Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ζ/326/2024

Η Πράξη 29/2025 του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά στον έλεγχο νομιμότητας της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου του Δήμου Ελευσίνας «Αποκατάσταση κτιριακού συγκροτήματος ΙΡΙΣ». Το συμβατικό τίμημα της συμπληρωματικής σύμβασης είναι 159.565,87 ευρώ, με τη συνολική σωρευτική υπέρβαση (μαζί με την 1η ΣΣ) να ανέρχεται σε 36,49% της αρχικής σύμβασης, ποσοστό που τηρεί το νόμιμο όριο του 50%. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι συμπληρωματικές εργασίες, που απαιτήθηκαν λόγω έντονης φθοράς, ρηγματώσεων και διάβρωσης στα δομικά στοιχεία των Κτιρίων 1 & 2, πληρούν τις προϋποθέσεις του ν.4412/2016. Για τεχνικούς λόγους δεν επιτρέπεται η αλλαγή αναδόχου. Κατά συνέπεια, δεν κωλύεται η υπογραφή της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης, υπό τον όρο της παράτασης της διάρκειας της αρχικής σύμβασης.

Η Πράξη 288/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης για το έργο αντικατάστασης στεγών αμιάντου σε κτήρια του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ε.Κ.Π.Α.). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης. Οι πρόσθετες εργασίες, συνολικής δαπάνης 1.029.166,02 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ και αναθεώρηση), κρίθηκαν απολύτως αναγκαίες για την αρτιότητα και ασφάλεια του έργου, κυρίως λόγω απρόβλεπτης εκτεταμένης διάβρωσης του μεταλλικού σκελετού και σοβαρών φθορών σε ξύλινα ζευκτά. Διαπιστώθηκε ότι η αξία της συμπληρωματικής σύμβασης ανέρχεται στο 47,81% της αρχικής σύμβασης, τηρώντας έτσι το νόμιμο όριο του 50%.

Η Πράξη 128/2024 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΚΑΙ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΥΔΡΕΥΣΗΣ Δ.Κ. ΠΡΟΣΟΤΣΑΝΗΣ» του Δήμου Προσοτσάνης. Η απόφαση κρίνει απαράδεκτη την εισαγωγή του σχεδίου της συμπληρωματικής σύμβασης για προσυμβατικό έλεγχο (άρθρο 132 παρ. 6 του ν.4412/2016). Αυτό συμβαίνει επειδή η αξία της τροποποίησης (128.388,25 ευρώ χωρίς αναθεώρηση και Φ.Π.Α.) είναι κατώτερη τόσο του ορίου του άρθρου 5 του ν.4412/2016 όσο και του 15% της αξίας της αρχικής σύμβασης, ενώ παράλληλα δεν μεταβάλλεται η συνολική φύση του έργου, πληρώντας έτσι τις προϋποθέσεις εξαίρεσης από τον προσυμβατικό έλεγχο.

Η απόφαση αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της τροποποίησης της σύμβασης 8920/7.8.2024 με αντικείμενο την παροχή υπηρεσιών φύλαξης σιδηροδρομικών εγκαταστάσεων με drones από τον ΟΣΕ. Το Ελεγκτικό Συνέδριο επικαλείται τις διατάξεις του ν. 4700/2020 και αναβάλλει την οριστική απόφαση, ζητώντας διευκρινίσεις σχετικά με τους λόγους που οδήγησαν στην τροποποίηση της σύμβασης, λαμβάνοντας υπόψη γεγονότα όπως οι βανδαλισμοί και η κακοκαιρία Daniel. Ζητείται η συμπλήρωση του φακέλου με πληρέστερα στοιχεία για τη διαμόρφωση ασφαλούς κρίσης.

Η προσφεύγουσα αίτησε την ακύρωση της απόφασης της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου Λαρισαίων, η οποία απέρριψε την τεχνική της προσφορά για την προμήθεια δύο αυτοκινούμενων πλυντηρίων κάδων απορριμμάτων και έκρινε αποδεκτή την προσφορά του ανταγωνιστή της. Το αντικείμενο της σύμβασης ήταν η προμήθεια όχημάτων κατάλληλων για εν κινήσει πλύση με ζεστό νερό και υψηλή πίεση, με ελάχιστη χωρητικότητα για 160 κάδους των 1.100 λίτρων, προϋπολογιζόμενης αξίας 366.000 ευρώ. Η προσφυγή θεμελιώθηκε σε λόγους που αφορούσαν την απόρριψη της προσφοράς της και την αποδοχή της τεχνικής προσφοράς του αντιπάλου της.

Η πρώτη προσφέγουσα επιδιώκει την ακύρωση της απόφασης 287/Α6/10.10.2019 του Διοικητικού Συμβουλίου του αναθέτοντος φορέα, η οποία αποδέχθηκε την προσφορά της δεύτερης προσφευγούσας, καθώς και κάθε σχετικής πράξης, παράλειψης ή γνωμοδότησης. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την 'Παροχή Υπηρεσιών Επιθεώρησης και Πιστοποίησης των Εργασιών Εκτεταμένης Συντήρησης 369 Μονάδων Σιδηροδρομικού Τροχαίου Υλικού' με κριτήριο ανάθεσης την πλέον συμφέρουσα οικονομικά προσφορά βάσει βέλτιστης σχέσης ποιότητας-τιμής και προϋπολογισμό 100.000 ευρώ. Η προσφυγή στηρίζεται σε λόγους σχετικά με την τεκμηρίωση της τεχνικής και επαγγελματικής ικανότητας της δεύτερης προσφευγούσας.

Η απόφαση 161/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της ανάθεσης του έργου της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης Λάρισας (Δ.Ε.Υ.Α.Λ.) με τίτλο «Αποκατάσταση της Εγκατάστασης Επεξεργασίας Λυμάτων Λάρισας μετά την κακοκαιρία Daniel με λειτουργία και συντήρηση», συμβατικού τιμήματος 9.546.590,92 ευρώ (άνευ ΦΠΑ). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η προσφυγή στη διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης ήταν σύννομη (άρθρο 269 περ. δ΄ του ν.4412/2016), καθώς συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις της κατεπείγουσας ανάγκης, οφειλόμενης σε απρόβλεπτα γεγονότα (κακοκαιρία Daniel) που κατέστησαν την λειτουργία της ΕΕΛ επισφαλή, εγκυμονώντας κινδύνους για το περιβάλλον (Πηνειός Ποταμός) και τη δημόσια υγεία. Ο χρόνος που μεσολάβησε μέχρι την ανάθεση κρίθηκε εύλογος λόγω της πολυπλοκότητας της αξιολόγησης των βλαβών, των προσωρινών επισκευών (Οκτ. 2023 - Ιούλ. 2024) και της εξασφάλισης χρηματοδότησης. Κατά συνέπεια, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης, με την επισήμανση προσθήκης του Φ.Π.Α. για το Τμήμα Β.

Η απόφαση αφορά την προσφυγή του Δήμου Λαρισαίων κατά της 62/2025 Πράξης του Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία κώλυε την υπογραφή σύμβασης για την προμήθεια και εγκατάσταση εξοπλισμού σε φωτοβολταϊκά πάρκα. Ο Επίτροπος είχε κρίνει ότι ο Δήμος όφειλε να είχε ματαιώσει τον διαγωνισμό βάσει του άρθρου 106 του ν. 4412/2016, λόγω της οικονομικής διαφοράς μεταξύ των δύο προσφορών και της ανάγκης εξασφάλισης χαμηλότερης τιμής. Το Έβδομο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου, εξετάζοντας την προσφυγή, έκρινε ότι ο λόγος αποκλεισμού δεν ευσταθεί, καθώς η μία προσφορά είχε απορριφθεί νομίμως και η εναπομείνασα προσφορά δεν υπερέβαινε τον προϋπολογισμό. Συνεπώς, το Δικαστήριο έκανε δεκτή την προσφυγή, ανακάλεσε την προσβαλλόμενη Πράξη και έκρινε ότι δεν υφίσταται κώλυμα για την υπογραφή της σύμβασης.

Η Πράξη 259/2024 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης για το έργο «ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΣΤΑΓΑΝΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΜΟΝΩΣΗΣ ΚΤΙΡΙΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ» (ΕΚΠΑ), ύψους 872.528,29 ευρώ. Η ανάγκη για τη σύμβαση προέκυψε λόγω απρόβλεπτων αστοχιών υγρομόνωσης σε κτίρια (όπως μετά την κακοκαιρία Daniel). Το Κλιμάκιο, κατά πλειοψηφία, έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης. Η αιτιολογία ήταν ότι πρόκειται για ανεπίτρεπτη εκ των υστέρων επέκταση του τεχνικού αντικειμένου της αρχικής σύμβασης σε χώρους που δεν είχαν συμπεριληφθεί αρχικά, και δεν συνιστά αναγκαία προϋπόθεση για την έντεχνη ολοκλήρωση του αρχικού έργου, παραβιάζοντας έτσι τις αρχές της διαφάνειας και του ανόθευτου ανταγωνισμού.

Η απόφαση Δ18/2021 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης για τη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση που αιτήθηκε ο Δήμος Δοξάτου. Ο Δήμος επεδίωκε να προβεί σε ανάθεση σύμβασης για την προμήθεια πέντε τμημάτων υγρών καυσίμων και ελαιολιπαντικών, συνολικού προϋπολογισμού 578.559,49 € χωρίς ΦΠΑ, μετά από εν μέρει άγονο διαγωνισμό. Η Αρχή εξέτασε την τήρηση των νομικών διαδικασιών, τις διατυπώσεις δημοσιότητας και τη μη ουσιώδη τροποποίηση των όρων της αρχικής σύμβασης. Παρά τις μικροπλημμεληματικές παραλείψεις σε θέματα δημοσιότητας, η Αρχή έκρινε ότι δεν επηρεάστηκε ο ανταγωνισμός και παρέδωσε σύμφωνη γνώμη για τη διαδικασία διαπραγμάτευσης, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. α' του ν. 4412/2016.