ΓΝΩΜΗ/Δ-ΕΑΔΗΣΥ/126/2023

Χρησιμοποίηση από την Πυροσβεστική Υπηρεσία ελικοπτέρων δασοπυροσβέσεως, μετά την ανακοίνωση της κατακυρώσεως και πριν από την ολοκλήρωση του ελέγχου νομιμότητας της σχετικής συμβάσεως από το Ελεγκτικό Συνέδριο.(..)Κατάσταση :  Εκκρεμεί αποδοχή 
Στα πλαίσια του διενεργηθέντος ανοικτού διαγωνισμού για την επιλογή αναδόχου παροχής υπηρεσιών δασοπυροσβέσεως, με τη χρήση έξι (6) ελικοπτέρων μεσαίου τύπου, για την αντιπυρική περίοδο 2004, είναι δυνατή, ενόψει της ενάρξεως της αντιπυρικής περιόδου, η ένταξη στον επιχειρησιακό σχεδιασμό και η χρησιμοποίηση των ελικοπτέρων της εταιρείας, υπέρ της οποίας κατακυρώθηκε το αποτέλεσμα του διαγωνισμού, μετά την ανακοίνωση της κατακυρώσεως και την θετική έκβαση του αναγκαίου ελέγχου αυτών και πριν από τη σύναψη της οικείας συμβάσεως, η οποία κωλύεται, διότι ο προβλεπόμενος από το άρθρο 8 παρ.1 του Ν 2741/1999, όπως ισχύει, έλεγχος νομιμότητας αυτής από Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου δεν έχει ολοκληρωθεί.

Η απόφαση 161/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της ανάθεσης του έργου της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης Λάρισας (Δ.Ε.Υ.Α.Λ.) με τίτλο «Αποκατάσταση της Εγκατάστασης Επεξεργασίας Λυμάτων Λάρισας μετά την κακοκαιρία Daniel με λειτουργία και συντήρηση», συμβατικού τιμήματος 9.546.590,92 ευρώ (άνευ ΦΠΑ). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η προσφυγή στη διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης ήταν σύννομη (άρθρο 269 περ. δ΄ του ν.4412/2016), καθώς συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις της κατεπείγουσας ανάγκης, οφειλόμενης σε απρόβλεπτα γεγονότα (κακοκαιρία Daniel) που κατέστησαν την λειτουργία της ΕΕΛ επισφαλή, εγκυμονώντας κινδύνους για το περιβάλλον (Πηνειός Ποταμός) και τη δημόσια υγεία. Ο χρόνος που μεσολάβησε μέχρι την ανάθεση κρίθηκε εύλογος λόγω της πολυπλοκότητας της αξιολόγησης των βλαβών, των προσωρινών επισκευών (Οκτ. 2023 - Ιούλ. 2024) και της εξασφάλισης χρηματοδότησης. Κατά συνέπεια, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης, με την επισήμανση προσθήκης του Φ.Π.Α. για το Τμήμα Β.

Η Πράξη 108/2025 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά στον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου σύμβασης για την ανάθεση της προμήθειας οκτώ (8) πυροσβεστικών ελικοπτέρων μεσαίου τύπου, με δικαίωμα προαίρεσης για δύο (2) επιπλέον. Η ανάθεση γίνεται από το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, με διενεργούσα αρχή την Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας Α.Ε. (Ε.Ε.ΣΥ.Π. Α.Ε.), και η συμβατική αξία ανέρχεται σε 311.199.992,00 ευρώ πλέον Φ.Π.Α. Η προμήθεια χρηματοδοτείται εν μέρει από το Ταμείο Ανάκαμψης και εν μέρει από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (Ε.Τ.Π.Α.). Στον διαγωνισμό συμμετείχε αποκλειστικά μία ένωση οικονομικών φορέων, η οποία αναδείχθηκε ανάδοχος με κριτήριο την πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά βάσει της βέλτιστης σχέσης ποιότητας – τιμής. Το Κλιμάκιο κατέληξε ότι δεν συντρέχουν ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες και αποφάνθηκε ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου σύμβασης.

Η Πράξη 259/2024 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης για το έργο «ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΣΤΑΓΑΝΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΜΟΝΩΣΗΣ ΚΤΙΡΙΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ» (ΕΚΠΑ), ύψους 872.528,29 ευρώ. Η ανάγκη για τη σύμβαση προέκυψε λόγω απρόβλεπτων αστοχιών υγρομόνωσης σε κτίρια (όπως μετά την κακοκαιρία Daniel). Το Κλιμάκιο, κατά πλειοψηφία, έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης. Η αιτιολογία ήταν ότι πρόκειται για ανεπίτρεπτη εκ των υστέρων επέκταση του τεχνικού αντικειμένου της αρχικής σύμβασης σε χώρους που δεν είχαν συμπεριληφθεί αρχικά, και δεν συνιστά αναγκαία προϋπόθεση για την έντεχνη ολοκλήρωση του αρχικού έργου, παραβιάζοντας έτσι τις αρχές της διαφάνειας και του ανόθευτου ανταγωνισμού.

Η Πράξη 63/2025 του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας της διαδικασίας ανάδειξης αναδόχου και του σχεδίου σύμβασης για το έργο της Δ.Ε.Υ.Α.Λ. Λάρισας, με τίτλο «Αποκατάσταση της Εγκατάστασης Επεξεργασίας Λυμάτων Λάρισας μετά την κακοκαιρία Daniel με λειτουργία και συντήρηση». Το Κλιμάκιο, διαπιστώνοντας ότι ο υποβληθείς φάκελος δεν ήταν πλήρης, αποφάσισε την αναβολή της έκδοσης οριστικής Πράξης. Ζητήθηκαν γραπτές διευκρινίσεις, μεταξύ άλλων, για τον διαδραμόντα χρόνο άνω των δεκατεσσάρων μηνών μεταξύ της κακοκαιρίας (Σεπτέμβριος 2023) και της απόφασης προσφυγής στην εξαιρετική διαδικασία διαπραγμάτευσης, καθώς και στοιχεία χρηματοδότησης και έγγραφα που αποδεικνύουν την κατάσταση έκτακτης ανάγκης.

Δυνατότητα ή μη τροποποίησης συμβάσεων προμήθειας φαρμάκων, που έχει συνάψει η Επιτροπή Προμηθειών Υγείας, ως προς τη χρονική διάρκεια ισχύος τους.(..)Κατάσταση : Εκκρεμεί αποδοχή 
Όπως προκύπτει από το διδόμενο ιστορικό του ερωτήματος, είναι επιτρεπτή η τροποποίηση του συμβατικού όρου των ανωτέρω συμβάσεων προμήθειας ως προς τη χρονική διάρκειά τους, υπό τις αναφερόμενες προϋποθέσεις και διαδικασία. (ομοφ.)

Σύμβαση προμήθειας. Μίσθωση ελικοπτέρων δασοπυρόσβεσης.(..)Κατάσταση :  Εκκρεμεί αποδοχή 
1. Οσον αφορά τα ελικόπτερα βαρέως τύπου της υπ αριθμ. 2/2001 Διακήρυξης του ΑΠΣ: Το Πυροσβεστικό Σώμα πρέπει να μην υπογράψει την σύμβαση αλλά εφόσον είναι απολύτως αναγκαίο λόγω δημοσίου συμφέροντος και εφόσον αποδέχεται τούτο και η υπέρ ης η κατακύρωση εταιρεία, να εντάξει και αναπτύξει τα ελικόπτερα σύμφωνα με το εκπονηθέν επιχειρησιακό σχέδιο αντιμετώπισης δασικών πυρκαϊών καθώς επίσης και να τα χρησιμοποιήσει. 2. Οσον αφορά τα ελικόπτερα της υπ αριθμ. 4/2001 Διακήρυξης του ΑΠΣ: Η χρήση των ελικοπτέρων μεσαίου τύπου από της ανακοινώσεως της κατακυρώσεως (και του γενομένου θετικού αερολιμενικού ελέγχου) μέχρι την υπογραφή της σύμβασης, προ της ολοκληρώσεως του προβλεπομένου από το άρθρο 8 του Ν 2741/99 ελέγχου από κλιμάκιο του ΕΣ, ο οποίος κατά πληροφορίες είναι θετικός, παρά το γεγονός ότι έχει αποσταλεί ο σχετικός φάκελλος από 18-6-2001, την οποία αποδέχεται η υπέρ ης η κατακύρωση εταιρεία, είναι επιτρεπτή για τους αναφερθέντες λόγους εντόνου δημοσίου συμφέροντος, ανεξάρτητα από την ερμηνευτική προσέγγιση της αντίθεσης των ρυθμίσεων του ως άνω άρθρου και του άρθρου 23 παρ.2 του ΠΔ 394/96, δυναμένου και στην περίπτωση αυτή να γίνει δεκτό ότι καταρτίζεται μεν η σύμβαση από την ανακοίνωση της κατακύρωσης του διαγωνισμού υπό την αίρεση όμως να μην αποβεί αρνητικός ο έλεγχος νομιμότητας υπό του ΕΣ μετά την ολοκλήρωση του οποίου θα υπογραφεί η σύμβαση.

Η Επιτροπή της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) απέρριψε το αίτημα του Δήμου Μαλεβιζίου για παροχή σύμφωνης γνώμης προκειμένου να προσφύγει σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση για την προμήθεια τεσσάρων απορριμματοφόρων οχημάτων αξίας 911.290,32€. Η απόφαση βασίστηκε στο ότι δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις για κατεπείγουσα ανάγκη λόγω απρόβλεπτης περιστάσεως, καθώς η πυρκαγιά που προκάλεσε τη ζημία είχε συμβεί τον Οκτώβριο του 2024 και υπήρχε επαρκές χρονικό διάστημα για τη διενέργεια τακτικής διαδικασίας. Η Επιτροπή τόνισε ότι η καθυστέρηση του Δήμου στην εκκίνηση της διαδικασίας και η έλλειψη διοικητικής εγρήγορσης αμβλύνει την κατεπείγουσα ανάγκη.

Η απόφαση αφορά το αίτημα της ΕΛΤΑ Α.Ε. για έγκριση διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς προκήρυξη, με στόχο την ανάθεση σύμβασης για αναβάθμιση μηχανογραφικού εξοπλισμού προκειμένου να αντιμετωπιστούν περιστατικά ασφαλείας μετά από κυβερνοεπίθεση. Η Επιτροπή της ΕΑΔΗΣΥ εξέτασε το αίτημα και κατέληξε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για τη χρήση της διαδικασίας αυτής, καθώς η κατεπείγουσα ανάγκη και η απρόβλεπτη περίσταση δεν τεκμηριώνονται επαρκώς. Επιπλέον, η ανάγκη αντικατάστασης του εξοπλισμού ήταν γνωστή και προγραμματισμένη πριν από την επίθεση, ενώ απουσίαζε η επείγουσα ανάγκη που να δικαιολογεί την παράκαμψη των κανονικών διαγωνιστικών διαδικασιών.

Η απόφαση 1096/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου απορρίπτει την προσφυγή της εταιρείας «…ΑΕ» κατά της πράξης 6/2025 του Επιτρόπου ΠΕ Τρικάλων, η οποία έκρινε παράνομη την ανάθεση έργου στον Δήμο Τρικκαίων. Το έργο, ύψους 1,32 εκατ. ευρώ, αφορούσε την αποκατάσταση ζημιών και αντιπλημμυρικών εργασιών στον Ληθαίο ποταμό μετά την κακοκαιρία Daniel. Το Δικαστήριο έκρινε ότι ο Δήμος μη νομίμως προσέφυγε στην εξαιρετική διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση (άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016). Ο λόγος ήταν ότι η ανάγκη δεν ήταν κατεπείγουσα, δεδομένης της παρέλευσης 18 περίπου μηνών από το φαινόμενο ως την εκκίνηση της διαδικασίας και του μόνιμου χαρακτήρα των έργων (όπως η αντικατάσταση του φράγματος).ΔΕΝ ΑΝΑΘΕΩΡΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/1268/2025