητάς του έκαστο, με τις 133/2021 και 62/2021 αποφάσεις τους αντίστοιχα, κατόπιν της ... σύμβασης μεταξύ του ΤΠΔ και της ΕΤΕπ, ορθά ενέκριναν τα ανωτέρω ποσοστά χρηματοδότησης κατά 50% από πόρους της ΕΤΕπ και 50% από το ΤΠΔ και μετά την ανωτέρω έγκριση, ομοίως, ορθά τα ανωτέρω ποσοστά χρηματοδότησης συμπεριελήφθησαν στο ελεγχόμενο σχέδιο σύμβασης, σύμφωνα με τις προς τούτο εκδοθείσες προηγουμένως αποφάσεις του ΔΣ του ήδη παρεμβαίνοντος, όπως από τα εκτιθέμενα στη σκέψη 5 της παρούσας προκύπτει. Επομένως, ο όρος της προσβαλλόμενης πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου για την υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο σχεδίου δανειακής σύμβασης τέθηκε κατά πλάνη περί τα πράγματα.Ανακαλεί την 393/2021 πράξη του Ζ΄ Κλιμακίου προσυμβατικού ελέγχου κατά τα ειδικότερα εκτιθέμενα στο σκεπτικό.

ΔΑΝΕΙΑΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ:Με τα δεδομένα αυτά, το Κλιμάκιο κρίνει ότι δεν συντρέχει λόγος που να κωλύει την υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο σχεδίου σύμβασης. Κατά την ειδικότερη γνώμη της Συμβούλου Δέσποινας Τζούμα, ενόψει της πάγιας νομολογίας του Ζ΄ Κλιμακίου ως προς τα ζητήματα της υπαγωγής στον προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου των δανειακών συμβάσεων μεταξύ δικαιούχων του Προγράμματος «Αντώνης Τρίτσης» και του Τ.Π.Δ., καθώς και της έκτασης του διενεργούμενου επί αυτών ελέγχου και για λόγους ασφάλειας δικαίου, δεν κωλύεται η υπογραφή του ανωτέρω σχεδίου σύμβασης.