ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ζ/238/2025

Το Ελεγκτικό Συνέδριο, συγκεκριμένα το Ζ΄ Κλιμάκιο, εξέτασε τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάθεσης υπηρεσιών υποστήριξης της Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του ν.π.δ.δ. «ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ». Η διαδικασία περιλάμβανε διεθνή, ηλεκτρονικό, ανοικτό διαγωνισμό με εκτιμώμενη αξία 2.029.500,00 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ) και δικαίωμα προαίρεσης έως 50% της αρχικής αξίας. Η ανάθεση έγινε στην ενωση εταιριών «… Α.Ε. – … A.E.», η οποία υπέβαλε τη μοναδική προσφορά και κρίθηκε ως η πλέον συμφέρουσα οικονομικά. Το Κλιμάκιο διερεύνησε την τήρηση των αρχών διαφάνειας, ίσης μεταχείρισης και υγιούς ανταγωνισμού, χωρίς να διαπιστώσει ουσιώδεις πλημμέλειες. Επιπλέον, επιβεβαιώθηκε ότι δεν υπήρχαν εκκρεμείς ενστάσεις ή προσφυγές κατά τη διαδικασία. Συνεπώς, δεν κωλύθηκε η υπογραφή της σύμβασης.

Η προσφεύγουσα αίτησε την ακύρωση της απόφασης που απορρίπτει την προσφορά της για τις Ομάδες Α και Β του διαγωνισμού προμήθειας μέσων ατομικής προστασίας (2018-2019), με προϋπολογιζόμενη αξία 67.941,30 € χωρίς ΦΠΑ. Ενάργησε την αντικατάστασή της ως προσωρινός ανάδοχος από τον συνδιαγωνιζόμενο οργανισμό, καθώς και την κατάπτωση της εγγύησης συμμετοχής της. Το αντικείμενο της σύμβασης περιλάμβανε ποικίλα μέσα προστασίας (ρόμπες, γάντια, καπέλα επικινδύνων εργασιών κ.λπ.), με πιστοποιητικά συμβατότητας που κρίθηκαν εσφαλμένα από την Επιτροπή χωρίς προηγούμενη πρόσκληση συμπλήρωσης.

Η Πράξη 060/2023 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά στον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας επιλογής αναδόχου από τον Δήμο Ηρακλείου Αττικής και του σχεδίου σύμβασης για την «Προμήθεια και τοποθέτηση αστικού εξοπλισμού» συνολικής προϋπολογισθείσας δαπάνης 2.539.869,87 ευρώ (με ΦΠΑ). Το αντικείμενο υποδιαιρέθηκε σε Ομάδα Α (χώροι πρασίνου) και Ομάδα Β (παιδικές χαρές). Ως οριστικός ανάδοχος, μετά από αξιολόγηση και αντιμετώπιση οψιγενών μεταβολών στη νομική της μορφή (από ΙΚΕ σε ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΙΚΕ), ανακηρύχθηκε η εταιρεία «... ΤΕΧΝΙΚΗ – ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΙΚΕ». Το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης. Ωστόσο, έθεσε την επισήμανση για τη διόρθωση του αναγραφόμενου ποσού της εγγύησης καλής εκτέλεσης στο σχέδιο σύμβασης, από το εσφαλμένο 81.115,23 ευρώ στο ορθό 81.931,29 ευρώ (το οποίο αντιστοιχεί στο 4% της εκτιμώμενης αξίας πλέον ΦΠΑ).

Η Πράξη 27/2025 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου σύμβασης και της προηγηθείσας διαγωνιστικής διαδικασίας για την ανάθεση της «Υπηρεσίας μεταφοράς συμμείκτων απορριμμάτων Δήμου Ηρακλείου». Η σύμβαση, με διάρκεια δύο ετών και δικαίωμα προαίρεσης για δύο επιπλέον έτη, έχει συμβατική δαπάνη 1.769.700,00 ευρώ, πλέον ΦΠΑ. Ο διαγωνισμός διεξήχθη με χρήση του κριτηρίου της χαμηλότερης τιμής. Μοναδική συμμετέχουσα και ανάδοχος αναδείχθηκε η εταιρεία «... MON. IKE». Το Κλιμάκιο, αφού εξέτασε τα στοιχεία του φακέλου, έκρινε ότι δεν διαπιστώνονται ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες που να κωλύουν την υπογραφή της σύμβασης μεταξύ του Δήμου Ηρακλείου και της αναδόχου εταιρείας.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο, συγκεκριμένα το Ζ΄ Κλιμάκιο, εξέτασε τη νομιμότητα της διαδικασίας ανάθεσης υπηρεσιών για τη δημιουργία της Ψηφιακής Τράπεζας Γης από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ), με προϋπολογιζόμενη δαπάνη 13.414.500 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ). Η σύμβαση περιλάμβανε επιπλέον δικαιώματα προαίρεσης για συντήρηση και επέκταση. Το Κλιμάκιο διερεύνησε εάν η διαδικασία ακολούθησε τις διατάξεις του νόμου 4412/2016 και επέκρινε την επιλογή της ομάδας έργου ως κριτήριο ανάθεσης, ωστόσο θεώρησε ότι η επίδραση αυτού στη συνολική βαθμολογία ήταν περιορισμένη. Τέλος, δεν αντέκρουσε την υπογραφή της σύμβασης, με την επιφύλαξη συμπλήρωσης του ποσού των εγγυήσεων.

Η Πράξη 212/2025 του ΣΤ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάθεσης και του σχεδίου σύμβασης για την προμήθεια «Εγκατάσταση Φωτοβολταϊκών Σταθμών» της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης Νέστου (προϋπολογισμού 2.100.000,00 ευρώ). Κατά τη διαδικασία, η τεχνική προσφορά της εταιρείας «ZILLION ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΙΚΕ» ακυρώθηκε από την ΕΑΔΗΣΥ (379/2025) λόγω υπολειπόμενης ισχύος αντιστροφέων (99,96% έναντι απαιτούμενου 100%-110%). Ωστόσο, το Διοικητικό Εφετείο Κομοτηνής (109/2025) ακύρωσε την απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ, κρίνοντας ότι η ισχύς των αντιστροφέων (1000kW) καλύπτει την ισχύ των Φ/Β πλαισίων (999,6kW), επιλύοντας έτσι τη διαφορά υπέρ της εταιρείας. Κατόπιν αυτού, η «.. ΙΚΕ» αναδείχθηκε οριστική ανάδοχος, έναντι ποσού 1.365.000,00 ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Το Κλιμάκιο αποφάνθηκε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης, υπό τον όρο της διόρθωσης του ποσοστού της εγγύησης καλής εκτέλεσης από 5% σε 4% της εκτιμώμενης αξίας της σύμβασης, σύμφωνα με τον ν. 4412/2016.

Η προσφεύγουσα με την προδικαστική προσφυγή της ζητά: α) Την αποδοχή της προσφυγής της. β) Να κριθεί ότι ο όρος της παραγράφου 2 του άρθρου 6 της προκήρυξης ετέθη καταχρηστικά, αφού δεν προβλεπόταν από τον νόμο 4412/2016 ούτε εναρμονιζόταν με τις αρχές του διοικητικού δικαίου. γ) Την αποδοχή της τεχνικής έκθεσης και των δικαιολογητικών της και η συνέχιση του διαγωνισμού με τη μοναδική συμμετέχουσα την ίδια. δ) Να εφαρμοστεί το άρθρο 102 του ν. 4412/2016 ώστε η παράλειψη υπογραφής να κριθεί επουσιώδης. ε) Να συμπληρωθεί η επουσιώδης παράλειψη και στ) Να απορριφθεί η συμμετοχή της εταιρείας [...] λόγω έλλειψης ηλεκτρονικής υπογραφής στο μετοχολόγιο. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την ανάθεση υπηρεσιών μεταφοράς μαθητών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στον Νομό Δωδεκανήσου από τον τόπο κατοικίας τους στη σχολική μονάδα και αντίστροφα, για τα σχολικά έτη 2017-2018 και 2018-2019, με προϋπολογισμό 1.478.722,22 ευρώ.

Η Πράξη 84/2025 του ΣΤ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για την προμήθεια δέκα (10) περιπολικών σκαφών (Είδος Β) για το Λιμενικό Σώμα–Ελληνική Ακτοφυλακή, με δικαίωμα προαίρεσης για επιπλέον δέκα σκάφη, συνολικής προϋπολογιζόμενης αξίας 10.000.000,00 ευρώ. Η διαδικασία ανάδειξης του αναδόχου χαρακτηρίστηκε από δικαστικές προσφυγές και αποφάσεις, συμπεριλαμβανομένης της απόρριψης προσφορών λόγω μη συμμόρφωσης με τεχνικές προδιαγραφές, η οποία κρίθηκε δεσμευτική από το Διοικητικό Εφετείο Πειραιά. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν προκύπτουν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες στην ελεγχόμενη διαδικασία, η οποία ολοκληρώθηκε με την κατακύρωση στον μοναδικό εναπομείναντα οικονομικό φορέα. Ως εκ τούτου, δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης, με την επισήμανση της ανάγκης συμπλήρωσης του ποσού της εγγύησης καλής εκτέλεσης.

Η Πράξη 226/2025 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για την προμήθεια 68.750.000 lt πετρελαίου κίνησης (Τμήμα 1) για την Οδικές Συγκοινωνίες ΑΕ (Ο.ΣΥ. ΑΕ), συνολικής αξίας 110.000.000 ευρώ πλέον ΦΠΑ. Διαπιστώθηκε ότι μόνο ένας οικονομικός φορέας υπέβαλε προσφορά για το Τμήμα 1, προσφέροντας ποσοστό έκπτωσης 6,55%. Αν και κλήθηκε σε διαπραγμάτευση, ο φορέας διατήρησε το ποσοστό. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι το ποσοστό αυτό συνιστά σημαντική βελτίωση (άνω του 180%) σε σχέση με την έκπτωση του προηγούμενου διαγωνισμού (2,30%). Το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι δεν προκύπτουν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες και δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης, με την επισήμανση της συμπλήρωσης του ποσού της εγγύησης καλής εκτέλεσης στο σημείο 7 του προοιμίου του σχεδίου.

Παροχή υπηρεσίων:Περαιτέρω, υφίσταται η βεβαίωση καλής εκτέλεσης της εργασίας, σύμφωνα με το άρθρο 5 της Γενικής Συγγραφής Υποχρεώσεων της 27/2018 μελέτης, δεδομένου ότι προσκομίστηκαν τα δύο (2) από 3.8.2018 πρωτόκολλα βεβαίωσης εργασίας, στα οποία αναφέρεται ότι η Επιτροπή Βεβαίωσης Εργασιών και εν γένει Υπηρεσιών, η οποία ορίστηκε με την 54/2018 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του Κ.Α.Π.ΠΑ. Δήμου ....., βεβαιώνει την καλή εκτέλεση της υπηρεσίας «δαπάνες θερινού προγράμματος ημερήσιας δημιουργικής απασχόλησης παιδιών 6 έως 14 ετών», προσκομίστηκε δε και η από 6.8.2018 βεβαίωση καλής εκτέλεσης του Εντεταλμένου Συμβούλου σε θέματα αθλητισμού και της Αντιδημάρχου Παιδείας, Κοινωνικής Μέριμνας και Αλληλεγγύης, με την οποία βεβαιώνεται η καλή εκτέλεση της ως άνω υπηρεσίας, η οποία υλοποιήθηκε κατά την από 25.6 έως 27.7.2018 χρονική περίοδο βάσει του 3163/25.6.2018 συμφωνητικού. Επίσης, το ποσό των ελεγχόμενων χρηματικών ενταλμάτων δεν υπερβαίνει το οφειλόμενο βάσει των νόμιμων δικαιολογητικών, δεδομένου ότι ο αριθμός των εγγραφών παιδιών είναι 1000, όπως προκύπτει από τα τρία μπλοκ αποδείξεων πληρωμής, τα οποία προσκομίστηκαν ενώπιον του Κλιμακίου, με αριθμούς συμπληρωμένων αποδείξεων έκδοσης …από 1 έως 49, 50 έως 99 και 100 έως 115, συνολικού ποσού 7.000,00 ευρώ, καθώς και από την καρτέλα λογαριασμού πελάτη της εταιρείας …. συνολικού ποσού 43.000,00 ευρώ. Προσέτι, ο λόγος διαφωνίας ότι μετά τη συνολική αλλαγή των προσώπων που συγκροτούσαν την Ομάδα Έργου για την υλοποίηση της ελεγχόμενης υπηρεσίας, με βάση την οποία αξιολογήθηκε και βαθμολογήθηκε η τεχνική προσφορά της αναδόχου, καθίσταται αδύνατος ο έλεγχος της ορθότητας υλοποίησης του προγράμματος, καθώς είναι αδύνατη η τεκμηρίωση του συνολικού αριθμού των μελών της Ομάδας Έργου και η πλήρωση από αυτούς των προδιαγραφών που θέτει η διακήρυξη, ερείδεται επί εσφαλμένης προϋπόθεσης, δεδομένου ότι η ορθή εκτέλεση του προγράμματος βεβαιώθηκε με τα προαναφερόμενα πρωτοκόλλα βεβαίωσης καλής εκτέλεσης, το επιχείρημα δε της κρισιμότητας των προσώπων που αποτελούν την Ομάδα Έργου με την αιτιολογική σκέψη ότι η ανάδοχος ένωση εταιρειών βαθμολογήθηκε για την Ομάδα αυτή στο πλαίσιο της εφαρμογής του κριτηρίου ανάθεσης βάσει της βέλτιστης σχέσης ποιότητας τιμής είναι αλυσιτελές, δεδομένου ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση η ανάδοχος ένωση εταιρειών ήταν η μοναδική συμμετέχουσα στο διαγωνισμό. Τέλος, προσκομίστηκε η 2245/16.6.2017 σύμβαση του Κ.Α.Π.ΠΑ. Δήμου ..... με μία εκ των εταιρειών που συνιστούν την ένωση που ανακηρύχθηκε ανάδοχος στην ελεγχόμενη σύμβαση, ήτοι με την εταιρεία ..Ε., οικονομικού αντικειμένου 130.959,53 ευρώ με Φ.Π.Α., με ίδιο αντικείμενο που εκτελέστηκε την προηγούμενη χρονιά, από την οποία δεν προκύπτει μεν ο αριθμός των παιδιών και εκπαιδευτών, ωστόσο, μπορεί να συναχθεί από το ύψος του οικονομικού αντικειμένου της σύμβασης, λαμβάνοντας, παράλληλα υπόψη ότι η ανάδοχος ένωση εταιρειών ήταν η μοναδική συμμετέχουσα στο διαγωνισμό εταιρεία και, συνεπώς, δε θα μπορούσε να τεθεί, εξαιτίας του ανωτέρω λόγου, ζήτημα νόθευσης του ελεύθερου ανταγωνισμού ή παραβίασης της αρχής της τυπικότητας που διέπει τις διαγωνιστικές διαδικασίες.