ΓΝΩΜΗ/Α-ΕΑΔΗΣΥ/17/2020

Η απόφαση αφορά τη διατύπωση γνώμης της ΕΑΑΔΗΣΥ επί σχεδίου νόμου για τη μετατροπή της Εθνικής Κεντρικής Αρχής Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) από Ν.Π.Δ.Δ. σε Ν.Π.Ι.Δ. Η Αρχή εξετάζει τη συμβατότητα των ρυθμίσεων με τον ν. 4412/2016 περί δημοσίων συμβάσεων και τον ρόλο της Ε.Κ.Α.Π.Υ. ως Εθνικής Κεντρικής Αρχής Αγορών. Επισημαίνονται ζητήματα σχετικά με τον οργανισμό δημοσίου δικαίου, τη λειτουργία ηλεκτρονικών μητρώων, τον προγραμματισμό των προμηθειών και την ανάγκη σαφών μεταβατικών διατάξεων για τις εκκρεμείς διαδικασίες ανάθεσης. Τέλος, προτείνονται νομοτεχνικές βελτιώσεις για την αποφυγή αντιφάσεων και την εξασφάλιση της ασφάλειας δικαίου.

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) εξέδωσε απόφαση στις 5 Νοεμβρίου 2020, με την οποία παρέχεται σύμφωνη γνώμη για την προσφυγή της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας – Περιφερειακής Ενότητας Ημαθίας σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, βάσει του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ' του ν. 4412/2016. Η ανάθεση αφορά υπηρεσίες μεταφοράς μαθητών για 101 δρομολόγια κατά το σχολικό έτος 2020-2021, με συνολική εκτιμώμενη αξία 1.138.769,40€ χωρίς ΦΠΑ και 1.412.074,00€ με ΦΠΑ. Η απόφαση επικαλείται κατεπείγουσα ανάγκη λόγω απρόβλεπτων γεγονότων και διασφαλίζει την κάλυψη των εκπαιδευτικών αναγκών των μαθητών, σύμφωνα με συνταγματικά και διεθνή δικαιώματα. Η διαδικασία θεωρείται αναγκαία λόγω της αδυναμίας κάλυψης των δρομολογίων μέσω υφιστάμενων συμβάσεων ή διαγωνιστικών διαδικασιών.

Η παρούσα γνώμη (Α7/2022) της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) αφορά στην αξιολόγηση των άρθρων 155, 156 και 157 ενός σχεδίου νόμου του Υπουργείου Οικονομικών. Οι ρυθμίσεις αυτές τροποποιούν τον ν. 4601/2019, επεκτείνοντας την υποχρεωτικότητα της ηλεκτρονικής τιμολόγησης σε όλες τις δημόσιες συμβάσεις και δαπάνες, ανεξαρτήτως αξίας. Η Αρχή επισημαίνει την ανάγκη για σαφήνεια στις χρησιμοποιούμενες έννοιες, ορίζει ότι οι νέες υποχρεώσεις πρέπει να συνοδεύονται από τον κατάλληλο μεταβατικό χρόνο για την προετοιμασία των οικονομικών φορέων και τονίζει τη σημασία της εναρμόνισης με το ευρωπαϊκό πρότυπο έκδοσης ηλεκτρονικών τιμολογίων. Επιπλέον, ζητά τη ρητή αναγραφή των όρων αυτών στα έγγραφα των συμβάσεων και εξετάζει τη δυνατότητα σταδιακής ενεργοποίησης της υποχρέωσης υποβολής τιμολογίων μέσω κανονιστικών πράξεων.

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ:να ελέγξει τη νομιμότητα του σχεδίου σύμβασης και της υποκείμενης διαδικασίας ανάθεσης από την Περιφέρεια … των υπηρεσιών με τίτλο «Καθαρισμός ρεμάτων και ποταμών και άμεσες επεμβάσεις αντιπλημμυρικών έργων στην ΠΕ …», Υποέργο (νέο): «Καθαρισμός ρεμάτων και ποταμών και άμεσες επεμβάσεις αντιπλημμυρικών έργων στην ΠΕ …», προϋπολογιζόμενης δαπάνης 1.451.612,90 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α. (1.800.000 ευρώ με Φ.Π.Α.) και συμβατικής αμοιβής 1.161.290,32 χωρίς Φ.Π.Α.(....)Ενόψει αυτών, παρότι στην προκείμενη περίπτωση συντρέχει ανάγκη παροχής υπηρεσιών καθαρισμού ρεμάτων που οφείλεται σε απρόβλεπτα καιρικά φαινόμενα, δεν συντρέχει η σωρευτικώς απαιτούμενη προϋπόθεση της αδυναμίας της αναθέτουσας αρχής να τηρήσει τις προθεσμίες των διαδικασιών με δημοσίευση, έστω επισπευσμένων.Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, κωλύεται η υπογραφή του ελεγχόμενου σχεδίου σύμβασης.

Η απόφαση αφορά τη διατύπωση γνώμης της ΕΑΔΗΣΥ επί σχεδίου νομοθετικής ρύθμισης για την ίδρυση γραφείων προμηθειών σε οργανικές μονάδες του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής. Η Επιτροπή εξετάζει τη συμβατότητα της ρύθμισης με το άρθρο 6 του ν. 4412/2016, επισημαίνοντας τις προϋποθέσεις διοικητικής και δημοσιονομικής αυτοτέλειας που πρέπει να πληρούνται προκειμένου οι μονάδες αυτές να λειτουργούν ως χωριστές επιχειρησιακές δομές. Επιπλέον, προτείνονται συγκεκριμένες νομοτεχνικές βελτιώσεις για τη σαφήνεια των αρμοδιοτήτων και την εναρμόνιση με το πλαίσιο της ηλεκτρονικής τιμολόγησης.

Η απόφαση αφορά το αίτημα της ΕΛΤΑ Α.Ε. για έγκριση διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς προκήρυξη, με στόχο την ανάθεση σύμβασης για αναβάθμιση μηχανογραφικού εξοπλισμού προκειμένου να αντιμετωπιστούν περιστατικά ασφαλείας μετά από κυβερνοεπίθεση. Η Επιτροπή της ΕΑΔΗΣΥ εξέτασε το αίτημα και κατέληξε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για τη χρήση της διαδικασίας αυτής, καθώς η κατεπείγουσα ανάγκη και η απρόβλεπτη περίσταση δεν τεκμηριώνονται επαρκώς. Επιπλέον, η ανάγκη αντικατάστασης του εξοπλισμού ήταν γνωστή και προγραμματισμένη πριν από την επίθεση, ενώ απουσίαζε η επείγουσα ανάγκη που να δικαιολογεί την παράκαμψη των κανονικών διαγωνιστικών διαδικασιών.

Δημόσιες Συμβάσεις – Μελέτες – Διαδικασία με διαπραγμάτευση – Επείγουσα ανάγκη – Εφαρμογή της περ.στ’ της παρ.2 του άρθρου 10 του Ν 3316/2005.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Οι προϋποθέσεις εφαρμογής της περ.στ’ της παρ.2 του άρθρου 10 του Ν 3316/2005 είναι ελαστικότερες, εν σχέσει με τις προϋποθέσεις εφαρμογής της παρ.γ’ της ίδιας παραγράφου και δεν απαιτούν για τη στοιχειοθέτηση της επείγουσας ανάγκης τη συνδρομή απρόβλεπτων γεγονότων και την έλλειψη ευθύνης της υπηρεσίας για ανεπάρκεια του απαιτούμενου, για τη διενέργεια των συνήθων διαδικασιών, χρόνου, εν τούτοις για την, κατ’ επίκληση επείγουσας ανάγκης, παράκαμψη των διαγωνιστικών διαδικασιών, απαιτείται η σχετική ανάγκη να είναι όντως επείγουσα, ζήτημα που κρίνεται κατά περίπτωση. Η ανάγκη θεραπείας γνωστού και χρονίζοντος προβλήματος, προσωρινώς αντιμετωπιζόμενου από την Υπηρεσία, δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως επείγουσα και δικαιολογούσα την προσφυγή στην εξαιρετική διαδικασία ανάθεσης. (πλειοψ.)

Η Πράξη 11/2025 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου δανειακής σύμβασης μεταξύ του Δήμου Παπάγου - Χολαργού και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων (Τ.Π.Δ.), συνολικού ποσού 2.068.733,91 ευρώ. Σκοπός της σύμβασης είναι η αναχρηματοδότηση υφιστάμενων δανείων του Δήμου για την οικονομική του εξυγίανση, βάσει του άρθρου 81 του ν. 4316/2014. Ο Δήμος προσκάλεσε πιστωτικά ιδρύματα, αλλά μόνο το Τ.Π.Δ. ανταποκρίθηκε, προτείνοντας σταθερό επιτόκιο 4,75% και διάρκεια αποπληρωμής 10 έτη. Μετά την έγκριση των όρων και του Προγράμματος Αποκατάστασης Οικονομικής Λειτουργίας από το Δημοτικό Συμβούλιο, το Κλιμάκιο έκρινε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή της δανειακής σύμβασης.

Η απόφαση Α 26/2020 της ΕΑΑΔΗΣΥ αφορά στη διατύπωση γνώμης επί σχεδίου νομοθετικών διατάξεων του Υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις Τεχνικής Βοήθειας. Οι προτεινόμενες ρυθμίσεις αφορούν στον καθορισμό των αποφαινόμενων οργάνων, τη διαδικασία υποβολής προσφορών μέσω καταλόγων προμηθευτών για συμβάσεις κάτω των 60.000 ευρώ και την απλούστευση πληρωμών για μικροδαπάνες έως 500 ευρώ. Επιπλέον, περιλαμβάνεται διάταξη για τη νομιμοποίηση δαπανών συγχρηματοδοτούμενων έργων του ΕΣΠΑ 2014-2020 σε περίπτωση εκπρόθεσμης καταχώρισης στο ΚΗΜΔΗΣ, με σκοπό τη διασφάλιση της επιλεξιμότητας και της απορρόφησης των ευρωπαϊκών κονδυλίων.

Η απόφαση Α 24/2020 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) αφορά τη διατύπωση γνώμης επί σχεδίου νόμου του Υπουργείου Πολιτισμού για τη σύσταση του φορέα «ΑΚΡΟΠΟΛ ΑΚΡΟΣ». Η Αρχή επισημαίνει ότι ο νέος φορέας αποτελεί αναθέτουσα αρχή και οφείλει να τηρεί τον ν. 4412/2016. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο άρθρο 7 περί κωλυμάτων σύναψης συμβάσεων, όπου η Αρχή παρατηρεί ότι οι προτεινόμενες ρυθμίσεις για τη σύγκρουση συμφερόντων πρέπει να συνάδουν με το ενωσιακό δίκαιο και το άρθρο 24 του ν. 4412/2016, αποφεύγοντας τον αυτόματο αποκλεισμό χωρίς προηγούμενη αιτιολογημένη κρίση.