Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΕΣ/ΚΛΙΜΑΚΙΟ Ε/163/2026

Το Ε' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την Πράξη 155/2026, εξέτασε τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Αγροτική Οδοποιία Γαύδου, Ασφαλτόστρωση δρόμου Καστρί – Ελικοδρόμιο – Άγιος Ιωάννης» του Δήμου Γαύδου, συμβατικής δαπάνης 188.781,23 ευρώ. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η εν λόγω τροποποίηση, που αντιστοιχεί στο 12,20% της αρχικής σύμβασης (1.547.082,33 ευρώ), συνιστά τροποποίηση ήσσονος σημασίας (de minimis) κατά την έννοια των άρθρων 132 παρ. 2 και 156 παρ. 3 περ. α' του ν. 4412/2016, καθώς υπολείπεται των προβλεπόμενων ορίων και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της αρχικής σύμβασης. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι το σχέδιο της συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο και εισάγεται απαραδέκτως ενώπιόν του. Δεν υπάρχει αναφορά σε πρωτοβάθμια απόφαση, καθώς πρόκειται για τον πρώτο και απευθείας έλεγχο της συγκεκριμένης πράξης από το αρμόδιο Κλιμάκιο.

Το Ε΄ Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, συνελθόν στις 9 Ιανουαρίου 2026, εξέτασε τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Αντικατάσταση Δικτύου Υδραγωγείου του Συνδέσμου Ύδρευσης “ΚΑΠΕΤΑΝ ΤΕΛΟΣ ΑΓΡΑΣ”», μεταξύ του Δήμου Τριφυλίας, του Συνδέσμου και της κοινοπραξίας. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η επαύξηση του συμβατικού ποσού κατά 1.235.691,12 ευρώ (14,97% της αρχικής σύμβασης) συνιστά ήσσονος σημασίας (de minimis) τροποποίηση κατά το άρθρο 132 παρ. 2 του ν. 4412/2016, καθώς υπολείπεται του ενωσιακού κατωφλίου των 5.538.000 ευρώ και του 15% της αρχικής αξίας, χωρίς να μεταβάλλει τη φύση της σύμβασης. Κατά συνέπεια, το σχέδιο δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο και η εισαγωγή του κρίθηκε απαράδεκτη.

Η πράξη αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Βελτίωση αγροτικής οδοποιίας υφιστάμενων δρόμων του Δήμου Γόρτυνας», συμβατικής δαπάνης 252.739,04 ευρώ. Η αρχική σύμβαση είχε ελεγχθεί με την 103/2024 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η εν λόγω τροποποίηση συνιστά ήσσονος σημασίας («de minimis») τροποποίηση, καθώς η αύξηση (12,38%) υπολείπεται των ορίων του 15% της αρχικής αξίας και του κατώτατου ορίου εφαρμογής της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ, χωρίς να μεταβάλλει τη συνολική φύση της σύμβασης. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι το σχέδιο της συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο και απαραδέκτως εισάγεται ενώπιόν του.

Το Ε' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Κατασκευή περιμετρικής κρηπίδωσης υφιστάμενου μόλου λιμένα Αντιπάρου», η αρχική σύμβαση του οποίου είχε κριθεί νόμιμη με την 323/2023 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η εν λόγω τροποποίηση, συνολικής δαπάνης 139.455,69 ευρώ (7,55% της αρχικής σύμβασης), συνιστά ήσσονος σημασίας ('de minimis') τροποποίηση κατά την έννοια του άρθρου 132 παρ. 2 του ν. 4412/2016, καθώς υπολείπεται των κατώτατων ορίων και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της σύμβασης. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι το σχέδιο της συμπληρωματικής σύμβασης απαραδέκτως εισάγεται για προσυμβατικό έλεγχο, σύμφωνα με το άρθρο 324 παρ. 5 περ. α' του ν. 4700/2020.

Η πράξη αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Βελτίωση αγροτικής οδοποιίας Δήμου Σάμης», η οποία αποτελεί τροποποίηση της αρχικής σύμβασης που είχε ελεγχθεί με την 346/2023 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η εν λόγω τροποποίηση, συμβατικής δαπάνης 323.840,16 ευρώ, συνιστά ήσσονος σημασίας («de minimis») τροποποίηση, καθώς υπολείπεται τόσο του χρηματικού ορίου των 5.404.000,00 ευρώ όσο και του ποσοστού 15% της αξίας της αρχικής σύμβασης, και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι το σχέδιο της συμπληρωματικής σύμβασης δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο και εισάγεται απαραδέκτως ενώπιόν του.

Η Πράξη 112/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης για το έργο «ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΟΙΚΙΣΜΩΝ ΔΗΜΟΥ ΑΓΙΑΣ». Η αρχική σύμβαση είχε υπογραφεί στις 26.9.2023 έναντι τιμήματος 8.053.805,97 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ). Η προτεινόμενη συμπληρωματική σύμβαση, αξίας 990.173,04 ευρώ, εισάγεται απαραδέκτως για προσυμβατικό έλεγχο. Το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι η τροποποίηση εμπίπτει στις εξαιρέσεις του άρθρου 337 του ν. 4412/2016, καθώς η επαύξηση (12,29% της αρχικής αξίας) υπολείπεται του κατώτατου ορίου του 15% και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της σύμβασης.

Η Πράξη 120/2026 του Ε' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ - ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΩΝ Ε.Ε.Λ. ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ», συμβατικής δαπάνης 747.125,25 ευρώ. Η αρχική σύμβαση είχε υποβληθεί σε προσυμβατικό έλεγχο και εγκριθεί με την 373/2022 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η εν λόγω τροποποίηση, η οποία αντιστοιχεί στο 14,97% της αξίας της αρχικής σύμβασης, συνιστά τροποποίηση ήσσονος σημασίας ('de minimis') κατά τα άρθρα 132 και 156 του ν. 4412/2016, καθώς υπολείπεται των σωρευτικών ορίων του 15% και του κατώτατου ορίου της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ, και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της σύμβασης. Κατά συνέπεια, το Κλιμάκιο αποφάσισε ότι η συμπληρωματική σύμβαση δεν υπάγεται σε προσυμβατικό έλεγχο και εισάγεται απαραδέκτως ενώπιόν του.

Με την Πράξη 185/2026, το Ε' Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης του έργου «Sub.3.14 Αναβάθμιση υποδομών και εξοπλισμού στα κτήρια-μνημεία του Εθνικού Θεάτρου στην Αθήνα (κτήριο Rex και Σικιαρίδειο)», συμβατικής δαπάνης 589.792,35 ευρώ. Η αρχική σύμβαση είχε ελεγχθεί με την 88/2025 Πράξη του ίδιου Κλιμακίου. Το Κλιμάκιο έκρινε απαράδεκτη την υποβολή του φακέλου για δύο λόγους: αφενός, η διαδικασία που προηγείται της σύναψης συμπληρωματικής σύμβασης δεν είχε ολοκληρωθεί, καθώς δεν είχαν εκδοθεί οι απαιτούμενες αποφάσεις έγκρισης του Α.Π.Ε. και ανάθεσης· αφετέρου, σε κάθε περίπτωση, η εν λόγω συμπληρωματική σύμβαση, ως τροποποίηση ελάσσονος αξίας (de minimis) που ανέρχεται στο 11,22% της αρχικής σύμβασης και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της, δεν υπάγεται στον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Η Πράξη 330/2025 του Ε' Κλιμακίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης για το έργο "Επέκταση κτιριακών εγκαταστάσεων του Ινστιτούτου Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών (ΙΠΤ) του ΕΚΕΦΕ 'ΔΗΜΟΚΡΙΤΟΣ'". Η συμβατική δαπάνη της συμπληρωματικής σύμβασης ανέρχεται σε 242.216,00 ευρώ χωρίς Φ.Π.Α. Το Κλιμάκιο διαπίστωσε ότι η αξία των συμπληρωματικών εργασιών, χωρίς αναθεώρηση και Φ.Π.Α. (241.215,94 ευρώ), αντιστοιχεί σε ποσοστό 4,10% της αξίας της αρχικής σύμβασης. Επειδή το ποσοστό αυτό υπολείπεται του 15% της αξίας της αρχικής σύμβασης (όριο "de minimis" κατά το άρθρο 132 παρ. 2 του ν. 4412/2016) και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση του έργου, η τροποποίηση κρίνεται ως ήσσονος σημασίας. Ως εκ τούτου, σύμφωνα με το άρθρο 324 παρ. 5 περ. α΄ του ν. 4700/2020, οι τροποποιήσεις αυτές εξαιρούνται από τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του Ελεγκτικού Συνεδρίου και το σχέδιο της σύμβασης εισάγεται απαραδέκτως στο Κλιμάκιο.

Η Πράξη 524/2024 του Ζ' Κλιμακίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της 1ης συμπληρωματικής σύμβασης-τροποποίησης του ν.π.δ.δ. «ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ» για μελέτη κτηματογράφησης στον νομό Χανίων. Η συμβατική δαπάνη της τροποποίησης ανέρχεται σε 192.798,32 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ). Το Κλιμάκιο διαπίστωσε ότι η αξία αυτή είναι κατώτερη τόσο του 10% της αξίας της αρχικής σύμβασης όσο και του κατώτατου ορίου των 221.000 ευρώ που ισχύει για τις μη κεντρικές αναθέτουσες αρχές. Επειδή η τροποποίηση θεωρείται 'de minimis' και δεν μεταβάλλει τη συνολική φύση της σύμβασης, κρίνεται μη ουσιώδης. Κατ' εφαρμογή του άρθρου 324 παρ. 5 περ. α΄ του ν. 4700/2020, οι μη ουσιώδεις τροποποιήσεις εξαιρούνται από τον προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Ως εκ τούτου, το σχέδιο σύμβασης υποβάλλεται απαραδέκτως για έλεγχο νομιμότητας.