Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΚΛ.Ζ/418/2025
Η απόφαση αφορά τον έλεγχο νομιμότητας προσυμβατικού σταδίου σύμβασης του Δήμου Αθηναίων, η οποία αφορά την ανάθεση υπηρεσιών καθαρισμού δημοτικών κτιρίων. Το Ελεγκτικό Συνέδριο εξετάζει τη διαδικασία επιλογής αναδόχου και τη συμμόρφωση με τις διατάξεις του ν. 4412/2016. Το Κλιμάκιο κρίνει ότι: (α) Η απαίτηση για την ύπαρξη ειδικού κύκλου εργασιών ίσου με την εκτιμώμενη αξία της σύμβασης χωρίς Φ.Π.Α για τις τρείς τελευταίες οικονομικές χρήσεις (2022,2023,2024) κατ' ανώτατο όριο, ενόψει του ότι έχουν τεθεί, πέραν του επίμαχου όρου, και άλλοι όροι χρηματοοικονομικής επάρκειας μέσω των οποίων διασφαλίζεται ικανοποιητικώς η οικονομική ευρωστία και ρευστότητα των ενδιαφερόμενων οικονομικών φορέων (βλ. σκ. 14 της παρούσας), παρίσταται δυσανάλογη σε σχέση με το φυσικό και οικονομικό αντικείμενο της υπό ανάθεση σύμβασης και παρεμποδίζει ουσιωδώς την ανάπτυξη ελεύθερου ανταγωνισμού με την ευρύτερη δυνατή συμμετοχή οικονομικών φορέων στον διαγωνισμό, λαμβανομένου άλλωστε υπόψη ότι υπεβλήθη μια μόνο προσφορά στη διαγωνιστική διαδικασία. Και ναι μεν η διακριτική ευχέρεια των αναθετουσών αρχών είναι ευρεία αναφορικά με τη δυνατότητά τους να θέτουν απαιτήσεις χρηματοοικονομικής επάρκειας -
Τύπος: ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΛΕΓΚ.ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ
Ιστορικό Κωδικοποιήσεων
Σχετικά Έγγραφα
ΕΣ/ΕΛΑΣΣΟΝΑ ΟΛΟΜ/1978/2021
Λειτουργία και συντήρηση εγκαταστάσεων.(...) ζητείται η αναθεώρηση της 1160/2021 απόφασης του Εβδόμου Τμήματος(...)Με τα δεδομένα αυτά το Δικαστήριο, συνεκτιμώντας το γεγονός ότι στον αμέσως προηγούμενο διαγωνισμό για την ανάθεση της ίδιας υπηρεσίας είχαν τεθεί στη διακήρυξη της Δ.Ε.Υ.Α.Χ. καταφανώς λιγότερο αυστηρές προϋποθέσεις συμμετοχής ως προς την χρηματοοικονομική επάρκεια των υποψηφίων, ότι το φυσικό αντικείμενο της ελεγχόμενης σύμβασης μόνον επουσιωδώς διαφοροποιείται από αυτό της προηγούμενης διακήρυξης, καθώς και ότι έχουν τεθεί, πέραν των επίμαχων, και άλλοι όροι χρηματοοικονομικής επάρκειας μέσω των οποίων διασφαλίζεται ικανοποιητικώς η οικονομική ευρωστία και ρευστότητα των ενδιαφερόμενων οικονομικών φορέων, κρίνει ότι οι επίμαχες απαιτήσεις, σύμφωνα με τις οποίες οι αριθμοδείκτες Κ.Ε./Β.Υ. και Ι.Κ./Σ.Υ. πρέπει να υπερβαίνουν το 2 και μάλιστα για κάθε έτος της τελευταίας τριετίας, παρίστανται δυσανάλογες σε σχέση με το φυσικό και οικονομικό αντικείμενο της υπό ανάθεση σύμβασης και παρεμποδίζουν ουσιωδώς την ανάπτυξη ελεύθερου ανταγωνισμού με την ευρύτερη δυνατή συμμετοχή οικονομικών φορέων στον διαγωνισμό (βλ. προοίμιο της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ σχετικά με τις επιλογές του ενωσιακού νομοθέτη για το άνοιγμα του ανταγωνισμού και τη μεγαλύτερη δυνατή συμμετοχή των μικρομεσαίων επιχειρήσεων), γεγονός που εξασφαλίζει συμφερότερες οικονομικά προσφορές για τον αναθέτοντα φορέα.Για τους λόγους αυτούςΣυνεκδικάζει τις προσφυγές αναθεώρησης.Απορρίπτει τις προσφυγές αυτές
ΕΣ/ΚΛ.Ζ/905/2022
ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:τοποθέτησης, απομάκρυνσης και γενικότερης διαχείρισης κινητών συστημάτων υγιεινής στις λαϊκές αγορές της Περιφέρειας Αττικής για τρία (3) έτη(...)Συνεπώς, μη νομίμως επέλεξε η αναθέτουσα αρχή να εξαιρέσει το έτος 2021, που είναι το εγγύτερο στην ανάθεση της ελεγχόμενης σύμβασης. Τούτο, ενδεχομένως να ανέτρεψε υποψηφίους οικονομικούς φορείς,που πληρούσαν τα ζητούμενα κριτήρια οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας κατά το έτος 2021 -το οποίο είναι το εγγύτερο προς τον χρόνο διεξαγωγής του διαγωνισμού και άρα το πλέον πρόσφορο εν όψει των απαιτήσεων που απορρέουν από την αρχή της αναλογικότητας- χωρίς μάλιστα να συντρέχει βάσιμος προς τούτο δικαιολογητικός λόγος. Σημειωτέα, εξάλλου, α) ότι η μη ύπαρξη δημοσιευμένων οικονομικών καταστάσεων κατά το έτος 2021 δεν συνιστά νόμιμο δικαιολογητικό λόγο παράλειψης του τελευταίου πριν από τη διακήρυξη έτους, διότι η απαίτηση ορισμένου ύψους γενικού κύκλου εργασιών θα μπορούσε να αποδειχθεί με δήλωση των οικονομικών φορέων και β) στην αμέσως προηγούμενη διακήρυξη, έτους 2018, το αυτό κριτήριο χρηματοοικονομικής επάρκειας εκτεινόταν ορθώς στην τριετία 2015, 2016 και 2017.(...)Ωστόσο, παρόλη αυτή την ευρείας κλίμακας υποδιαίρεση της σύμβασης, το κριτήριο χρηματοοικονομικής επάρκειας παρέμεινε ίδιο με αυτό της προηγούμενης διαγωνιστικής διαδικασίας και δεν προσαρμόστηκε στις ως άνω ανάγκες της παρούσας σύμβασης, ήτοι στην εξυπηρέτηση της υποδιαίρεσης της σύμβασης σε 14 τμήματα. Τούτο είχε αποτέλεσμα να ζητείται για κάθε ένα από τα τμήματα 1, 2, 7, 8, 9 και 10 του ελεγχόμενου σχεδίου σύμβασης, μέσος ετήσιος κύκλος εργασιών τριετίας (2018, 2019 και 2020) ίσος ή μεγαλύτερος των 500.000 ευρώ.(...)Εν προκειμένω, δεν τεκμηριώνεται από τα στοιχεία του φακέλου της σύμβασης ο λόγος της ως άνω αυστηροποίησης των όρων συμμετοχής σε έκαστο των ως άνω τμημάτων, συνεπώς, η επίμαχη απαίτηση χρηματοοικονομικής επάρκειας παρίσταται δυσανάλογη σε σχέση με το φυσικό και οικονομικό αντικείμενο της υπό ανάθεση σύμβασης και παρεμποδίζει ουσιωδώς την ανάπτυξη ελεύθερου ανταγωνισμού με την ευρύτερη δυνατή συμμετοχή οικονομικών φορέων στον διαγωνισμό και δη μικρότερων επιχειρήσεων, όπως, άλλωστε, ήταν εξ αρχής στόχος της αναθέτουσας αρχής.Κωλύεται η σύναψη του σχεδίου σύμβασης
ΕΣ/ΚΛ.Ζ/476/2023
ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ: Με τα δεδομένα όσα προεκτέθηκαν και σύμφωνα με τις νομικές σκέψεις που προηγήθηκαν, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η επιλογή της αναθέτουσας αρχής να απαιτήσει για την ειδική χρηματοοικονομική ικανότητα συμμετέχοντος οικονομικού φορέα, αυτός να διαθέτει «μέσο δείκτη βιωσιμότητας της επιχείρησης, των τριών τελευταίων δημοσιευμένων χρήσεων (έτη 2019, 2020, 2021), να είναι ≥ 2,00 (δείκτης βιωσιμότητας = Κυκλοφορούν ενεργητικό / βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις, (αναλογία, στοιχείων ενεργητικού και παθητικού)», επιπλέον της απαίτησης για ελάχιστο μέσο γενικό κύκλο εργασιών των τριών δημοσιευμένων χρήσεων (έτη 2019, 2020, 2021) ίσο ή μεγαλύτερο από το 100% του προϋπολογισμού μελέτης, χωρίς Φ.Π.Α. παρίσταται ουσιωδώς πιο αυστηρή σε σχέση με την αντίστοιχη που είχε τεθεί στους προηγούμενους διαγωνισμούς (ετών 2015, 2016 και 2017-2018), στους οποίους απαιτείτο μόνο ελάχιστος μέσος γενικός κύκλος εργασιών των τριών δημοσιευμένων χρήσεων ίσος ή μεγαλύτερος από το 100% του προϋπολογισμού της προς ανάθεση σύμβασης (βλ. σκ. 11 της παρούσας). Και ναι μεν η διακριτική ευχέρεια των αναθετουσών αρχών είναι ευρεία αναφορικά με τη δυνατότητά τους να θέτουν απαιτήσεις χρηματοοικονομικής επάρκειας –ακόμη και αυστηρότερες σε σχέση με παρελθούσες διαγωνιστικές διαδικασίες με το ίδιο αντικείμενο– για την εξασφάλιση της απρόσκοπτης εκτέλεσης του προκηρυσσόμενου συμβατικού αντικειμένου, ανάλογα με τη φύση και την πολυπλοκότητά του, τούτο, όμως, δεν αίρει την υποχρέωσή τους να αιτιολογούν προσηκόντως τις επιλογές τους, ιδίως δε όταν αυτές διαφοροποιούνται ουσιωδώς και μάλιστα προς το αυστηρότερο σε σχέση με κριτήρια επιλογής που είχαν τεθεί σε αμέσως προηγούμενες διακηρύξεις (ΕλΣυν Ολ. 1978/2021). Εν προκειμένω, δεν τεκμηριώνεται από τα στοιχεία του φακέλου της σύμβασης ο λόγος της ως άνω αυστηροποίησης των όρων συμμετοχής των διαγωνιζόμενων φορέων στην ελεγχόμενη διαγωνιστική διαδικασία σε σχέση με τις ομοίου φυσικού αντικειμένου διαδικασίες παρελθόντων ετών, συνεπώς, η επίμαχη απαίτηση χρηματοοικονομικής επάρκειας παρίσταται δυσανάλογη σε σχέση με το φυσικό και οικονομικό αντικείμενο της υπό ανάθεση σύμβασης και παρεμποδίζει ουσιωδώς την ανάπτυξη ελεύθερου ανταγωνισμού με την ευρύτερη δυνατή συμμετοχή οικονομικών φορέων στον διαγωνισμό και δη μικρότερων επιχειρήσεων. Αντ’ αυτού, στον ελεγχόμενο διαγωνισμό κατέστη δυνατή η συμμετοχή μίας μόνον εταιρείας, η οποία μάλιστα ήταν ανάδοχος του προηγούμενου διαγωνισμού. Η επιλογή του εν λόγω αριθμοδείκτη ως κατάλληλου, πρόσφορου και αναλογικού μέτρου για τη διασφάλιση της ομαλής εκτέλεσης της ελεγχόμενης σύμβασης κλονίζεται έτι περισσότερο από τις προσκομιζόμενες προκηρύξεις και διακηρύξεις από ομοίου φυσικού αντικειμένου διαγωνισμούς της ίδιας αναθέτουσας αρχής, παρελθόντων ετών. Αναλυτικότερα, όπως προεκτέθηκε, κατά τα έτη 2015-2018, η αναθέτουσα αρχή επέλεγε ως κατάλληλο και πρόσφορο κριτήριο χρηματοοικονομικής επάρκειας των διαγωνιζόμενων φορέων ο ελάχιστος μέσος γενικός κύκλος εργασιών των τριών τελευταίων δημοσιευμένων χρήσεων να είναι ίσος ή μεγαλύτερος από το 100% του προϋπολογισμού μελέτης, πλέον Φ.Π.Α., ενώ δεν προκύπτει ούτε άλλωστε επικαλείται η αναθέτουσα αρχή τυχόν ανεπάρκεια της αναδειχθείσας αναδόχου να εκτελέσει τις σχετικώς συναφθείσες συμβάσεις. Επιπροσθέτως, ενώ κατά τον διαγωνισμό ετών 2017-2018 (που ήταν ο τελευταίος στον οποίο τέθηκε ως μόνο κριτήριο χρηματοοικονομικής απαίτησης το προαναφερθέν) κατατέθηκαν προσφορές από δύο οικονομικούς φορείς, κατά τον διαγωνισμό ετών 2021-2022, όπως και κατά τον ελεγχόμενο διαγωνισμό, κατέθεσε προσφορά μόνο ένας οικονομικός φορέας, η ανώνυμη εταιρεία «…..». Εξ όσων προεκτέθηκαν, το Κλιμάκιο άγεται στην κρίση ότι η ανωτέρω αναδειχθείσα πλημμέλεια δεν επέτρεψε να δημιουργηθεί ανταγωνισμός στον ελεγχόμενο διαγωνισμό δια της συμμετοχής μικρότερων επιχειρήσεων, με αποτέλεσμα να εμποδισθεί η ευρύτερη συμμετοχή οικονομικών φορέων και η επίτευξη καλύτερων τιμών. ΔΕΝ ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1445/2023
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ(ΣΤ ΄ΔΙΑΚΟΠΩΝ)/1402/2022
Προμήθεια από το Ειδικό Κέντρο Εφοδιασμού Μονάδων Στρατού (ΕΚΕΜΣ) ειδών κυλικείου :ζητείται η ανάκληση της 287/2022 πράξης του ΣΤ΄ Κλιμακίου (...)Με τα δεδομένα αυτά, το Τμήμα κρίνει ότι ο όρος της διακήρυξης, με τον οποίο επιλέχθηκαν τα έτη 2018, 2019 και 2020 ως έτη αναγωγής για την απόδειξη του απαιτούμενου ύψους κύκλου εργασιών και συνακόλουθα της συνδρομής του κριτηρίου της οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας των διαγωνιζόμενων οικονομικών φορέων είναι μη νόμιμος και η θέσπισή του συνιστά ουσιώδη νομική πλημμέλεια της προκείμενης διαγωνιστικής διαδικασίας, όπως ορθώς κρίθηκε από το Κλιμάκιο. Και τούτο, διότι, τοιουτοτρόπως περιορίσθηκε, χωρίς βάσιμο λόγο, ο ανταγωνισμός των δυνητικά ενδιαφερόμενων οικονομικών φορέων μόνον σε εκείνους που πληρούσαν το εν λόγω κριτήριο κατά τα έτη 2018, 2019 και 2020, κατ’ αποκλεισμό εκείνων που ενδεχομένως πληρούσαν αυτό κατά το έτος 2021, το οποίο ως εγγύτερο του χρόνου διεξαγωγής του διαγωνισμού ήταν και το πλέον πρόσφορο για τη διακρίβωση της χρηματοοικονομικής καταλληλότητας των υποψηφίων. Εξάλλου, το γεγονός ότι για τα επιλεγέντα από την αναθέτουσα αρχή έτη υπήρχαν ασφαλή αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με τον κύκλο εργασιών των διαγωνιζομένων, σε αντίθεση με το έτος 2021 για το οποίο δεν είχαν οριστικοποιηθεί τα οικονομικά δεδομένα των υποψηφίων, επειδή δεν είχε λήξει η νόμιμη προθεσμία για την έγκριση και δημοσίευση των ισολογισμών τους, δεν συνιστά νόμιμο δικαιολογητικό λόγο για την επιλογή των ετών 2018, 2019 και 2020, καθόσον, σύμφωνα με τις προεκτεθείσες διατάξεις του Μέρους Ι του Παραρτήματος ΧΙΙ του Προσαρτήματος Α΄ του ν. 4412/2016, η απαίτηση για την ύπαρξη ορισμένου ύψους κύκλου εργασιών μπορούσε να αποδειχθεί και με σχετική δήλωση του οικονομικού φορέα. Περαιτέρω, αβασίμως προβάλλεται από την παρεμβαίνουσα ότι το έτος 2021 είναι εντελώς απρόσφορο για την απόδειξη της χρηματοοικονομικής επάρκειας των προσφερόντων εξαιτίας της οψίμως επικαλούμενης οικονομικής κρίσης εκ της πανδημίας, αφού, όπως προεκτέθηκε, το έτος αυτό είναι, αντικειμενικώς, το πλέον πρόσφορο για την διακρίβωση της οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας του οικονομικού φορέα, ως το εγγύτερο έτος στον χρόνο διεξαγωγής του διαγωνισμού και εκτέλεσης της σύμβασης. Επομένως οι περί του αντιθέτου ισχυρισμοί της προσφεύγουσας και της παρεμβαίνουσας πρέπει να απορριφθούν.Αποφαίνεται ότι δεν πρέπει να ανακληθεί η 287/2022 πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
ΕΣ/ΚΛ.Ζ/(Η΄ Διακοπών)474/2024
Συντήρηση αποχετευτικών δικτύων :Με τα δεδομένα αυτά το Κλιμάκιο κρίνει ότι ο προβλεπόμενος στο άρθρο 2.2.5 της διακήρυξης όρος, σύμφωνα με τον οποίο, σε περίπτωση ένωσης οικονομικών φορέων, όλες οι ελάχιστες απαιτήσεις οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας «θα πρέπει να καλύπτονται από κάθε μέλος της ένωσης», αντίκειται στο άρθρο 254 παρ. 3 του ν. 4412/2016, σύμφωνα με το οποίο, αν κριθεί αναγκαίο από τον αναθέτοντα φορέα, μπορούν να εισάγονται παρεκκλίσεις στον τρόπο με τον οποίο οι ενώσεις οικονομικών φορέων πρέπει να πληρούν τις οριζόμενες στη διακήρυξη απαιτήσεις μόνον όμως σχετικά με την τεχνική και επαγγελματική ικανότητα, και όχι με την χρηματοοικονομική επάρκεια. Ανεξαρτήτως τούτου, η πρόβλεψη αυτή δεν παρίσταται συμβατή και με την αρχή της αναλογικότητας, καθόσον η αναγκαία οικονομική και χρηματοοικονομική επάρκεια εν τέλει διασφαλίζεται είτε οι οικείες απαιτήσεις της διακήρυξης πληρούνται από έναν μόνον οικονομικό φορέα μέλος της ένωσης είτε από περισσότερους εκ των μετεχόντων στην ένωση, τα μέλη της οποίας ευθύνονται εκ του νόμου (άρθρο 254 παρ. 5 του ν. 4412/2016) αλληλεγγύως και εις ολόκληρον έναντι του αναθέτοντος φορέα. Σε κάθε περίπτωση, η αναθέτουσα αρχή δεν επικαλείται ούτε προκύπτουν από τη διακήρυξη ή τα λοιπά έγγραφα της σύμβασης λόγοι, συνδεόμενοι με το αντικείμενο ή τις ιδιαιτερότητες και τις συνθήκες εκτέλεσης της υπό ανάθεση σύμβασης, που δικαιολογούν την ανάγκη θέσπισης του ως άνω όρου. Επομένως, η απαίτηση πλήρωσης των ελάχιστων προβλεπόμενων απαιτήσεων οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας από κάθε έναν οικονομικό φορέα της υποψήφιας ένωσης και όχι από περισσότερους αθροιστικά εισάγει υπέρμετρο περιορισμό στο δικαίωμα πρόσβασης των ενδιαφερόμενων οικονομικών φορέων στον διαγωνισμό και, ειδικότερα, περιορισμό στην ανάπτυξη υγιούς ανταγωνισμού κατά τρόπο δυσανάλογο σε σχέση με τον σκοπό που εξυπηρετεί, καθόσον θίγει το δικαίωμα συμμετοχής επιχειρήσεων με τη μορφή ένωσης οικονομικών φορέων. Τέλος, η διαπιστωθείσα αυτή πλημμέλεια είναι εν προκειμένω ουσιώδης δοθέντος ότι στο εν λόγω διαγωνισμό συμμετείχαν μόνο 2 οικονομικοί φορείς, ο ένας εκ των οποίων μάλιστα αποκλείστηκε λόγω μη πλήρωσης της προβλεπόμενης από τη διακήρυξη χρηματοοικονομικής επάρκειας, ενώ δεν μετείχε κανένας οικονομικός φορέας με τη μορφή της ένωσης εταιρειών και συνεπώς, ως εκ της πρόβλεψης στη διακήρυξη του ανωτέρω όρου που εμποδίζει εξ αντικείμενου την δυνατότητα συμμετοχής των ενώσεων εταιρειών στην οικεία διαδικασία ανάθεσης, δεν αναπτύχθηκε επαρκής ανταγωνισμός (πρβλ. και ΕλΣυν Έβδομο Τμ. 451/2023).
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1402/2023
...Προμήθεια ειδών κυλικείου ..ζητείται η ανάκληση της 287/2022 πράξης του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου(...)Με τα δεδομένα αυτά, το Τμήμα κρίνει ότι ο όρος της διακήρυξης, με τον οποίο επιλέχθηκαν τα έτη 2018, 2019 και 2020 ως έτη αναγωγής για την απόδειξη του απαιτούμενου ύψους κύκλου εργασιών και συνακόλουθα της συνδρομής του κριτηρίου της οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας των διαγωνιζόμενων οικονομικών φορέων είναι μη νόμιμος και η θέσπισή του συνιστά ουσιώδη νομική πλημμέλεια της προκείμενης διαγωνιστικής διαδικασίας, όπως ορθώς κρίθηκε από το Κλιμάκιο. Και τούτο, διότι, τοιουτοτρόπως περιορίσθηκε, χωρίς βάσιμο λόγο, ο ανταγωνισμός των δυνητικά ενδιαφερόμενων οικονομικών φορέων μόνον σε εκείνους που πληρούσαν το εν λόγω κριτήριο κατά τα έτη 2018, 2019 και 2020, κατ’ αποκλεισμό εκείνων που ενδεχομένως πληρούσαν αυτό κατά το έτος 2021, το οποίο ως εγγύτερο του χρόνου διεξαγωγής του διαγωνισμού ήταν και το πλέον πρόσφορο για τη διακρίβωση της χρηματοοικονομικής καταλληλότητας των υποψηφίων. (...)Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω και δοθέντος ότι αφενός δεν προβάλλεται άλλος λόγος ανάκλησης, αφετέρου το Τμήμα δεν δύναται κατ΄ αρχήν να εξετάσει τη νομιμότητα κεφαλαίου της προσβαλλομένης για το οποίο δεν έχουν προβληθεί από τον προσφεύγοντα λόγοι ανάκλησης (ΕλΣ Ολ. 505/2021 σκ. 6), η κρινόμενη προσφυγή και η υπέρ αυτής παρέμβαση πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμες.
ΕΑΔΗΣΥ/401/2025
Η προσφεύγουσα εταιρεία αιτείται την ακύρωση της διακήρυξης του ηλεκτρονικού ανοικτού διαγωνισμού για την ανάθεση σύμβασης παροχής υπηρεσιών καθαριότητας κτιρίων, καθώς και των τευχών αυτού, λόγω παράνομων όρων. Ειδικότερα, αμφισβητεί τις προϋποθέσεις συμμετοχής που αφορούν τα ελάχιστα επίπεδα οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας, καθώς και τα κριτήρια τεχνικής και επαγγελματικής ικανότητας που αξιώνει η αναθέτουσα αρχή. Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι οι επίμαχοι όροι είναι δυσανάλογοι προς το αντικείμενο της σύμβασης, περιορίζουν αθέμιτα τον υγιή ανταγωνισμό και παραβιάζουν τις αρχές της αναλογικότητας, της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης των οικονομικών φορέων, θέτοντας αδικαιολόγητα εμπόδια στη συμμετοχή της.
ΕΣ/ΚΛ.Ζ/421/2023
Μεταφορά χρηματαποστολών μονάδων ταχυδρομικού έργου ανά την επικράτεια: Εν προκειμένω, δεν τεκμηριώνεται από τα στοιχεία του φακέλου της σύμβασης ο λόγος της ως άνω αυστηροποίησης των όρων συμμετοχής σε έκαστο των ως άνω τμημάτων και, συνεπώς, η επίμαχη απαίτηση τεχνικής – επαγγελματικής ικανότητας παρίσταται δυσανάλογη σε σχέση με το φυσικό και οικονομικό αντικείμενο της υπό ανάθεση, υποδιαιρούμενης σε τμήματα, σύμβασης και παρεμποδίζει ουσιωδώς την ανάπτυξη ελεύθερου ανταγωνισμού με την ευρύτερη δυνατή συμμετοχή στον διαγωνισμό οικονομικών φορέων και δη μικρότερων επιχειρήσεων (πρβλ. ΕλΣυν Ζ΄ Κλ. 905/2022). Ενόψει των ανωτέρω αναδειχθεισών πλημμελειών, τόσο αυτοτελώς όσο και συνολικώς εκτιμώμενων, δεν επιτρέπεται η ανάπτυξη ανταγωνισμού στο πλαίσιο του ελεγχόμενου διαγωνισμού διά της συμμετοχής σ’ αυτόν μικρότερων επιχειρήσεων, καθώς καθίσταται ιδιαιτέρως δυσχερής ή και αδύνατη η υποβολή προσφοράς για ένα μόνο τμήμα από μικρότερες εταιρείες που ενδεχομένως δραστηριοποιούνται στο συγκεκριμένο αντικείμενο, με αποτέλεσμα να αναιρούνται κατ’ ουσίαν σε πρακτικό επίπεδο οι εξυπηρετούμενοι εκ της γενόμενης από την αναθέτουσα αρχή υποδιαίρεσης της σύμβασης σε τμήματα στόχοι (ευρύτερη συμμετοχή οικονομικών φορέων και επίτευξη καλύτερων τιμών).
ΑΕΠΠ/1563/2021
Με την προδικαστική προσφυγή ζητείται η ακύρωση της Απόφασης Οικονομικής Επιτροπής της αναθέτουσας αρχής με αριθμό 358/2021, η οποία προσωρινά έκρινε αποδεκτή και ανάδοχο την παρεμβαίνουσα ένωση οικονομικών φορέων. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την εκτέλεση εργασιών της οποίας η εκτιμώμενη αξία χωρίς ΦΠΑ ανέρχεται σε 2.478.632,48 ευρώ. Ο προσφεύγουν δευτεροβάθμιος μειοδότης θεωρεί ότι η απόφαση αυτή είναι παράνομη λόγω σοβαρών ελλείψεων στην προσφορά της παρεμβαίνουσας, όπως η έλλειψη ορισμού συντονιστή/επικεφαλής μεταξύ των μελών της ένωσης, η ασαφής κατανομή εργασιών και αμοιβής μεταξύ τους, καθώς και η μη συμφωνία με τα κριτήρια οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας που ορίζει η διακήρυξη.
ΕΣ/ΚΛΙΜ.Ε/151/2018
Νομιμότητα σχεδίου σύμβασης έργου.(χρηματοοικονομική επάρκεια.) «Εργασίες Αποκατάστασης Δημοτικού και Αγροτικού Δικτύου Δήμου...Με δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω, το Κλιμάκιο κρίνει τα ακόλουθα ως προς τη νομιμότητα της ελεγχόμενης διαδικασίας: Με τους διαλαμβανόμενους στο άρθρο 22 Γ περ, γ΄, δ΄ και ε΄ όρους της επίμαχης διακήρυξης τίθενται ελάχιστες απαιτήσεις χρηματοοικονομικής επάρκειας που πρέπει να πληρούνται σωρευτικά από τους οικονομικούς φορείς, οι οποίοι θα πρέπει να έχουν ελάχιστη πιστοληπτική ικανότητα σε ποσοστό 50% επί του προϋπολογισμού του έργου καθώς και ελάχιστο γενικό και ειδικό ετήσιο κύκλο εργασιών για κάθε ένα από τα τελευταία τρία έτη ύψους 2.400.000 και 1.000.000 ευρώ αντιστοίχως. Οι όροι αυτοί τίθενται πέραν εκείνων που προβλέπονται στο άρθρο 22 Γ α΄ και αντιστοιχούν στις γενικές απαιτήσεις χρηματοοικονομικής επάρκειας που πρέπει να πληρούν, κατ’ άρθρο 100 παρ. 5 β’ του Κ.Δ.Ε., οι καλούμενες επιχειρήσεις 2ης τάξης του Μ.Ε.Ε.Π. Οι επίμαχοι όροι θέτουν ιδιαιτέρως αυστηρές και σωρευτικά απαιτούμενες προϋποθέσεις ελάχιστης χρηματοοικονομικής επάρκειας σε σύνηθες έργο οδοποιίας, που παρίστανται δυσανάλογες σε σχέση με το αντικείμενο της επίμαχης σύμβασης και παρακωλύουν υπέρμετρα την πρόσβαση των ενδιαφερομένων στον διαγωνισμό, και δη των επιχειρήσεων 2ης τάξης, οι οποίες τύποις κλήθηκαν να συμμετάσχουν (αυτοτελώς) σε αυτόν..Για τον λόγο αυτό καθίσταται μη σύννομη η ελεγχόμενη διαδικασία στο σύνολό της και, ως εκ τούτου, κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο σχεδίου σύμβασης..). Η απαίτηση δε της διακήρυξης να πληρούνται σωρευτικά στο συγκεκριμένο ύψος όλες οι προβλεπόμενες απαιτήσεις οικονομικής και χρηματοοικονομικής επάρκειας (πιστοληπτική ικανότητα, γενικός και ειδικός κύκλος εργασιών) είναι εκείνη που καθιστά τελικώς δυσανάλογους τους επίμαχους όρους στον επίμαχο διαγωνισμό.
Ανακλήθηκε με την ΕλΣυνΤμ.6/846/2018