ΕΣ/ΚΛ.Ζ/367/2021

Παροχή γευμάτων σίτισης νοσηλευομένων και προσωπικού (catering).(...)Ο περαιτέρω, όμως ισχυρισμός, ότι η προκαλούμενη, εκ της παράλειψης δημοσίευσης της προκήρυξης στην Ε.Ε.Ε.Ε. ακυρότητα είναι μερική και περιορίζεται αποκλειστικά και μόνο στο δικαίωμα προαίρεσης ή σε μέρος αυτού δεν έχει έρεισμα στο νόμο ενώ και  η επικαλούμενη 1641/2020 απόφαση της Ολομέλειας Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά άλλο ζήτημα. Πλην, όμως το Δικαστήριο κρίνει, εκτιμώντας τις περιστάσεις της συγκεκριμένης υπόθεσης, ότι, κατ’ εξαίρεση, η πλημμέλεια αυτή δεν παρίσταται στην προκειμένη περίπτωση ουσιώδης, λαμβανομένου υπόψη σωρευτικώς ότι: i) τηρήθηκαν όλες οι επιβαλλόμενες σε εθνικό επίπεδο διατυπώσεις δημοσιότητας χωρίς να υποβληθούν κατά της διακήρυξης προσφυγές ή άλλα ένδικα βοηθήματα εκ μέρους κάποιου υποψηφίου, ii) κατά τα γνωστά στο Δικαστήριο, σε ανάλογους διαγωνισμούς δεν εκδηλώνεται ενδιαφέρον συμμετοχής εκ μέρους αλλοδαπών εταιριών, ακόμη και σε περιπτώσεις προκηρύξεων με κατά πολύ μεγαλύτερη εκτιμώμενη αξία (βλ. ενδεικτικά την υπόθεση του Εβδόμου Τμ. 1815/2021, όπου η συνολική εκτιμώμενη αξία της σύμβασης ήταν 224.335.075,50 ευρώ, τον διαγωνισμό για την  «Παροχή υπηρεσιών σίτισης και καθαριότητας στα Κ.Υ.Τ. των νησιών του ανατολικού Αιγαίου και κάλυψη των λειτουργικών εξόδων τους», συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης 40.405.500,00 ευρώ, Πρ. Ζ΄ Κλιμακίου 771, 885/2019    ή την σύναψη από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου συμφωνίας - πλαίσιο τετραετούς διάρκειας, με αντικείμενο την παροχή υπηρεσιών παρασκευής, μεταφοράς και διανομής γευμάτων σε δομές φιλοξενίας προσώπων που έχουν ζητήσει διεθνή προστασία, συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης 823.673.600 ευρώ (χωρίς Φ.Π.Α.), Ζ΄ Κλ. 367/2021 κ.α) iii) στην διακήρυξη του διαγωνισμού μνημονεύεται συγκεκριμένη ημερομηνία αποστολής της προκήρυξης στην Ε.Ε.Ε.Ε., γεγονός που στηρίζει την βασιμότητα των προβαλλομένων με την ένδικη προσφυγή ισχυρισμών, ότι από απειρία και σφάλμα των αρμοδίων υπηρεσιών του προσφεύγοντος δεν ολοκληρώθηκε τελικά η διαδικασία δημοσίευσης της προκήρυξης, γεγονός που διαπιστώθηκε εκ των υστέρων. Ως εκ τούτου, δικαιολογείται στην προκειμένη περίπτωση κατ’ εξαίρεση η υπογραφή του σχεδίου της ελεγχόμενης σύμβασης λόγω μη συνδρομής ουσιώδους νομικής πλημμέλειας τόσο για την ετήσια διάρκεια παροχής των ελεγχόμενων υπηρεσιών όσο και κατά το δικαίωμα παράτασης της σύμβασης για ένα (1) επιπλέον έτος.Για τους λόγους αυτούς.Διατάσσει την απόδοση στο προσφεύγον του κατατεθέντος από αυτό παραβόλου ως αχρεωστήτως καταβληθέντος.Δέχεται την προσφυγή ανάκλησης.Ανακαλεί την 4/2024 Πράξη του Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στη 2η Υπηρεσία Επιτρόπου αυτού στον τομέα Υγείας.

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:να ελέγξει τη νομιμότητα του σχεδίου σύμβασης και της υποκείμενης διαδικασίας  με αντικείμενο τις «Υπηρεσίες φύλαξης κτιριακών εγκαταστάσεων φοιτητικής εστίας Πάτρας διαχειριστικής ευθύνης του ….», συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης  1.152.000,00 ευρώ (χωρίς Φ.Π.Α.)(....)Οι ανωτέρω πλημμέλειες παρίστανται εν προκειμένω ουσιώδεις, διότι α) είναι πολλαπλές και εντοπίζονται σε απαράβατους  όρους της διακήρυξης οι οποίοι  περιορίζουν κατά τρόπο παντελώς δυσανάλογο, το δικαίωμα συμμετοχής στην ελεγχόμενης διαγωνιστική διαδικασία,  με συνέπεια να πλήττονται καταδήλως οι αρχές της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης των υποψήφιων οικονομικών φορέων, β) εν προκειμένω δεν αναπτύχθηκε επαρκής ανταγωνισμός (...) καθόσον σε αυτόν συμμετείχε ουσιαστικά μία μόνο εταιρεία, αφού οι λοιπές δύο συμμετέχουσες είχαν τυπική συμμετοχή και οι προσφορές τους δεν πληρούσαν στοιχειώδεις απαιτήσεις νομιμότητας. Κωλύεται η σύναψη του σχεδίου σύμβασης  που αφορά τις «Υπηρεσίες φύλαξης κτιριακών εγκαταστάσεων φοιτητικής εστίας Πάτρας διαχειριστικής ευθύνης του ….».

ΔΕΝ ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1226/2022.

Η προσφεύγουσα ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «… ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ» αιτείται με την προδικαστική προσφυγή της να ακυρωθεί άλλως τροποποιηθεί η προσβαλλόμενη απόφαση της αναθέτουσας αρχής και να διαταχθεί η αναθέτουσα αρχή να προβεί στις οφειλόμενες ενέργειες προκειμένου να εκδοθεί απόφαση περί της αποδοχής της τελικής τεχνικής και οικονομικής προσφοράς της. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά ανταγωνιστική διαδικασία με διαπραγμάτευση για τη σύναψη συμφωνίας-πλαίσιο τετραετούς διάρκειας για την παροχή Υπηρεσιών Αεροπορικής Μεταφοράς προσωπικού από Ελλάδα στη Νήσο Κύπρο και αντιστρόφως. Το κριτήριο ανάθεσης είναι η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά βάσει βέλτιστης σχέσης ποιότητας – τιμής.

ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ: Ζητείται η ανάκληση της 486/2021 Πράξης του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την οποία α) κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή δεκατριών (13) σχεδίων συμβάσεων (αφορούν τα τμήματα 3, 6, 7, 8, 10, 11, 15, 18, 20, 22, 24, 25, 28, 29, 30, 31, 37, 44, 45, 46, 50, 51, 52, 54, 55, 57, 60, 61, 62, 63, 64, 66 και 73 του διαγωνισμού), με αντικείμενο την «Παροχή υπηρεσιών παρασκευής - συσκευασίας και διανομής ζεστών γευμάτων σε μαθητές πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης κατά τις σχολικές χρονιές 2021 - 2022, 2022 - 2023 με δικαίωμα προαιρέσεως για το σχολικό έτος 2023 - 2024», συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης 224.335.075,50 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος προαίρεσης) πλέον Φ.Π.Α..(….)Ο τρίτος λόγος, με τον οποίο προβάλλεται ισχυρισμός περί συνδρομής λόγων δημοσίου συμφέροντος, που επιβάλλουν τη σύναψη των επίμαχων συμβάσεων πρέπει να απορριφθεί, καθόσον οι επικαλούμενες περιστάσεις δεν δύνανται να δικαιολογήσουν την παραβίαση των κειμένων διατάξεων, που αφορούν στις διαδικασίες ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων, επιπροσθέτως, δεν αναιρεί την υποχρέωση των αναθετουσών αρχών να τηρούν τις εν λόγω διαδικασίες. Ανακαλεί εν μέρει την 486/2021 Πράξη του Ζ' Κλιμακίου.Αποφαίνεται ότι δεν κωλύεται η υπογραφή των υποβληθέντων προς έλεγχο σχεδίων συμβάσεων που αφορούν στα τμήματα 3, 6, 7, 8, 10, 11, 15, 18, 20, 22, 24, 25, 28, 29, 30, 31, 37, 44, 45, 46, 50, 51, 52, 54, 55, 57, 60, 61, 62, 63, 64, 66 και 73 του διαγωνισμού.

ΔΕΝ ΑΝΑΘΕΩΡΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/381/2022.

Νομιμότητα του 3ου «mini» διαγωνισμού (call-off) και του σχεδίου της 38/2014.9 σύμβασης, 3ης εκτελεστικής της 38/2014 συμφωνίας - πλαίσιο, για την προμήθεια από την Πολεμική Αεροπορία φαρμακευτικών ιδιοσκευασμάτων (....) Με τα δεδομένα αυτά, δεν διαπιστώνονται ουσιώδεις πλημμέλειες και, συνεπώς, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της 38/2014.9 σύμβασης, 3ης εκτελεστικής της 38/2014 συμφωνίας - πλαίσιο, όπως η τελευταία έχει τροποποιηθεί και ισχύει.Για τους λόγους αυτούςΔεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της 38/2014.9 σύμβασης, 3ης εκτελεστικής της 38/2014 συμφωνίας - πλαίσιο.

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ.(συμφωνία πλαίσιο) ζητείται η ανάκληση της 6/2018 Πράξης του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την οποία κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης..(..)με την αιτιολογία ότι έπρεπε να έχει συναφθεί εντός του προβλεπόμενου, στο άρθρο 5 της συμφωνίας πλαισίου, χρόνου ισχύος αυτής, ήτοι έως 31.12.2017.(..)Εντούτοις, στο άρθρο 5 της Συμφωνίας Πλαισίου, ορίζεται ότι αυτή «είναι έγκυρη για υποβολή παραγγελιών μέχρι: 31.12.2017», σύμφωνα δε με την 25/2014 διακήρυξη, οι όροι της οποίας διέπουν την εκτέλεση της ως άνω Συμφωνίας Πλαισίου, ως «Παραγγελία: ορίζεται η υποβολή αιτήματος που αποστέλλεται ηλεκτρονικά από τον αγοραστή για την προμήθεια ειδών της Συμφωνίας – Πλαίσιο, από την οποία θα προκύψουν οι εκτελεστικές αυτές συμβάσεις». Από τα ανωτέρω συνάγεται ότι ο κρίσιμος όρος της Συμφωνίας Πλαισίου προσδιορίζει αποκλειστικά και μόνο τον απώτατο χρόνο εντός του οποίου ο αγοραστής υποχρεούται να υποβάλει τις παραγγελίες προμήθειας, με βάση τις οποίες θα συναφθούν οι εκτελεστικές συμβάσεις, και δεν εμποδίζει την ολοκλήρωση της σχετικής διαδικασίας ακόμη και μετά την πάροδο του χρόνου αυτού. Στην προκειμένη περίπτωση, η Παραγγελία για τη σύναψη της ελεγχόμενης εκτελεστικής σύμβασης υποβλήθηκε εντός του οριζόμενου χρόνου (βλ. την Φ.600/60/256419/Σ.2059/8.8.2017 πρόσκληση της ΑΣΔΥΣ/ΔΠΜ/3α, ανωτέρω υπό 3.Β), συνεπώς, δεν κωλύεται η υπογραφή της εκτελεστικής σύμβασης μετά τις 31.12.2017, τούτο δε, ανεξαρτήτως του ότι η διαδικασία για τη σύναψη της εκτελεστικής σύμβασης είχε ήδη ολοκληρωθεί πριν από την ημερομηνία αυτή. Επομένως, η πλημμέλεια που επισημάνθηκε από το Κλιμάκιο είναι αβάσιμη....Ανακαλεί την 6/2018 Πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου

Προμήθεια αντιδραστηρίων...Με τα δεδομένα αυτά, πρέπει να γίνει δεκτό ότι, από τον έλεγχο των υποβληθέντων στο Κλιμάκιο στοιχείων: α) Δεν διαπιστώθηκαν νομικές πλημμέλειες κατά τη διαδικασία ανάδειξης αναδόχου της ελεγχόμενης συμφωνίας-πλαίσιο και, ως εκ τούτου, δεν συντρέχει νόμιμος λόγος που να κωλύει την υπογραφή του υποβληθέντος για προσυμβατικό έλεγχο σχετικού σχεδίου σύμβασης.β) Κωλύεται, για τους λόγους που αναφέρονται στην προηγούμενη σκέψη, η υπογραφή του σχεδίου της πρώτης εκτελεστικής σύμβασης της ανωτέρω συμφωνίας-πλαίσιο.

Ανάθεση υπηρεσιών εστίασης...Στο πλαίσιο αυτό, εκτιμώντας τις συνθήκες της προκείμενης υπόθεσης και σταθμίζοντας την ύπαρξη επιτακτικών λόγων δημοσίου συμφέροντος, συνιστάμενων στην, κατά το δυνατόν, αποφυγή της έκθεσης σε κίνδυνο της υγείας των ατόμων με ειδικές ανάγκες που περιθάλπονται στις δομές φροντίδας που λειτουργεί η προσφεύγουσα Α.Α., από την αιφνίδια διακοπή της δυνατότητας σίτισής τους που θα είχε ως επακόλουθο η μη σύναψη της ελεγχόμενης σύμβασης, υπό τις παρούσες πρωτοφανείς, δυσμενείς υγειονομικές συνθήκες που επέφερε η πανδημία του κορωνοϊού  (COVID-19), το Δικαστήριο κρίνει ότι, κατ’ αρχάς, συντρέχουν όλως εξαιρετικές περιστάσεις που δικαιολογούν τη σύναψη της ελεγχόμενης σύμβασης. Το επιλεγέν, όμως, ως άνω μέσο, για την ικανοποίηση, δια της διασφάλισης της δημόσιας υγείας, επιτακτικών λόγω δημοσίου συμφέροντος, δεν πρέπει να βαίνει πέραν του αναγκαίου για την επίτευξη του ανώτερου σκοπού μέτρου. Για τη στάθμιση αυτή, πρέπει να ληφθεί υπόψη, αφενός ότι ο χρόνος της δωδεκάμηνης βασικής διάρκειας της ελεγχόμενης σύμβασης επαρκεί για την ομαλή κάλυψη των αναγκών της προσφεύγουσας Α.Α., έως τη σύναψη σύμβασης, κατόπιν διενέργειας νέας, δίχως τις διαπιστωθείσες ως άνω πλημμέλειες, διαδικασίας ανάθεσης των επίμαχων υπηρεσιών, αφετέρου η διαφαινόμενη ύφεση της τρέχουσας επιδημιολογικής επιβάρυνσης της Χώρας και η σταδιακή επάνοδο στην κοινωνική και οικονομική κανονικότητα (βλ. μνημονευθείσα Δ1α/Γ.Π.οικ.28503/7.5.2021 κοινή υπουργική απόφαση). Από τη συνεκτίμηση των ανωτέρω δεδομένων της προκείμενης υπόθεσης, ο εξεταζόμενος λόγος ανάκλησης της προσβαλλόμενης πράξης πρέπει να γίνει δεκτός και η ελεγχόμενη σύμβαση να υπογραφεί, υπό τον όρο της μη ενεργοποίησης από την προσφεύγουσα Α.Α. του προβλεπόμενου δικαιώματος παράτασης για άλλους δώδεκα (12) μήνες, εκτιμώμενης αξίας, χωρίς ΦΠΑ, επιπλέον 450.000,00 και του δικαιώματος προαίρεσης έως 30%, ήτοι έως 135.000,00 ευρώ (βλ. και 603/2021 σκ. 23, 2439/2020 σκ. 28 του Τμήματος τούτου).Μετά από όσα έγιναν δεκτά στην προηγούμενη σκέψη, πρέπει η κρινόμενη προσφυγή της προσφεύγουσας Α.Α. και η υπέρ αυτής ασκηθείσα παρέμβαση του προσφεύγοντος αναδόχου να γίνουν δεκτές, ανακαλουμένης αντίστοιχα της προσβαλλόμενης πράξης, και η ελεγχόμενη σύμβαση να υπογραφεί, υπό τον όρο της μη ενεργοποίησης από την προσφεύγουσα Α.Α. του προβλεπόμενου δικαιώματος παράτασής της, μετά τη λήξη της δωδεκάμηνης διάρκειάς της, για άλλους δώδεκα (12) μήνες, εκτιμώμενης αξίας, χωρίς ΦΠΑ, επιπλέον 450.000,00 και του δικαιώματος προαίρεσης έως 30%, ήτοι έως 135.000,00 ευρώ. Εξάλλου μετά την απόρριψη της προσφυγής ανάκλησης της προσφεύγουσας αναδόχου πρέπει, σύμφωνα με το άρθρο 310 παρ. 1 του ν.4700/2020, να καταπέσει υπέρ του Δημοσίου το καταβληθέν απ’ αυτή παράβολο (βλ. ηλεκτρονικό παράβολο με κωδικό πληρωμής 369696778951 0510 0070).Ανακαλεί την 72/2021 Πράξη του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Σχέδιο συμφωνίας – πλαίσιο με αντικείμενο την «Παροχή ολοκληρωμένων υπηρεσιών καθαριότητας, καλλωπισμού, πρασίνου και ευταξίας του Δήμου ...», συνολικής προϋπολογισθείσας δαπάνης 48.261.710,78 ευρώ (πλέον Φ.Π.Α.) για τα Τμήματα 1 και 2 του διαγωνισμού(....)Λαμβάνοντας υπόψη ότι η συμφωνία – πλαίσιο δεν δημιουργεί νομική δέσμευση της αναθέτουσας αρχής, αλλά αποτελεί μέθοδο επιλογής αντισυμβαλλομένου και αποσκοπεί στον καθορισμό των όρων που διέπουν τις επιμέρους συμβάσεις που πρόκειται να συναφθούν, ήτοι τις εκτελεστικές συμβάσεις, με τις οποίες δημιουργείται τελικώς η συμβατική δέσμευση για την αγορά υπηρεσιών συγκεκριμένης ποσότητας ή αξίας ..., το Κλιμάκιο επισημαίνει ότι, εφόσον κρίνεται αναγκαία από την αναθέτουσα αρχή (Δήμο …) η σύναψη εκτελεστικών συμβάσεων, πρέπει να εκδίδεται σχετική απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής, ...στην οποία να τεκμηριώνεται η ανάγκη παροχής των συγκεκριμένων υπηρεσιών, που πρόκειται να ανατεθούν με την εκάστοτε εκτελεστική σύμβαση.(....)Κατά την υπογραφή κάθε εκτελεστικής σύμβασης πρέπει να κατατίθεται από την ανάδοχο ένωση εταιρειών εγγυητική επιστολή καλής εκτέλεσης (βλ. άρθρο 10 του σχεδίου της συμφωνίας – πλαίσιο), το ποσό της οποίας πρέπει να υπολογίζεται σε ποσοστό 4% επί της εκτιμώμενης αξίας της εκτελεστικής σύμβασης (και όχι 5%, όπως εσφαλμένως αναφέρεται στο σχέδιο της συμφωνίας – πλαίσιο)(....)Δεν κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο σχεδίου συμφωνίας – πλαίσιο του Δήμου … με αντικείμενο την «Παροχή ολοκληρωμένων υπηρεσιών καθαριότητας, καλλωπισμού, πρασίνου και ευταξίας του Δήμου …» για τα Τμήματα 1 και 2 του οικείου διαγωνισμού, με τις επισημάνσεις που αναφέρονται στην σκέψη 13 της παρούσας.

Οι προσφεύγουσες αιτούνται την ακύρωση της διακήρυξης του Υπουργείου για τη σύναψη τετραετούς Συμφωνίας-Πλαίσιο με τίτλο 'Παροχή Υπηρεσιών παρασκευής, μεταφοράς και διανομής γευμάτων σε δομές φιλοξενίας πολιτών τρίτων χωρών ή ανιθαγενών που έχουν αιτηθεί διεθνή προστασία'. Το αντικείμενο της σύμβασης περιλαμβάνει παροχή υπηρεσιών σίτισης (3 γεύματα ημερησίως) για 36.000 άτομα σε 6 γεωγραφικά τμήματα, με εκτιμώμενη ετήσια αξία €102,9 εκ. (συνολική αξία €411,8 εκ. συμπεριλαμβανομένης της προαίρεσης έως 100%). Οι προσφεύγουσες υποστηρίζουν ότι οι όροι (κριτήρια ποιοτικής επιλογής, δικαίωμα προαίρεσης, τιμή μονάδας γεύματος) παραβιάζουν την ισότητα και τον ανταγωνισμό, καθιστώντας δυσχερή ή αδύνατη τη συμμετοχή τους.