ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/65/2026

Το Ελεγκτικό Συνέδριο (Έβδομο Τμήμα) με την απόφαση 0064/2026 απέρριψε την προσφυγή ανάκλησης της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας κατά της πράξης της Επιτρόπου, η οποία έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή σύμβασης για αντιπλημμυρικά έργα λόγω των θεομηνιών Daniel και Elias. Το Δικαστήριο έκρινε ότι δεν συνέτρεχαν οι νόμιμες προϋποθέσεις για την προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης, καθώς το επικαλούμενο κατεπείγον είχε αποδυναμωθεί λόγω της παρέλευσης μεγάλου χρονικού διαστήματος από τα καιρικά φαινόμενα. Επιπλέον, διαπιστώθηκε έλλειψη σπουδής από την αναθέτουσα αρχή και κρίθηκε ότι ο χρόνος που απαιτήθηκε για τη διαπραγμάτευση ήταν επαρκής για τη διενέργεια κανονικού ανοικτού διαγωνισμού, διασφαλίζοντας έτσι τις αρχές της διαφάνειας και του ανταγωνισμού.

Το Ζ' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου με την πράξη 142/2025 εξέτασε τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου για την παροχή υπηρεσιών συμβούλου, με σκοπό την υποβοήθηση της ΕΥΔΕ/ΚΣΣΥ στον έλεγχο μελετών και την παρακολούθηση έργων αποκατάστασης οδικών υποδομών μετά τις καταστροφικές κακοκαιρίες "Daniel" και "Elias". Η προεκτιμώμενη αμοιβή ορίστηκε στα 5.885.572,29 ευρώ συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση ήταν νόμιμη, καθώς συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις του κατεπείγοντος λόγω απρόβλεπτων γεγονότων και δεν διαπιστώθηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες, κρίνοντας ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης.

Η Πράξη 110/2025 του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο διαδικασίας ανάθεσης του έργου «Επισκευή ζημιών...» στην Κεντρική Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας (συμβατικής δαπάνης 2.012.903,23 ευρώ, χωρίς ΦΠΑ), λόγω των κακοκαιριών "Daniel" και "Elias". Η αναθέτουσα αρχή χρησιμοποίησε την εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση (άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ΄ ν.4412/2016) λόγω κατεπείγουσας ανάγκης. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις, καθώς τα φαινόμενα ήταν απρόβλεπτα και το χρονικό διάστημα που μεσολάβησε ήταν εύλογο. Λήφθηκαν υπόψη η αναστολή λειτουργίας του Ιδρύματος, η προτεραιότητα σε πρωτεύουσες εργασίες αποκατάστασης (άντληση υδάτων, καθαρισμοί) μέχρι τον Απρίλιο 2024, και η εξασφάλιση χρηματοδότησης μόλις τον Νοέμβριο 2024. Ως εκ τούτου, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.

Η Πράξη 260/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου για το έργο καθαρισμών και επισκευής βλαβών στην κοίτη του Σπερχειού ποταμού και των συμβαλλόντων χειμάρρων, μετά τις θεομηνίες Daniel και Elias του Σεπτεμβρίου 2023. Το έργο, προϋπολογισμού 4.032.258,06 ευρώ, ανατέθηκε μέσω της εξαιρετικής διαδικασίας της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση (Άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016), λόγω κατεπείγουσας ανάγκης που οφείλεται σε απρόβλεπτα γεγονότα και αφορά την άμεση αντιπλημμυρική θωράκιση και την προστασία ζωής και περιουσίας. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις εφαρμογής της εξαίρεσης και ότι η επιλογή της διαδικασίας ήταν δικαιολογημένη, καθώς υποβλήθηκαν προσφορές από επτά οικονομικούς φορείς, εξασφαλίζοντας ανταγωνισμό. Κατόπιν ελέγχου, δεν διαπιστώθηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες και δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.

Η απόφαση 1289/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου απορρίπτει την προσφυγή ανάκλησης της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας κατά της Πράξης 320/2025, η οποία έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή συγκεκριμένης σύμβασης έργου. Το έργο αφορούσε καθαρισμούς και αποκατάσταση βλαβών ρεμάτων στην περιοχή Θεσσαλιώτιδας μετά τις πλημμύρες Daniel και Elias του Σεπτεμβρίου 2023. Η Περιφέρεια είχε προσφύγει στην εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, επικαλούμενη κατεπείγουσα ανάγκη. Το Τμήμα έκρινε ότι η μεγάλη χρονική καθυστέρηση (περίπου 20 μήνες) από την εκδήλωση των φαινομένων μέχρι την κατακύρωση της σύμβασης, καθώς και η μεγάλη διάρκεια εκτέλεσης του έργου (32 μήνες), αποδυνάμωσαν τον κατεπείγοντα χαρακτήρα, καθιστώντας μη νόμιμη την επιλογή της συγκεκριμένης εξαιρετικής διαδικασίας.

Η Απόφαση 1564/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά την απόρριψη προσφυγής του Δήμου Μακρακώμης. Ο Δήμος ζητούσε την ανάκληση της Πράξης 344/2025, η οποία έκρινε ως μη νόμιμη την ανάθεση του έργου «Ολοκληρωμένη αντιπλημμυρική προστασία Σπερχειάδας, Παλαιοβράχας» (συμβατικού τιμήματος 16.176.642,66 ευρώ με ΦΠΑ) μέσω διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση (άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016). Το Δικαστήριο έκρινε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του «κατεπείγοντος», καθώς η παρέλευση είκοσι σχεδόν μηνών από τα αίτια (πλημμύρες Daniel και Elias του 2023) μέχρι την ανάθεση, καθώς και η προβλεπόμενη διάρκεια εκτέλεσης δεκαοκτώ μηνών, ακυρώνουν τον άμεσο χαρακτήρα της ανάγκης. Δεν ανακαλεί την 344/2025 Πράξη του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Η πράξη 138/2025 του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου για την παροχή υπηρεσιών συμβούλου, προκειμένου να υποβοηθηθεί η ΕΥΔΕ/ΚΣΣΥ στον έλεγχο μελετών και την παρακολούθηση κατεπειγόντων έργων αποκατάστασης των σιδηροδρομικών υποδομών που υπέστησαν βλάβες από τα καιρικά φαινόμενα «Daniel» και «Elias». Το Κλιμάκιο έκρινε ότι συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις για την προσφυγή στη διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, λόγω του κατεπείγοντος χαρακτήρα της ανάγκης που οφείλεται σε απρόβλεπτα γεγονότα και του παρεπόμενου χαρακτήρα των υπηρεσιών του συμβούλου σε σχέση με τα κύρια έργα αποκατάστασης. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάνθηκε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης, καθώς δεν διαπιστώθηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες στη διαδικασία.

Η Πράξη 129/2025 του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για το έργο «Κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων "Daniel" και "Elias"» στους Δήμους Ζαγοράς – Μουρεσίου, Νοτίου Πηλίου, Βόλου και Ρήγα Φεραίου, συνολικού συμβατικού τιμήματος 213.137.096,77 ευρώ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την προσφυγή στην εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης, χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, λόγω της κατεπείγουσας ανάγκης που προκλήθηκε από τις απρόβλεπτες κακοκαιρίες και της ανάγκης διασφάλισης της χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης. Κατά τη διαδικασία δεν διαπιστώθηκαν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες, με αποτέλεσμα να μην κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης με τον ανάδοχο.

Η Πράξη 134/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάθεσης και του σχεδίου σύμβασης για το έργο «Κατεπείγοντα έργα αποκατάστασης βλαβών των υποδομών συνεπεία των έντονων καιρικών φαινομένων "Daniel" και "Elias"» σε επτά Δήμους. Το έργο, προϋπολογισμού 137.096.774,19 ευρώ, ανατέθηκε μέσω διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, βάσει του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ′ του ν. 4412/2016. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την προσφυγή στην εξαιρετική διαδικασία, καθώς οι καταστροφές κρίθηκαν απρόβλεπτες και η άμεση αποκατάσταση ήταν επιτακτική για την αποφυγή περαιτέρω κινδύνων και την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης. Ο χρόνος που μεσολάβησε δικαιολογήθηκε από την πολυπλοκότητα της καταγραφής και ιεράρχησης των βλαβών σε πάνω από 1.000 σημεία. Κατόπιν αυτού, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης με τον ανάδοχο, έναντι συμβατικού τιμήματος 130.379.032,25 ευρώ.

Η Απόφαση 1094/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου απορρίπτει την προσφυγή ανάκλησης του Δήμου Στυλίδας κατά της Πράξης 12/2025 της Επιτρόπου ΠΕ Φθιώτιδας. Η Επίτροπος είχε κρίνει ότι κωλύεται η υπογραφή σύμβασης για το έργο «Αποκατάσταση παραλιακής οδού εντός οικισμού Μεταμόρφωσης Σωτήρος (Μαρίνι)» (προϋπολογισμού €322.580,64 πλέον ΦΠΑ), το οποίο ο Δήμος είχε αναθέσει μέσω διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης, επικαλούμενος κατεπείγουσα ανάγκη λόγω της κακοκαιρίας «Daniel» (Σεπτέμβριος 2023). Το Δικαστήριο έκρινε ότι δεν συντρέχουν σωρευτικά οι νόμιμες προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016, καθώς ο χρόνος που μεσολάβησε (19 μήνες) από το απρόβλεπτο γεγονός μέχρι την ανάθεση είχε αντικειμενικά αμβλύνει την εκτιμώμενη κατεπείγουσα ανάγκη, ενώ η ανάγκη δεν αιτιολογήθηκε επαρκώς.