ΓΝΩΜΗ/Δ-ΕΑΔΗΣΥ/156/2025

Η απόφαση αφορά την έγκριση της προσφυγής του e-ΕΦΚΑ, χωρικής αρμοδιότητας ΠΥΣΥ Πελοποννήσου, στη διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση για την ανάθεση σύμβασης παροχής υπηρεσιών καθαριότητας. Η πρόταση αφορά συνολική δαπάνη 39.710,52 € χωρίς ΦΠΑ για διάστημα έξι μηνών. Η επιτροπή ερεύνει τη συνδρομή των προϋποθέσεων του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016, όπως η κατεπείγουσα ανάγκη λόγω απρόβλεπτων γεγονότων και η αδυναμία τήρησης τακτικών διαδικασιών λόγω διοικητικών και δικαστικών εμπλοκών. Η απόφαση επιβεβαιώνει τη συνδρομή των προϋποθέτων και εγκρίνει τη διαδικασία διαπραγμάτευσης.

Η απόφαση αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης από την Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) για τη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ' του ν. 4412/2016, που αιτήθηκε ο Οργανισμός Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΟΠΕΚΑ). Η ανάθεση αφορά υπηρεσίες παρασκευής, συσκευασίας και διανομής ζεστών γευμάτων σε μαθητές πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης σε έξι συγκεκριμένα τμήματα (Δήμοι Αβδήρων, Βόλου, Κομοτηνής, Νεάπολης/Συκεών, Ωραιοκάστρου και Κορινθίων-Βέλου-Βόχας) με προϋπολογισμένη δαπάνη 1.508.573,22 € (χωρίς ΦΠΑ). Η απόφαση δικαιολογήθηκε λόγω κατεπείγουσας ανάγκης από απρόβλεπτα γεγονότα, όπως η μακροχρόνια δικαστική διαμάχη και η οικονομική κρίση λόγω πολέμου, που έκαναν αδύνατη την τήρηση τακτικών διαδικασιών. Η επιτροπή συνεδρίασε την 29 Μαρτίου 2023 και αποφάσισε ομόφωνα τη σύμφωνη γνώμη.

Η γνωμοδότηση Δ 93/2025 της ΕΑΔΗΣΥ αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης στο Πανεπιστήμιο Κρήτης για προσφυγή, λόγω κατεπείγουσας ανάγκης, σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, προκειμένου να συναφθεί δημόσια σύμβαση υπηρεσιών καθαρισμού. Το Πανεπιστήμιο ζήτησε την ανάθεση της σύμβασης (προϋπολογισμού 162.500,00€ χωρίς ΦΠΑ) για έξι μήνες (07.10.2025 έως 05.04.2026), καθώς η υφιστάμενη σύμβαση λήγει 06.10.2025 και οι προηγούμενες διαγωνιστικές διαδικασίες κηρύχθηκαν άγονες λόγω διοικητικών και δικαστικών εμπλοκών. Ο τελευταίος εν εξελίξει διαγωνισμός αντιμετωπίζει εκ νέου προδικαστικές προσφυγές, καθιστώντας αδύνατη την έγκαιρη ολοκλήρωσή του. Η Αρχή, εκτιμώντας ότι η περαιτέρω διοικητική εμπλοκή αποτελεί νέα απρόβλεπτη περίσταση που δεν οφείλεται σε υπαιτιότητα της αναθέτουσας αρχής και ότι η ανάγκη για καθαριότητα άπτεται ζητημάτων δημόσιας υγείας (φοιτητικές κατοικίες, εργαστήρια), έκρινε ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ’ του ν. 4412/2016, παρέχοντας ομόφωνα τη σύμφωνη γνώμη της.

Προγραμματικές συμβάσεις.Με τα δεδομένα αυτά, η σύναψη των άνω προγραμματικών συμβάσεων μεταξύ του Δήμου ... και του Φο.Δ.Σ.Α. ...για τη συλλογή και μεταφορά αστικών στερεών αποβλήτων ήταν δυνατή, στο πλαίσιο δε αυτών των συμβάσεων επιτρεπτώς συμφωνήθηκε ότι οι καθυστερούμενες συμβατικές οφειλές του Δήμου προς το Φο.Δ.Σ.Α. δύναται να εξοφλούνται μέσω των παρακρατούμενων από τη Δ.Ε.Η. Α.Ε. εσόδων του Δήμου από το ανταποδοτικό τέλος καθαριότητας, ήτοι κατά τη διαδικασία που προβλέπεται για την πληρωμή της ετήσιας εισφοράς των δήμων προς τους Φο.Δ.Σ.Α., σύμφωνα με το άρθρο 9 του ν. 3854/2010. Επίσης, δεδομένου ότι οι εν λόγω προγραμματικές συμβάσεις, ως εκ της φύσης τους, καθορίζουν το γενικό πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ των συμβαλλόμενων για την εκτέλεση των υπηρεσιών αποκομιδής και μεταφοράς απορριμμάτων, επιτρεπτώς, καταρχήν, η εκπλήρωση του συμβατικού τους αντικειμένου χώρισε κατόπιν κατάρτισης εκτελεστικών συμβάσεων μεταξύ του Φο.Δ.Σ.Α. και τρίτων ιδιωτών, η νομιμότητα των οποίων πάντως δεν δύναται να εξετασθεί στο πλαίσιο ελέγχου των ήδη κρινόμενων δαπανών, που ερείδονται αποκλειστικά στις προγραμματικές συμβάσεις. Ωστόσο, οι προγραμματικές αυτές συμβάσεις δεν είναι νόμιμες, διότι δεν έχουν το ελάχιστο νόμιμο αναγκαίο περιεχόμενο. Ειδικότερα, δεν προκύπτει από το περιεχόμενό τους ή από τα στοιχεία του φακέλου ότι συνέτρεξαν συγκεκριμένοι και σαφείς αντικειμενικοί λόγοι που καθιστούσαν αδύνατη την εκ μέρους του Δήμου ... άσκηση της αρμοδιότητάς του για τη συλλογή και μεταφορά των στερεών αποβλήτων της Νήσου ... με ίδια μέσα, καθόσον ούτε στο κείμενο των συμβάσεων ούτε στις εγκριτικές αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου ... αναφέρονται συγκεκριμένα στοιχεία, από τα οποία να προκύπτει πράγματι η αδυναμία του Δήμου να εκτελέσει τις επίμαχες υπηρεσίες διά των αρμοδίων υπηρεσιών του, αλλά γίνεται μόνον αόριστη επίκληση της μη επάρκειας της υλικοτεχνικής υποδομής και του προσωπικού του. Επίσης, οι συμβάσεις αυτές δεν περιλαμβάνουν αναλυτικό προϋπολογισμό (κοστολόγηση) των υπηρεσιών ή των επιμέρους κατηγοριών υπηρεσιών σε αντιστοιχία με συγκεκριμένες κατηγορίες δαπανών (λ.χ. κόστος μισθοδοσίας, κόστος χρήσης μηχανημάτων ή οχημάτων κ.λπ.), έστω και κατά προσέγγιση, έτσι ώστε από το άθροισμα των επιμέρους προϋπολογισμών να προκύπτει και, επομένως, να δικαιολογείται ο συνολικός προϋπολογισμός τους. Αντιθέτως, σ’ αυτές περιλαμβάνονται αορίστως κατ’ αποκοπή ποσά που προορίζονται για τη χρηματοδότηση των εν λόγω υπηρεσιών, η δε αοριστία ως προς τη μέθοδο υπολογισμού της προϋπολογιζόμενης δαπάνης τους επιτείνεται ιδιαίτερα από το ότι οι δύο προγραμματικές συμβάσεις, αν και αφορούν σε χρονικά διαστήματα με διαφορετική διάρκεια –η πρώτη έχει διάρκεια πέντε μηνών (από 28.7.2016 έως 31.12.2016) ενώ η δεύτερη έχει ετήσια διάρκεια (από 17.1.2017 έως 16.1.2018) - εντούτοις έχουν ακριβώς το ίδιο οικονομικό αντικείμενο. Εξάλλου, ούτε στο κείμενο των προγραμματικών συμβάσεων προσδιορίζεται σαφώς ούτε επισυνάπτεται σ’ αυτές, ως παράρτημα, το χρονοδιάγραμμα εκτέλεσής τους. Τέλος, από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει αναμφίβολα ότι ο δικαιούχος της εντελλόμενης με το 16, οικονομικού έτους 2018, χρηματικό ένταλμα δαπάνης, που αφορά στο έτος 2017, δεν έχει εισπράξει το αντίστοιχο ποσό από τη Δ.Ε.Η. Α.Ε. μέσω της διαδικασίας παρακράτησης δημοτικών εσόδων, κατά το σχετικό όρο της προγραμματικής σύμβασης, δεδομένου ότι με την προσκομιζόμενη 15151/6.12.2017 βεβαίωση του Δημοτικού Ταμία του Δήμου ... βεβαιώνεται μόνο για το έτος 2016 ότι δεν έχει καταβληθεί η οφειλόμενη εισφορά μέσω της παραπάνω διαδικασίας.

Παροχή υπηρεσιών συντήρησης και επισκευής εξοπλισμού ακτινογραφίας . Με αυτά τα δεδομένα και σύμφωνα με τα γενόμενα δεκτά στη νομική σκέψη της παρούσας, το Κλιμάκιο κρίνει ότι μη νομίμως ανατέθηκαν μετά από διενέργεια συνοπτικού διαγωνισμού τόσο οι υπηρεσίες συντήρησης και επισκευής εξοπλισμού ακτινογραφίας όσο και αυτές τις αποκομιδής, μεταφοράς και διαχείρισης νοσοκομειακών αποβλήτων, αφού η εκτιμώμενη αξία τους σε ετήσια βάση υπερέβαινε το ποσό των 60.000 ευρώ (άνευ ΦΠΑ) [βλ. για τις υπηρεσίες συντήρησης και επισκευής εξοπλισμού τις συμβάσεις ....και για τις υπηρεσίες αποκομιδής, μεταφοράς και διαχείρισης νοσοκομειακών αποβλήτων τις συμβάσεις ...., είναι δε απορριπτέος ο ισχυρισμός του Νοσοκομείου ότι το αναφερόμενο στο άρθρο 117 του ν. 4412/2016 όριο των 60.000 ευρώ, μέχρι του οποίου δύναται να διεξάγεται συνοπτικός διαγωνισμός, δεν σχετίζεται με την ετήσια ανάγκη των φορέων για υπηρεσίες αλλά ότι απλώς αναφέρεται στην κάθε φορά διεξαγόμενη διαγωνιστική διαδικασία. Περαιτέρω, από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει ότι συνέτρεξαν λόγοι επείγοντες, οφειλόμενοι σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίοι κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των αναγκών του, η οποία, σε κάθε περίπτωση, ανάγεται στη σφαίρα ευθύνης της Διοίκησης, υπό την έννοια του ορθολογικού προγραμματισμού από τα αρμόδια όργανα των εκ των προτέρων γνωστών σε αυτά αναγκών, καθώς και της τήρησης και έγκαιρης ολοκλήρωσης των διαδικασιών που προβλέπονται από τη νομοθεσία περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων. Άλλωστε, τα αναφερόμενα στα έγγραφα επανυποβολής σχετικά με την καθυστερημένη έγκριση του ΠΠΥΥ 2015 (βλ. κυα  έγκρισης 4658/6.9.2016, Β΄ 2937/15.9.2017) και τα διαλαμβανόμενα στις έγγραφες εισηγήσεις του Γραφείου Προμηθειών του Νοσοκομείου αναφορικά με την καθυστέρηση έγκρισης από την Ε.Π.Υ. του αιτήματος του Νοσοκομείου για αναθεώρηση του ΠΠΥΥ 2014, προκειμένου να αυξηθεί ο προϋπολογισμός, μεταξύ άλλων, στις υπηρεσίες συντήρησης και επισκευής εξοπλισμού ακτινογραφίας και αποκομιδής, μεταφοράς και διαχείρισης νοσοκομειακών αποβλήτων, δεν αποτελούν απρόβλεπτες περιστάσεις αλλά ανάγονται στη σφαίρα ευθύνης της Διοίκησης, λόγω της ενότητας αυτής, λόγω της οποίας αφενός μεν επιβάλλεται η συνεργασία όλων των αρμόδιων υπηρεσιών υγείας (Ε.Π.Υ.,Υ.Πε, Νοσοκομεία), ώστε να δρομολογούνται εγκαίρως οι προβλεπόμενες διαγωνιστικές διαδικασίες, αφετέρου δε τα όργανα του Νοσοκομείου δεν δύνανται να επικαλεστούν τις ενέργειες ή παραλείψεις τρίτων δημόσιων φορέων, προκειμένου να δικαιολογήσουν την προσφυγή σε μη νόμιμες διαδικασίες ανάθεσης (βλ. Ελ.Συν. ΚΠΕΔ στο IV Τμ. 100, 10/2017, 176, 125, 111, 110, 92, 71, 41/2016, 147, 134, 105, 65/2015, 174, 68, 56/2014). Κατά τη γνώμη της Πρόεδρου του Κλιμακίου, η οφειλόμενη αποκλειστικά σε ενέργειες ή παραλείψεις των οργάνων τρίτων δημόσιων φορέων (Ε.Π.Υ.) καθυστέρηση στη διενέργεια διαγωνισμού συνιστά κατ’ αρχήν έκτακτο και ασυνήθιστο γεγονός, δυνάμενο, ανάλογα με την περίπτωση και υπό την προϋπόθεση της ορισμένης επίκλησής του από πλευράς του ενδιαφερόμενου φορέα, να δικαιολογήσει την προσφυγή σε απευθείας ανάθεση ή συνοπτικό διαγωνισμό, αφού δεν ανάγεται προδήλως στη σφαίρα επιρροής των οργάνων του Νοσοκομείου (βλ. Ελ. Συν. ΚΠΕΔ στο IV Τμ. 105/2015, όπου και σχετ. μειοψ.). Συνεπώς, ενόψει των περιστάσεων της υπόθεσης και συγκεκριμένα της καθυστερημένης έγκρισης του ΠΠΥΥ 2015, καθώς και της μη έγκρισης από την Ε.Π.Υ. του υποβληθέντος σε αυτήν, ήδη από 12.8.2015, αιτήματος του Νοσοκομείου για αναθεώρηση του ΠΠΥΥ 2014, νομίμως προσέφυγε το Νοσοκομείο σε συνοπτικό διαγωνισμό για την ανάθεση των επίμαχων υπηρεσιών.   Η γνώμη, όμως, αυτή δεν εκράτησε.Β. Περαιτέρω, το Κλιμάκιο, συνεκτιμώντας: α) ότι το Νοσοκομείο αιτήθηκε από την Ε.Π.Υ. την έγκριση της αναθεώρησης του ΠΠΥΥ 2014 όχι με μεγάλη καθυστέρηση, β) ότι, όπως αποδεικνύεται από σειρά προσκομισθέντων ενώπιον του Κλιμακίου μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, προέβη σε συνεχείς οχλήσεις τόσο προς την Ε.Π.Υ. σχετικά με την εξέλιξη και ικανοποίηση του αιτήματος αυτού όσο και στο γραφείο βοηθείας (helpdesk) του ΕΣΗΔΗΣ για την επίλυση προβλημάτων στην ηλεκτρονική ανάρτηση του αιτήματος αναθεώρησης (αναντιστοιχίες τιμών κ.α.), γ) ότι η Ε.Π.Υ., όπως προκύπτει από τον φάκελο, ουδέποτε ανταποκρίθηκε στις ανωτέρω οχλήσεις και δεν ενέκρινε το ανωτέρω αίτημα αναθεώρησης του ΠΠΥΥ 2014, με αποτέλεσμα να μην έχουν δρομολογηθεί εγκαίρως οι οικείες διαγωνιστικές διαδικασίες κυρίως λόγω δικών της παραλείψεων, δ) ότι προκηρύχθηκαν εντός του 2017 ανοικτοί διαγωνισμοί και για τις υπηρεσίες συντήρησης και επισκευής εξοπλισμού ακτινογραφίας αλλά και για τις υπηρεσίες αποκομιδής, μεταφοράς και διαχείρισης νοσοκομειακών αποβλήτων, οι οποίοι ολοκληρώθηκαν με την υπογραφή των οικείων συμβάσεων (βλ. σκ. ΙΙΙ) και ε) την αδήριτη ανάγκη του Νοσοκομείου για τις εν λόγω υπηρεσίες, ώστε να εξασφαλισθεί η απρόσκοπτη λειτουργία του και να προασπιστεί, κατ’ επέκταση, η δημόσια υγεία, κρίνει ότι τα όργανα του Νοσοκομείου ενήργησαν χωρίς πρόθεση καταστρατήγησης των οικείων διατάξεων.

ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΑΝΑΛΩΣΙΜΟΥ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ:  Με τα δεδομένα αυτά και όσα ήδη εκτέθηκαν στις νομικές σκέψεις που προηγήθηκαν, το Κλιμάκιο κρίνει τα ακόλουθα:1) Η αξία των προμηθειών που απαιτούνται για την κάλυψη των αναγκών του Νοσοκομείου σε αναλώσιμο οφθαλμολογικό υλικό, αναγόμενη σε ετήσια βάση, υπερβαίνει το κατά τον κρίσιμο χρόνο ισχύον όριο των 209.000 ευρώ για την υπαγωγή στο πεδίο εφαρμογής του π.δ. 60/2007. Ειδικότερα, η εγκριθείσα στο πλαίσιο των ΠΠΥΥ 2012, 2013 και 2014 δαπάνη για την προμήθεια των επίμαχων ειδών ανέρχεται σε 500.000 ευρώ, 400.000 ευρώ και 279.876,68 ευρώ αντιστοίχως. Επιπροσθέτως, η προϋπολογισθείσα βάσει των Πρακτικών της 5ης/18.2.2016 Συνεδρίασης του Διοικητικού Συμβουλίου δαπάνη των 208.997,95 ευρώ καλύπτει τις ανάγκες του Νοσοκομείου για χρονικό διάστημα μόλις επτά μηνών και όχι για το σύνολο του έτους. Συνακόλουθα, μη νομίμως ανατέθηκαν οι επίμαχες προμήθειες με τη διαδικασία της ανοικτής διαπραγμάτευσης, μεταξύ άλλων, στη φερόμενη ως δικαιούχο εταιρεία, δεδομένου ότι δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις επιτρεπτής προσφυγής στην εν λόγω διαδικασία, που τίθενται από τις διατάξεις του άρθρου 25 του π.δ. 60/2007. Από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει, ούτε το Νοσοκομείο αποδεικνύει, ότι συνέτρεξαν λόγοι επείγοντες, οφειλόμενοι σε αυταπόδεικτα απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίοι κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των αναγκών του, η οποία, σε κάθε περίπτωση, ανάγεται στη σφαίρα ευθύνης της Διοίκησης, υπό την έννοια του ορθολογικού προγραμματισμού από τα αρμόδια όργανα των εκ των προτέρων γνωστών σε αυτά αναγκών, καθώς και της τήρησης και έγκαιρης ολοκλήρωσης των διαδικασιών που προβλέπονται από τη νομοθεσία περί σύναψης δημοσίων συμβάσεων.(..)2) Περαιτέρω, ως προς τον δεύτερο λόγο διαφωνίας, το Κλιμάκιο καταρχάς κρίνει ότι η προβαλλόμενη από την Επίτροπο έλλειψη έγκρισης σκοπιμότητας δεν δύναται να βρει έρεισμα στην επικαλούμενη διάταξη του άρθρου 27 παρ. 11 του ν. 3867/2010, καθόσον δεν καθιερώθηκε, από την εν λόγω διάταξη, υποχρέωση των Νοσοκομείων να ζητούν έγκριση σκοπιμότητας από άλλο όργανο, στην περίπτωση που η δαπάνη των υπό ανάθεση προμηθειών ή υπηρεσιών υπερέβαινε το ποσό των 45.000 ευρώ, ούτε στις διατάξεις του ν. 3329/2005 περί παροχής έγκρισης σκοπιμότητας, αφού αυτές δεν τυγχάνουν εφαρμογής στη διενέργεια προμηθειών ή παροχή υπηρεσιών που εμπίπτουν στο ρυθμιστικό πεδίο του ν. 3580/2007.(..)3) Τέλος, η επίμαχη δαπάνη δεν δύναται να θεωρηθεί νόμιμη σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 66 παρ. 28 εδαφ. τελευταίο του ν. 3984/2011, όπως ισχύει, διότι δεν προβάλλονται ούτε αποδεικνύονται από το Νοσοκομείο οι προϋποθέσεις εφαρμογής τους. Ειδικότερα, για το είδος με αύξοντα αριθμό 31, που εμφανίζεται ως καταχωρημένο στο Παρατηρητήριο Τιμών της Ε.Π.Υ., δεν αποδεικνύεται η εναρμόνιση της προσφερθείσας από τον προμηθευτή τιμή με την καταχωρημένη στο Παρατηρητήριο Τιμών τιμή. Περαιτέρω, για τα είδη με αύξοντες αριθμούς 27 και 28, δεν προσκομίζονται οι τελευταίες -μετά τη διενέργεια νόμιμης διαγωνιστικής διαδικασίας- συναφθείσες συμβάσεις για τα είδη αυτά.

Υπερωρίες:Με δεδομένα τα ανωτέρω διαπιστώνεται, καταρχάς, ότι από την αριθμητική ανάλυση του συνολικού ποσού της αποζημίωσης εκάστου εργαζόμενου, σε συνδυασμό με τον αριθμό των 360 ωρών που φέρεται ότι απασχολήθηκαν υπερωριακά, αντίστοιχα του ωρομισθίου εκάστου, όπως αυτό προσδιορίζεται με βάση την εκπαιδευτική κατηγορία και το ΜΚ στο οποίο ανήκει [βλ. σχετ. Εγκύκλιο 2/1015/ΔΕΠ/5.1.2016 «Παροχή οδηγιών για την εφαρμογή των διατάξεων του Κεφαλαίου Β΄ του ν. 4354/2015 (176 /Α΄)», ιδίως δε τους πίνακες που επισυνάπτονται στο άρθρο 20], προκύπτει ότι η εντελλόμενη αποζημίωση δεν αφορά απογευματινή υπερωριακή απασχόληση των φερόμενων ως δικαιούχων Κυριακές και εξαιρέσιμες ημέρες. Ως εκ τούτου, παρέλκει η εξέταση του λόγου διαφωνίας με τον οποίο προβάλλεται ότι η παροχή εργασίας κατά τις Κυριακές και εξαιρέσιμες ημέρες κατά το έτος 2016 είναι μη νόμιμη για το χρονικό διάστημα πριν από 21.7.2016, οπότε και αναρτήθηκε στον ιστότοπο «ΔΙΑΥΓΕΙΑ» η 50680/14.6.2016 απόφαση του Γενικού Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αιγαίου «περί καθιέρωσης 24ωρης λειτουργίας καθώς και εξαίρεσης της πενθήμερης εργασίας του τμήματος αποκομιδής και ανακυκλώσιμων υλικών και του τμήμα καθαρισμού κοινοχρήστων χώρων και πρασίνου της Διεύθυνσης Καθαριότητας, Ανακύκλωσης και Πρασίνου του Δήμου ........». Περαιτέρω, κρίνεται ότι η υπερωριακή (απογευματινή) απασχόληση των φερομένων ως δικαιούχων υπαλλήλων, συνακόλουθα η καταβολή αποζημίωσης για την εργασία αυτή, δεν είναι νόμιμη, διότι στην 2946/24.10.2016 απόφαση του Δημάρχου ........ δεν διαλαμβάνεται πλήρης και ειδική αιτιολογία με την αναφορά συγκεκριμένων στοιχείων, από τα οποία να προκύπτει η συνδρομή έκτακτων, εποχικών ή όλως απρόβλεπτων υπηρεσιακών αναγκών, που να δικαιολογούν την καθιέρωση υπερωριακής απασχόλησης των εν λόγω υπαλλήλων του Δήμου, κατά το επίμαχο χρονικό διάστημα, αλλά αναφέρονται γενικά οι λόγοι για τους οποίους είναι δυνατή η έγκριση της υπερωριακής απασχόλησης αυτών. Επί της ως άνω παραδοχής ουδεμία κατά το νόμο επιρροή ασκεί η έκδοση της 3888/27.12.2016 απόφασης του Δημάρχου ........, με την οποία εγκρίθηκε η συγκρότηση συνεργείου υπερωριακής απασχόλησης. Και τούτο, διότι, πέραν του ότι η απόφαση αυτή, ως μη αναρτηθείσα στον ιστότοπο «ΔΙΑΥΓΕΊΑ», δεν παράγει έννομα αποτελέσματα, έχει εκδοθεί μετά την πραγματοποίηση της υπερωριακής απασχόλησης και, ομοίως, δεν εξειδικεύει κατά τρόπο αιτιολογημένο τη συνδρομή έκτακτων, εποχικών ή όλως απρόβλεπτων υπηρεσιακών αναγκών. Επιπροσθέτως, η επίμαχη δαπάνη είναι μη κανονική, καθόσον δεν τηρήθηκε η προδιαγραφόμενη διαδικασία περί δημοσιονομικής ανάληψης αυτής, σύμφωνα με όσα αναλυτικά εκτίθενται στην ΙΙΙ σκέψη της παρούσας. Συγκεκριμένα, πέραν του ότι η επισυναφθείσα στο χρηματικό ένταλμα πληρωμής απόφαση ανάληψης υποχρέωσης βαρύνει ΚΑΕ του προϋπολογισμού του οικονομικού έτους 2017 που προβλέπεται για την καταβολή των τακτικών αποδοχών [σχετ. Κοινή Υπουργική Απόφαση 7028/3-2-2004 «Καθορισμός του τύπου του προϋπολογισμού των δήμων και κοινοτήτων» (Β΄ 253), όπως αυτή έχει τροποποιηθεί με τις 64871/2007 (Β΄ 2253), 70560/2009 (Β΄ 2394), 50698/2011 (Β΄ 2832), 47490/2012 (Β΄ 3390), 30842/2013 (Β΄ 1896), 29530/2014 (Β΄ 2059), 26945/2015 (B΄1621) και 23976/2016 (Β΄ 2311) όμοιες και ισχύει], δεν προκύπτει ότι είχε προηγηθεί η δημοσιονομική ανάληψη της σχετικής υποχρέωσης από τον αρμόδιο διατάκτη πριν από την πραγματοποίηση της υπερωριακής απασχόλησης, η οποία ακολούθως έπρεπε να ανακληθεί με την έκδοση απόφασης ανατροπής, εφόσον δεν εκτελέστηκε εντός του οικονομικού έτους 2016. 

Παροχή υπηρεσιών  συντήρησης των ηλεκτρομηχανολογικών (Η/Μ) εγκαταστάσεων(...)Με δεδομένα τα ανωτέρω και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη νομική σκέψη που προηγήθηκε το Κλιμάκιο κρίνει τα εξής: α) Κατά τα βασίμως προβαλλόμενα από τον αναπληρωτή Επίτροπο, οι επίμαχες υπηρεσίες μη νομίμως ανατέθηκαν απευθείας στον φερόμενη ως δικαιούχο ανάδοχο, δεδομένου ότι δεν αποδεικνύεται ότι συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις επιτρεπτής προσφυγής στην εν λόγω διαδικασία. Ειδικότερα, η αξία των υπηρεσιών αυτών κατά το προηγούμενο της σύναψης της επίμαχης σύμβασης δωδεκάμηνο ανέρχεται σε 93.800 ευρώ (47.250+28.350+18.200) χωρίς ΦΠΑ και ως εκ τούτου υπερβαίνει το νόμιμο όριο διενέργειας της διαπραγμάτευσης ακόμη και του συνοπτικού διαγωνισμού. Εξάλλου, από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει ούτε από τον φέροντα το βάρος απόδειξης φορέα αποδεικνύεται η συνδρομή κατεπείγουσας ανάγκης, οφειλόμενης σε απρόβλεπτες περιστάσεις, οι οποίες κατέστησαν αδύνατη τη διενέργεια και την ολοκλήρωση διαγωνιστικής διαδικασίας για την κάλυψη των αναγκών του Νοσοκομείου για υπηρεσίες ηλεκτρομηχανολογικής υποστήριξης αυτού και επέβαλαν ως εκ τούτου επιτρεπτώς την προσφυγή στην εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση της προκήρυξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 32 του ν. 4412/2016. Ειδικότερα, το Νοσοκομείο, μολονότι γνώριζε την παλαιότητα των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεών του και τις σοβαρές βλάβες που παρουσιάζονται σε αυτές σχεδόν καθημερινά καθιστώντας, σε συνδυασμό με την υποστελεχωμένη τεχνική υπηρεσία του, δυσχερή την αδιάλειπτη παροχή των εν λόγω υπηρεσιών που είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία του καθώς και ότι η προηγούμενη σύμβαση - η οποία, σημειωτέον, συνήφθη ομοίως με τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης κατ΄επίκληση της παρ. 2γ του άρθρου 32 του ν. 4412/2016- μεταξύ αυτού και του φερόμενου ως δικαιούχου έληγε στις 26.9.2018, δεν προέβη εγκαίρως σε καμία ενέργεια για την προκήρυξη ανοικτού διαγωνισμού, εφόσον το μεν είχε κρίνει ως χρονοβόρα τη διαδικασία πρόσληψης τεχνικών με απόδειξη παροχής υπηρεσιών (ν. 4486/2017), το δε ήδη από τις αρχές του Σεπτεμβρίου 2018 γνώριζε ότι μέσω της υποβολής του αιτήματός του για πρόσληψη επικουρικού προσωπικού (πρόσκληση Ιουλίου 2018) είχε εγκριθεί η πρόσληψη μόνο ενός ηλεκτροτεχνίτη. Περαιτέρω, η βραδυπορία των οργάνων του Νοσοκομείου για την επίλυση της τεχνικής υποστήριξής του μέσω μίας νόμιμης διαδικασίας επιβεβαιώνεται και από το γεγονός ότι παρά την έγκριση σκοπιμότητας διενέργειας ανοικτού ηλεκτρονικού διαγωνισμού προϋπολογιζόμενης δαπάνης 116.064 ευρώ (με Φ.Π.Α.), στην οποία προέβη το Δ.Σ. με το πρακτικό 26/24.9.2018, ωστόσο από το στοιχεία του φακέλου και από το ΚΗΜΔΗΣ ουδόλως προκύπτει, όπως ορθά επισημαίνει και ο αναπληρωτής Επίτροπος, ότι το Νοσοκομείο προκήρυξε ανοικτό διαγωνισμό για την παροχή των ως άνω κρίσιμων για τη λειτουργία του υπηρεσιών. Αντιθέτως, κατά τα διαλαμβανόμενα στο 202/9.1.2019 έγγραφο της Διοικήτριάς του προς την Υπηρεσία Επιτρόπου Ν. Βοιωτίας-Ν. Φωκίδας, μόλις στις 9.1.2019 το Νοσοκομείο πρόκειται να υποβάλει στο Υπουργείο Υγείας αίτημα έγκρισης επικουρικού προσωπικού (ενός ΠΕ ηλεκτρολόγου-μηχανολόγου, ενός ΔΕ υδραυλικού και ενός ΔΕ ηλεκτροτεχνίτη) για την υποστήριξη της τεχνικής υπηρεσίας του, παρά το γεγονός ότι, όπως και το ίδιο το Νοσοκομείο συνομολογεί, η συνεχής και αδιάλειπτη παροχή των εν λόγω υπηρεσιών είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία του. β) Περαιτέρω, όπως βασίμως προβάλλεται με τον δεύτερο λόγο διαφωνίας, η απόφαση για την ανάθεση των επίμαχων υπηρεσιών έπρεπε να ληφθεί από το Διοικητικό Συμβούλιο του Νοσοκομείου και όχι από τη Διοικήτρια αυτού, δοθέντος ότι στο άρθρο 7 του ν. 3329/2005 (Α΄ 81) δεν προβλέπεται ειδικώς τέτοια αρμοδιότητα του Διοικητή του Νοσοκομείου, ενώ το τεκμήριο αρμοδιότητας ισχύει, σε κάθε περίπτωση, υπέρ του Διοικητικού Συμβουλίου (βλ. παρ. 3, 6 και παρ. 8 περ. 30 του ως άνω άρθρου 7 του ν. 3329/2005 και τις Πράξεις Ε.Σ. Κ.Π.Ε.Δ. στο ΙV Tμ. 44/2017, 175, 2/2016), η δε επικύρωση της απόφασης αυτής με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, δεν δύναται να θεραπεύσει εκ των υστέρων την ως άνω αναδειχθείσα πλημμέλεια.