ΣτΕ/433/2011

Ενόψει της ρητής αυτής ρήτρας της διακηρύξεως, η κοινοπραξία «……», νομίμως, κατά τα εκτεθέντα στην προηγούμενη σκέψη, απεκλείσθη από τον διαγωνισμό, διότι δεν είχε υποβάλει, με την προσφορά της, την απαιτούμενη βεβαίωση ασφαλιστικής ενημερότητας, δεν μπορούσε δε να προσκομίσει το στοιχείο αυτό εκ των υστέρων, με την υποβολή αντιρρήσεων κατά της πράξεως αποκλεισμού της, βάσει των οριζομένων στις προεκτεθείσες διατάξεις του π.δ. 609/1985, όπως έγινε δεκτό με την 299/88/16.6.1998 απόφαση της Ν. Ε. Τούτο δε ανεξαρτήτως του ότι, και κατά την έννοια των ανωτέρω διατάξεων του ν. 1418/1984 και του π.δ. 609/1985, η απαιτουμένη βεβαίωση ασφαλιστικής ενημερότητας αποτελεί ουσιώδες στοιχείο συνυποβαλλόμενο με την προσφορά της επιχειρήσεως που επιθυμεί να λάβει μέρος σε διαγωνισμό δημοσίου έργου, και όχι «επουσιώδη τυπική προϋπόθεση», η οποία μπορεί να συμπληρωθεί εκ των υστέρων, με την υποβολή αντιρρήσεων κατά της πράξεως αποκλεισμού (βλ. ΣτΕ 3366/1998, πρβλ. 4560/1998).

Δικαστική προστασία.Η εξ αιτίας δικαστικής εμπλοκής, μη έγκαιρη περαίωση του σχετικώς διενεργηθέντος διαγωνισμού συνιστά εξαιρετική περίσταση δυνάμενη να δικαιολογήσει την επίμαχη απευθείας ανάθεση, αφού ούτε γνωστή στην Αναθέτουσα Αρχή θα μπορούσε να είναι, ούτε στη σφαίρα της επιρροής της αναγόταν.

Ο προσφεύγων ζητεί την ακύρωση της απόφασης κατακύρωσης της σύμβασης για την 'Προμήθεια ...', ειδικά στο σκέλος που εγκρίθηκε η εισηγητική έκθεση και η αναγνώριση του οριστικού αναδόχου. Καταγγέλει τη μη συμμόρφωση των διαγωνιζόμενων με τα κριτήρια επιλογής, ιδιαίτερα την έλλειψη απαραίτητων πιστοποιητικών ποιότητας (π.χ. ISO ...) και ελλιπή δικαιολογητικά. Επιδιώκει να κριθούν απορριπτέας οι προσφορές του οριστικού αναδόχου και άλλων δύο συμμετεχόντων, για λόγους που περιλαμβάνουν ασάφεια δηλώσεων, ελλείψεις στα Φύλλα Συμμόρφωσης και μη έγκαιρη απόδειξη φορολογικής/ασφαλιστικής ενημερότητας. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά προμήθεια ... με κριτήριο κατακύρωσης την οικονομικά συμφέρουσα προσφορά.

Ο προσφεύγων, μέσω της προδικαστικής προσφυγής, ζητά την ακύρωση της απόφασης με την οποία κηρύχθηκε ως οριστικός ανάδοχος ο παρεμβαίνων για τη σύμβαση προμήθειας φρέσκου γάλακτος των εργαζομένων του Δήμου για τη σεζόν 2020-21. Ισχυρίζεται ότι η προσφορά του παρεμβαίνοντος έχει ελλείψεις, όπως μη νόμιμη υποβολή δικαιολογητικών (ειδικά πιστοποιητικά ISO), ελλιπή τεκμηρίωση της φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας κατά την υποβολή της προσφοράς, καθώς και ελλείψεις στα νομιμοποιητικά έγγραφα της επιχείρησης. Η ΑΕΠΠ έκρινε ότι τα πιστοποιητικά δεν καλύπτουν τα απαιτούμενα πεδία εφαρμογής (επεξεργασία και αποθήκευση) και ότι η υποβολή δικαιολογητικών μόνο σε έντυπη μορφή (και όχι ηλεκτρονικά) παραβιάζει τους όρους της διακήρυξης, οδηγώντας στην ακύρωση της προσβαλλόμενης απόφασης.

ΘΕΜΑ : Ασφαλιστική ενημερότητα υποψηφίων προμηθευτών , που συμμετέχουν σε διαγωνισμούς του Δημοσίου .Το πιστοποιητικό ασφαλιστικής ενημερότητας, των υποψηφίων προμηθευτών σε διαγωνισμούς του Δημοσίου, αναφέρεται, κατά την σαφή έννοια της διατάξεως του άρθρου 6 παρ.1α περίπτ.4 του ΠΔ 394/1996 "Κανονισμός Προμηθειών Δημοσίου", η οποία δεν επιδέχεται οποιουδήποτε είδους συσταλτική ερμηνεία, επί πάσης ανεξαιρέτως ασφαλιστικής υποχρεώσεως προς τους οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, είτε εργατικής, είτε εργοδοτικής. Επομένως, το πιστοποιητικό ασφαλιστικής ενημερότητας της υποψήφιας προμηθεύτριας επιχείρησης, αφορά όλους τους απασχολούμενους στην επιχείρηση, με οποιαδήποτε σχέση εργασίας, που είναι ασφαλισμένοι σε διάφορους οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης και όχι μόνο τους εργαζόμενους που είναι ασφαλισμένοι στο Ι.Κ.Α., αλλά και τους ασφαλισμένους σε οργανισμό κοινωνικής ασφάλισης, κατά τις κείμενες διατάξεις, έστω και ως εργοδότες ή ανεξάρτητοι επαγγελματίες.

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ-ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΠΛΑΙΣΙΟ:προκηρύχθηκε επαναληπτικός ανοικτός διαγωνισμός προς επιλογή προμηθευτών για την σύναψη Συμφωνίας Πλαισίου για την προμήθεια αρθροπλαστικών γόνατος, ισχίου, ώμου, αγκώνος και άλλων αρθρώσεων, «για ποσότητα έως 44.340 τμχ.», με κριτήριο κατακυρώσεως τη χαμηλότερη τιμή, συνολικής προϋπολογισθείσας δαπάνης 69.275.000 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ) για δύο έτη.(...)Επειδή, υπό τα ανωτέρω δεδομένα και εν όψει του ότι ο ισχυρισμός που προβάλλει το Δημόσιο με το ... έγγραφο των απόψεών του προς το Συμβούλιο της Επικρατείας περί «πρόδηλης» συνδρομής λόγων δημοσίου συμφέροντος για τη συνέχιση και ολοκλήρωση της διαδικασίας του διαγωνισμού, συνισταμένων στην ανάγκη προμηθείας των επιδίκων ειδών, προκειμένου να μην υποχρεωθούν τα δημόσια νοσοκομεία να προβούν σε απευθείας ανάθεση αυτών, είναι απορριπτέος προεχόντως ως αόριστος (...), η Επιτροπή Αναστολών κρίνει ότι πρέπει η υπό κρίση αίτηση να γίνει, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα, εν μέρει δεκτή και να ανασταλεί η εκτέλεση αφ’ ενός της ... διακηρύξεως ως προς τις μνημονευόμενες στην σκέψη 5 «Ομάδες-Κατηγορίες-Πράξεις» του Μέρους Β’ αυτής, για τις οποίες υπέβαλε προσφορά η αιτούσα, καθ΄ ό μέρος ορίζει (η διακήρυξη) ως κριτήριο κατακυρώσεως τη χαμηλότερη τιμή ανά Κατηγορία ειδών σε συνδυασμό με την υποχρέωση πληρώσεως έστω και ενός από τα αντίστοιχα Τεχνικά Χαρακτηριστικά και την πρόκριση, σε περίπτωση ισοτίμων οικονομικών προσφορών ανά Κατηγορία, εκείνης που καλύπτει μεγαλύτερο αριθμό Υποκατηγοριών, αφ’ ετέρου της σιωπηρής απορρίψεως της κατ’ αυτής ασκηθείσας προδικαστικής προσφυγής κατά το αντίστοιχο μέρος.Αναστέλλει την εκτέλεση αφ’ ενός της ΕΠΥ 17/2010 διακηρύξεως ως προς τις «Ομάδες» αυτές, καθ’ ό μέρος ορίζεται ως κριτήριο κατακυρώσεως η χαμηλότερη τιμή ανά Κατηγορία ειδών σε συνδυασμό με την υποχρέωση πληρώσεως έστω και ενός από τα αντίστοιχα Τεχνικά Χαρακτηριστικά και την πρόκριση, σε περίπτωση ισοτίμων οικονομικών προσφορών ανά Κατηγορία, εκείνης που καλύπτει μεγαλύτερο αριθμό Υποκατηγοριών, αφ’ ετέρου της σιωπηρής απορρίψεως της κατ’ αυτής ασκηθείσας προδικαστικής προσφυγής κατά το αντίστοιχο μέρος, κατά τα εκτιθέμενα στο αιτιολογικό.Απορρίπτει την αίτηση κατά τα λοιπά.

Παροχή υπηρεσιών...Με τα δεδομένα αυτά, πιθανολογείται ότι, εφ’ όσον ο αναθέτων φορέας παρέλειψε να ζητήσει από την παρεμβαίνουσα να συμπληρώσει την έλλειψη των υποβληθέντων δικαιολογητικών κατακύρωσης, όπως προβλέπεται στην παρ. Β.3.4 της διακήρυξης, νομίμως έλαβε υπ’ όψιν το ως άνω μεταγενεστέρως προσκομισθέν από την παρεμβαίνουσα δικαιολογητικό, το οποίο, σε κάθε περίπτωση, έφερε ημερομηνία προγενέστερη τόσο της ημερομηνίας υποβολής των δικαιολογητικών κατακύρωσης, όσο και της ημερομηνίας διενέργειας του διαγωνισμού, η δε διάρκεια ισχύος του κάλυπτε τον ως άνω κρίσιμο κατά τη διακήρυξη χρόνο [τον χρόνο, δηλαδή, της διενέργειας του διαγωνισμού]. Τούτο διότι, κατά την έννοια του ως άνω όρου της διακηρύξεως, ερμηνευομένου σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 103 του ν.4412/2016, στο οποίο ο όρος αυτός παραπέμπει, πιθανολογείται ότι η κλήση του αναδειχθέντος προσωρινού μειοδότη για την συμπλήρωση τυχόν ελλείψεων των υποβληθέντων δικαιολογητικών κατακύρωσης είναι υποχρεωτική, σε περίπτωση κατά την οποία οι ελλείψεις αυτές οδηγούν στη ματαίωση της κατακυρώσεως σε αυτόν του αποτελέσματος του διαγωνισμού. Μολονότι δε η συμπλήρωση ή διευκρίνιση υποβληθέντων δικαιολογητικών προϋποθέτει, κατ’ αρχήν, σχετική κλήση εκ μέρους των αρμοδίων οργάνων του διαγωνισμού, πιθανολογείται ότι, σε περίπτωση κατά την οποία, όπως εν προκειμένω, ο αναθέτων φορέας παραλείπει την υποχρέωσή του να καλέσει την προσωρινή ανάδοχο να συμπληρώσει τα ελλείποντα δικαιολογητικά κατακύρωσης και δεδομένου ότι, κατά την ανωτέρω δοθείσα ερμηνεία των όρων της διακηρύξεως, δεν θα μπορούσε να προβεί στην απόρριψη του φακέλου των δικαιολογητικών κατακύρωσης λόγω ελλείψεων, πριν καλέσει την προσωρινή ανάδοχο για τη συμπλήρωση των ελλείψεων αυτών, νομίμως λαμβάνει υπ' όψιν δικαιολογητικά, τα οποία προσκομίζονται από την προσωρινή ανάδοχο με υπόμνημα που κατατίθεται για την αντίκρουση προδικαστικής προσφυγής συνδιαγωνιζομένου οικονομικού φορέα που βάλλει κατά της αποδοχής του φακέλου των υποβληθέντων δικαιολογητικών κατακύρωσης και τα οποία [δικαιολογητικά] έχουν εκδοθεί σε χρόνο προγενέστερο του χρόνου ελέγχου των δικαιολογητικών κατακύρωσης, ανάγονται δε στον κρίσιμο κατά τη διακήρυξη χρόνο για την απόδειξη της συνδρομής της συγκεκριμένης προϋποθέσεως συμμετοχής στον διαγωνισμό (πρβλ. Ε.Α. 268/2016). Εξ άλλου, η αιτούσα δεν προβάλλει ειδικούς ισχυρισμούς για την αμφισβήτηση της εμπεριεχομένης στο έγγραφο των απόψεων του αναθέτοντος φορέα κρίσεως περί της επάρκειας του εν λόγω μεταγενεστέρως υποβληθέντος πιστοποιητικού για την απόδειξη της ασφαλιστικής ενημερότητας της εταιρείας «.....», όπως θα μπορούσε να κάνει με την κατάθεση υπομνήματος προ της συζητήσεως της αιτήσεως ασφαλιστικών μέτρων (βλ. Ε.Α. 298/2016, 107/2016, 108/2014 κ.ά). Συνεπώς, δεν πιθανολογείται σοβαρά ότι η απόρριψη της προδικαστικής προσφυγής της αιτούσης, με την αιτιολογία που παρατίθεται στο έγγραφο των απόψεων του αναθέτοντος φορέα, εχώρησε κατά παράβαση των σχετικών όρων της διακηρύξεως. Κατόπιν των ανωτέρω, η υπό κρίση αίτηση πρέπει να απορριφθεί και να γίνει δεκτή η παρέμβαση.

Με την προδικαστική προσφυγή, η προσφεύγουσα εταιρεία ζητά την ακύρωση της υπ' αριθμ. 7000/439/11.06.2020 Απόφασης του Δ.Σ. της αναθέτουσας αρχής. Η απόφαση αυτή ενέκρινε τα δικαιολογητικά κατακύρωσης του προσωρινού αναδόχου στο πλαίσιο δημόσιου ανοικτού ηλεκτρονικού διαγωνισμού. Αντικείμενο του διαγωνισμού είναι η «Σίτιση των δικαιούχων φοιτητών της σπουδαστικής εστίας Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.», με προϋπολογισμό 495.000,00 € (χωρίς Φ.Π.Α. 13%). Κριτήριο κατακύρωσης είναι η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά βάσει βέλτιστης σχέσης ποιότητας/σταθερής τιμής. Η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι η προσφορά του αναδόχου έγινε μη νομίμως δεκτή, λόγω έλλειψης φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας κατά την υποβολή της προσφοράς, καθώς και μη υποβολής ένορκης βεβαίωσης για την αντικατάσταση ελλειπόντων πιστοποιητικών δικαστικών αρχών και ανεπικύρωτου αντιγράφου βεβαίωσης πιστοληπτικής ικανότητας της στηρίζουσας εταιρείας. Επισημαίνεται ότι η προδικαστική προσφυγή ασκείται με έννομο συμφέρον, καθώς η προσφεύγουσα έχει τη δυνατότητα να διεκδικήσει την κατακύρωση του διαγωνισμού βελτιώνοντας τη θέση της.

Με την προδικαστική προσφυγή, η προσφεύγουσα ζητά την ακύρωση της απόφασης του Συμβουλίου της αναθέτουσας αρχής που έκανε δεκτή την προσφορά της παρεμβαίνουσας, καθώς και την ακύρωση κάθε σχετικής πράξης ή παράλειψης της αναθέτουσας αρχής. Αντικείμενο της σύμβασης είναι η προμήθεια έξι (6) διακριτών ειδών, όπως περιγράφονται στον Πίνακα του Παραρτήματος Ι της Διακήρυξης, με εκτιμώμενη αξία 545.000,00€ χωρίς ΦΠΑ. Η προσφυγή βασίζεται σε λόγους που αφορούν την μη νόμιμη αποδοχή της προσφοράς της παρεμβαίνουσας, συμπεριλαμβανομένων θεμάτων σχετικά με την τεκμηρίωση της φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας και την μη τήρηση τεχνικών προδιαγραφών.

Διοικητικές συμβάσεις. Έννοια. Δημοπρασία. Συμμετοχή ενός υποψηφίου. Κακή σύνθεση Επιτροπής. Χρόνος καταρτίσεως συμβάσεως. Προσύμφωνο. Ανάκληση κατακυρώσεως μετά τη σύμβαση. α) Υπήρξε κακή σύνθεση της Επιτροπής του διενεργηθέντος στις 30-6-1997 διαγωνισμού για την τουριστική αξιοποίηση έκτασης του ΕΟΤ στο Παλιούρι Χαλκιδικής, εφόσον δεν αποδεικνύεται κατά νόμιμο τρόπο η έγκαιρη πρόσκληση ενός απουσιάσαντος μέλους της Επιτροπής αυτής. (ομόφωνα) β) Η έννοια του δημόσιου πλειοδοτικού διαγωνισμού δεν αναιρείται από το γεγονός ότι στο διαγωνισμό μετέσχε μόνο μία κοινοπραξία. (πλειοψ.) γ) Η συμβατική δέσμευση του ΕΟΤ με τον πλειοδότη του διαγωνισμού επήλθε, σύμφωνα με την προκήρυξη του διαγωνισμού, με την ανακοίνωση στον πλειοδότη της κατακυρωτικής απόφασης, νομίμως δε στη συνέχεια υπογράφηκε μεταξύ των μερών προσύμφωνο, με το οποίο συμφωνήθηκε η αζήμια για τους συμβαλλομένους λύση της συμβάσεως σε περίπτωση εκδόσεως δυσμενών αποφάσεων του ΣτΕ σε εκκρεμούσες αιτήσεις ακυρώσεως. (ομόφωνα) δ) Ο ΕΟΤ έχει την ευχέρεια, παρά τη συμβατική του δέσμευση, να ανακαλέσει ως παράνομη εξαιτίας της κακής σύνθεσης της Επιτροπής Διαγωνισμού την κατακυρωτική απόφαση και να επαναλάβει τον διαγωνισμό από το στάδιο παραλαβής και ελέγχου των προσφορών χωρίς δυνατότητα καταθέσεως νέων προσφορών. (πλειοψ.)