ΝΣΚ/10/2015
Τύπος: Γνωμοδότησεις Ν.Σ.Κ.
Εξόφληση λογαριασμού, που αφορά στο έργο «Εκπόνηση της αρχιτεκτονικής, στατικής και Η/Μ μελέτης και των τευχών δημοπράτησης για την Αξιοποίηση του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου Αίγινας και τη μετατροπή του σε Διαχρονικό Μουσείο» και τόκων υπερημερίας για τη μη πληρωμή του λογαριασμού αυτού.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή
Οι αξιώσεις των γραφείων μελετών για την καταβολή των ποσών που αντιστοιχούν 1) στον 11ο λογαριασμό του έργου «Εκπόνηση της αρχιτεκτονικής, στατικής και Η/Μ μελέτης και των τευχών δημοπράτησης για την Αξιοποίηση του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου Αίγινας και τη μετατροπή του σε Διαχρονικό Μουσείο», ο οποίος υποβλήθηκε στην Υπηρεσία μετά την έκδοση της υπ’ αριθμ. 1100/2002 απόφασης του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών και 2) στους τόκους υπερημερίας για τη μη πληρωμή του εν λόγω λογαριασμού, έχουν υποκύψει στην πενταετή παραγραφή του άρθρου 90 του Ν. 2362/1995 και η Υπηρεσία δεν μπορεί να εξοφλήσει τις αξιώσεις αυτές. (ομοφ.)
Ιστορικό Αναθεωρήσεων (Πιλοτική Εφαρμογή)
Σχετικά Έγγραφα
ΝΣΚ/363/2002
Δημόσια έργα. Τεύχη δημοπράτησης αρχιτεκτονικής μελέτης κτιριακού έργου. Αμοιβή σύνταξης τευχών δημοπράτησης. Μειώσεις αμοιβής.α) Η αμοιβή για τη σύνταξη των τευχών δημοπράτησης της αρχιτεκτονικής μελέτης κτιριακού έργου υπολογίζεται σύμφωνα με τον προϋπολογισμό της αρχιτεκτονικής μελέτης και μόνον αυτόν. β) Οι προβλεπόμενες μειώσεις της αμοιβής, για τα χρηματοδοτούμενα από τις δημόσιες επενδύσεις έργα του Δημοσίου και των ΝΠΔΔ, εφαρμόζονται επί του αθροίσματος των αμοιβών της (κυρίως) αρχιτεκτονικής μελέτης και των οικείων τευχών δημοπράτησης.
540429/2024
Σύσταση λογαριασμού ειδικού σκοπού, καθορισμός διαδικασίας χρηματοδότησης του ειδικού λογαριασμού στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων για το έργο «Μετατροπή του κτιρίου “SILO” σε Μουσείο Εναλίων Αρχαιοτήτων».
535282/2025
Τροποποίηση της υπ’ αρ. 540429/04.12.2024 κοινής απόφασης των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Πολιτισμού «Σύσταση λογαριασμού ειδικού σκοπού, καθορισμός διαδικασίας χρηματοδότησης του ειδικού λογαριασμού στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων για το έργο “Μετατροπή του κτιρίου "SILO" σε Μουσείο Εναλίων Αρχαιοτήτων”» (Β΄ 6638).
ΕΣ/Ε.ΚΛΙΜΑΚΙΟ/535/2022
Αξιοποίηση της περιοχής της Πανελλήνιας Έκθεσης Λαμίας.(...)από τον έλεγχο των στοιχείων του υποβληθέντος ενώπιον του Κλιμακίου φακέλου για το υποέργο 3 «Αξιοποίηση της περιοχής της Πανελλήνιας Έκθεσης Λαμίας», προϋπολογιζόμενης δαπάνης 38.614.450,74 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α., διαπιστώθηκε ότι δεν περιλαμβάνονται σ’ αυτόν:....Συνεπώς, το Κλιμάκιο κρίνει ότι πρέπει να αναβληθεί η οριστική κρίση του επί της νομιμότητας των «τευχών δημοπράτησης» του υποέργου 3 «Αξιοποίηση της περιοχής της Πανελλήνιας Έκθεσης Λαμίας», προκειμένου ο Αναπτυξιακός Οργανισμός Τοπικής Αυτοδιοίκησης «…Α.Ε.» να προσκομίσει τα ως άνω ελλείποντα στοιχεία.Για τους λόγους αυτούς Απαραδέκτως εισάγονται για έλεγχο νομιμότητας στο Κλιμάκιο τούτο τα «τεύχη δημοπράτησης» του υποέργου 5 «Αναβάθμιση Κτιριακών Εγκαταστάσεων Κέντρου Ιστορικής Ενημέρωσης Θερμοπυλών».Παραπέμπει τα τεύχη δημοπράτησης του υποέργου 6 «Αναβάθμιση και Εμπλουτισμός Εκθεσιακού Περιεχομένου Κέντρου Ιστορικής Ενημέρωσης Θερμοπυλών» στο Ζ΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου.Αναβάλλει την έκδοση οριστικής Πράξης και διατάσσει τη συμπλήρωση του φακέλου κατά τα αναφερόμενα στο σκεπτικό για το υποέργο 3 «Αξιοποίηση της περιοχής της Πανελλήνιας Έκθεσης Λαμίας
ΕΣ.ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ε/294/2025
Η Πράξη 294/2025 του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αναβάλλει τη διατύπωση οριστικής κρίσης για τη νομιμότητα της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου του Δήμου Δελφών με τίτλο «ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΠΟΛΥΧΩΡΟΥ ΠΡΩΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΟΥ ΚΑΨΑΛΗ (Δ.Κ. ΙΤΕΑΣ)», συνολικής δαπάνης 317.342,89 ευρώ. Η αναβολή αποφασίστηκε λόγω ελλιπούς φακέλου. Το Κλιμάκιο διατάσσει τη συμπλήρωση του, ζητώντας την υποβολή των τευχών δημοπράτησης, της τροποποιητικής νέας στατικής μελέτης, του 1ου Πρωτοκόλλου Κανονισμού Τιμών Μονάδας Νέων Εργασιών, τεκμηρίωση για τη δαπάνη αποβλήτων ΑΕΚΚ, καθώς και γραπτές διευκρινίσεις για τους λόγους που δεν εντοπίστηκαν τα ευρήματα που οδήγησαν στην ανάγκη τροποποίησης της αρχικής στατικής μελέτης.
ΕΣ/ΚΠΕ/ΤΜ.7/150/2018
ΜΕΛΕΤΕΣ. Με δεδομένα αυτά, η επίμαχη σύμβαση συνιστά σύνθετη σύμβαση «εκπόνησης μελέτης» (κατηγορίας αρχιτεκτονικής, στατικής, ηλεκτρολογικής, μηχανολογικής και διαμόρφωσης περιβάλλοντος χώρου) που αποβλέπει στην εκτέλεση του έργου «Επισκευή - ολοκλήρωση Κλειστού Σταδίου ...» και «παροχής εξειδικευμένων υπηρεσιών» υποστήριξης της αναθέτουσας αρχής κατά τη διαδικασία ανάθεσης σύμβασης έργου με την κατάρτιση των τευχών δημοπράτησης και την υποστήριξη στην προετοιμασία του σχετικού φακέλου, με αυτό δε το περιεχόμενο υπάγεται στο ρυθμιστικό πεδίο του ν. 3316/2005 και όχι του άρθρου 209 του Δημοτικού και Κοινοτικού Κώδικα και του π.δ/τος 28/1980 που διέπουν την παροχή απλών υπηρεσιών. Συνεπώς, η σύμβαση αυτή μη νομίμως ανατέθηκε απευθείας, βάσει των τελευταίων διατάξεων, αλλά θα έπρεπε να προηγηθεί ανοικτός ή κλειστός διαγωνισμός με βάση το ν. 3316/2005, ο οποίος δεν προβλέπει δυνατότητα απευθείας ανάθεσης όταν η προϋπολογισθείσα δαπάνη της σύμβασης δεν υπερβαίνει το ποσό των 20.000,00 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, αλλά θέτει αυστηρές προϋποθέσεις (άρθρο 10 του ν. 3316/2005), οι οποίες δεν προκύπτει ότι συντρέχουν εν προκειμένω. Ωστόσο, λαμβάνοντας υπόψη ότι, με την υποβολή τριών (3) προσφορών και την επιλογή της χαμηλότερης εξ αυτών με έκπτωση 13%, αναπτύχθηκε επαρκής ανταγωνισμός, το Κλιμάκιο κρίνει ότι τα αρμόδια όργανα της Επιχείρησης, προχωρώντας στην ανάθεση της σύμβασης με εφαρμογή του άρθρου 209 του Δημοτικού και Κοινοτικού Κώδικα, δεν ενήργησαν με πρόθεση καταστρατήγησης των διατάξεων του ν. 3316/2005 για τη διεξαγωγή διαγωνισμού, αλλά από συγγνωστή πλάνη.
ΕΣ/ΤΜ.6/1348/2017
ΜΕΛΕΤΕΣ.ζητείται παραδεκτά η ανάκληση της 5/2017 Πράξης της Αναπληρώτριας Επιτρόπου της Υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στο Νομό ..., με την οποία κρίθηκε πως κωλύεται η σύναψη της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης της μελέτης «Μελέτη 4ου Γ.Ε.Λ. ...».(..).. κρίθηκε πως κωλύεται το υποβληθέν προς προσυμβατικό έλεγχο σχέδιο της ανωτέρω συμπληρωματικής σύμβασης, με την αιτιολογία ότι οι περιλαμβανόμενες σε αυτό μελετητικές υπηρεσίες (επικαιροποίηση μελέτης εφαρμογής αρχιτεκτονικών καθώς και τεύχη δημοπράτησης) συνιστούν επέκταση του τεχνικού αντικειμένου της αρχικής σύμβασης και δεν δύνανται να αποτελέσουν αντικείμενο συμπληρωματικής σύμβασης, σε κάθε περίπτωση δεν οφείλονται σε απρόβλεπτες περιστάσεις.(..) Με τα δεδομένα αυτά, και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω, το Τμήμα κρίνει ότι, οι επίμαχες υπηρεσίες συνιστούν επέκταση του τεχνικού αντικειμένου της αρχικής σύμβασης, καθόσον αποσκοπούν αφενός στην επικαιροποίηση της αρχιτεκτονικής μελέτης και την προσαρμογή της προς τις λοιπές μελέτες που εκπόνησε η ανάδοχος, αφετέρου στην σύνταξη των τευχών δημοπράτησης, προκειμένου μελλοντικά να ενταχθεί το αντίστοιχο έργο στα επιχειρησιακά προγράμματα 2014 – 2020. ... Ενόψει όμως του ότι οι επίμαχες ανατεθείσες υπηρεσίες έχουν όλως περιορισμένο οικονομικό αντικείμενο (9.855,68 ευρώ χωρίς ΦΠΑ) σε σχέση με αυτό της αρχικής σύμβασης (αξίας 69.999,79 ευρώ χωρίς ΦΠΑ) και ακολουθούν το υψηλό ποσοστό έκπτωσης που η ανάδοχος προσέφερε επί της προϋπολογιζόμενης δαπάνης του υποκείμενου ανοικτού διαγωνισμού (284.164,78 ευρώ χωρίς ΦΠΑ), στο αντικείμενο του οποίου περιλαμβανόταν και μελέτη κατηγορίας 06 (Αρχιτεκτονική Μελέτη) επί άλλου ζητήματος συνεκτιμωμένων και των ισχυρισμών του αιτούντος Δήμου, ότι υπό τις παρούσες περιστάσεις δεν παραβλάπτεται το δημόσιο συμφέρον, τουναντίον όπως προέκυψε αυτό εξυπηρετείται, αφού οι επίμαχες υπηρεσίες ανατέθηκαν τελικώς κατά τον οικονομικότερο δυνατό τρόπο, το Τμήμα κρίνει πως στην ελεγχόμενη περίπτωση δικαιολογείται κατ’ εξαίρεση η σύναψη της επίμαχης σύμβασης.
ΕΣ/Τμ.7(ΚΠΕ)210/2013
Εξόφληση του πρώτου λογαριασμού της μελέτης «Σύνταξη τευχών δημοπράτησης έργου (Διαμόρφωση Πολυχώρου πρώην Εκπαιδευτηρίου ......)». (...)Σύμφωνα με βασική αρχή του δημοσιονομικού δικαίου, που απορρέει από τη συνταγματικά κατοχυρωμένη αρχή της νομιμότητας και έχει αποτυπωθεί νομοθετικά στο άρθρο 37 παρ. 2 του ν. 3801/2009, για τη διενέργεια οποιασδήποτε δαπάνης του Δημοσίου, των ν.π.δ.δ. και των Ο.Τ.Α., πέραν της ύπαρξης πίστωσης στον εγκεκριμένο προϋπολογισμό τους, απαιτείται η δαπάνη αυτή να προβλέπεται ρητά από διάταξη νόμου ή να προκύπτει από τα δικαιολογητικά που τη συνοδεύουν ότι ανάγεται στη λειτουργική δραστηριότητα τους ή ότι συντελεί άμεσα ή έμμεσα στην εκπλήρωση των σκοπών που επιδιώκουν. Όταν δε πρόκειται για δαπάνες που συντελούν μεν στην εκπλήρωση του σκοπού των ανωτέρω φορέων και εξυπηρετούν τις λειτουργικές τους ανάγκες, πλην όμως αφορούν σε εργασίες που εμπίπτουν στα συνήθη καθήκοντα των υπαλλήλων τους όπως αυτά περιγράφονται στις οικείες οργανικές διατάξεις, δεν επιτρέπεται οι εργασίες αυτές να ανατίθενται σε τρίτους, φυσικά ή νομικά πρόσωπα, με αποτέλεσμα την αδικαιολόγητη οικονομική επιβάρυνσή τους. Τούτο δε, ενόψει της αρχής της οικονομικότητας, ως μερικότερης εκδήλωσης του δημοσίου συμφέροντος, που πρέπει να διέπει τη δράση και λειτουργία των υπηρεσιών του Δημοσίου, των Ν.Π.Δ.Δ. και των Ο.Τ.Α. και η οποία επιβάλλει την εκπλήρωση των σκοπών τους με την κατά το δυνατόν ελάχιστη επιβάρυνση του προϋπολογισμού τους. Κατ’ εξαίρεση, ανάθεση υπηρεσίας έναντι αμοιβής σε ιδιώτη, φυσικό ή νομικό πρόσωπο, είναι επιτρεπτή όταν είτε αφορά σε ιδιαίτερα σοβαρές ή ειδικής φύσης υποθέσεις για την αντιμετώπιση των οποίων απαιτούνται εξειδικευμένες γνώσεις και εμπειρία, προσόντα τα οποία αποδεδειγμένα δεν διαθέτει το προσωπικό που ήδη υπηρετεί (ΕΣ Κλιμ. VII Τμ. 27/2013, VII Tμ. πρ. 16/2012, 85, 114, 176, 309/2011) είτε αν και προβλέπεται από τις οικείες οργανικές διατάξεις η σύσταση και λειτουργία αρμόδιας για την εκτέλεση των ως άνω εργασιών υπηρεσίας, αυτή δεν έχει στελεχωθεί χωρίς υπαιτιότητα του ενδιαφερόμενου φορέα (Κλιμ. VII Τμ. 83/2013, 6, 26/2012, VII Τμ. πρ. 8/2012, 42, 210, 310/2011, 40, 55, 56, 250, 364/2010 κ.ά.).
ΕΣ/ΤΜ.7/23/2015
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ:Αίτηση ανάκληση της 266/2014 πράξης του Κλιμακίου Προληπτικού Ελέγχου Δαπανών στο Τμήμα (..)Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη μείζονα σκέψη της παρούσας, το Τμήμα άγεται στην κρίση ότι: Α) Η ελεγχόμενη σύμβαση δεν φέρει τα χαρακτηριστικά της προγραμματικής συμφωνίας του άρθρου 100 του Ν. 3852/2010, διότι τα συμβαλλόμενα μέρη δεν συμπράττουν ισόρροπα εκκινώντας από κοινή αφετηρία, με σκοπό την εκτέλεση κοινά εξυπηρετούμενου δημόσιου σκοπού, αλλά επιδιώκουν την ικανοποίηση όλως διακριτών και αντίθετων συμφερόντων, καθόσον ο Δήμος......, λειτουργώντας ως αναθέτουσα αρχή (στο συμβατικό κείμενο αναφέρεται ως «εργοδότης», ο οποίος, βάσει των άρθρων 5 και 8, έχει την επίβλεψη του έργου και διατηρεί το δικαίωμα υποβολής παρατηρήσεων και διορθώσεων στα παραδοτέα κάθε φάσης) αποσκοπεί στην παραλαβή των επιμέρους παραδοτέων κάθε φάσης της στατικής μελέτης των σχολικών κτιρίων (που συνολικά αποτελούν τη μελέτη φέρουσας κατασκευής των σχολικών κτιρίων), το δε ...... επέχει θέση κοινού αντισυμβαλλομένου (στο συμβατικό κείμενο αναφέρεται ως «ανάδοχος») που ελέγχεται ως προς την προσήκουσα εκπλήρωση της σύμβασης και σκοπεί στην απόληψη (δια του Ειδικού Λογαριασμού Κονδυλίων Έρευνας) του καθορισμένου συμβατικού ανταλλάγματος που περιλαμβάνει, όχι μόνον τα λειτουργικά έξοδα για την προσήκουσα εκπλήρωση της σύμβασης, αλλά και αμοιβή των προσώπων που θα απασχοληθούν με την εκπόνηση της μελέτης. Ειδικότερα, η συμβολή του Δήμου περιορίζεται, κατά κύριο λόγο, στην καταβολή της δαπάνης για την εκτέλεση του συμβατικού αντικειμένου, η δε συλλογή και παράδοση στο Ε.Μ.Π. των διαθέσιμων στοιχείων και σχεδίων που αφορούν στα σχολικά κτίρια, ανάγεται σε προαπαιτούμενη ενέργεια για την εκπόνηση οιασδήποτε μελέτης (κάθε εργοδότης παραδίδει στον ανάδοχο τα ήδη υπάρχοντα στοιχεία για την κτιριολογική δομή των κτιρίων) και δεν συνιστά συμβολή στην εκτέλεση του συμβατικού αντικειμένου (δηλαδή στην πραγματοποίηση αυτής καθεαυτής της στατικής μελέτης), το δε ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα υποχρεούται, έναντι καταβολής ανταλλάγματος - «αμοιβής» (που καλύπτει συνολικά τα λειτουργικά έξοδα και τις αμοιβές του προσωπικού), ύψους 130.000,00 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α., στην εκτέλεση από τα μέλη ερευνητικής ομάδας υπηρεσιακής του μονάδας (του Εργαστηρίου Αντισεισμικής Τεχνολογίας) του συμβατικού αντικειμένου. Χαρακτηριστικό τού ότι η προβλεφθείσα μονομερής περιουσιακή μετακίνηση από το Δήμο στο ...... δεν περιορίζεται στην κάλυψη λειτουργικών εξόδων, αποτελεί το γεγονός ότι στο άρθρο 7 καθορίζεται το συμβατικό αντάλλαγμα που καλύπτει «το συνολικό ύψος των δαπανών και αμοιβών του “αναδόχου”», ενώ στο άρθρο 10 υπάρχει πρόβλεψη για την τύχη της «αμοιβής» του αναδόχου σε περίπτωση μονομερούς λύσης της σύμβασης εκ μέρους του Δήμου. Β) Δοθέντων των ως άνω χαρακτηριστικών, η κρινόμενη σύμβαση, κατ’ ορθό νομικό χαρακτηρισμό, δεν αποτελεί γνήσια προγραμματική σύμβαση, αλλά κοινή εξ επαχθούς αιτίας δημόσια σύμβαση, η φύση της οποίας δεν αναιρείται από το γεγονός ότι αντισυμβαλλόμενος του Δήμου είναι ένα ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα, δηλαδή φορέας που δεν ασκεί κατά κύριο λόγο κερδοσκοπική δραστηριότητα, δεν διαθέτει οργανωτική δομή επιχείρησης, δεν δραστηριοποιείται σε τακτική βάση στην αγορά και αποτελεί ο ίδιος αναθέτουσα αρχή. Σύμφωνα δε με το τεχνικό της αντικείμενο, η σύμβαση αυτή αφορά στην εκπόνηση μελέτης φέρουσας κατασκευής κτιριακού έργου, καθόσον αντικείμενο αυτής αποτελεί, η αποτίμηση της στατικής επάρκειας συγκεκριμένων σχολικών κτιρίων του Δήμου με βάση τις απαιτήσεις του νέου Κανονισμού Επεμβάσεων, καθώς και η, σύμφωνα με το αποτέλεσμα της αποτίμησης αυτής, πρόταση για τη λήψη μέτρων και τη διενέργεια των απαραίτητων για την ασφαλή λειτουργία τους επεμβάσεων. Για την ανάθεση της ως άνω μελέτης έπρεπε να τύχουν εφαρμογής οι διατάξεις του Ν. 3316/2005, οι οποίες καθιερώνουν ως κανόνα τη διενέργεια ανοικτού διαγωνισμού, στον οποίο η δυνατότητα συμμετοχής του ως άνω εκπαιδευτικού ιδρύματος δεν θα μπορούσε να αποκλεισθεί. Προσφυγή στην εξαιρετική διαδικασία της απευθείας ανάθεσης θα μπορούσε να είναι νόμιμη μόνον εφόσον συνέτρεχε μία τουλάχιστον από τις εξαιρετικές περιπτώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 10 του ως άνω Νόμου, για τις οποίες δεν προβάλλονται λόγοι στην αίτηση ανακλήσεως ούτε υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν τη συνδρομή τους στη συγκεκριμένη υπόθεση. Αντιθέτως, η Τεχνική Υπηρεσία του Δήμου...... (η συνδρομή της οποίας ζητήθηκε από το Δήμαρχο για την εκπόνηση της ως άνω μελέτης), αφού εξέθεσε την πραγματική αδυναμία εκτέλεσης αυτού του έργου, πρότεινε την ανάθεσή της «… είτε σε ιδιώτη μελετητή με εμπειρία στις αντίστοιχες μελέτες είτε σε κάποιο Πανεπιστημιακό Ίδρυμα που διαθέτει εξειδικευμένο προσωπικό αλλά και την απαραίτητη υλικοτεχνική υποδομή», αποδεχόμενη ότι, ως εκ του αντικειμένου της, είναι δυνατόν να ανατεθεί σε οποιονδήποτε διαθέτει εμπειρία, υποδομή κ.λπ., καθόσον τα στοιχεία αυτά μπορεί να αξιολογηθούν στο πλαίσιο διαγωνιστικής διαδικασίας που θα διενεργείτο κατά τις διατάξεις του Ν. 3316/2005 και Γ) Αντικείμενο της ελεγχόμενης σύμβασης δεν είναι η εκπόνηση ερευνητικού προγράμματος, όπως αβασίμως υποστηρίζεται από το Δήμο, διότι βασικό στοιχείο αυτού, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 1514/1985, είναι η πρωτοτυπία, δηλαδή η εισαγωγή και αξιοποίηση του νέου με τη μορφή της παραγωγής επιστημονικής γνώσης ή της επεξεργασίας νέων θεωριών και όχι, ως εν προκειμένω, ο έστω και με νέες τεχνικές μεθόδους (οι οποίες πάντως δεν αναλύονται ούτε εξειδικεύονται εν προκειμένω) συνδυασμός κεκτημένων γνώσεων για την ανάπτυξη μίας μελέτης (έστω και σημαντικής), η οποία είναι δεκτική δυνητικά άπειρων μελλοντικών εφαρμογών. Στην προκειμένη περίπτωση οι νέες μέθοδοι που επικαλείται (χωρίς να αποδεικνύει) η αναθέτουσα αρχή σκοπούν στην αντιμετώπιση ενός μεμονωμένου ζητήματος με συγκεκριμένο αντικείμενο, αυτό του ελέγχου της στατικής επάρκειας των σχολικών κτιρίων, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του νέου Κανονισμού Επεμβάσεων, ώστε τα κτίρια να δύνανται να ενταχθούν στο προστατευτικό πεδίο του Ν. 4014/2011, ο οποίος προβλέπει τη ρύθμιση των αυθαίρετων κατασκευών ή χρήσεων που έχουν ανεγερθεί πριν από τις 28.7.2011. Ως ήδη δε παρατηρήθηκε
ΕΣ/ΚΠΕ/ΤΜ.7/304/2017
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ:Με δεδομένα όσα εκτέθηκαν πρέπει να γίνουν δεκτά τα ακόλουθα: Από το περιεχόμενο της ελεγχόμενης σύμβασης προκύπτει ότι, κατ’ ορθό νομικό χαρακτηρισμό, αυτή αν και φέρεται ως προγραμματική σύμβαση του άρθρου 100 του ν. 3852/2010 συνιστά απευθείας ανάθεση από τον Δήμο ..... στην εταιρεία «…..» εκπόνησης μελετών και παροχής συναφών υπηρεσιών, η οποία διενεργήθηκε κατά παράβαση των διατάξεων του ν. 4412/2016. Συγκεκριμένα, από το αντικείμενο της ελεγχόμενης σύμβασης και κυρίως από τη διαμόρφωση των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων των συμβαλλόμενων μερών, προκύπτει ότι δεν πρόκειται για περίπτωση συνεργασίας φορέων που εκκινούν από την ίδια αφετηρία συμφερόντων με σκοπό, με την αλληλοσυμπλήρωση αρμοδιοτήτων ή οικονομικοτεχνικών μέσων, την από κοινού εκτέλεση δημόσιας αποστολής τους. Το γεγονός δε ότι η συμμετοχή της συγκεκριμένης αναπτυξιακής εταιρείας γίνεται σε εκπλήρωση του κατά-στατικού της σκοπού, ο οποίος συνίσταται και στην επιστημονική και τεχνική στήριξη των Ο.Τ.Α., δεν αρκεί για την παραδοχή ότι τα συμβαλλόμενα μέρη εκκινούν από κοινή αφετηρία (Ε.Σ. VII Τμ. Πράξη 29/2016). Αντίθετα, προκύπτει ότι ο Δήμος ..... λειτουργεί ως αναθέτουσα αρχή που επιδιώκει, έναντι καταβολής ανταλλάγματος (55.000,00 ευρώ συμπεριλαμβανομένου Φ.Π.Α.), τη σύνταξη εκ μέρους της αντισυμβαλλόμενης εταιρείας που επέχει απλώς θέση παρόχου υπηρεσιών, ελεγχόμενου ως προς την προσήκουσα υλοποίηση του συμβατικού αντικειμένου από τη Διεύθυνση Περιβάλλοντος, Υπηρεσίας Δόμησης και Τεχνικών Υπηρεσιών του Δήμου, της κύριας μελέτης (αρχιτεκτονικής, στατικής, ηλεκτρομηχανολογικής) και των υποστηρικτικών μελετών (τοπογραφικής, γεωλογικής, γεωτεχνικής) καθώς επίσης την παροχή συναφών τεχνικών υπηρεσιών (σύνταξη τευχών δημοπράτησης και Σ.Α.Υ.-Φ.Α.Υ.) για το έργο «Ανέγερση Κλειστού Κολυμβητηρίου …». Η ουσιαστική συμβολή, μάλιστα, του Δήμου εξαντλείται στη χρηματοδότηση της σύμβασης, καθώς η εκτέλεση των απαιτούμενων ενεργειών για την εξασφάλιση των αδειοδοτήσεων και εγκρίσεων από τους αρμόδιους φορείς, που αναγράφεται μεταξύ των υποχρεώσεών του, συνιστά όλως τυπική συνεισφορά (υποβολή αιτήσεων προς τους αρμόδιους φορείς), δεδομένου ότι από το συμβατικό κείμενο συνάγεται ότι σε περίπτωση που απαιτηθούν περαιτέρω ενέργειες για τη λήψη αυτών, αυτές θα διεκπεραιωθούν από την αντισυμβαλλόμενη αναπτυξιακή εταιρεία, η οποία αναλαμβάνει να τον συνδράμει και σε αυτό το σκέλος. Ομοίως, η συγκέντρωση των απαραίτητων στοιχείων και πληροφοριών, που επίσης συμπεριλαμβάνεται στις υποχρεώσεις του Δήμου, ανάγεται σε προαπαιτούμενη ενέργεια για την εκπόνηση οιασδήποτε μελέτης (κάθε εργοδότης παραδίδει στον ανάδοχο τα ήδη υπάρχοντα στοιχεία που σχετίζονται με την εκπονούμενη μελέτη) και δεν αποτελεί ισόρροπη, αλλά όλως συμπληρωματική συμβολή στην εκτέλεση του συμβατικού αντικειμένου. Στην ερμηνευτική εκδοχή περί του αληθούς χαρακτήρα της επίμαχης σύμβασης συνηγορούν, άλλωστε, αφενός μεν η επιβάρυνση του ποσού του προϋπολογισμού αυτής με Φ.Π.Α., ο οποίος επιβάλλεται στις δημόσιες συμβάσεις παροχής υπηρεσιών, όχι όμως και στις προγραμματικές συμβάσεις, αφετέρου δε το γεγονός ότι η υλοποίηση του συμβατικού αντικειμένου δεν προϋποθέτει την περαιτέρω σύναψη εκτελεστικών συμβάσεων, αλλά εξαντλείται στην εκτέλεση αυτής (Ε.Σ. VII Τμ. Πράξη 29/2015, ΚΠΕΔ VII Τμ. 17/2017, 248, 12/2016, 350/2015). Αποκλειομένης, εξάλλου, της νομικής φύσης αυτής ως σύμβασης συνεργασίας υπό την έννοια του άρθρου 12 παρ. 4 του ν. 4412/2016, καθόσον η έννοια της συνεργασίας στο άρθρο αυτό συνίσταται, ομοίως, στη διασφάλιση εκπλήρωσης ορισμένης αποστολής δημόσιας υπηρεσίας κοινής στους μετέχοντες φορείς, αλλά και λόγω της, έστω, μειοψηφικής συμμετοχής ιδιωτικών φορέων στη μετοχική σύνθεση της αντισυμβαλλόμενης αναπτυξιακής εταιρείας, ήτοι των με α/α 17 έως 40 μετεχόντων συλλόγων και αγροτικών συνεταιρισμών (για τη νομική μορφή των αγροτικών συνεταιρισμών ως ν.π.ι.δ. με εμπορική ιδιότητα προέβλεπε αρχικά ο ν. 2810/2000 - Α΄108 και ήδη ο ν. 4384/2016-Α΄78, οι δε μετέχοντες σύλλογοι αποτελούν ν.π.ι.δ. που διέπονται από τις διατάξεις του ΑΚ περί σωματείων) χωρίς τούτο να επιβάλλεται από νομοθετική διάταξη, καθώς επίσης της συναγόμενης από τις διατάξεις του καταστατικού της ευρείας αυτονομίας δράσης αυτής, η έμμεση, μόνο, επιρροή στην οποία από τους μετέχοντες στο κεφάλαιο αυτής δήμους, όπως προεκτέθηκε, δεν καθιστά τον επ’ αυτής έλεγχο ανάλογο εκείνου που ασκούν στις δικές τους υπηρεσίες, η συγκεκριμένη σύμβαση δεν εμπίπτει σε κανέναν από τους αναφερόμενους στο άρθρο 12 του ν. 4412/2016 συμβατικούς τύπους, τους οποίους ο νόμος αυτός εξαιρεί από το πεδίο εφαρμογής του. Παρά την αναφορά, συνεπώς, στο συμβατικό κείμενο ότι η σύμβαση συνήφθη υπό τους όρους των άρθρων 11 και 12 του ν. 4412/2016, κατά περιγραφή, μόνο, των εν λόγω διατάξεων αυτή εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής τους. Η ελεγχόμενη σύμβαση λοιπόν, φέρει τα χαρακτηριστικά της, κατά τον ορισμό του άρθρου 2 παρ. 1 περ. 9α΄ του ν. 4412/2016, δημόσιας σύμβασης εκπόνησης μελετών και παροχής τεχνικών και λοιπών συναφών επιστημονικών υπηρεσιών, δεδομένου ότι αφορά στο αποτέλεσμα αναλυτικής επιστημονικής έρευνας σε συγκεκριμένο γνωστικό αντικείμενο με σκοπό την παραγωγή έργου (την ανέγερση της συγκεκριμένης αθλητικής εγκατάστασης), καθώς επίσης στην παροχή γνώσεων και ικανοτήτων με τη διάθεση συγκεκριμένου επιστημονικού προσωπικού και άλλων μέσων επί ορισμένου χρόνου με αντικείμενο τη σύνταξη των απαραίτητων εντύπων (τεύχη δημοπράτησης, φάκελος και σχέδιο ασφάλειας και υγείας) στο πλαίσιο της -συνακόλουθης- διαδικασίας εκτέλεσης του έργου. Το συγκεκριμένο αντικείμενο είναι ανοιχτό στον ανταγωνισμό και παρέχεται ελεύθερα στον ιδιωτικό τομέα από οποιονδήποτε δραστηριοποιούμενο στο σχετικό τομέα μελετητή και πάροχο που κατέχει τα απαιτούμενα προσόντα. Προς τον σκοπό αυτό, άλλωστε, έχει πλέον καταργηθεί (από την έναρξη ισχύος του ν. 4412/2016) η προβλεπόμενη στο άρθρο 268 παρ. 1 και 2 του Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων δυνατότητα απευθείας ανάθεσης παροχής υπηρεσίας, ο προϋπολογισμός της οποίας δεν υπερέβαινε το ποσό των 45.000,00 ευρώ και σε ετήσια βάση το ποσό των 150.000,00 ευρώ, σε κοινωφελείς δημοτικές επιχειρήσεις και σε αναπτυξιακές εταιρείες Ο.Τ.Α.. Στο πλαίσιο αυτό, για την ανάθεση της ελεγχόμενης σύμβασης, ως σύμβασης εκπόνησης μελετών και παροχής συναφών τεχνικών υπηρεσιών συμβατικής αξίας (χωρίς Φ.Π.Α.) 44.354,84 ευρώ, ο Δήμος όφειλε να διενεργήσει τουλάχιστον συνοπτικό διαγωνισμό (άρθρα 116 και 117 ν.4412/2016). Αντιθέτως, ο Δήμος προέβη στην απευθείας ανάθεσή της με τη μορφή της προγραμματικής σύμβασης του άρθρου 100 του ν. 3852/2010, δεν μπορεί δε να θεωρηθεί, με βάση το πραγματικό της υπόθεσης, ότι συνέτρεξαν οι προϋποθέσεις, ώστε να δικαιολογείται η ανάθεση χωρίς διαγωνιστική διαδικασία.
Δεν ανακλήθηκε με την ΕΣ/ΚΠΕ.ΤΜ.7/13/2018