Αριθμός Πρωτοκόλλου: 91209 ΕΞ 2026

ΘΕΜΑ : Εφαρμογή νέων διατάξεων μίσθωσης ακινήτων για τη στέγαση Δημοσίων Υπηρεσιών . ΣΧΕΤ : . : Ν . 3130/28-3-2003 ( ΦΕΚ 76/ τ . Α ')

Μίσθωση για στέγαση Δημοσίου. Δημοπρασία.(..)Κατάσταση :  Εκκρεμεί αποδοχή 
Είναι δυνατή, αζημίως για το Δημόσιο, η ακύρωση της διενεργηθείσης, κατά τις διατάξεις του π.δ/τος της 19/19-11-1932 Περί στεγάσεως Δημοσίων Υπηρεσιών, μειοδοτικής δημοπρασίας μισθώσεως ακινήτου για τη στέγαση δημοσίας υπηρεσίας, προ της εγκρίσεως των πρακτικών αυτής. Προϋποθέσεις, αρμοδιότητα και τρόπος ακυρώσεως.

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ ΔΑΠΑΝΩΝ ΜΙΣΘΩΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ  ΤΙΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΟΥ Ν 3130/2003- ΦΕΚ: 76/Α/2003 

 Οδηγίες για την εφαρμογή της παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 3130/2003 (Α΄ 76) σε περίπτωση μισθωμένου ακινήτου με δυνατότητα υπομίσθωσης. ΑΔΑ:65ΝΞΗ-0Λ7

Ερωτάται εάν στους διαγωνισμούς μίσθωσης ακινήτων που διενεργούνται από τη Διεύθυνση Στέγασης του e-ΕΦΚΑ, ο οποίος είναι Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου και εφαρμόζει τις διατάξεις του Π.Δ. 715/1979, μπορεί να τύχει εφαρμογής η διάταξη του άρθρου 27 παράγραφος 2 του νόμου 3130/2003 (ΦΕΚ Α’ 76) περί μισθώσεων προς στέγαση υπηρεσιών του Δημοσίου.Η μη ύπαρξη στο Π.Δ. 715/1979 διάταξης ανάλογης εκείνης του άρθ. 27 παρ. 2 του ν. 3130/2003, δεν υπήρξε ηθελημένη επιλογή του νομοθέτη, ούτε δικαιολογείται καθ’ οιονδήποτε τρόπο από τον επιδιωκόμενο από αυτόν σκοπό, αντιθέτως, υπήρξε ακούσια και οφείλεται στο γεγονός ότι η ανάγκη ρύθμισης του κρίσιμου αυτού ζητήματος απλά διέλαθε της προσοχής του νομοθέτη κατά το χρόνο εκείνο, με αποτέλεσμα να δημιουργεί μία συστηματική αντίφαση στο δίκαιο των μισθώσεων ακινήτων για τη στέγαση δημοσίων υπηρεσιών, η οποία, για την ταυτότητα του νομικού λόγου, επιβάλλεται να θεραπευθεί με την πλήρωση του υπάρχοντος κενού, ώστε να επιλυθούν τα νομικά και πρακτικά προβλήματα, τα οποία ανακύπτουν ακριβώς λόγω της έλλειψής της και να ικανοποιηθεί το επιτακτικό δημόσιο συμφέρον, το οποίο συνίσταται στη στέγαση και απρόσκοπτη λειτουργία των υπηρεσιών του e-ΕΦΚΑ. Η κάλυψη του κενού πρέπει να γίνει με αναλογική εφαρμογή του άρθ. 27 παρ. 2 του ν. 3130/2003 και στις περιπτώσεις που μετά από τη διενέργεια δύο διαδοχικών δημόσιων μειοδοτικών διαγωνισμών, δεν ανευρίσκεται κτίριο κατάλληλο προς στέγαση υπηρεσίας του e-ΕΦΚΑ, με επιτρεπόμενη τη ζητούμενη χρήση γης. Η ανωτέρω αναλογική εφαρμογή ενδείκνυται για το λόγο ότι η προαναφερθείσα διάταξη είναι η πλησιέστερη προς το κρίσιμο νομικό ζήτημα και επομένως η πιο πρόσφορη προς αναλογική εφαρμογή, δεδομένου ότι θεσπίσθηκε με σκοπό την αντιμετώπιση του ίδιου ακριβώς πρακτικού και νομικού προβλήματος που μπορεί να ανακύψει στην απολύτως ομοειδή περίπτωση της μίσθωσης ακινήτου για στέγαση υπηρεσιών του Ελληνικού Δημοσίου (κατά πλειοψηφία).

Στέγαση Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Οικονομικών - Επέκταση της ήδη εγκατεστημένης σε όμορους χώρους δημόσιας υπηρεσίας, με απευθείας σύναψη σύμβασης μίσθωσης αυτοτελών ιδιοκτησιών ακινήτων, κατ’ άρθρο 3 παρ. 2 ε' του ν. 3130/2003.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Είναι επιτρεπτή, κατ' άρθρο 3 παρ. 2 ε' του ν. 3130/2003, η απευθείας σύναψη σύμβασης μίσθωσης αυτοτελών ιδιοκτησιών ακινήτων για την επέκταση ήδη εγκατεστημένης σε όμορους χώρους δημόσιας υπηρεσίας, με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών και ύστερα από γνωμοδότηση της Επιτροπής Στεγάσεως, ακόμα και στην περίπτωση που προσφερόμενος εκμισθωτής των όμορων χώρων είναι τρίτος και όχι ο εκμισθωτής της αρχικής μίσθωσης, με τους όρους που αναφέρονται στην ως άνω διάταξη.

Λύση μισθώσεων που έχουν συναφθεί προς στέγαση υπηρεσιών του Δημοσίου, αλλά χωρίς τις διατυπώσεις που απαιτούνται από το ν. 3130/2003 περί μισθώσεων του Δημοσίου.(..)Κατάσταση : Εκκρεμεί αποδοχή 
α) Σύμβαση μισθώσεως, η οποία έχει συναφθεί για στέγαση υπηρεσίας του Δημοσίου χωρίς τις απαιτούμενες νόμιμες διατυπώσεις, που αποτελούν συστατικές προϋποθέσεις του κύρους της, ούτε έχει συναφθεί δυνάμει ειδικής διάταξης, είναι νομικά ανύπαρκτη, άλλως απολύτως άκυρη και, επομένως, για την λύση της δεν απαιτείται τήρηση ειδικής διατυπώσεως, β) Σύμβαση μισθώσεως που έχει συναφθεί για στέγαση υπηρεσίας του Δημοσίου, επίσης χωρίς τις απαιτούμενες νόμιμες διατυπώσεις, πλην όμως, από ειδική διάταξη προβλέπεται για την υπηρεσία αυτή η δυνατότητα σύναψης μισθώσεως κατά παρέκκλιση από κάθε άλλη διάταξη, νομίμως έχει συναφθεί και για την λύση της εφαρμόζονται τα προβλεπόμενα στο σχετικό συμφωνητικό μισθώσεως, και τέλος γ) Σύμβαση μισθώσεως που έχει συναφθεί από επιχείρηση του Δημοσίου με τη νομική μορφή της ανώνυμης εταιρείας δεν υπάγεται στις ρυθμίσεις του ν. 3130/2003, αλλά, λόγω της εμπορικής ιδιότητας της μισθώτριας επιχειρήσεως του Δημοσίου κατά το τυπικό κριτήριο, αποτελεί εμπορική μίσθωση, η οποία λύεται κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 43 του εδώ εφαρμοστέου π.δ. 34/1995. (ομοφ.)

Νομοθετικό πλαίσιο, που διέπει συγκεκριμένη μισθωτική σχέση.(..)Κατάσταση :  Αποδεκτή 
Οι μισθώσεις, οι συμβάσεις των οποίων έχουν συναφθεί και έχουν λήξει πριν από τις 28-3-2003, εξακολουθούν να διέπονται από τις διατάξεις που ίσχυαν κατά τον χρόνο συνάψεώς τους, δηλ. από τις διατάξεις του ΠΔ 19/19-11-1932 (ΦΕΚ 409 Α΄) και επ’ αυτών δεν δύναται να τύχουν εφαρμογής οι περί αναπροσαρμογής του μισθώματος διατάξεις του άρθρου 22 του Ν 3130/2003 (ΦΕΚ 76 Α΄).

Εάν κατά τη διαδικασία μίσθωσης ακινήτων για τη στέγαση δημοσίων υπηρεσιών, πρέπει να γίνονται δεκτοί προς μίσθωση χώροι ακινήτων, ως προς τους οποίους επιτρέπεται η μίσθωση σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 82 του ν. 4495/2017, ή επιβάλλεται σε κάθε περίπτωση οι προσφερόμενοι σε μίσθωση χώροι να καλύπτονται από οικοδομική άδεια σύμφωνα με το άρθρο 10 του ν.3130/2003. (...)  α) Κατά τη διαδικασία μίσθωσης ακινήτων για τη στέγαση δημοσίων υπηρεσιών, θα πρέπει να γίνονται δεκτοί προς μίσθωση χώροι ακινήτων, ως προς τους οποίους επιτρέπεται η μίσθωση, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 82 παρ. 2 του ν. 4495/2017, όπως αυτό τροποποιήθηκε με το άρθρο 34 του ν. 4546/2018, σε συνδυασμό όμως με τον ειδικό νόμο 3130/2003. Επομένως, πρέπει για το παραδεκτό της προσφοράς, να προσκομίζεται μέχρι το πέρας της μισθωτικής διαδικασίας είτε οικοδομική άδεια που να καλύπτει το σύνολο των προσφερόμενων χώρων είτε βεβαίωση της αρμόδιας Αρχής ότι υφίσταται νόμιμα το ακίνητο ως προς όλους τους προσφερόμενους χώρους, μετά την περαίωση της υπαγωγής του στο ν.4495/2017, ώστε να διασφαλίζεται για λόγους δημοσίου συμφέροντος και ασφάλειας η σύνταξη και ανάρτηση όλων των προβλεπόμενων μελετών (πλειοψ.). β) Στις περιπτώσεις που τίθεται θέμα καταβολής κοινοχρήστων δαπανών από το Δημόσιο, πρέπει να προβλέπεται η τροποποίηση της σύστασης ιδιοκτησίας και του Πίνακα Κατανομής Κοινοχρήστων Δαπανών με τη σύνταξη συμβολαιογραφικής πράξης μέχρι το πέρας της μισθωτικής διαδικασίας (ομόφ.). γ) Η διακήρυξη απαιτείται να έχει το περιεχόμενο που προβλέπεται στο νόμο, και κυρίως στο άρθρο 7 του ν.3130/2003 και να προβλέπει (άρθρο 10 του ν.3130/2003) την προσκόμιση οικοδομικής άδειας που να καλύπτει ολόκληρο το προσφερόμενο ακίνητο ή βεβαίωση της αρμόδιας Αρχής περί περαίωσης της διαδικασίας υπαγωγής του στο ν.4495/2017. Σύμφωνα δε με την περίπτωση θ΄ του άρθρου 7 του ν.3130/2003 να αναφέρονται οι λοιπές βεβαιώσεις που απαιτούνται, ενόψει των ιδιαίτερων συνθηκών που πρέπει να πληροί το ακίνητο, όπως ενδεικτικά πυρασφάλειας, προσβασιμότητας και γενικά εξυπηρέτησης ΑΜΕΑ (ομόφ.). Παραπέμφθηκε στην Ολομέλεια, κατόπιν της υπ’ αριθ. 71/2019 γνωμοδότησης του Α΄ Τμήματος ΝΣΚ.

Θέματα μίσθωσης ακινήτων για τη στέγαση του Ο.Δ.ΔΗ.Χ..α) Το Διοικητικό Συμβούλιο του Ο.Δ.ΔΗ.Χ. μπορεί να καταρτίσει Ειδικό Κανονισμό, όπου θα προβλέπεται ότι η μίσθωση ακινήτων για τη στέγαση των Υπηρεσιών του πραγματοποιείται με απόφαση του Δ.Σ. του Οργανισμού, ο οποίος, εφόσον εγκριθεί με νεώτερη απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, θα τροποποιήσει την ισχύουσα απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών. β) Η μίσθωση ακινήτων για τη στέγαση του Ο.Δ.ΔΗ.Χ., σύμφωνα με την ισχύουσα υπ’ αριθ. 2/10057/ΔΠΔΑ/20-5-2015 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, διεξάγεται σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.3130/2003. γ) Ο Ο.Δ.ΔΗ.Χ. καταβάλλει τα ίδια μισθώματα με τα των προηγουμένων μισθώσεων, για όσο χρόνο χρησιμοποιεί τα μίσθια και δεν εναντιώνονται οι εκμισθωτές (ομόφ.). Κατάσταση : Εκκρεμεί αποδοχή