Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1283/2026

Επιχορήγηση από Δήμο της Ιεράς Μητρόπολης αυτού για την πληρωμή εκτελεσθεισών εργασιών ανέγερσης του γηροκομείου αυτής. Νόμιμη, καθόσον α) η ως άνω Ιερά Μητρόπολη είναι νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου και έχει την έδρα της στο Δήμο και β) το γηροκομείο θα φιλοξενεί κατοίκους της περιοχής.

Δυνατότητα μετάταξης εκκλησιαστικού υπαλλήλου στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας-Θράκης.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Δεν είναι δυνατή η μετάταξη υπαλλήλου της Ιεράς Μητρόπολης Αλεξανδρούπολης, κλάδου ΔΕ2 Οδηγών, στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας-Θράκης, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 72 του Ν. 3528/2007. (ομοφ.)

Η προδικαστική προσφυγή της εταιρίας ασκήθηκε κατά της απόφασης της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου Λαγκαδά, η οποία έκανε δεκτές τις προσφορές τόσο της προσφεύγουσας όσο και του παρεμβαίνοντος στον ηλεκτρονικό ανοιχτό δημόσιο μειοδοτικό διαγωνισμό. Το αντικείμενο της σύμβασης ήταν η προμήθεια ηλεκτρολογικού υλικού συντήρησης Φ.Ο.Π. και κτιριακών εγκαταστάσεων του Δήμου Λαγκαδά, με εκτιμώμενη αξία 149.088,46€ (χωρίς ΦΠΑ). Η προσφεύγουσα επεσήμανε πολλαπλές παραβάσεις από τον παρεμβαίνοντα, όπως μη συμπλήρωση του ΤΕΥΔ, μη έγκυρα τεχνικά εγχειρίδια, έλλειψη βεβαιώσεων ανακύκλωσης και παραβίαση αρχών διαγωνισμού μέσω αποκάλυψης τιμών, ζητώντας τον αποκλεισμό του από τη διαδικασία.

Σύσταση από Ιερά Μονή αστικής εταιρείας μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα και στη συνέχεια εταιρείας περιορισμένης ευθύνης – Σύναψη σύμβασης χρησιδανείου μεταξύ της Ιεράς Μονής και της ΕΠΕ – Υλοποίηση αρχαιολογικού έργου από την ΕΠΕ με διαδικασίες ιδιωτικού δικαίου και όχι με βάση τη νομοθεσία δημοσίων συμβάσεων έργων και προμηθειών.(..)Κατάσταση : Μη αποδεκτή 
α) Η σύσταση από την Ιερά Μονή Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Σκιάθου Αστικής Εταιρείας μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα (ΑΣΜΚ) και στη συνέχεια Εταιρείας Περιορισμένης Ευθύνης (ΕΠΕ) δεν είναι σύμφωνη με τις κείμενες διατάξεις. β) Η από 11-1-2008 σύμβαση χρησιδανείου μεταξύ της παραπάνω Ιεράς Μονής και της ΕΠΕ, δεν είναι σύμφωνη με τις κείμενες διατάξεις. γ) Ανεξάρτητα από το εάν η ως άνω Ιερά Μονή μπορούσε να συστήσει νόμιμα τις παραπάνω αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία και μέσω αυτής ΕΠΕ, για την αξιοποίηση της διατηρητέας περιουσίας της και να παραχωρήσει στην ΕΠΕ τη χρήση ακινήτων της με σύμβαση χρησιδανείου, πάντως η ΕΠΕ αυτή αποτελούσε «οργανισμό δημοσίου δικαίου», σύμφωνα με το άρθρο 1 παρ.9 της Οδηγίας 2004/18/ΕΚ, και ως εκ τούτου, είχε υποχρέωση να υλοποιήσει το έργο με τις διαδικασίες που προβλέπονται από τη νομοθεσία δημοσίων συμβάσεων έργων και προμηθειών, διότι το έργο εμπίπτει στις ρυθμίσεις του π.δ. 99/1992 «Μελέτη και εκτέλεση αρχαιολογικών εν γένει έργων», περαιτέρω δε, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 1418/1984 «Περί Δημοσίων Έργων» και του ν. 716/1977 « Περί μητρώου μελετητών και αναθέσεως και εκπονήσεως μελετών», η αναπτυξιακή επιχείρηση δεν μπορεί να αναθέσει περαιτέρω το συμβατικό αντικείμενο σε τρίτους ιδιώτες. (ομοφ.)

Ανάδειξη αναδόχου έργου....Με δεδομένα τα ανωτέρω και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη σκέψη 8, το Κλιμάκιο λαμβάνοντας υπόψη ότι α) το ελεγχόμενο έργο δεν έχει ορισμένη διάρκεια λειτουργίας, αντιθέτως λόγω της φύσης του προορίζεται για διηνεκή λειτουργία, με αποτέλεσμα να παρίσταται αναγκαία η διασφάλιση της συνεχούς και αδιάλειπτης διαθεσιμότητας του οικοπέδου, επί του οποίου θα κατασκευασθεί, προς εξυπηρέτηση των καταστατικών σκοπών της «...», β) το προς κατασκευή έργο θα καταστεί συστατικό του οικοπέδου, το οποίο, ανεξάρτητα από την ύπαρξη της ενοχικής σύμβασης χρησιδανείου μεταξύ της Τράπεζας ... και της Ιεράς Μητρόπολης ... και την έκδοση οικοδομικής άδειας στο όνομα της μισθώτριας εταιρείας «...», η οποία (άδεια) δεν δημιουργεί ή αλλοιώνει εμπράγματα δικαιώματα (πρβλ. γνμ ΝΣΚ 178/2010), θα ανήκει στην κυριότητα της ως άνω Τράπεζας, αφού από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 953, 954 και 1001 ΑΚ προκύπτει ότι επί συστατικού μέρους πράγματος ο νόμος δεν αναγνωρίζει χωριστή κυριότητα ή άλλο εμπράγματο δικαίωμα (ΜΠρΑθ 287/2013), γ) το ελεγχόμενο έργο, ιδίως δε ο υπόγειος χώρος στάθμευσης αυτοκινήτων, λόγω της φύσης του μπορεί να καταστεί αντικείμενο εμπορικής εκμετάλλευσης από οποιονδήποτε, φυσικό ή νομικό πρόσωπο, δ) ναι μεν η σύμβαση χρησιδανείου ορίστηκε αορίστου χρόνο και η Τράπεζα ... με το άρθρο 3 αυτής, όπως αυτό αναδιατυπώθηκε, παραιτείται κάθε δικαιώματος καταγγελίας ακόμα και για κακή ή μη συμφωνημένη χρήση ή πράξη ή παράλειψη εκ μέρους της Ιεράς Μητρόπολης, ιδία δε και από την άσκηση των δικαιωμάτων που θεσπίζει η διάταξη του άρθρου 817 ΑΚ, όμως, διατηρεί σε κάθε περίπτωση το δικαίωμα να ζητήσει την απόδοση του ακινήτου καταγγέλλοντας οποτεδήποτε την εν λόγω σύμβαση για σπουδαίο λόγο, ο οποίος μάλιστα μπορεί να οφείλεται και σε περιστατικά που εμπίπτουν στη σφαίρα επιρροής της Τράπεζας (βλ. σκ 8)  και ε) πρόκειται για ένα κοστοβόρο έργο, με ιδιαίτερες απαιτήσεις ως προς την κατασκευή του, κρίνει ότι στην προκειμένη περίπτωση με την ως άνω συναφθείσα σύμβαση χρησιδανείου δεν διασφαλίζεται, κατά τρόπο που να καθιστά το έργο ώριμο προς δημοπράτηση, η ομαλή εκτέλεση της εργολαβίας ούτε η ακώλυτη λειτουργία του έργου εκ μέρους της εταιρείας «...», προς εκπλήρωση των καταστατικών της σκοπών. Εξάλλου, η απόφαση της 1467ης Συνεδρίασης του Διοικητικού Συμβουλίου της Τράπεζας .... περί δωρεάς ακινήτου στη Μητρόπολη (βλ. και το από 7.8.2020 σχετικώς προσκομισθέν μήνυμα ηλεκτρονικής αλληλογραφίας και το προσκομισθέν απόσπασμα της ως άνω απόφασης), η οποία ελήφθη στις 4.8.2020, ήτοι μετά τη δημοπράτηση και κατακύρωση του έργου και την αποστολή του οικείου σχεδίου σύμβασης στο παρόν Κλιμάκιο για την άσκηση προσυμβατικού ελέγχου, δεν ασκεί επιρροή ως προς τα ανωτέρω αφού, και ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι από το προσκομισθέν απόσπασμα δεν προκύπτει το ακίνητο στο οποίο αφορά η απόφαση αυτή, αφενός δεν προηγείτο της έναρξης της διαδικασίας δημοπράτησης του έργου, αφετέρου και μόνο η βούληση του κυρίου του οικοπέδου να δωρίσει το ακίνητο δεν διασφαλίζει τη μεταβίβαση της κυριότητας αυτού στη Μητρόπολη, αφού η δωρεά ακινήτου ως τυπική δικαιοπραξία καταρτίζεται με συμβολαιογραφικό έγγραφο (βλ. άρθρα 159 παρ. 1, 369 και 498 παρ. 1 ΑΚ, ΑΠ 500/2019). 

ΑΝΑΚΛΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/2106/2020

Προμήθεια εξοπλισμού για τη λειτουργία του νέου Ιωακείμειου Γηροκομείου Ιεράς Μητροπόλεως:..ζητείται η ανάκληση της 34/2017 Πράξης του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου..Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στην προηγούμενη σκέψη (ΙΙΙ), το Τμήμα κρίνει ότι αναρμοδίως το Κλιμάκιο επελήφθη του ελέγχου της νομιμότητας του σχεδίου σύμβασης, που αφορά στην προμήθεια εξοπλισμού για τη λειτουργία του νέου Ιωακείμειου Γηροκομείου Ιεράς Μητρόπολης ..., αφού αυτή όπως προεκτέθηκε, συνιστά μέρος της Πράξης «ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ «ΝΕΟΥ ΙΩΑΚΕΙΜΕΙΟΥ ΓΗΡΟΚΟΜΕΙΟΥ» ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ...», η οποία εντάχθηκε στον Άξονα Προτεραιότητας «Αειφόρος Ανάπτυξη και Ποιότητα Ζωής στην ...» του Επιχειρησιακού Προγράμματος ..., με προϋπολογισμό κατώτερο του ποσού των 10.000.000 ευρώ (χωρίς Φ.Π.Α.). Για το λόγο δε αυτό, που εξετάζεται αυτεπαγγέλτως από το Δικαστήριο, η προσβαλλόμενη Πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου πρέπει να ανακληθεί.​

Ανακαλεί την 34/2017 Πράξη του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Η Πράξη 103/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου τροποποίησης-παράτασης της προγραμματικής σύμβασης της 1ης Φεβρουαρίου 2021. Η σύμβαση αφορά το έργο «Αποκατάσταση του Ιερού Ναού Αγίας Παρασκευής Χαλκίδας», συνολικού προϋπολογισμού 4.700.000 ευρώ, μεταξύ του Υπουργείου Πολιτισμού, της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας και της Ιεράς Μητρόπολης Χαλκίδος. Το σχέδιο προβλέπει την παράταση της διάρκειας της σύμβασης μέχρι την 1η Απριλίου 2026 (πρόσθετοι 24 μήνες) και την αντικατάσταση τριών μελών της Κοινής Επιτροπής Παρακολούθησης. Το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν διαπιστώνονται νομικές πλημμέλειες, καθώς η παράταση και η αντικατάσταση των μελών είναι σύμφωνες με τα άρθρα 5 και 9 της αρχικής σύμβασης. Συνεπώς, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου της τροποποίησης.

Η Πράξη 116/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου τροποποίησης και παράτασης της προγραμματικής σύμβασης για το έργο «Ανακαίνιση κτιρίων συνεδριακού κέντρου Ορθοδόξου Ακαδημίας Κρήτης». Η σύμβαση, που υπεγράφη την 1η.2.2022 μεταξύ της Ορθοδόξου Ακαδημίας Κρήτης, της Ιεράς Μητρόπολης Κισάμου και Σελίνου και της Περιφέρειας Κρήτης, αρχικά είχε διάρκεια 36 μηνών, λήγοντας την 1η.2.2025. Ζητήθηκε και εγκρίθηκε από τα συμβαλλόμενα μέρη η παράτασή της για ένα επιπλέον έτος, μέχρι την 1η.2.2026, βάσει σχετικής πρόβλεψης του άρθρου 4 της αρχικής σύμβασης. Το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν διαπιστώνονται νομικές πλημμέλειες, καθώς η παράταση τελεί σε συμφωνία με τους όρους της αρχικής σύμβασης, και συνεπώς δεν κωλύεται η υπογραφή του ελεγχόμενου σχεδίου τροποποίησης-παράτασης.

Το Ζ΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου ανέβαλε την έκδοση οριστικής πράξης σχετικά με τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας διαγωνισμού του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης για την ανάθεση υπηρεσιών συμβούλου τεχνικής υποστήριξης. Το Κλιμάκιο διαπίστωσε ελλείψεις στον φάκελο, κρίνοντας ότι απαιτούνται διευκρινίσεις σχετικά με την αιτιολόγηση του περιοριστικού κριτηρίου εμπειρίας από φορείς του δημοσίου, την ασάφεια των κριτηρίων ανάθεσης (Κ2 και Κ4) και την έλλειψη ειδικής λεκτικής αιτιολόγησης της βαθμολογίας της τεχνικής προσφοράς. Επίσης, ζητήθηκε βεβαίωση ότι το αντικείμενο του έργου δεν επικαλύπτεται από άλλες υφιστάμενες συμβάσεις, προκειμένου να διασφαλιστεί η χρηστή δημοσιονομική διαχείριση.

Το Δικαστήριο, δικάζον την υπόθεση στην ουσία, κρίνει ότι αφού, σύμφωνα με τα προεκτεθέντα (βλ. σκέψεις 20- 24 της παρούσας), η Πράξη «Εκσυγχρονισμός και Ανακαίνιση Οικοτροφείου Σιδηροκάστρου» δεν έχει υποστεί σημαντική τροποποίηση, κατά την έννοια του άρθρου 30 παρ. 4 πρώτο εδάφιο του Κανονισμού 1260/1999, μη νομίμως επιβλήθηκε σε βάρος της Ιεράς Μητρόπολης Σιδηροκάστρου, δυνάμει του άρθρου 39 παρ. 1 του ίδιου Κανονισμού, δημοσιονομική διόρθωση, ποσού 687.443,16 ευρώ, με την 2810/Α.Πλ.7763/12.1.2015 απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας, λόγω παραβίασης των προαναφερόμενων διατάξεων του άρθρου 30 παρ. 4 του εν λόγω Κανονισμού. Επομένως, πρέπει να γίνει δεκτή η από 6.2.2015 (Α.Β.Δ. 264/2015) έφεση της εκκαλούσας και να ακυρωθεί η ως άνω 2810/Α.Πλ.7763/12.1.2015 απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας. Τέλος, κατ’ εκτίμηση των περιστάσεων, πρέπει να απαλλαγεί το Ελληνικό Δημόσιο από τα δικαστικά έξοδα της εκκαλούσας (άρθρο 314 παρ. 3 ν. 4700/2020).