ΓΝΩΜΗ/Δ-ΕΑΔΗΣΥ/132/2025

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) εξέδωσε σύμφωνη γνώμη για τη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης που αιτήθηκε ο Δήμος Μεγαρέων, με σκοπό την ανάθεση σύμβασης για τη μίσθωση μηχανημάτων έργου και οχημάτων για την αντιμετώπιση των συνεπειών από τις πυρκαγιές του 2021. Η σύμβαση, με εκτιμώμενη αξία 241.935,48 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, χαρακτηρίστηκε ως μεικτή, με κύριο αντικείμενο τις υπηρεσίες καθαρισμού και απομάκρυνσης καμένων δέντρων και υλικών. Η Αρχή κρίνει ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016 για κατεπείγουσα ανάγκη λόγω απρόβλεπτων και επειγουσών περιστάσεων που προκλήθηκαν από τις πυρκαγιές, χωρίς να απορρέουν από ευθύνη του Δήμου.

Με την προδικαστική προσφυγή, η προσφεύγουσα επιδιώκει την ακύρωση της υπ’ αριθμ. 7/2020 απόφασης της Οικονομικής Επιτροπής της αναθέτουσας αρχής, με την οποία εγκρίθηκε το 2ο Πρακτικό της Επιτροπής Διαγωνισμού και ανακηρύχθηκε η παρεμβαίνουσα ως οριστική ανάδοχος για το έργο «Αρχαιολογικό Πάρκο […] – Περιβάλλων δημόσιος χώρος Α' Φάση: Δρόμοι […]». Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά αναδασμό δημόσιου χώρου, με συνολικό προϋπολογισμό 650.806,45€ (πλέον ΦΠΑ). Η προσφεύγουσα υποστηρίζει ότι η διαδικασία αξιολόγησης των δικαιολογητικών κατακύρωσης της παρεμβαίνουσας έγινε παράνομα, καθώς δεν προσκομίσθηκαν έγγραφα που να αποδεικνύουν την πληρότητα των κριτηρίων κατά τον χρόνο υποβολής της προσφοράς, όπως απαιτεί ο νόμος και η διακήρυξη.

Η Επιτροπή της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων αποφάσισε να μην παρασχεί σύμφωνη γνώμη για την πρόταση της Εφορείας Αρχαιοτήτων Ηλείας να προσφύγει στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκηρύξης, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ' του ν. 4412/2016. Η Εφορεία επικαλέστηκε κατεπείγουσα ανάγκη λόγω απρόβλεπτων γεγονότων, όπως οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και η αύξηση των τουριστικών ροών, για την προμήθεια μέτρων ασφαλείας στον αρχαιολογικό χώρο και μουσείο της Ολυμπίας. Ωστόσο, η Επιτροπή θεώρησε ότι τα επικαλούμενα γεγονότα δεν ήταν απρόβλεπτα και ότι η ανάθεση αφορούσε σε πάγιες ανάγκες της Εφορείας, χωρίς να τεκμηριώνεται επαρκώς η κατεπείγουσα ανάγκη ή ο αιτιώδης δεσμός με τα γεγονότα. Επιπλέον, σημειώθηκε ότι οι ενέργειες για την ασφάλεια των αρχαιολογικών χώρων βρίσκονται σε εξέλιξη στο πλαίσιο ευρύτερου σχεδιασμού.

Κοπή επικίνδυνων δέντρων(...)Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω, το Κλιμάκιο κρίνει ότι δεν απαιτείτο, εν προκειμένω, η προηγούμενη έκδοση Έγκρισης Εργασιών Μικρής Κλίμακας από την οικεία Υπηρεσία Δόμησης, καθόσον  οι εκτελεσθείσες από τον ανάδοχο εργασίες δεν αφορούσαν σε κοπή δέντρων, όπως αβασίμως προβάλλει ο αναπληρωτής Επίτροπος, αλλά έγκειντο σε ανανέωση κόμης - κλάδεμα δέντρων, όπως προκύπτει από την από 16.2.2016 Τεχνική Περιγραφή για την παροχή της εν λόγω υπηρεσίας, την 2523/22.2.2016 οικονομική  προσφορά  του  αναδόχου  και  το  πλούσιο  φωτογραφικό  υλικό  από τα ακριβή σημεία στα οποία εκτελέστηκε η εν λόγω εργασία, το οποίο προσκομίστηκε με το έγγραφο επανυποβολής του εντάλματος. Δεδομένου  δε ότι η Τοπική Κοινότητα Φωτολίβους του ....., ήτοι η περιοχή όπου  έλαβαν  χώρα  οι  ανατεθείσες  υπηρεσίες,  είναι  οικισμός  τα όρια  του  οποίου  έχουν  εγκριθεί  με  την  ΤΠ-ΠΕ  5562/85/19.12.1986  απόφαση  του Νομάρχη  …(Δ΄ 147/26.2.1987),  σύμφωνα  με  τις  διατάξεις  του   π.δ/τος 24.4/3.5.1985, και, επομένως, εξαιρείται της εφαρμογής της δασικής νομοθεσίας, για την εκτέλεση των ανωτέρω εργασιών δεν απαιτείτο να έχει προηγηθεί ούτε σχετική έγκριση του αρμόδιου δασαρχείου. Περαιτέρω, όσον αφορά ειδικότερα στις εργασίες ανανέωσης κόμης είκοσι (20) δέντρων που εκτελέστηκαν στο πάρκο πίσω από το Δημαρχείο, και ανεξαρτήτως του ότι δεν διευκρινίζεται από τον αναπληρωτή Επίτροπο αλλά  ούτε  και  προκύπτει  από τα στοιχεία του φακέλου εάν το πάρκο αυτό είναι αστικό πάρκο ή κοινόχρηστος χώρος πρασίνου, λεκτέα τα ακόλουθα: α) εάν το πάρκο αυτό ήθελε θεωρηθεί αστικό πάρκο, επιτρέπονται εντός αυτού εργασίες ανανέωσης κόμης - κλαδέματος δέντρων χωρίς προηγούμενη σχετική έγκριση του αρμόδιου δασαρχείου, καθόσον οι εργασίες αυτές συντηρούν και εμπλουτίζουν τη βλάστηση, βελτιώνουν την αισθητική του τοπίου και εξασφαλίζουν άνετη και ασφαλή κίνηση των επισκεπτών  και β) ακόμη δε και αν ήθελε θεωρηθεί ότι το πάρκο αυτό είναι κοινόχρηστος χώρος πρασίνου, επιτρέπονται εντός αυτού οι ως άνω εργασίες χωρίς να έχει προηγηθεί άδεια του αρμόδιου δασαρχείου, δοθέντος ότι το αυστηρό προστατευτικό καθεστώς  του  Συντάγματος  και  του ν. 998/1979 για τα δάση δεν επεκτείνεται και στους χώρους  πρασίνου

ΤΑΠΑ,μίσθωση πλοιαρίου για την ακτοπλοϊκή σύνδεση Μυκόνου – Δήλου.(...)Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις προηγούμενες σκέψεις, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η δαπάνη που απορρέει από την επίμαχη σύμβαση, η οποία συνήφθη μεταξύ του Τ.Α.Π.Α. και της φερόμενης ως δικαιούχου ναυτικής εταιρείας για την παροχή υπηρεσιών μεταφοράς με πλωτό μέσο (πλοιάριο) προσώπων και υλικών, μέσω της εκτέλεσης του δρομολογίου Μύκονος – Δήλος – Μύκονος, εξυπηρετεί, κατά τα βασίμως υποστηριζόμενα από αυτό, ανάγκες που συνδέονται με τους επιδιωκόμενους από το Τ.Α.Π.Α. σκοπούς, όπως αυτοί διαγράφονται στον Οργανισμό του. Τούτο ειδικότερα, διότι με την εν λόγω σύμβαση επιδιώχθηκε η εξασφάλιση της πρόσβασης στον αρχαιολογικό χώρο της Δήλου, η οποία, όπως προκύπτει, δεν ήταν με άλλο τρόπο δυνατή, προκειμένου να καταστεί εφικτός πρωτίστως ο προγραμματισμός των εργασιών που απαιτούνται, έτσι ώστε να αναδειχθεί και να προστατευθεί ο μεγάλης σπουδαιότητας αυτός αρχαιολογικός χώρος με την εκτέλεση ανασκαφικών και αναστηλωτικών έργων, καθώς και έργων συντήρησης των εγκαταστάσεων. (...) Κατόπιν τούτων, η εντελλόμενη δαπάνη δεν είναι νόμιμη για τον βασίμως προβαλλόμενο δεύτερο λόγο διαφωνίας, όμως το ελεγχόμενο χρηματικό ένταλμα θα μπορούσε να θεωρηθεί λόγω συγγνωστής πλάνης, αν δεν είχε λήξει το οικονομικό έτους, τις πιστώσεις του οποίου βαρύνει.

Εκτέλεση εργασιών καθαρισμού ρεμάτων Περιφερειακής Ενότητας Ανατολικής Αττικής.,,,ζητείται η ανάκληση της 466/2012 Πράξης του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου(...)Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στις προηγούμενες σκέψεις της παρούσας, το Τμήμα κρίνει ότι η ελεγχόμενη διαγωνιστική διαδικασία, ως εκ του αντικειμένου της, έχει το χαρακτήρα σύμβασης παροχής υπηρεσιών, καθόσον κατά το μεγαλύτερο μέρος της αφορά σε εκτέλεση εργασιών, όπως ορθώς έκρινε το Κλιμάκιο με την προσβαλλομένη, απορριπτομένων των περί του αντιθέτου ισχυρισμών της αιτούσας εταιρείας. Τούτο δε, διότι οι προπαρατεθείσες εργασίες (απομάκρυνση κλαδιών, κορμών δέντρων και σκουπιδιών, κοπή και απομάκρυνση καμένων δέντρων, καθαρισμός κοίτης από φερτές ύλες, μπάζα κ.λπ. και εργασίες ανακατασκευής συρματοκιβωτίων και πλήρωση αυτών με θραυστό υλικό λατομικής προέλευσης), δεν εμπίπτουν στην έννοια του δημοσίου έργου, δεδομένου ότι δεν συνίστανται σε κατασκευή, επέκταση, ανακαίνιση, επισκευή, συντήρηση ή ερευνητική εργασία, το αποτέλεσμα των οποίων συνδέεται άμεσα με το έδαφος κατά τρόπο διαρκή και σταθερό. Αντιθέτως, μάλιστα, για την εκτέλεση των εργασιών αυτών δεν απαιτείται τέτοιου βαθμού εξειδικευμένη τεχνική γνώση ή τέτοιου είδους τεχνική επέμβαση, ώστε να μπορούν να χαρακτηριστούν δημόσιο έργο, αλλά δύνανται να εκτελεστούν προσηκόντως, υπό την καθοδήγηση της αρμόδιας Διεύθυνσης Τεχνικών Έργων, από επαγγελματίες χειριστές που διαθέτουν τα κατάλληλα μηχανήματα και τη συνήθη εμπειρία χρήσης τους. Προς τούτο συνηγορεί και το γεγονός της ύπαρξης εν προκειμένω μίας απλής τεχνικής περιγραφής των προς εκτέλεση εργασιών, χωρίς ειδική τεχνική μελέτη και προδιαγραφές, αλλά και χωρίς ειδικότερη αναφορά των προς καθαρισμό ρεμάτων και του ακριβούς μεγέθους των συνολικώς ζητούμενων ποσοτήτων εργασιών. Το γεγονός δε ότι στο τιμολόγιο της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Έργων του ΥΠΕΧΩΔΕ περιλαμβάνονται και οι εν λόγω εργασίες καθαρισμού ρεμάτων, δεν αρκεί για το χαρακτηρισμό τους ως δημόσιου τεχνικού έργου, αφού η σύνταξη του τιμολογίου είναι αναγκαία για την αναλυτική τιμολόγηση των δημοπρατούμενων εργασιών. Ομοίως δεν ασκεί εν προκειμένω επιρροή ο σκοπός των εργασιών αυτών που είναι, πράγματι, η πρόληψη πλημμυρών διά της βελτίωσης της παροχετευτικότητας των ρεμάτων. Ο ως άνω χαρακτηρισμός της σύμβασης δεν δύναται να μεταβληθεί, ακόμα και υπό την εκδοχή ότι τμήμα των προς ανάθεση εργασιών που αναφέρεται σε ανακατασκευή των συρματοκιβωτίων και πλήρωση αυτών με θραυστό υλικό λατομικής προέλευσης αποτελεί εκτέλεση δημόσιου έργου κατά την προεκτεθείσα έννοια. Και τούτο διότι το έργο της ανακατασκευής και πλήρωσης των συρματοκιβωτίων αφορά μικρό μόνο μέρος της συνολικής δαπάνης της σύμβασης και συγκεκριμένα, όπως προεκτέθηκε, ποσό 80.000,00 ευρώ επί συνολικής δαπάνης εργασιών ποσού 595.000,00 ευρώ(...)Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, η κρινόμενη αίτηση ανάκλησης πρέπει να απορριφθεί, να μην ανακληθεί η 466/2012 Πράξη του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου 

Προμήθεια μέσων ατομικής προστασίας: Με δεδομένα αυτά, η δαπάνη που αφορά στην προμήθεια των ειδών: 59 μπλούζες μακρυμάνικες τύπου…, 148 μπλουζάκια καλοκαιρινά τύπου ....., 74 παντελόνια μαύρα και ριγέ ασπρόμαυρα και 37 ζευγάρια υποδήματα δερμάτινα, ανατομικά, μαύρα και αντιολισθητικά για το προσωπικό καθαριότητας, τον μάγειρα και τον βοηθό μάγειρα και 22 ζακέτες με κουμπιά γκρί unisex, για το προσωπικό καθαριότητας είναι μη νόμιμη, διότι η Κ.Υ.Α. 53361/2.10.2006, όπως ισχύει, δεν προβλέπει τη χορήγηση αυτών των ειδών, αυτά δε συνιστούν είδη συνήθους ένδυσης, τα οποία ρητά εξαιρούνται από τα είδη ατομικής προστασίας του π.δ.396/1994. Ειδικά, δε, για τα υποδήματα, τα οποία περιλαμβάνονται στην ως άνω γνωμοδότηση του τεχνικού συμβούλου, αυτά θα έπρεπε να είναι από τα προβλεπόμενα στην ως άνω ΚΥΑ. Ακόμη σε αυτήν δεν προβλέπεται ως είδος ατομικής προστασίας το συρμάτινο γάντι κρεοπώλη και ως εκ τούτου η προμήθειά του είναι μη νόμιμη. Επίσης μη νόμιμη είναι και η δαπάνη που αφορά στην προμήθεια 10 ανακλαστικών γιλέκων για το προσωπικό καθαριότητας και 170 τεμαχίων πλαστικών γαντιών γενικής χρήσης για το προσωπικό καθαριότητας, τον μάγειρα και τον βοηθό μάγειρα, καθόσον στους δικαιούχους των ειδών αυτών της ΚΥΑ δεν περιλαμβάνεται το ως άνω προσωπικό, ούτε αυτά περιλαμβάνονται στη σχετική γνωμοδότηση του τεχνικού ασφαλείας. Μάλιστα, ως προς τα γάντια, υπάρχει ρητή αναφορά σε αυτήν ότι αυτά πρέπει να είναι μίας χρήσης, όπως απαιτούν και οι σχετικές οδηγίες υγιεινής, που επιβάλουν την αλλαγή γαντιών για διαφορετικά τρόφιμα. Περαιτέρω και ενόψει του ότι στην προστατευτική ενδυμασία της ως άνω ΚΥΑ περιλαμβάνονται μόνον οι αδιάβροχες ποδιές, οι πυρίμαχες ποδιές και αυτές των συγκολλητών και τα καπέλα αφορούν μόνο σε ψάθινα, η δαπάνη που αφορά στην προμήθεια των ειδών: 20 καπέλα με γείσο γκρί ή ριγέ ασπρόμαυρο, 10 καπέλα με γείσο μαύρα, 30 ποδιές επιστήθιες για τους μάγειρα και βοηθό μάγειρα και 44 ποδιές με σαμαράκι για το προσωπικό καθαριότητας είναι ομοίως μη νόμιμη, διότι τα είδη αυτά δεν περιλαμβάνονται στη σχετική ΚΥΑ, ούτε αποτελούν προσαρμογή των προβλεπόμενων στην Κ.Υ.Α. ειδών, καθόσον στη σχετική γνωμοδότηση του τεχνικού ασφαλείας για χορήγηση στους ανωτέρω «Στολής και Ποδιάς εργασίας» δεν αναφέρονται συγκεκριμένα είδη, ούτε διαλαμβάνει οποιαδήποτε αιτιολογία ως προς τους κινδύνους, από τους οποίους αυτά προφυλάσσουν, ενώ το γεγονός ότι κάποια από τα ανωτέρω είδη επιβάλλονται από τις σχετικές Οδηγίες Υγιεινής του ΕΦΕΤ, δεν καθιστούν αυτά είδη ατομικής προστασίας κατά την έννοια των προαναφερόμενων διατάξεων. Τέλος, ως προς τα λοιπά είδη της προμήθειας (γάντια νιτριλίου και μάσκες), αυτά αποτελούν είδη που προβλέπονται στην ως άνω ΚΥΑ, χωρίς, όμως, το προσωπικό καθαριότητας να υπάγεται στους δικαιούχους αυτών και συνεπώς η σχετική δαπάνη είναι μη νόμιμη, διότι στη σχετική γνωμοδότηση του τεχνικού ασφαλείας για την προμήθειά τους δεν γίνεται καμία αναφορά σε συγκεκριμένους κινδύνους που αντιμετωπίζει το προσωπικό καθαριότητας των παιδικών σταθμών ώστε να απαιτείται η χορήγηση περαιτέρω μέσων ατομικής προστασίας σε αυτούς, πέραν αυτών που έχει προβλέψει η ΚΥΑ και συνεπώς δεν υπάρχει καμία αιτιολόγηση ως προς την αναγκαιότητά τους.

ΑΓΟΡΑ ΑΚΙΝΗΤΟΥ.(...)Υπό αυτές τις περιστάσεις, και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω στη σκέψη 7, το Δικαστήριο κρίνει ότι η επιλεγείσα διαδικασία κτήσης με αγορά του επίμαχου ακινήτου ως μοναδικού είναι αιτιολογημένη για τους ακόλουθους λόγους: i) Μετά τον χαρακτηρισμό, με την απόφαση 708175/25.01.2021 του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού, των κυρίων κτισμάτων του ακινήτου ως μνημείων (κεντρικό κτίριο παραγωγικής διαδικασίας, κατοικία ιδιοκτήτη, διευθυντή, κατοικίες εργατών, βοηθητικά κτίσματα, πύλη) σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 1β του άρθρου 6 του ν. 3028/2002, ήτοι ως νεότερων πολιτιστικών αγαθών που είναι προγενέστερα των τελευταίων εκατό ετών και χαρακτηρίζονται μνημεία λόγω της αρχιτεκτονικής, βιομηχανικής, κοινωνικής, πολιτισμικής και εν γένει ιστορικής σημασίας τους, το ακίνητο απέκτησε την απαιτούμενη από το άρθρο 191 του Κ.Δ.Κ. μοναδικότητα, η οποία του προσδίδεται αφ΄εαυτής λόγω ακριβώς των μνημειακών χαρακτηριστικών του. Τούτο, σε συνδυασμό με την αδυναμία του Δήμου να αποκτήσει το εν λόγω ακίνητο δια της οδού της ρυμοτομικής απαλλοτρίωσης, λόγω μεγάλης ήδη ρυμοτομικής επιβάρυνσης της ιδιοκτησίας Ι….., κατέστησαν την αγορά του ακινήτου την μόνη οδό κτήσης του από τον Δήμο Μεταμόρφωσης προκειμένου τα κτίσματα και ο χώρος που τα περιβάλλει να τύχουν της αναγκαίας αποκατάστασης, προστασίας, ανάδειξης και διατήρησης στο διηνεκές, σε, κατά το δυνατό, εναρμόνιση με τον πολεοδομικό ιστό στον οποίο εντάσσονται. Περαιτέρω, εφόσον προκύπτει από τα προσκομισθέντα ενώπιον του Τμήματος στοιχεία ότι διενεργήθηκε έλεγχος της νομικής κατάστασης του ακινήτου από δικηγόρο, δεν επιδρά επί του κύρους της διαδικασίας η τυπική παράλειψη σύνταξης σχετικής έκθεσης που επεσήμανε το Κλιμάκιο, αποστερούνται δε του ερείσματός τους όλα τα πρόσθετα ζητήματα που εγείρει η προσβαλλόμενη σε σχέση με τις αμφιβολίες και τους κινδύνους που εγκυμονεί η φερόμενη παράλειψη αυτής. Κατ΄ακολουθία του συνόλου των ανωτέρω σκέψεων, η κρινόμενη προσφυγή πρέπει να γίνει δεκτή, να ανακληθεί η προσβαλλόμενη 684/2023 Πράξη του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου

Εκσυγχρονισμός αθλητικών εγκαταστάσεων..Με δεδομένα αυτά, το Κλιμάκιο κρίνει ότι δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις τροποποίησης της αρχικής (κύριας) σύμβασης του έργου και ανάθεσης των ελεγχόμενων συμπληρωματικών εργασιών, καθόσον δεν αιτιολογείται, με πραγματικά και αναλυτικά στοιχεία, ότι οι σχετικές εργασίες προέκυψαν από περιστάσεις, τις οποίες τα αρμόδια όργανα του Δήμου αδυνατούσαν να προβλέψουν με επιμελή δράση. Ειδικότερα, η Υπηρεσία, με την οικεία αιτιολογική έκθεση που συνοδεύει τον 1ο Α.Π.Ε., περιορίζεται στην παραδοχή ότι «κατά την εκτέλεση των εργασιών για την κατασκευή του ελαστικού τάπητα, διαπιστώθηκε ότι το ριζικό σύστημα των δένδρων και θάμνων που προϋπήρχαν περιμετρικά του χωμάτινου στίβου είχε εισχωρήσει εντός αυτού», ενόψει δε αυτής της διαπίστωσης, κρίνει ότι για την άρτια εκτέλεση του έργου πρέπει να αποξηλωθεί το προϋπάρχον ριζικό σύστημα μαζί με το ακατάλληλο έδαφος και να επανεπιχωθεί ο χώρος με εξυγιαντικές στρώσεις από θραυστό υλικό λατομείου πριν την τελική επίστρωση με τον συνθετικό τάπητα. Δεν παρατίθενται όμως τα αιφνίδια εκείνα πραγματικά γεγονότα που εμφιλοχώρησαν μετά τη σύνταξη της οικείας μελέτης, εξαιτίας των οποίων κατέστη αναγκαία η εκτέλεση των συμπληρωματικών εργασιών, προκειμένου να επιλυθούν τα όποια προβλήματα σαθρότητας του υποστρώματος, αφού το γεγονός της ανάπτυξης του ριζικού συστήματος των δένδρων και θάμνων, που προϋπήρχαν εντός του χώρου του στίβου, εκφεύγει, κατά την κοινή πείρα και λογική, του πεδίου των περιστάσεων που μια επιμελής αναθέτουσα αρχή, εν προκειμένω ο Δήμος ....., αδυνατούσε αντικειμενικά να προβλέψει, συνεπώς, δεν μπορεί να αποτελέσει απρόβλεπτη περίσταση κατά την έννοια του νόμου. Αντίθετα, δεδομένου ότι η ως άνω αιτιολογική έκθεση ουδεμία αιτιολογία διαλαμβάνει ως προς τη δυνατότητα ή μη πρόβλεψης, με τις ενδεδειγμένες τεχνικές μεθόδους, της επικαλούμενης από την αναθέτουσα αρχή ακαταλληλότητας του εδάφους για επίστρωση με το νέο ελαστικό τάπητα, πρέπει να γίνει δεκτό ότι η αποκάλυψη εκτεταμένου ριζικού συστήματος των υπαρχόντων δέντρων και θάμνων στο χώρο του στίβου ανάγεται σε προφανή σφάλματα και ελλείψεις της αρχικής μελέτης. Επιπλέον, η προτεινόμενη αντικατάσταση των προβλεπόμενων κατά την αρχική μελέτη συμβατικών φωτιστικών σωμάτων φωτισμού γηπέδου με αντίστοιχα τεχνολογίας LED και, συνακόλουθα, οι εργασίες ενίσχυσης της κατασκευής των ιστών ηλεκτροφωτισμού, καθώς και προστασίας του ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού από υπερτάσεις, πέραν της έλλειψης οιασδήποτε αιτιολογίας σχετικά με την αδυναμία πρόβλεψης, κατά το χρόνο σύνταξης της αρχικής μελέτης ήδη το έτος 2017, της δυνατότητας χρήσης φωτιστικών σωμάτων νέας τεχνολογίας με στόχο την εξοικονόμηση ενέργειας, συνιστούν σε κάθε περίπτωση τροποποίηση, άλλως επέκταση, του αρχικού φυσικού αντικειμένου, με υλικά και μεθόδους που δεν συμπεριλήφθηκαν στο σχεδιασμό, βάσει του οποίου δημοπρατήθηκε το κυρίως έργο. Επομένως, η σύναψη της ελεγχόμενης 1ης συμπληρωματικής σύμβασης στερείται νομίμου ερείσματος, διότι: α) δεν οφείλεται σε απρόβλεπτες περιστάσεις, ως εκ τούτου δεν συντρέχει τουλάχιστον μία από τις σωρευτικά απαιτούμενες προϋποθέσεις της περίπτωσης γ της παραγράφου 1 του άρθρου 132 του ν.4412/2016, η συνδρομή των οποίων μπορούσε να παρέχει νόμιμο έρεισμα για την τροποποίηση της αρχικής σύμβασης με αύξηση του συμβατικού αντικειμένου, και, παράλληλα, β) οι συμπληρωματικές εργασίες, που αφορούν στην αντικατάσταση των φωτιστικών σωμάτων με αντίστοιχα οικονομίας τύπου LED, την ενίσχυση της κατασκευής των ανακλινόμενων ιστών και την εγκατάσταση συσκευών προστασίας του εξοπλισμού από υπερτάσεις, συνιστούν ανεπίτρεπτη εκ των υστέρων μεταβολή του αντικειμένου του έργου, που δεν ήταν γνωστή στο σύνολο των διαγωνιζομένων κατά τo χρόνο υποβολής της προσφοράς τους και δεν αποτέλεσε τη βάση της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου.