Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1184/2022

Με την υπό κρίση προσφυγή ζητείται η ανάκληση της 31/2026 Πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.(...)Με τα δεδομένα αυτά και με βάση όσα έγιναν δεκτά στις νομικές σκέψεις που προηγήθηκαν (σκ. 5-8), το Δικαστήριο κρίνει ότι μη νομίμως τέθηκαν ως κριτήρια χρηματικής – χρηματοοικονομικής επάρκειας των διαγωνιζομένων αφενός ο γενικός και ο ειδικός ετήσιος κύκλος εργασιών των ετών 2019, 2020 και 2021 (ΕλΣυν Ολ. 566/2025 σκ. 27, 1716/2022 σκ. 29, 180/22 σκ. 20 - 21, 1831/2021 σκ. 26, Έβδ. Τμ. 1165/2025 σκ. 19, 1158/2025 σκ. 12, 1157/25 σκ 15 κ.α.) και αφετέρου η μη εμφάνιση ζημίας κατά τις ίδιες οικονομικές χρήσεις (βλ. Έβδ. Τμ. 1243/2021 σκ. 45), κατά παράλειψη του έτους 2022.Κατόπιν τούτων, το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου της υπόθεσης, οι επίμαχοι όροι οικονομικής και τεχνικής ικανότητας δεν επέφεραν, στην προκειμένη περίπτωση, εν τοιςπράγμασι ουσιώδη αλλοίωση των συνθηκών ανταγωνισμού, λαμβανομένων υπόψη των ακόλουθων δεδομένων: α) Οι επίμαχοι όροι του διαγωνισμού ετέθησαν υπόψη των δυνητικά ενδιαφερομένων φορέων, αφού, κατά την ελεγχόμενη διαγωνιστική διαδικασία τηρήθηκαν όλες οι επιβαλλόμενες διατυπώσεις δημοσιότητας και αναπτύχθηκε ανταγωνισμός με την υποβολήτριών προσφορών. β) Δεν προσβλήθηκε η νομιμότητα των όρων αυτών, πλην της απαίτησης του άρθρου 2.2.5 περ. δ΄ της διακήρυξης από τονοικονομικό φορέα «….ΑΕ», ο οποίος, μετά την απόρριψη της σχετικής προσφυγής του, συμμετείχε στον διαγωνισμό και δεν αποκλείστηκε για τονλόγο αυτόν. γ) Κανείς διαγωνιζόμενος δεν αποκλείσθηκε για τον λόγο ότι δεν πληρούσε τις επίμαχες απαιτήσεις της διακήρυξης. Με τα δεδομένααυτά το Δικαστήριο κρίνει ότι η διαπιστωθείσα πλημμέλεια της επίμαχηςδιαδικασίας δεν δύναται να θεωρηθεί, στην προκειμένη περίπτωση, ωςουσιώδης, δοθέντος ότι δεν έπληξε την αντικειμενική ακεραιότητα του διαγωνισμού (πρβλ. ΕλΣυν Ολ. 566/2025 σκ. 28, 1716/2022 σκ. 31, Έβδ.Τμ. 1165/2025 σκ. 19, 1158/2025 σκ. 17, 1157/25 σκ. 14, 227/2023 σκ. 19,1762/2022 σκ. 14, 1759/2022 σκ. 13). Ως εκ τούτου, δεν συντρέχει λόγοςδιακωλυτικός της υπογραφής του ελεγχόμενου σχεδίου σύμβασης καιπαρέλκει η εξέταση των λοιπών προβαλλόμενων με την υπό κρίσηπροσφυγή και την υπέρ αυτής ασκηθείσα παρέμβαση λόγων.	Ανακαλεί την 31/2026 Πράξη του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου. 

Με την ανωτέρω προσφυγή ζητείται η ανάκληση της 50/2026 Πράξης του Στ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.(...). 	Ωστόσο, το Δικαστήριο παρατηρεί ότι σύμφωνα με την πάγια νομολογία του, ουσιώδης παρίσταται η πλημμέλεια με την οποία παραβιάζονται βασικές αρχές της νομοθεσίας περί δημοσίων συμβάσεων και πλήττεται η ακεραιότητα της διαδικασίας. Εξάλλου, μία πλημμέλεια δεν κρίνεται ουσιώδης κατά τρόπο αφηρημένο και θεωρητικό, αλλά ενόψει των πραγματικών περιστατικών της συγκεκριμένης διαδικασίας που ελέγχεται από το Δικαστήριο (ΕλΣυν Ολ. 566/2025 σκ. 28 και εκεί παρατεθείσα νμλγ). Κατόπιν τούτων, το Δικαστήριο λαμβάνοντας υπόψη τα ακόλουθα δεδομένα, ήτοι: α) Ότι οι επίμαχοι όροι του διαγωνισμού ετέθησαν υπόψη των δυνητικά ενδιαφερομένων φορέων, αφού, κατά την ελεγχόμενη διαγωνιστική διαδικασία τηρήθηκαν όλες οι επιβαλλόμενες διατυπώσεις δημοσιότητας. β) Ότι δεν προσβλήθηκε η νομιμότητα των όρων αυτών, ούτε υπεβλήθη κάποιο διευκρινιστικό ερώτημα σχετικώς. γ) Ότι κανείς διαγωνιζόμενος δεν αποκλείσθηκε για τον λόγο ότι δεν πληρούσε τις επίμαχες απαιτήσεις της διακήρυξης. δ) Ότι η αναδειχθείσα πλημμέλεια δεν οφείλεται σε πρόθεση καταστρατήγησης των οικείων διατάξεων από την ΕΚΑΠΥ (πρβλ. ΕλΣυν VI Τμ. 596/2019 σκ. Χ), καθώς η διαδικασία ωρίμανσης της διακήρυξης και το σχέδιο αυτής ολοκληρώθηκε τον Δεκέμβριο του 2024 (βλ. την αρχική έγκριση της διακήρυξης με την 466/10.12.2024 απόφαση του ΔΣ της ΕΚΑΠΥ) οπότε και υποβλήθηκε στην Ειδική Επιτροπή Συντονισμού Ταμείου Ανάκαμψης (ΕΥΣΤΑ) προς διατύπωση σύμφωνης γνώμης σε συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του οικείου συστήματος διαχείρισης και ελέγχου· η δε σχετική έγκριση του σχεδίου διακήρυξης παρασχέθηκε με την 6482/15.1.2025 απόφαση της ΕΥΣΤΑ, πλην η ΕΚΑΠΥ, θεωρώντας ότι μετά την σχετική έγκριση δεν καταλειπόταν πεδίο επαναδιαμόρφωσης των όρων της διακήρυξης, εκ παραδρομής δεν συμπεριέλαβε το έτος 2024. ε) Ότι εν προκειμένω ο υπό προμήθεια εξοπλισμός είναι απαραίτητος για την ορθή λειτουργία 85 νοσοκομείων της χώρας και για τη διασφάλιση της ποιότητας των παρεχομένων υπηρεσιών υγείας προς τους πολίτες, και στ) Ότι βάσει των προσκομισθέντων στοιχείων ο ανάδοχος ήταν και ο μοναδικός προσφέρων σε αυτό το Τμήμα της διακήρυξης, πέραν του ότι κάλυπτε με τον μέσο όρο του γενικού κύκλου εργασιών του για τα έτη 2022, 2023 και 2024, το κριτήριο αυτό για τα Τμήματα, για τα οποία αναδείχθηκε ανάδοχος, κρίνει ότι η διαπιστωθείσα πλημμέλεια της επίμαχης διαδικασίας δεν δύναται να θεωρηθεί, στην προκειμένη περίπτωση, ως ουσιώδης, για το σύνολο των υπό έλεγχο Τμημάτων, δοθέντος ότι δεν έπληξε την αντικειμενική ακεραιότητα του διαγωνισμού (πρβλ. ΕλΣυν Ολ. 566/2025 σκ. 29, 1716/2022 σκ. 31, Έβδ. Τμ. 477/2026 σκ.18, 1165/2025 σκ. 19, 1158/2025 σκ. 13, 1157/2025 σκ. 17, 227/2023 σκ. 19, 1762/2022 σκ. 14, 1759/2022 σκ. 13). Ως εκ τούτου πρέπει να αρθεί ο διακωλυτικός λόγος υπογραφής της σύμβασης. 	Ανακαλεί την 50/2026 Πράξη του Στ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Αποκατάσταση τομών ύδρευσης-αποχέτευσης....ζητείται η ανάκληση της 16/21.7.2022 Πράξης της Αναπληρώτριας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου (...) Ο έλεγχος της νομιμότητας του συνόλου της διαδικασίας και του οικείου σχεδίου των σημαντικής αξίας δημοσίων συμβάσεων αποβλέπει στη προστασία του δημοσίου συμφέροντος και στοχεύει στη διασφάλιση της τήρησης των γενικών αντικειμενικών δικαιϊκών αρχών της διαφάνειας, της ισότητας των μερών και του υγιούς ανταγωνισμού. Ως εκ τούτου, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, για να διατυπωθεί αρνητική κρίση ως προς την υπογραφή ελεγχόμενου σχεδίου σύμβασης δεν αρκεί να διαπιστωθεί η ύπαρξη παραβίασης της κείμενης νομοθεσίας αλλά πρέπει να κριθεί ότι η πλημμέλεια που εντοπίστηκε είναι και ουσιώδης, ως πλήττουσα τις ως άνω αρχές (βλ. αποφ. 2141/2020, σκ. 20, 2498/2020, σκ. 20, Ολομ., 536/2020 Τμ. Μειζ.-Επτ. Συνθ., 2643/2020, 516/2021, 1139/2021, 2062/2021 Έβδ. Τμ. ΕλΣυν).

Με την κρινόμενη προσφυγή, η ΔΕΥΑΒ υποστηρίζει ότι η παράλειψη ανάρτησης έγινε εκ παραδρομής και χωρίς πρόθεση καταστρατήγησης των σχετικών διατάξεων, δεδομένου μάλιστα ότι όλες οι υπόλοιπες πράξεις, ήτοι το πρωτογενές αίτημα, η οικεία διακήρυξη και οι σχετικές αποφάσεις του διοικητικού της συμβουλίου αναρτήθηκαν προσηκόντως στο ΚΗΜΔΗΣ, σε κάθε δε περίπτωση η επίμαχη απόφαση αναρτήθηκε, έστω και εκ των υστέρων, στις 3.8.2022. Πράγματι, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου, αναρτήθηκε στο ΚΗΜΔΗΣ το 516/9.2.2022 πρωτογενές αίτημα (με αριθμό 22REQ010025160 2022-02-09) του Προϊσταμένου της Τεχνικής Διεύθυνσης της προσφεύγουσας, όπου περιγράφεται το προς εκτέλεση έργο, ο προϋπολογισμός του με το CPV καθώς και ο Κ.Α.Ε. του προϋπολογισμού της ΔΕΥΑΒ τον οποίον θα βαρύνει.γ. Με το ανωτέρω περιεχόμενο, το καταχωρηθέν έγγραφο εξυπηρετεί πλήρως τον ενημερωτικό σκοπό για τον οποίο θεσπίστηκε η καταχώρηση των πρωτογενών αιτημάτων, ανεξαρτήτως του ότι τυχόν πλημμελής καταχώρηση της απόφασης ανάληψης υποχρέωσης, σε κάθε περίπτωση, δεν θα συνιστούσε από μόνη της ουσιώδες σφάλμα της διαδικασίας ανάθεσης, κωλύουσα την υπογραφή της σύμβασης (βλ. απόφ. 525/2020, σκ. 6, VI Τμ. ΕλΣυν – πρβλ. 593/2022 Έβδ. Τμ. ΕλΣυν).Ανακαλεί την προσβαλλόμενη 16/21.7.2022 Πράξη της Αναπληρώτριας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου

Με τις ανωτέρω προσφυγές επιδιώκεται η ανάκληση της 1/2026 Πράξης προσυμβατικού ελέγχου της Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στην Υπηρεσία Επιτρόπου ΟΤΑ ...Από τις προπαρατεθείσες διατάξεις συνάγονται, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: i) Δεν είναι επιτρεπτή η τροποποίηση των υποβληθεισών προσφορών μετά την αποσφράγισή τους και κατά τη διαδικασία σύναψης της σύμβασης, συνεπώς ούτε και στο στάδιο μεταξύ της ανάδειξης προσωρινού αναδόχου και της σύναψης της σύμβασης. Τούτο, ανεξαρτήτως αν την πρωτοβουλία για την τροποποίηση λαμβάνει η αναθέτουσα αρχή ή ο προσφέρων, δοθέντος ότι αμφότεροι έχουν δεσμευτεί αμφίδρομα από τη διακήρυξη, η οποία συνιστά το κανονιστικό πλαίσιο του διαγωνισμού (πρβλ. ΔΕΕ, Επιτροπή κατά CAS Succhi di Frutta, C-496/99P, σκ. 120-125). ii) Η κατάρτιση τροποποιητικής σύμβασης με τον ανάδοχο ήδη εκτελούμενης σύμβασης προμήθειας στους ειδικούς τομείς που διέπονται από το Βιβλίο ΙΙ του ν. 4412/2016 επιτρέπεται μόνο στις περιοριστικά αναφερόμενες στο άρθρο 337 του Βιβλίου αυτού περιπτώσεις, διότι αποτελεί κατ΄ ουσίαν εξαιρετική διαδικασία απευθείας ανάθεσης, παρεκκλίνουσα από τις αρχές της διαφάνειας, της ισότητας και του ακώλυτου ανταγωνισμού, η τήρηση των οποίων διασφαλίζεται με τη διενέργεια δημόσιου ανοικτού διαγωνισμού. Κοινή δε συνισταμένη εφαρμογής των περιπτώσεων του άρθρου αυτού είναι η μη ουσιώδης αλλαγή των καθοριστικών για την συμμετοχή στη διαδικασία ανάθεσης κριτηρίων, του εύρους και του περιεχομένου των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων των συμβαλλομένων, καθώς και των χαρακτηριστικών της συνολικής προμήθειας (πρβλ. μεταξύ άλλων ΔΕΕ, Επιτροπή κατά CAS Succhi di Frutta, C-496/99P, σκ. 117-122, Pressetext Nachrichtenagentur GmbH, C-454/06, σκ. 34-37, C-549/14 Finn Frogne Α/S, C-549/14, σκ. 27-28, Επιτροπή κατά Ιταλικής Δημοκρατίας, C-526/17, σκ. 32, 58, T-Systems Magyarország Zrt, C–263/19, σκ.61 Αdvania Sverige AB, σκ. 19, EλΣυν. 178/2022 σκ.14, Τμ. Εβδ. 91/2021 σκ. 4). iii) Η διάταξη για την τροποποίηση της σύμβασης κατ΄επίκληση συνδρομής απρόβλεπτων περιστάσεων (περ. γ΄) είναι, για τους ανωτέρω λόγους, κατά πάγια νομολογία, στενά ερμηνευτέα λόγω της παρέκκλισής της από τους κοινούς κανόνες των διαγωνιστικών διαδικασιών ανάθεσης και της μη ανάπτυξης ανταγωνισμού, το δε βάρος απόδειξης της συνδρομής των προϋποθέσεων εφαρμογής της φέρει ο αναθέτων φορέας που την επικαλείται (Επιτροπή κατά Ελληνικής Δημοκρατίας, C-601/10, σκ. 57-58, ΕλΣυν Ολ. 854/2022 σκ. 8, 183/2022 σκ. 4, Έβδ. Τμ. 1608/2022 σκ. 4, 1363/2022 σκ. 4). Κατά δε την εκδίκαση προσφυγής κατά Πράξης προσυμβατικού ελέγχου στην οποία αναφύονται σχετικά ζητήματα, το Δικαστήριο εξετάζει εάν με τις οικείες πράξεις του αναθέτοντα φορέα και την πληττόμενη Πράξη προσυμβατικού ελέγχου έχει διαπιστωθεί η συνδρομή ή η έλλειψη των νομίμων προϋποθέσεων σύναψης τροποποιητικής σύμβασης κατά τις απαριθμούμενες στο άρθρο 337 περιπτώσεις και σε ποιο εύρος αυτών, και ελέγχει την ουσιαστική εκτίμηση των πραγματικών περιστατικών, χωρίς όμως να υπεισέρχεται στον έλεγχο κρίσεων της αναθέτουσας που προκύπτουν από επεξεργασία σύνθετων τεχνικών δεδομένων (πρβλ. ΕλΣυν Έβδ. Τμ. 576/2022, σκ. 48).

Προμήθεια κοχλιακών εμφυτευμάτων.(...)	Αναφορικά με τη φύση της εν λόγω πλημμέλειας ως ουσιώδους ή μη, το Δικαστήριο, λαμβάνοντας υπόψη ότι α) στη δημοσιευθείσα στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης προκήρυξη και στις δημοσιευθείσες, στον εθνικό τύπο και στο διαδίκτυο, περιλήψεις, αναγράφεται η ηλεκτρονική διεύθυνση, στην οποία αναρτήθηκε το πλήρες κείμενο της διακήρυξης (www.promitheus.gov.gr.) και η ηλεκτρονική διεύθυνση της αναθέτουσας αρχής (www.ahepahosp.gr), και, ως εκ τούτου, παρεσχέθη σε κάθε ενδιαφερόμενο οικονομικό φορέα -και όχι μόνο σε όσους είχαν ήδη εκδηλώσει ενδιαφέρον- η δυνατότητα δωρεάν και άμεσης πρόσβασης στο αναλυτικό περιεχόμενό της και, επομένως, σε όλους τους όρους αυτής (βλ. ΕλΣυν VI Τμ. 1766/2019, σκ. VI), β) ενώ, με βάση το άρθρο 2.1.3 της διακήρυξης, υφίστατο δυνατότητα παροχής διευκρινίσεων στους ενδιαφερομένους για την άρση τυχόν ασαφειών της διακήρυξης, δεν προκύπτει ότι υποβλήθηκε οποιοδήποτε σχετικό αίτημα και γ) κανένας οικονομικός φορέας δεν άσκησε προδικαστική προσφυγή, αιτιώμενος ότι εμποδίστηκε η συμμετοχή του στον ένδικο διαγωνισμό (βλ. ΕλΣυν Έβδ. Τμ. 1444/2023, σκ. 15), η ως άνω διαπιστωθείσα από την Επίτροπο πλημμέλεια δεν είναι ουσιώδης, καθόσον δεν αναδεικνύεται πλήγμα στην αντικειμενική ακεραιότητα της ένδικης διαγωνιστικής διαδικασίας, και δεν δύναται να αποτελέσει διακωλυτικό λόγο σύναψης των ελεγχόμενων σχεδίων συμβάσεων.	Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω, πρέπει η κρινόμενη προσφυγή να γίνει δεκτή, να ανακληθεί η προσβαλλόμενη Πράξη και να υπογραφούν τα υποβληθέντα προς έλεγχο δύο (2) σχέδια συμβάσεων, με την επισήμανση ότι, στα εν λόγω σχέδια, το εναρκτήριο χρονικό σημείο των συμβάσεων πρέπει να καθορισθεί, ούτως ώστε να συμπίπτει με τον χρόνο υπογραφής τους (βλ. ΕλΣυν Έβδ. Τμ. 1080/2022, σκ. 12). Για τους λόγους αυτούς.Δέχεται την προσφυγή ανάκλησης.Ανακαλεί την 41/2023 Πράξη της Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου 

Προμήθεια πετρελαίου κίνησης ....ζητείται η ανάκληση της 332/2022 Πράξης του ΣΤ΄ Κλιμακίου (Γ΄ Διακοπών) του Ελεγκτικού Συνεδρίου.(...)Με τα δεδομένα αυτά  το Δικαστήριο κρίνει ότι ο πρώτος λόγος είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, διότι οι οικονομικές καταστάσεις και οι φορολογικές δηλώσεις για την απόδειξη του μέσου γενικού κύκλου εργασιών πρέπει να αναφέρονται στο αμέσως προηγούμενο της δημοσίευσης της διακήρυξης έτος και να εκτείνονται κατ’ ανώτατο όριο σε βάθος τριετίας. (...)Τέλος λαμβανομένων υπόψη  και των επιτακτικών λόγων δημοσίου συμφέροντος για τη διασφάλιση της απρόσκοπτης των συγκοινωνιακών μέσων της Θεσσαλονίκης, ενόψει και της ιδιαίτερα αυξημένης επιβατικής κίνησης λόγω της δυσμενούς οικονομικής συγκυρίας, με την πολύ μεγάλη αύξηση των τιμών των καυσίμων, το Δικαστήριο κρίνει ότι η κρινόμενη προσφυγή ανάκλησης πρέπει να γίνει δεκτή. Για τους λόγους αυτούς.Δέχεται την προσφυγή ανάκλησης  του τελούντος σε ειδική εκκαθάριση εν λειτουργία Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου κατά της 332/2022 Πράξης του ΣΤ΄ Κλιμακίου (Γ΄ Διακοπών) του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ:Ζητείται η ανάκληση της 25/2022 πράξης του E' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την οποία κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης μεταξύ του προσφεύγοντος Δήμου … (εφεξής Δ.Α.Π.) και της προσφεύγουσας εταιρείας με την επωνυμία «….Ο.Ε.» (εφεξής ανάδοχος), για την ανάθεση του έργου με τίτλο «Νέος Διώροφος Δημοτικός Παιδικός Σταθμός με Υπόγειο, Δήμου … στο Ο.Τ. 328», προϋπολογιζόμενης δαπάνης 1.266.129,03 ευρώ (πλέον Φ.Π.Α.), για χρονικό διάστημα 16 μηνών από την ημέρα υπογραφής της σύμβασης.(....)Σε κάθε περίπτωση, το μεν οι συμμετέχουσες εταιρείες ή έστω άλλες δυνητικά υποψήφιες εταιρείες δεν επικαλέστηκαν βλάβη από τον συγκεκριμένο όρο της διακήρυξης, το δε ο αποκλεισμός των τριών (3) εκ των συμμετεχουσών εταιρειών δεν συνδέεται, αποκλειστικά τουλάχιστον, με την έλλειψη του κρίσιμου κριτηρίου. Και τούτο, ανεξαρτήτως του ότι, σε κάθε περίπτωση, για την πλήρωση του επίμαχου κριτηρίου προβλεπόταν η δυνατότητα των φορέων να στηρίζονται στις ικανότητες άλλων φορέων. Συνεκδικάζει τις προσφυγές ανάκλησης και δέχεται αυτές. Ανακαλεί την 25/2022 πράξη του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

ΑΝΑΘΕΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ.-Κριτήρια καταλληλόλητας-Κριτήρια ανάθεσης .(...)Ενόψει των ανωτέρω και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη σκέψη 17, το Δικαστήριο κρίνει ότι είναι ορθή η κρίση του Κλιμακίου ότι ο όρος της παραγράφου 2.2.5 περ. i της διακήρυξης είναι μη νόμιμος, καθόσον ζητήθηκε η προσκόμιση των αντίστοιχων οικονομικών στοιχείων που εκφεύγει του ανώτατου χρονικού πλαισίου της τριετίας που τίθεται με τις διατάξεις του Παραρτήματος XII «Αποδεικτικά μέσα για τα κριτήρια επιλογής» του Προσαρτήματος A' του ν. 4412/2016. Για τον ίδιο λόγο o όρος της παραγράφου 2.2.5. περ. ii της διακήρυξης περί μη εμφάνιση ζημίας παρίσταται μη νόμιμος, λόγω του ότι αποδεικνύεται με την προσκόμιση των ίδιων οικονομικών στοιχείων [οικονομικές καταστάσεις (ισολογισμούς) ή αποσπάσματα ισολογισμών ή οικονομικών καταστάσεων] (πρβλ. ΕλΣυν Έβδομο Τμ. 1243/2021 σκ. 45).Με τα δεδομένα αυτά, το Δικαστήριο κρίνει ότι ορθώς έγινε δεκτό από το Κλιμάκιο ότι το από 31.10.2023 Πρακτικό της Επιτροπής Διαγωνισμού (σκ. 5.5.) δεν έχει αιτιολογηθεί νομίμως, καθότι δεν παρατίθεται λεκτική αιτιολόγηση της βαθμολογίας που έλαβε η μοναδική παραδεκτώς συμμετέχουσα εταιρία σε κάθε επιμέρους κριτήριο αξιολόγησης, όσα δε αντίθετα προβάλλουν οι προσφεύγοντες είναι απορριπτέα. Κατόπιν των ανωτέρω, και εφόσον εξακολουθούν να διαπιστώνονται διακωλυτικοί λόγοι της υπογραφής του ελεγχόμενου σχεδίου σύμβασης, οι ένδικες προσφυγές ανάκλησης και η παρέμβαση πρέπει να απορριφθούν και να μην ανακληθεί η 42/2024 Πράξη του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Λειτουργία κινητής μονάδας μηχανικής ανακύκλωσης και κομποστοποίησης...Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν ερμηνευτικώς δεκτά, το Κλιμάκιο κρίνει τα ακόλουθα:Α) Το κριτήριο της στελέχωσης της ομάδας έργου (άρθρο 2.2.6. περ.γ) μη νομίμως ορίστηκε, κατά σύγχυση, και ως κριτήριο ανάθεσης, κατά την έννοια του άρθρου 86 του ν. 4412/2016. Τούτο δε διότι δεν αιτιολογείται, ειδικώς στην συγκεκριμένη περίπτωση, η επίδραση που θα επιφέρει στο επίπεδο εκτέλεσης της σύμβασης η διάθεση, εκ μέρους της διαγωνιζόμενης εταιρείας, ομάδας έργου με συγκεκριμένα προσόντα. Όπως έγινε δεκτό και ανωτέρω (σκ. 3), η αναθέτουσα αρχή έχει τη δυνατότητα να χρησιμοποιεί ως κριτήριο ανάθεσης την οργάνωση, τα προσόντα και την πείρα του προσωπικού στο οποίο ανατίθεται η υπηρεσία, καθώς αυτό μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα της εκτέλεσης της σύμβασης και, κατ’ επέκταση, την οικονομική αξία της προσφοράς, πλην όμως τούτο επιτρέπεται στις περιπτώσεις όπου η επαγγελματική πείρα και η κατάρτιση των προσώπων που έχουν αναλάβει την εκτέλεση της σύμβασης συνδέεται ουσιωδώς με το αποτέλεσμα, όπως για παράδειγμα στις συμβάσεις για υπηρεσίες διανοητικής φύσεως (βλ. και 94η αιτιολογική σκέψη οδηγίας 2014/24/ΕΕ) και για τον λόγο αυτό επηρεάζει και την οικονομική προσφορά των διαγωνιζόμενων. Στην προκειμένη δε περίπτωση, ενώ τίθεται ως προαπαιτούμενο της τεχνικής και επαγγελματικής καταλληλότητας η στελέχωση ομάδας έργου με συγκεκριμένα προσόντα (άρθρο 2.2.6 περ.γ) και αναφέρεται ότι το εν λόγω οργανόγραμμα με την στελέχωση της ομάδας πρέπει να περιλαμβάνεται στην τεχνική προσφορά επί ποινή αποκλεισμού (άρθρο 2.4.3.2.), εντούτοις προβλέπεται αυτή (η στελέχωση) και ως κριτήριο ανάθεσης με συντελεστή βαρύτητας 15%, χωρίς τούτο να αιτιολογείται ειδικώς από τη διακήρυξη και χωρίς να συνδέεται με την φύση των ανατεθεισών υπηρεσιών. Σε αυτό συνηγορεί και το γεγονός ότι πρόκειται για την λειτουργία μιας υφιστάμενης μονάδας μηχανικής ανακύκλωσης και κομποστοποίησης, η οποία λειτουργεί ήδη, τουλάχιστον από το 2016 (βλ. σχετ. την από Δ/552/28.6.2016 όμοια κατά περιεχόμενο σύμβαση με την ελεγχόμενη, καθώς και τις διαδοχικώς συναφθείσες κατόπιν αυτής) και όχι σύμβαση σχετική με την αναβάθμιση, βελτίωση ή επέκταση της εν λόγω μονάδας που ενδεχομένως να δικαιολογούσε την πρόβλεψη του εν λόγω κριτηρίου, σχετικά με την επαγγελματική αξία των προσώπων που αναλαμβάνουν την εκτέλεση αυτής, και ως κριτήριο ανάθεσης.Β) Το κριτήριο ανάθεσης «πληρότητα και αρτιότητα τεχνικού φακέλου προσφοράς» (άρθρο 2.3.1) είναι γενικό και αόριστο, διότι σε κανένα σημείο της διακήρυξης δεν προσδιορίζεται σαφώς ούτε συνάγεται εμμέσως σε τι αφορά το εν λόγω κριτήριο. Ακόμα δε και αν ήθελε υποτεθεί πως με αυτό σκοπείται η βαθμολόγηση του περιεχομένου της τεχνικής προσφοράς και όχι η πληρότητα και αρτιότητα των προσκομισθέντων δικαιολογητικών αυτής, τα οποία εξάλλου τίθενται επί ποινή αποκλεισμού κατά την εξέταση της συμβατότητας της τεχνικής προσφοράς με τις τεχνικές προδιαγραφές που ορίζονται στη διακήρυξη, εντούτοις είναι άδηλο τι ακριβώς θα λάβει υπόψιν της η αναθέτουσα αρχή κατά την  βαθμολόγηση. Εξάλλου, στην διακήρυξη δεν γίνεται καμία αναφορά ως προς τον τρόπο βαθμολόγησης των κριτηρίων ανάθεσης ούτε προφανώς και του εν λόγω κριτηρίου, αρκείται δε αυτή στην απλή παράθεση του γράμματος της νομοθετικής διάταξης που ορίζει ότι η βαθμολογία κυμαίνεται από 100 βαθμούς στην περίπτωση που ικανοποιούνται ακριβώς όλοι οι όροι των τεχνικών προδιαγραφών, αυξάνεται δε μέχρι τους 120 βαθμούς όταν υπερκαλύπτονται οι απαιτήσεις του εν λόγω κριτηρίου. Τούτο έχει ως αποτέλεσμα να καταλείπεται υπέρμετρη ευχέρεια στην αναθέτουσα αρχή ως προς την βαθμολόγηση των κριτηρίων, παραβιάζοντας με τον τρόπο αυτό την αρχή της ίσης μεταχείρισης των διαγωνιζομένων και την εντεύθεν απορρέουσα υποχρέωση διαφάνειας, σύμφωνα με την οποία επιβάλλεται όπως όλα τα στοιχεία που λαμβάνει υπόψη η αναθέτουσα αρχή για τον εντοπισμό της πλέον συμφέρουσας από οικονομική άποψη προσφοράς και ο τρόπος βαθμολόγησης αυτών καθίστανται γνωστά στους εν δυνάμει προσφέροντες, κατά τον χρόνο προετοιμασίας των προσφορών τους. Στην προκειμένη περίπτωση, τούτο καθίσταται επιτακτικότερο και για τον πρόσθετο λόγο ότι το σύνολο των λοιπών κριτηρίων προς βαθμολόγηση, ήτοι το «Σχέδιο επεξεργασίας και υγειονομικής ταφής», το «Οργανόγραμμα και στελέχωση της Ομάδας έργου», η «Πληρότητα σχεδίου περιβαλλοντικής παρακολούθησης» και το «Πρόγραμμα διάθεσης CLO» εμπεριέχονται ήδη, ως επιμέρους αξιολογούμενα στοιχεία, στο ως άνω κριτήριο, ήτοι αποτελούν αντικείμενο και περιεχόμενο του τεχνικού φακέλου προσφοράς (βλ. σχετ. άρθρο 2.4.3.2. διακήρυξης). Τα ίδια δε κριτήρια, το  περιεχόμενο των οποίων προσδιορίζεται ειδικώς στην διακήρυξη, αξιολογούνται και αυτοτελώς, με αποτέλεσμα να τίθεται ζήτημα ανεπίτρεπτης διπλής βαθμολόγησής τους. Γ) Τέλος, όπως έγινε δεκτό και ανωτέρω (σκ. 4), κατά παράβαση της αρχής της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης των διαγωνιζομένων δεν ορίζεται στην διακήρυξη ο τρόπος βαθμολόγησης των κριτηρίων ποιοτικής επιλογής που έχει θέσει η αναθέτουσα αρχή, προκειμένου να αναδειχθεί ο ανάδοχος βάσει του επιλεγέντος από την διακήρυξη κριτηρίου της βέλτιστης σχέσης ποιότητας- τιμής. Ειδικότερα, δεν εξειδικεύεται επαρκώς τι θα λάβει υπόψιν της η αναθέτουσα αρχή κατά την βαθμολόγηση του εκάστοτε κριτηρίου, ώστε ο κάθε συμμετέχων στον διαγωνισμό να διαμορφώσει την προσφορά του, με γνωστά εκ των προτέρων κριτήρια, ώστε να λάβει τον μέγιστο δυνατό βαθμό. Εξάλλου, η εν λόγω παράλειψη, συνδυαζόμενη με την ασάφεια και τη γενικότητα των επίμαχων κριτηρίων, πέραν του ότι καταλείπει στις αναθέτουσες αρχές υπέρμετρη ευχέρεια ως προς τον τρόπο βαθμολόγησης των υποψηφίων, δεν επιτρέπει και τον εκ των υστέρων έλεγχο της νομιμότητας των επίμαχων αποφάσεων μέσω του ελέγχου της αιτιολογίας αυτών.

ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.6/1359/2020

Παροχή υπηρεσιών διοικητικής υποστήριξης (...)Σε κάθε περίπτωση, η κατά την κρίση του Κλιμακίου ασάφεια των σχετικών όρων δεν παρίσταται ουσιώδης, καθόσον δεν είχε ως αποτέλεσμα την υποβολή απαράδεκτων προσφορών (πρβ. ΕλΣυν Τμήμα  VI 1068/2018 σκ. IV) και δεν επηρέασε την αντικειμενική ακεραιότητα του διαγωνισμού. Τέλος, εσφαλμένα κρίθηκε από το Κλιμάκιο ότι δεν καθορίζονται οι ελάχιστες απαιτήσεις ως προς τα προσόντα των μελών της ομάδας εργασίας, καθόσον στη διακήρυξη ρητώς ορίζεται ότι για τους τρεις συντονιστές πανεπιστημιακής εκπαίδευσης απαιτείται για τους μεν δύο πτυχίο οικονομικών με την επιπρόσθετη πρόβλεψη ότι εξ αυτών τουλάχιστον ο ένας θα πρέπει να έχει σχετική εμπειρία σε έργα συμβουλευτικά σε ΝΠΙΔ ή ΝΠΔΔ άνω της πενταετίας και ο άλλος να είναι πιστοποιημένος ως Υπεύθυνος Προστασίας Δεδομένων με σχετική εμπειρία σε τουλάχιστον 5 έργα, για τον δε τρίτο πτυχίο νομικής, ενώ για τον τέταρτο συντονιστή απόφοιτο τεχνολογικής εκπαίδευσης απαιτείται πτυχίο τεχνολογίας τροφίμων.  Σε κάθε δε περίπτωση, η μη περαιτέρω εξειδίκευση των απαιτούμενων προσόντων των μελών της ομάδας εργασίας, ως όρου τεχνικής καταλληλότητας των διαγωνιζομένων, καθιστά δυνατή τη συμμετοχή περισσότερων ενδιαφερομένων και επομένως δεν είναι ικανή και πρόσφορη να παρεμποδίσει την ανάπτυξη του ανταγωνισμού (πρβ. ΕλΣυν Τμήμα VI 524/2020 σκ. 7).. Κατ’ ακολουθίαν, πρέπει να γίνει δεκτή η κρινόμενη προσφυγή ανάκλησης και η  υπέρ αυτής παρέμβαση, να ανακληθεί η προσβαλλόμενη 382/2022 Πράξη του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου και, δεδομένου ότι με την ανακαλούμενη Πράξη δεν διαπιστώθηκε άλλος νόμιμος, διακωλυτικός της υπογραφής της, λόγος, να υπογραφεί το υποβληθέν προς έλεγχο σχέδιο σύμβασης