Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1052/2024
Προμήθεια αντιδραστηρίων αιμοδοσίας με συνοδό εξοπλισμό .(...) Περαιτέρω, σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου, κατά τον προσυμβατικό έλεγχο, η Ολομέλεια, το Τμήμα και οι σχηματισμοί πρωτογενούς ελέγχου καταλήγουν σε αρνητική κρίση ως προς την υπογραφή της ελεγχόμενης σύμβασης μόνο όταν η διαπιστωθείσα, στην οικεία διαδικασία σύναψης της σύμβασης ή εντός του σχεδίου της, νομική πλημμέλεια κρίνεται ως ουσιώδης, υπό την έννοια ότι, εν όψει του συγκεκριμένου πραγματικού πλαισίου της υπόθεσης, παραβιάζει ουσιώδεις αρχές της νομοθεσίας περί δημοσίων συμβάσεων κατά τρόπο που πλήττεται η ακεραιότητα της διαδικασίας σύναψης της σύμβασης (ΕλΣ Ολ. 551/2023 σκ. 47, 2037/2022 σκ. 12, 1716/2022 σκ. 30). Στην προκειμένη περίπτωση, η ως άνω διαπιστωθείσα πλημμέλεια αφορά σε θεμελιώδη προϋπόθεση νομιμότητας μιας εκτελεστικής σύμβασης, ήτοι στην σύναψή της ενόσω η συμφωνία-πλαίσιο επί της οποίας ερείδεται βρίσκεται εν ισχύι. Αυτό προκύπτει τόσο από το προεκτεθέν νομοθετικό πλαίσιο που διέπει την επίδικη περίπτωση, όσο και από τους προαναφερόμενους όρους (βλ. σκέψη 10) της οικείας διακήρυξης και της ίδιας της 17/18 συμφωνίας-πλαίσιο. Εν όψει τούτων, σε συνδυασμό με την αρχή της τυπικότητας που διέπει τη διενέργεια των διαδικασιών για την ανάθεση δημοσίων συμβάσεων και δεδομένου ότι η ενεργοποίηση όρων λήξασας συμφωνίας-πλαίσιο συναρτάται ευθέως με παραβίαση των αρχών της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης και του υγιούς και ανόθευτου ανταγωνισμού, καθόσον με τον τρόπο αυτόν αποκλείονται έτεροι οικονομικοί φορείς από τη συμμετοχή στην κατά λογική ακολουθία επόμενη διαδικασία ανάθεσης συμφωνίας-πλαίσιο μετά τη λήξη της διάρκειας της προηγούμενης όμοιας, το Δικαστήριο κρίνει, κατά πλειοψηφία, ότι πρόκειται περί ουσιώδους νομικής πλημμέλειας, πλήττουσας καίρια την ακεραιότητα της διαδικασίας σύναψης της ελεγχόμενης εκτελεστικής σύμβασης (βλ. και τη σκέψη 61 του Προοιμίου της Οδηγίας 2014/14/ΕΕ, όπου, μεταξύ άλλων, αναφέρεται ότι οι συμφωνίες-πλαίσιο δεν θα πρέπει να χρησιμοποιούνται εσφαλμένα ή με τέτοιο τρόπο ώστε να αποκλείουν, να περιορίζουν ή να στρεβλώνουν τον υγιή ανταγωνισμό), ως εκ τούτου απορριπτέοι τυγχάνουν οι περί του αντιθέτου ισχυρισμοί του προσφεύγοντος και της παρεμβαίνουσας.
ΑΝΑΘΕΩΡΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/Β΄ ΕΛΑΣΣΟΝΑ ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/1728/2024
Τύπος: ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΛΕΓΚ.ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ
Ιστορικό Κωδικοποιήσεων
Σχετικά Έγγραφα
ΕΣ/ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/510/2024
1η συμπληρωματική σύμβαση του έργου με τίτλο «Αποκατάσταση κατεστραμμένων και επέκταση στηθαίων ασφαλείας σε δίκτυα Περιφέρειας Αττικής» (...) ζητείται η αναθεώρηση της 1636/2023 απόφασης του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου(...) Κατ’ αρχάς, η διαπιστωθείσα ως άνω πλημμέλεια ανάγεται σε παραβίαση που αφορά στις προϋποθέσεις υπό τις οποίες η προσφεύγουσα αναθέτουσα αρχή μπορούσε να τροποποιήσει την αρχική σύμβαση, κατ’ εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 156 παρ. 1 περ. β΄ του ν. 4412/2016, η οποία επιτρέπει, κατ’ εξαίρεση, παρέκκλιση από τις αρχές του αποτελεσματικού ανταγωνισμού, της ίσης μεταχείρισης των υποβαλόντων προσφορές και της διαφάνειας των διαδικασιών που διέπουν και το στάδιο εκτέλεσης των δημοσίων συμβάσεων (βλ. σκ. 5). Περαιτέρω, η διαπιστωθείσα πλημμέλεια αφορά στο σύνολο του αντικειμένου της ελεγχόμενης σύμβασης, οι επίμαχες συμπληρωματικές εργασίες ακολουθούν το όχι υψηλό ποσοστό έκπτωσης (15,45%) που η προσφεύγουσα προσέφερε επί της αντίστοιχης προϋπολογιζόμενης δαπάνης της αρχικής σύμβασης, αφορά δε σε μείζονος αξίας τροποποίηση της αρχικής σύμβασης (35,63%). Ενόψει των ανωτέρω δεδομένων, η διαπιστωθείσα ως άνω πλημμέλεια συνιστά ουσιώδη νομική πλημμέλεια, που πλήττει την ακεραιότητα της διαδικασίας σύναψης της ελεγχόμενης σύμβασης ... Επομένως, ο προβαλλόμενος από την προσφεύγουσα ανάδοχο τέταρτος λόγος αναθεώρησης, με όλους τους επιμέρους αναφερόμενους κατά την ανάπτυξή του ισχυρισμούς, οι οποίοι ενόψει του ουσιώδους χαρακτήρα της διαπιστωθείσας πλημμέλειας δεν μπορούν να γίνουν δεκτοί, πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό του ως αβάσιμος.(...) Για τους λόγους αυτούς Απορρίπτει την προσφυγή της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «…».
ΕΣ/Β΄ ΕΛΑΣΣΟΝΑ ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/1728/2024
Προμήθεια «αντιδραστηρίων αιμοδοσίας με συνοδό εξοπλισμό.(...) Το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι ήδη με τη διάταξη του άρθρου 26 του ν.5161/2024, παρατάθηκε νομοθετικά, κατά παρέκκλιση κάθε γενικής ή ειδικής διάταξης, η ισχύς της 17/18 συμφωνίας-πλαίσιο και δη αναδρομικά από τη λήξη της την 1η.12.2023 και έως την 1.1.2025, ώστε να μπορέσει ο φορέας, κατά τα διαλαμβανόμενα στην οικεία αιτιολογική έκθεση, «να ενεργοποιήσει τα δικαιώματα προαίρεσης που είχαν προβλεφθεί στη διακήρυξη του διαγωνισμού και να ολοκληρώσει τα έξι έτη της σύμβασης», η συνολική διάρκεια της οποίας δεν μπορεί να υπερβεί την 31η.12.2025. Και τούτο για λόγους που, όπως προκύπτει από την ως άνω αιτιολογική έκθεση, σχετίζονται με τη διασφάλιση της αδιάλειπτης προμήθειας αντιδραστηρίων αιμοδοσίας με συνοδό εξοπλισμό για τον έλεγχο του αίματος με τη μέθοδο της μοριακής τεχνικής νουκλεϊκών οξέων-ΝΑΤ, ο οποίος είναι αναγκαίος για το προς μετάγγιση αίμα για λόγους προστασίας της δημόσιας υγείας και οι οποίοι, ενόψει και του περιορισμένου και εντοπισμένου χρονικά και ποσοτικά εύρους της ρύθμισης αυτής, καθώς και της φύσης της και της προστασίας των δημοσίων αγαθών που διασφαλίζει, δικαιολογούν το απολύτως αναγκαίο της θέσπισής της, χωρίς να εγείρονται ζητήματα αντίθεσής της με την ενωσιακή έννομη τάξη.Με την ως άνω ειδική νομοθετική ρύθμιση, που επενεργεί αναδρομικά, αίρεται η διαγνωσθείσα νομική πλημμέλεια της μη νομότυπης αναδρομικής παράτασης, κατ’ ενάσκηση δικαιώματος προαίρεσης, της χρονικής ισχύος της 17/18 συμφωνίας-πλαίσιο με το πρακτικό της 4ης συνεδρίασης της 14ης.3.2024 του Δ.Σ. του Ε.ΚΕ.Α.. Παρέλκει δε εξ αυτού του λόγου ως αλυσιτελής η εξέταση του προβαλλόμενου με την υπό κρίση προσφυγή λόγου περί του μη ουσιώδους χαρακτήρα της πλημμέλειας αυτής. Κατά συνέπεια, νομίμως εγκρίνεται η σύναψη της 5ης εκτελεστικής σύμβασης σε χρόνο που είναι σε ισχύ η 17/18 συμφωνία-πλαίσιο στην οποία αυτή ερείδεται, η ετήσια χρονική διάρκεια της οποίας, μετά τη νομοθετική παράταση της χρονικής ισχύος της 17/18-4 εκτελεστικής σύμβασης έως την 1η.1.2025, πρέπει να αφετηριαστεί στις 2.1.2025. Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να γίνει δεκτή η κρινόμενη προσφυγή αναθεώρησης και η υπέρ αυτής ασκηθείσα παρέμβαση, να αναθεωρηθεί η προσβαλλόμενη 1052/2024 απόφαση του Εβδόμου Τμήματος (Α΄ Θερινού) και, κατά παραδοχή της προσφυγής ανάκλησης και της υπέρ αυτής ασκηθείσας παρέμβασης, να ανακληθεί η 181/2024 πράξη του Στ΄ Κλιμακίου.
ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ε/268/2026
Με δεδομένα τα προεκτεθέντα, η υπό έλεγχο τροποποίηση της αρχικής σύμβασης με την ανάθεση των ως άνω συμπληρωματικών εργασιών στον αρχικό ανάδοχο, χωρίς νέα διαγωνιστική διαδικασία, δεν καλύπτεται από το αντικειμενικό πεδίο εφαρμογής της διάταξης του άρθρου 156 παρ. 1 περ. β΄ του ν.4412/2016, διότι οι εργασίες της ελεγχόμενης συμπληρωματικής σύμβασης επεκτείνουν το φυσικό αντικείμενο του αρχικού έργου κατά παράβαση του άρθρου 156 παρ. 1 περ. β΄ του ν. 4412/2016. Περαιτέρω, δεδομένου ότι α. η διαπιστωθείσα ως άνω πλημμέλεια ανάγεται σε παραβίαση που αφορά στις προϋποθέσεις υπό τις οποίες η αναθέτουσα αρχή δύναται να τροποποιήσει την αρχική σύμβαση, κατ’ εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 156 παρ. 1 περ. β΄ του ν.4412/2016, η οποία επιτρέπει, κατ’ εξαίρεση, παρέκκλιση από τις αρχές του αποτελεσματικού ανταγωνισμού, της ίσης μεταχείρισης και της διαφάνειας των διαδικασιών που διέπουν και το στάδιο εκτέλεσης των δημοσίων συμβάσεων και β. η διαπιστωθείσα πλημμέλεια αφορά στο σύνολο του αντικειμένου της ελεγχόμενης σύμβασης και αφορά σε μείζονος αξίας τροποποίηση της αρχικής σύμβασης (39,99%), η διαπιστωθείσα ως άνω πλημμέλεια συνιστά ουσιώδη νομική πλημμέλεια που πλήττει την ακεραιότητα της διαδικασίας σύναψης της ελεγχόμενης σύμβασης και κωλύει την υπογραφή αυτής.
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/401/2026
Με τις ανωτέρω προσφυγές ζητείται η ανάκληση της 24/2026 Πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.(...). . Ενόψει των ανωτέρω περιστάσεων και συνεκτιμωμένων της φύσης και του ιδιαιτέρως τοπικού χαρακτήρα του αντικειμένου της ελεγχόμενης σύμβασης, το Τμήμα κρίνει ότι η κατά τα προαναφερόμενα διαπιστωθείσα πλημμέλεια της μη δημοσίευσης της ανωτέρω αλλαγής του όρου 2.2.7. της διακήρυξης στην ΕΕΕΕ δεν δύναται, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα με τις κρινόμενες προσφυγές, να θεωρηθεί στην προκειμένη περίπτωση ως ουσιώδης, υπό την έννοια της αποστέρησης πληροφόρησης ή χρόνου προετοιμασίας για επιμελείς και επαρκώς ενημερωμένους οικονομικούς φορείς ή της αλλοίωσης των συνθηκών ανταγωνισμού με μεροληπτικές και αυθαίρετες ενέργειες εκ μέρους της προσφεύγουσας αναθέτουσας Αρχής. Επομένως, δια της διαπιστωθείσας ως άνω πλημμέλειας δεν αναδεικνύεται πλήγμα στην αντικειμενική ακεραιότητα της διαγωνιστικής διαδικασίας ανάθεσης της ελεγχόμενης σύμβασης (πρβλ. ΕλΣυν. Τμ. Έβδομο 1444/2023 σκ. 15, 1195/2023 σκ. 14, 1305/2021 σκ. 6.1, 518/2021 σκ. 9i).(...)Κατ’ ακολουθία των προεκτεθέντων, πρέπει να γίνουν δεκτές οι κρινόμενες προσφυγές, να ανακληθεί η προσβαλλόμενη 24/2026 Πράξη του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, να γίνει δεκτό ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του ελεγχομένου σχεδίου συμβασης
ΕΣ/ΚΛ.ΣΤ/70/2024
ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΣΥΜΒΑΣΗΣ - ΣΥΜΦΩΝΙΑ-ΠΛΑΙΣΙΟ «Προμήθεια Ανταλλακτικών – Αναλώσιμων Υλικών και Παροχή Υπηρεσιών για την Επισκευή Οχημάτων του Δήμου ...» (...) μόνη η δυνατότητα άσκησης του εν λόγω δικαιώματος (προαίρεσης), αποτελεί επαρκές μέσο διασφάλισης της συνέχισης της ομαλής εκτέλεσης της υπό έλεγχο συμφωνίας – πλαίσιο, μετά την επικαλούμενη μερική ανάλωση του αρχικώς προβλεφθέντος συμβατικού αντικειμένου, η δε τροποποίηση αυτής κατ’ επίκληση της διάταξης του άρθρου 132 παρ. 1 περ. γ΄, ήτοι η κατ’ ουσίαν ανάθεση νέας συμφωνίας-πλαίσιο στον ανάδοχο οικονομικό φορέα, με προϋπολογισμό μικρότερο της προαίρεσης (επιπλέον 20% της ομάδας 5, ήτοι 165.183,00 ευρώ, πλέον ΦΠΑ) συμβάλλει στην αποφυγή εφαρμογής των διατάξεων του ν. 4412/2016 για τις διαδικασίες ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων και συμφωνιών-πλαίσιο. Τούτο δε, διότι η ορθολογική διαχείριση του προϋπολογισμού και η τήρηση του πνεύματος των διατάξεων του ν. 4412/2016 υπέρ της ανάπτυξης ανταγωνισμού στη σύναψη των δημόσιων συμβάσεων, υπηρετούνται με την, κατά το δυνατόν, πιο σύντομη λήξη των υφιστάμενων συμβάσεων, οι οποίες έχουν στηριχθεί, όπως εν προκειμένω, σε δεδομένα αναλώσεων μη ανταποκρινόμενα στην υφιστάμενη κατάσταση, και την εκκίνηση διαδικασιών σύνταξης νέας μελέτης, με βάση αξιόπιστα επίκαιρα στοιχεία. Γενικότερα δε, σε περιπτώσεις συμβάσεων που καλύπτουν πάγιες και επαναλαμβανόμενες ανάγκες δεν νοείται η σύναψη τροποποιητικών συμβάσεων με επέκταση του οικονομικού αντικειμένου, ιδίως, μάλιστα, όταν το συμβατικό αντικείμενο δεν έχει αναλωθεί πριν το χρονικό σημείο που είχε αρχικά τεθεί ως σημείο λήξης της διάρκειας της σύμβασης, ήτοι υφίσταται η δυνατότητα, με ορθό προγραμματισμό, εκκίνησης εγκαίρως νέων διαδικασιών ανάθεσης, ώστε να μην τίθεται ζήτημα παράκαμψης των σχετικών διατάξεων του ν. 4412/2016. Συνεπώς, εν προκειμένω, η αναθέτουσα Αρχή έχει τη δυνατότητα να καλύψει τις ανάγκες της, αφενός διά της ολοσχερούς εξάντλησης του υπολειπόμενου συμβατικού αντικειμένου, αφετέρου διά της ενεργοποίησης του προβλεπομένου δικαιώματος προαίρεσης, σε περίπτωση δε που οι αυξημένες, κατά τα ανωτέρω, σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις, ανάγκες σε ανταλλακτικά και υπηρεσίες συντήρησης εξακολουθήσουν, με κίνδυνο την πρόωρη εξάντληση του συμβατικού αντικειμένου, υφίσταται επαρκής χρόνος για την έγκαιρη εκκίνηση και ολοκλήρωση νέας διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των μελλοντικών αναγκών. Εξάλλου, ανεξαρτήτως των ανωτέρω, το Κλιμάκιο διαπιστώνει και ότι η αναθέτουσα Αρχή δεν αποδεικνύει τη συνδρομή απρόβλεπτων περιστάσεων τέτοιων, οι οποίες να καθιστούν αναγκαία την ελεγχόμενη τροποποίηση, καθόσον τόσο η επικαλούμενη παλαιότητα των οχημάτων, η οποία φέρεται ότι προκάλεσε και την απόσυρση μέρους αυτών ..., όσο και η αυξημένη συχνότητα των δρομολογίων (αλλά και η επικληθείσα αγορά νέων οχημάτων για τα οποία ουδόλως προκύπτει ούτε η παραλαβή τους, λαμβάνοντας υπόψη και το γεγονός ότι δεν έχει λήξει η διάρκεια των σχετικών συμβάσεων, ούτε η συμβολή τους στις αυξημένες ανάγκες για υπηρεσίες και ανταλλακτικά) αποτελούσαν δεδομένα γνωστά ήδη κατά την κατάρτιση της μελέτης και, ως εκ τούτου, επιβαλλόταν να ληφθούν υπόψη κατά την εκτίμηση των αναγκών συντήρησης. Για τους λόγους αυτούς Κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος για έλεγχο σχεδίου τροποποίησης της συμφωνίας - πλαίσιο
ΒΛΕΠΕ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΣ/ΚΛ.ΣΤ/63/2024, ΕΣ/ΚΛ.ΣΤ/69/2024 ΟΜΟΙΕΣ
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1642/2023
Συμφωνία-πλαισίου για την προμήθεια 100 φορητών ολκωτών κλιμάκων.(...) Εν όψει όσων προεκτέθηκαν το Δικαστήριο κρίνει ότι η διεξαχθείσα έρευνα αγοράς για την κατάρτιση του προϋπολογισμού του ελεγχόμενου 9ου Τμήματος της συμφωνίας-πλαισίου εκ μέρους της αναθέτουσας είναι ανεπαρκής, με αποτέλεσμα να μην αναδεικνύεται το εύλογο του ύψους της προεκτιμηθείσας δαπάνης δημοπράτησής του. Ως εκ τούτου, όπως ορθώς δέχθηκε η προσβαλλόμενη με παρεμφερή αιτιολογία, η τεκμηρίωση του προϋπολογισμού καθίσταται ουσιωδώς πλημμελής, η πλημμέλεια δε αυτή άγει σε παραβίαση των απορρεουσών από το προμνησθέν νομοθετικό πλαίσιο σύμφυτων αρχών της χρηστής οικονομικής διαχείρισης και της οικονομικότητας και κωλύει την υπογραφή του οικείου σχεδίου σύμβασης. Απορρίπτει την ασκηθείσα με ΑΒΔ 3389/12.10.2023 προσφυγή του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας/Πυροσβεστικού Σώματος. Δεν ανακαλεί, κατά τα αναφερόμενα στο αιτιολογικό, την 374/2023 Πράξη προσυμβατικού ελέγχου του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
ΔΕΝ ΑΝΑΘΕΩΡΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/140/2024
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/728/2026
Με την ανωτέρω προσφυγή ζητείται η ανάκληση της 65/2026 Πράξης του Στ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου. (...)Βάσει των δεδομένων της υπό κρίση υπόθεσης και των νομικών σκέψεων που προπαρατέθηκαν, το Δικαστήριο κρίνει ότι κατά τις ορθές κρίσεις της προσβαλλόμενης πράξης, οι οποίες δεν αμφισβητούνται με την προσφυγή και την παρέμβαση, οι συμβάσεις για τη συντήρηση και τεχνική υποστήριξη του προς προμήθεια ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού που προβλέπονται στο άρθρο 1.3.2.2 της διακήρυξης δεν δύνανται να αποτελέσουν εκτελεστικές συμβάσεις των συμφωνιών – πλαίσιο και να βασιστούν σε αυτές, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 39 παρ. 3 του ν. 4412/2016. Και τούτο προεχόντως διότι προβλέπεται να συναφθούν εντός του χρόνου της δωρεάν εγγύησης καλής λειτουργίας, ο οποίος δεν μπορεί να είναι μικρότερος της διετίας, σε χρονικό δηλαδή σημείο κατά το οποίο η δωδεκάμηνη διάρκεια των συμφωνιών-πλαίσιο μεταξύ της ΕΚΑΠΥ και των αναδόχων, εντός της οποίας και μόνον είναι επιτρεπτή η σύναψη των εκτελεστικών συμβάσεων, θα έχει λήξει. Λαμβανομένων αυτών υπόψη και ανεξαρτήτως της μη υπαγωγής αυτών των υπηρεσιών συντήρησης στο κυρίως αντικείμενο των συμφωνιών – πλαίσιο, η θέσπιση του κόστους συντήρησης του εξοπλισμού ως κριτηρίου ανάθεσης κατά το στάδιο της προμήθειάς του, παρίσταται και πρόσφορη, αφού η συντήρηση αφενός κοστολογείται από τους πλέον κατάλληλους προς τούτο συμμετέχοντες στη διαδικασία της ανάθεσης οικονομικούς φορείς, αφετέρου τους δεσμεύει να προσφέρουν μια ρεαλιστική και οικονομικότερη από κάθε άποψη τιμή της προμήθειας του εξοπλισμού, κατ΄ αποτροπή του ενδεχομένου μετακύλισης του κόστους προμήθειας στο στάδιο της συντήρησης, διασφαλίζοντας έτσι τη δημοσιονομική νομιμότητα της συμφωνίας – πλαίσιο. Βάσει όλων των ανωτέρω, οι δύο πρώτοι διακωλυτικοί λόγοι της προσβαλλόμενης πράξης πρέπει να αρθούν.
ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ ΣΤ/222/2025
Η Πράξη 222/2025 του ΣΤ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας σύναψης και του σχεδίου της 10ης εκτελεστικής σύμβασης της συμφωνίας-πλαίσιο 03/2023. Αντικείμενο της σύμβασης είναι η προμήθεια καυσίμων κίνησης για πολεμικά πλοία του Πολεμικού Ναυτικού και πλωτά μέσα του Λιμενικού Σώματος. Η αξία της σύμβασης ανέρχεται στα 20.980.155,00 ευρώ, και μετά τη σύναψή της εξαντλείται το συνολικό οικονομικό αντικείμενο της συμφωνίας-πλαίσιο. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης, υπό τον όρο να διορθωθεί το αναγραφόμενο ποσό στην πρώτη σελίδα του σχεδίου από το εσφαλμένο «220.980.155,00 ευρώ» στο ορθό «20.980.155,00 ευρώ».
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/556/2026
Με την ανωτέρω προσφυγή ζητείται η ανάκληση της 50/2026 Πράξης του Στ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.(...). Ωστόσο, το Δικαστήριο παρατηρεί ότι σύμφωνα με την πάγια νομολογία του, ουσιώδης παρίσταται η πλημμέλεια με την οποία παραβιάζονται βασικές αρχές της νομοθεσίας περί δημοσίων συμβάσεων και πλήττεται η ακεραιότητα της διαδικασίας. Εξάλλου, μία πλημμέλεια δεν κρίνεται ουσιώδης κατά τρόπο αφηρημένο και θεωρητικό, αλλά ενόψει των πραγματικών περιστατικών της συγκεκριμένης διαδικασίας που ελέγχεται από το Δικαστήριο (ΕλΣυν Ολ. 566/2025 σκ. 28 και εκεί παρατεθείσα νμλγ). Κατόπιν τούτων, το Δικαστήριο λαμβάνοντας υπόψη τα ακόλουθα δεδομένα, ήτοι: α) Ότι οι επίμαχοι όροι του διαγωνισμού ετέθησαν υπόψη των δυνητικά ενδιαφερομένων φορέων, αφού, κατά την ελεγχόμενη διαγωνιστική διαδικασία τηρήθηκαν όλες οι επιβαλλόμενες διατυπώσεις δημοσιότητας. β) Ότι δεν προσβλήθηκε η νομιμότητα των όρων αυτών, ούτε υπεβλήθη κάποιο διευκρινιστικό ερώτημα σχετικώς. γ) Ότι κανείς διαγωνιζόμενος δεν αποκλείσθηκε για τον λόγο ότι δεν πληρούσε τις επίμαχες απαιτήσεις της διακήρυξης. δ) Ότι η αναδειχθείσα πλημμέλεια δεν οφείλεται σε πρόθεση καταστρατήγησης των οικείων διατάξεων από την ΕΚΑΠΥ (πρβλ. ΕλΣυν VI Τμ. 596/2019 σκ. Χ), καθώς η διαδικασία ωρίμανσης της διακήρυξης και το σχέδιο αυτής ολοκληρώθηκε τον Δεκέμβριο του 2024 (βλ. την αρχική έγκριση της διακήρυξης με την 466/10.12.2024 απόφαση του ΔΣ της ΕΚΑΠΥ) οπότε και υποβλήθηκε στην Ειδική Επιτροπή Συντονισμού Ταμείου Ανάκαμψης (ΕΥΣΤΑ) προς διατύπωση σύμφωνης γνώμης σε συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του οικείου συστήματος διαχείρισης και ελέγχου· η δε σχετική έγκριση του σχεδίου διακήρυξης παρασχέθηκε με την 6482/15.1.2025 απόφαση της ΕΥΣΤΑ, πλην η ΕΚΑΠΥ, θεωρώντας ότι μετά την σχετική έγκριση δεν καταλειπόταν πεδίο επαναδιαμόρφωσης των όρων της διακήρυξης, εκ παραδρομής δεν συμπεριέλαβε το έτος 2024. ε) Ότι εν προκειμένω ο υπό προμήθεια εξοπλισμός είναι απαραίτητος για την ορθή λειτουργία 85 νοσοκομείων της χώρας και για τη διασφάλιση της ποιότητας των παρεχομένων υπηρεσιών υγείας προς τους πολίτες, και στ) Ότι βάσει των προσκομισθέντων στοιχείων ο ανάδοχος ήταν και ο μοναδικός προσφέρων σε αυτό το Τμήμα της διακήρυξης, πέραν του ότι κάλυπτε με τον μέσο όρο του γενικού κύκλου εργασιών του για τα έτη 2022, 2023 και 2024, το κριτήριο αυτό για τα Τμήματα, για τα οποία αναδείχθηκε ανάδοχος, κρίνει ότι η διαπιστωθείσα πλημμέλεια της επίμαχης διαδικασίας δεν δύναται να θεωρηθεί, στην προκειμένη περίπτωση, ως ουσιώδης, για το σύνολο των υπό έλεγχο Τμημάτων, δοθέντος ότι δεν έπληξε την αντικειμενική ακεραιότητα του διαγωνισμού (πρβλ. ΕλΣυν Ολ. 566/2025 σκ. 29, 1716/2022 σκ. 31, Έβδ. Τμ. 477/2026 σκ.18, 1165/2025 σκ. 19, 1158/2025 σκ. 13, 1157/2025 σκ. 17, 227/2023 σκ. 19, 1762/2022 σκ. 14, 1759/2022 σκ. 13). Ως εκ τούτου πρέπει να αρθεί ο διακωλυτικός λόγος υπογραφής της σύμβασης. Ανακαλεί την 50/2026 Πράξη του Στ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1438/2023
Προμήθεια ελαστικών επισώτρων.(...) Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω (σκ. 9), το Δικαστήριο κρίνει ότι νομίμως καταρχάς, επιχειρείται η εισαγωγή της προβλεπόμενης στην παρ. 9α του άρθρου 53 του ν. 4412/2016 ρήτρας (τύπου) αναπροσαρμογής τιμών στην με αριθμ. 6854/2022 1η εκτελεστική σύμβαση της 06/ΓΓΕ/2022 ΣΠ. Τούτο διότι η εισαγωγή της ρήτρας αυτής το πρώτον στην εκτελεστική σύμβαση καθίσταται, κατ’ εξαίρεση, δυνατή, λόγω και της λήξης ισχύος της υποκείμενης ΣΠ στις 27.5.2023, κατ’ εφαρμογή της ρητής σχετικής δυνατότητας που εισήχθη με την παρ. 2 του άρθρου 7 του ν. 4965/2022. Εξάλλου, η συμβατική πρόβλεψη της απαγόρευσης αναθεώρησης των τιμών, που αποτυπώνεται στην ανωτέρω ΣΠ δεν εμποδίζει την εισαγωγή της επίμαχης ρήτρας, καθόσον η απαγόρευση αυτή ισχύει σε περιπτώσεις συνήθους και ομαλής εκτέλεσης των συμβάσεων και όχι σε περιπτώσεις απρόοπτης μεταβολής των συνθηκών, όπως εν προκειμένω. Ούτε, τέλος, κωλύεται η εισαγωγή της ρήτρας αυτής από το γεγονός ότι τα προμηθευθέντα είδη που αφορά έχουν ήδη παραδοθεί από την ανάδοχο και έχουν παραληφθεί από την αναθέτουσα αρχή, καθόσον η εκτέλεση της 1ης εκτελεστικής σύμβασης δεν έχει ολοκληρωθεί, αφού εκκρεμεί η αποπληρωμή του τιμήματός τους, αξίας 298.036,90 ευρώ, που επιδιώκεται να προσαυξηθεί. Δέχεται την προσφυγή ανάκλησης και την υπέρ αυτής ασκηθείσα παρέμβαση.Ανακαλεί την 115/2023 Πράξη της Υπηρεσίας Επιτρόπου