Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ε/9/2026

Η Πράξη 41/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου κρίνει απαράδεκτη την εισαγωγή του σχεδίου Συμπληρώματος Νο3 της σύμβασης ΔΕΑ 419114_2021 μεταξύ ΑΔΜΗΕ Α.Ε. και του οικονομικού φορέα «Metlen Energy & Metals A.E.». Η αρχική σύμβαση, που αφορούσε την υλοποίηση του ΚΥΤ Κουμουνδούρου Αττικής με προϋπολογισμό 46.000.000,00 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ), υπερέβαινε το τότε ισχύον όριο του 1.000.000 ευρώ για υποχρεωτικό προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας από το Ελεγκτικό Συνέδριο, αλλά δεν υποβλήθηκε σε αυτόν. Δεδομένου ότι η αρχική σύμβαση δεν διήλθε από τον προληπτικό έλεγχο, το Κλιμάκιο αποφασίζει ότι και η τροποποιητική αυτή σύμβαση (Συμπλήρωμα Νο3) δεν μπορεί νομίμως να ελεγχθεί, καθόσον δεν προβλέπεται από τη ρύθμιση του άρθρου 324 παρ. 5 του ν. 4700/2020.

Η Πράξη αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Ανάπλαση της Λεωφόρου Βασιλίσσης Όλγας του Δήμου Αθηναίων», συμβατικής δαπάνης 1.237.424,43 ευρώ. Η αρχική σύμβαση είχε ελεγχθεί με την 43/2023 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι προτεινόμενες συμπληρωματικές εργασίες, που κατέστησαν αναγκαίες κυρίως λόγω της ανεύρεσης σημαντικών αρχαιοτήτων κατά την εκτέλεση του έργου, πληρούν τις προϋποθέσεις των άρθρων 132 και 156 του ν.4412/2016. Κατά συνέπεια, το διατακτικό της Πράξης αποφαίνεται ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης.

Το Ε΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τη νομιμότητα του σχεδίου 1ης τροποποίησης της από 21.3.2022 προγραμματικής σύμβασης για την πράξη «Αξιοποίηση της περιοχής της Πανελλήνιας Έκθεσης Λαμίας», προϋπολογισμού 17.006.729,76 ευρώ. Η αρχική σύμβαση είχε ελεγχθεί με την 1009/2022 Πράξη και η εκτελεστική σύμβαση με την 184/2023 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Διαπιστώθηκε ότι το υποβληθέν σχέδιο τροποποίησης επέφερε αλλαγές και στα άρθρα 8 και 9 περί συγκρότησης επιτροπών, για τις οποίες δεν είχαν υποβληθεί οι απαιτούμενες εγκρίσεις. Το Κλιμάκιο ανέβαλε την οριστική κρίση του και διέταξε τη συμπλήρωση του φακέλου με νέο Πρακτικό της Κοινής Επιτροπής Παρακολούθησης και νέες αποφάσεις όλων των συμβαλλόμενων φορέων που θα εγκρίνουν ρητά το υποβληθέν σχέδιο τροποποίησης.

Η Πράξη 527/2024 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης για το έργο «Δεξαμενισμός – Συντήρηση Πλωτής Γέφυρας Λευκάδας "ΑΓΙΑ ΜΑΥΡΑ" 2018-2021». Η αρχική σύμβαση είχε συνολικό συμβατικό τίμημα 1.305.447,09 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ και αναθεώρηση). Η ανάγκη για συμπληρωματικές εργασίες, κυρίως λόγω παράτασης της προθεσμίας και αποκατάστασης βλάβης στο σύστημα περιστροφής, οδήγησε σε αύξηση δαπάνης 102.624,62 ευρώ. Δεδομένου ότι η επαύξηση αυτή αντιπροσωπεύει το 7,86% της αξίας της αρχικής σύμβασης, υπολειπόμενη του ορίου του 15% που ορίζει ο ν. 4412/2016, η τροποποίηση χαρακτηρίζεται ως «de minimis» (ήσσονος σημασίας). Ως εκ τούτου, η εν λόγω συμπληρωματική σύμβαση εξαιρείται από τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας και υποβάλλεται απαραδέκτως στο Κλιμάκιο, σύμφωνα με το άρθρο 324 παρ. 5 περ. α΄ του ν. 4700/2020.

Η Πράξη 384/2024 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά την τροποποίηση της από 7.2.2022 σύμβασης μεταξύ της Περιφέρειας Θεσσαλίας και της εταιρείας «... Α.Ε.» για την παροχή της υπηρεσίας «Καθαρισμός Συλλεκτήρα Τ3 (Βουβουλίνα)». Ενώ η αρχική σύμβαση είχε ελεγχθεί θετικά (Πράξη 10/2022), ζητήθηκε και εγκρίθηκε νέα παράταση προθεσμίας (η τελευταία έως τις 6.10.2024) λόγω καθυστερήσεων από την αρδευτική περίοδο και τις συνέπειες των καταστροφικών καιρικών φαινομένων Daniel και Elias. Η τροποποιητική σύμβαση υπογράφηκε την 1.7.2024, αλλά υποβλήθηκε για έλεγχο στο Ελεγκτικό Συνέδριο στις 5.9.2024. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι, εφόσον ο έλεγχος νομιμότητας των δημοσίων συμβάσεων είναι προληπτικός και διενεργείται πριν την υπογραφή ή εκτέλεση, στερείται πλέον χρονικής αρμοδιότητας. Κατά συνέπεια, η υποβολή της τροποποίησης κρίθηκε απαράδεκτη.

Η Πράξη 268/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προληπτικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου συμφωνίας για την τροποποίηση της σύμβασης παραχώρησης που αφορά στο έργο του Νέου Διεθνούς Αερολιμένα Ηρακλείου Κρήτης. Το Κλιμάκιο, συνεδριάζοντας στις 4 Ιουλίου 2025, διαπίστωσε ότι ο υποβληθείς φάκελος δεν ήταν πλήρης και ελλείπουν κρίσιμα έγγραφα. Ζητήθηκαν, μεταξύ άλλων, το σύνολο των τευχών δημοπράτησης και η υπογραφείσα αρχική σύμβαση, στοιχεία για τη μετοχική σύνθεση της εταιρείας, εγκριτικές αποφάσεις για την τροποποίηση, λεπτομερείς διευκρινίσεις για τους όρους της τροποποίησης, στοιχεία σχετικά με την προμήθεια και εγκατάσταση του Εξοπλισμού Αεροναυτιλίας και το Χρονοδιάγραμμα Αεροναυτιλίας. Ως εκ τούτου, το Κλιμάκιο ανέβαλε την έκδοση οριστικής Πράξης και διάταξε τη συμπλήρωση του φακέλου με τα απαραίτητα στοιχεία.

Η Πράξη 148/2025 του ΣΤ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας τριών νέων σχεδίων συμφωνιών-πλαίσιο για την τετραετή προμήθεια υγρών καυσίμων στον Δήμο Ηρακλείου Κρήτης και στα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου του Δήμου, συνολικής προϋπολογιζόμενης δαπάνης 4.684.400,00 ευρώ. Ενώ η αρχική ανάθεση είχε ελεγχθεί θετικά (Πράξη 114/2025) με ανάδοχο την εταιρεία «... Ο.Ε.», πριν την υπογραφή των συμφωνιών έλαβε χώρα συγχώνευση δι' απορροφήσεως, με την εταιρεία «...» να απορροφά την αρχική ανάδοχο. Τα νέα σχέδια συμφωνιών υποβλήθηκαν με αντισυμβαλλόμενη την απορροφήσασα εταιρεία. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι, εφόσον η διαδικασία ανάδειξης αναδόχου είχε ήδη θετική κρίση και η μεταβολή αφορά μόνο το πρόσωπο του αναδόχου λόγω καθολικής διαδοχής (άρθρο 18 του ν. 4601/2019), δεν κωλύεται η υπογραφή των τριών νέων σχεδίων συμφωνιών.

Η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο της νομιμότητας της τροποποίησης της προγραμματικής σύμβασης μεταξύ της Περιφέρειας Αττικής και του Αναπτυξιακού Οργανισμού «Α.Ε.» για την εκπόνηση μελέτης βελτίωσης της οδικής ασφάλειας στην Ε.Ο. 91 από Βάρκιζα έως Σούνιο. Το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι η τροποποίηση, η οποία αφορά την παράταση της διάρκειας της σύμβασης κατά δύο έτη χωρίς αλλαγή του αντικειμένου ή του προϋπολογισμού, δεν είναι ουσιώδης και εγκρίνει την υπογραφή της τροποποιητικής σύμβασης. Η αρχική σύμβαση είχε ελεγχθεί νομίμως και οι ενδιάμεσες αλλαγές στο χρονοδιάγραμμα κρίθηκαν μη ουσιώδεις.

Η απόφαση 1018/2025 του Δευτέρου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά την έφεση-ανακοπή κατά της καταλογιστικής πράξης του Α΄ Κλιμακίου και της αντίστοιχης ταμειακής βεβαίωσης της Δ.Ο.Υ. Λευκάδας, συνολικού ποσού 21.301,85 ευρώ, για έλλειμμα στη διαχείριση του Δήμου Μεγανησίου το 2009. Το Δικαστήριο δέχθηκε την έφεση, κρίνοντας ότι η αρχική καταλογιστική πράξη δεν έφερε επαρκή αιτιολογία, καθώς οι εκκαλούντες προσκόμισαν νέα διαχειριστικά στοιχεία (δικαιολογητικά) που βρέθηκαν στα αρχεία του Δήμου. Τα στοιχεία αυτά, μαζί με ένορκες βεβαιώσεις εργαζομένων, κλόνισαν την ιστορική βάση του καταλογισμού, οδηγώντας στην ακύρωση τόσο της καταλογιστικής πράξης όσο και της πράξης ταμειακής βεβαίωσης και στην απόδοση των παραβόλων.

Παροχή υπηρεσιών διαχείρισης των αμιγώς μολυσματικών αποβλήτων:Με αυτά τα δεδομένα, όπως καταδεικνύεται κυρίως από την 20497/1.2.2017 βεβαίωση της εταιρείας «........», η εντελλόμενη δαπάνη δεν προκύπτει με σαφήνεια ότι απορρέει από την από 24.3.2017 σύμβαση, αφού τούτη υπεγράφη μετά την βεβαιωθείσα από την εταιρεία παροχή εκ μέρους της υπηρεσιών διαχείρισης αμιγώς μολυσματικών αποβλήτων κατά το μήνα Ιανουάριο του έτους 2017. Κατόπιν τούτου, εισηγούμαι όπως το Κλιμάκιο αναβάλει την έκδοση οριστικής κρίσης, προκειμένου να αποσταλεί ο φάκελος του εντάλματος στην Επίτροπο, η οποία θα πρέπει το συντομότερον δυνατόν να διερευνήσει με ποιά σύμβαση συνάπτεται η δαπάνη του τιμολογίου 15922/31.3.2017, και, ακολούθως, να προβεί, εφόσον κριθεί απαραίτητο, σε σύνταξη νέας έκθεσης διαφωνίας, τηρώντας τη διαδικασία του άρθρου 32 του Κώδικα Νόμων για το Ελεγκτικό Συνέδριο (κυρωθέντος με το άρθρο πρώτο του ν. 4129/2013, Α΄ 52). Οίκοθεν νοείται ότι θα πρέπει να ελεγχθεί από την Επίτροπο και ο πράγματι πρώτος λογαριασμός της από 24.3.2017 σύμβασης.