Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ε/72/2026

Το Ε΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για το έργο «Εγκατάσταση Συστήματος ILS στην 135 ΣΜ (Σ-137Ε)» του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας. Το έργο αφορά την αρχική κατασκευή και εγκατάσταση συστήματος αεροναυτιλίας ILS/DME στο αεροδρόμιο Σκύρου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η σύμβαση έχει μικτό χαρακτήρα με προέχοντα αυτόν της σύμβασης δημοσίου έργου. Κατά τον έλεγχο δεν διαπιστώθηκαν νομικές πλημμέλειες στη διαγωνιστική διαδικασία, η οποία διεξήχθη με ανοικτή διαδικασία και ανέδειξε ως ανάδοχο την κοινοπραξία «…». Ως εκ τούτου, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.

Η Πράξη 188/2025 του ΣΤ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχων για την προμήθεια ανταλλακτικών και την παροχή υπηρεσιών συντήρησης και επισκευής οχημάτων του Δήμου Αχαρνών για τρία (3) έτη. Η συνολική προϋπολογισθείσα δαπάνη ανέρχεται σε 2.958.580,65 ευρώ πλέον ΦΠΑ. Ο διαγωνισμός, ο οποίος είχε μικτό χαρακτήρα με προέχοντα τον χαρακτήρα της προμήθειας, υποδιαιρέθηκε σε πέντε (5) ομάδες. Κατατέθηκαν προσφορές για τέσσερις ομάδες, με κριτήριο κατακύρωσης τη χαμηλότερη τιμή. Το Κλιμάκιο διαπίστωσε ότι δεν υπάρχουν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες, οπότε και αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή των υποβληθέντων σχεδίων συμβάσεων.

Αλλαγή, δηλωθέντος με την προσφορά, εργοστασίου κατασκευής υλικών (υποκατασκευαστού) προ της συνάψεως της συμβάσεως προμηθείας.(..)Κατάσταση :  Εκκρεμεί αποδοχή 
Δεν είναι επιτρεπτή, πριν από την σύναψη της συμβάσεως προμηθείας, η αλλαγή του εργοστασίου κατασκευής των υλικών (υποκατασκευαστού), που δηλώνεται με την προσφορά του συμμετέχοντος στον διαγωνισμό.

Η Πράξη 117/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για το έργο του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας/ΓΕΑ, με τίτλο «Ανακατασκευή Δαπέδων Loop της 332Μ στην 114 ΠΜ (ΤΝΓ 252Ε)», συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης 4.838.709,68 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ). Κατά τη διαδικασία, η πρώτη μειοδότρια εταιρεία «… ΑΤΕ» υπέβαλε ασυνήθιστα χαμηλή προσφορά με μέση έκπτωση 24,52%, αλλά η Επιτροπή Διαγωνισμού (Ε.Δ.) αποδέχθηκε τις παρεχόμενες αιτιολογήσεις. Το Κλιμάκιο, αφού εξέτασε τα στοιχεία του φακέλου, δεν διαπίστωσε νομικές πλημμέλειες κατά τη διαδικασία και αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης με την εταιρεία «… ΑΤΕ».

Η απόφαση αφορά αίτημα του Δήμου Αχαρνών προς την Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) για έκδοση σύμφωνης γνώμης σύμφωνα με το άρθρο 2, παρ. 2, περ. γ(δδ) του Ν. 4013/2011, προκειμένου να προβεί στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση για την προμήθεια ενός αυτοκινούμενου διαγραμμιστικού μηχανήματος έργου αξίας 25.000,00€ προ Φ.Π.Α. Η Αρχή, εξετάζοντας το αίτημα και το νομικό πλαίσιο, κατέληξε ότι δεν συντρέχει η αρμοδιότητά της να εκδώσει γνώμη, καθώς η συνολική εκτιμώμενη αξία της σύμβασης (164.975,00€ προ Φ.Π.Α.) δεν φτάνει το κατώτατο όριο των 214.000€ που ορίζει ο νόμος για την υποχρεωτική εφαρμογή των διατάξεων. Έτσι, αποφάσισε ομόφωνα την αποχή από την έκδοση γνώμης λόγω έλλειψης αρμοδιότητας.

Το Ε΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την Πράξη 75/2026, αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης μεταξύ του e-ΕΦΚΑ και της αναδειχθείσας αναδόχου εταιρείας για το Τμήμα 2 του έργου «Εργασίες ελέγχου και εργασίες αποκατάστασης δωμάτων, απολήξεων, πρόσβασης ακαλύπτων ιδιόκτητων κτιρίων του e-ΕΦΚΑ στην Αττική/ Ομάδα Β». Ο προϋπολογισμός του εν λόγω Τμήματος 2 ανέρχεται σε 1.150.000,00 ευρώ προ Φ.Π.Α., ενώ το συμβατικό τίμημα διαμορφώθηκε στα 853.882,33 ευρώ προ Φ.Π.Α.. Η δικαστική κρίση βασίστηκε στις γενικές διατάξεις του ν. 4412/2016 και επιβεβαίωσε τη νομιμότητα της ανοικτής ηλεκτρονικής διαγωνιστικής διαδικασίας, η οποία ολοκληρώθηκε κατόπιν επίλυσης προδικαστικών και δικαστικών αμφισβητήσεων (απόφαση Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. και Διοικητικού Εφετείου Αθηνών) σχετικά με την προσκόμιση έγκυρης ασφαλιστικής ενημερότητας.

Η Πράξη 257/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά στον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης Ιδιωτικού Φορέα Σύμπραξης (Ι.Φ.Σ.) και του σχεδίου Σύμβασης Σύμπραξης για το έργο «Αρδευτικό δίκτυο Υπέρειας Ν. Λάρισας - Ορφανών Ν. Καρδίτσας» του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Το έργο, προϋπολογισμού πληρωμών διαθεσιμότητας ύψους 107.200.000,00 ευρώ (πλέον Φ.Π.Α.), υλοποιείται ως Σύμπραξη Δημόσιου-Ιδιωτικού Τομέα (Σ.Δ.Ι.Τ.) με προέχοντα χαρακτήρα δημοσίου έργου. Η διαδικασία ανάθεσης έγινε με ανταγωνιστικό διάλογο, και ως προσωρινός Ι.Φ.Σ. αναδείχθηκε ο οικονομικός φορέας «...Α.Ε.». Η απόφαση καταλήγει στο ότι δεν διαπιστώθηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες στη διαδικασία και, ως εκ τούτου, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου Σύμβασης Σύμπραξης.

Το Ε΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την Πράξη 73/2026, αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης για το Τμήμα ΙΙ/Περιοχές αρμοδιότητας Υπηρεσίας Β΄ Τομέα Πειραιά και Δ΄ Τομέα Δυτικής Αττικής («Εργολαβία 914.2.») του έργου της Ε.Υ.Δ.Α.Π. Α.Ε. με τίτλο «Επισκευή διαρροών, φρεατίων και επαναφορές οδοστρωμάτων και πεζοδρομίων σε περιοχές αρμοδιότητας δικτύου ύδρευσης της ... Α.Ε.». Ο προϋπολογισμός του συγκεκριμένου Τμήματος ΙΙ ανέρχεται σε 7.717.194,17 ευρώ προ Φ.Π.Α., ενώ το συμβατικό ποσό διαμορφώθηκε στα 7.309.513,47 ευρώ προ Φ.Π.Α., πλέον δικαιώματος προαίρεσης 15% (ύψους 1.096.427,02 ευρώ). Η δικαστική κρίση βασίστηκε στις ειδικές διατάξεις του ν. 4412/2016 που διέπουν τις συμβάσεις στους τομείς του ύδατος (άρθρα 264 και 288), επιβεβαιώνοντας τη νομικότητα της ανοικτής ηλεκτρονικής διαγωνιστικής διαδικασίας και την πλήρη απουσία εκκρεμών δικαστικών ή προδικαστικών προσφυγών.

Η Πράξη 157/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της σύμβασης παραχώρησης των υπηρεσιών λειτουργίας και εκμετάλλευσης της Μαρίνας Αργοστολίου από το ΤΑΙΠΕΔ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι πρόκειται για μεικτή σύμβαση παραχώρησης έργου και υπηρεσιών. Λόγω του ότι οι κύριες λιμενικές υποδομές έχουν ήδη ολοκληρωθεί, και η προϋπολογιζόμενη αξία των υπηρεσιών (74.479.000 ευρώ για 40 έτη) υπερβαίνει κατά πολύ την αξία των υπολειπόμενων χερσαίων έργων (4.250.000 ευρώ), το Κλιμάκιο έκρινε ότι προέχοντα χαρακτήρα έχουν οι υπηρεσίες, καθιστώντας το Ζ΄ Κλιμάκιο αρμόδιο για τον έλεγχο. Ωστόσο, καθώς το Ζ΄ Κλιμάκιο, με την 85/2025 Πράξη του, είχε εκδώσει αντίθετη κρίση, χαρακτηρίζοντας προέχοντα τον χαρακτήρα του έργου, το παρόν Κλιμάκιο παραπέμπει την αμφισβήτηση περί της έννοιας των άρθρων 2 και 19 του ν. 4413/2016 στην ελάσσονα Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου για την άρση της διαφωνίας.

Η απόφαση του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά την εξέταση προσφυγών ανάκλησης κατά της Πράξης του Στ΄ Κλιμακίου, με την οποία είχε κριθεί ότι κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης για την προμήθεια αντιβαλλιστικών κρανών από την εταιρεία «.. ΑΒΕΕ». Το Δικαστήριο απέρριψε τις προσφυγές, επικυρώνοντας την Πράξη του Κλιμακίου, διότι διαπιστώθηκαν δύο σοβαρά νομικά κωλύματα: πρώτον, ο μη νόμιμος αποκλεισμός συμμετέχοντος οικονομικού φορέα λόγω ασάφειας της διακήρυξης σχετικά με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και, δεύτερον, η ανεπίτρεπτη ενσωμάτωση ρητρών περί Ελληνικής Προστιθέμενης Αξίας (ΕΠΑ) και Ελληνικής Βιομηχανικής Συμμετοχής (ΕΒΣ), οι οποίες έχουν καταργηθεί από το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο (ν. 3978/2011). Το Δικαστήριο έκρινε ότι η αναθέτουσα αρχή όφειλε να καλέσει τον αποκλεισθέντα φορέα για συμπλήρωση δικαιολογητικών και ότι οι επίμαχες ρήτρες, πέραν της αντίθεσής τους στο ενωσιακό δίκαιο, λειτούργησαν ως αθέμιτο εμπόδιο στον υγιή ανταγωνισμό.