ΓΝΩΜΗ/Γ-ΕΑΔΗΣΥ/1/2024

Η παρούσα γνώμη (Α 21/2020) της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων αφορά τη διατύπωση απόψεων επί σχεδίου νόμου του Υπουργείου Υγείας για την κύρωση Πράξεων Νομοθετικού Περιεχομένου (Π.Ν.Π.) που εκδόθηκαν για την αντιμετώπιση της πανδημίας COVID-19. Η Αρχή εξετάζει εξαιρετικές ρυθμίσεις που αφορούν δημόσιες συμβάσεις, όπως προμήθειες υγειονομικού υλικού, μέσα ατομικής προστασίας για εκπαιδευτικές δομές, μετακίνηση μαθητών και συμβάσεις αστικών συγκοινωνιών. Παράλληλα, διατυπώνονται παρατηρήσεις για τη νομιμότητα των παρεκκλίσεων από το εθνικό και ενωσιακό δίκαιο, επισημαίνοντας την ανάγκη τήρησης των αρχών της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης και της αποφυγής κατατμήσεων, ενώ τονίζεται ο αποσπασματικός χαρακτήρας ορισμένων διατάξεων και η ανάγκη επαρκούς αιτιολόγησης του κατεπείγοντος.

Η απόφαση της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (Δ.Ε.Δ. 218/10-02-2025) απορρίπτει την ενδικοφανή προσφυγή της ομόρρυθμης εταιρείας «.... ΚΑΙ ΣΙΑ Ο.Ε.» κατά των οριστικών πράξεων διορθωτικού προσδιορισμού ΦΠΑ και Φόρου Εισοδήματος για το φορολογικό έτος 2018. Ο έλεγχος διαπίστωσε ότι η προσφεύγουσα έλαβε τρία εικονικά φορολογικά στοιχεία, συνολικής καθαρής αξίας 15.500,20€ και ΦΠΑ 3.720,05€, από μια εκδότρια επιχείρηση που κρίθηκε ως συναλλακτικώς ανύπαρκτη (λόγω έλλειψης αγορών, προσωπικού και μόνιμων εγκαταστάσεων). Οι προσβαλλόμενες πράξεις καταλογίζουν συνολικά 5.580,07€ ΦΠΑ και 6.742,59€ Φόρο Εισοδήματος, συμπεριλαμβανομένων των προστίμων. Η ΔΕΔ επικυρώνει τις πράξεις, κρίνοντας ότι η αιτιολογία είναι επαρκής και απορρίπτοντας τους ισχυρισμούς της προσφεύγουσας περί αναδρομικής εφαρμογής επιεικέστερης κύρωσης και παραβίασης της αρχής της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης.

«Αίτηση αναιρέσεως – Άρθρο 288, δεύτερο εδάφιο, ΕΚ – Αγωγή εξ αδικαιολογήτου πλουτισμού της Κοινότητας – Προγράμματα κοινοτικής συνδρομής – Παρατυπίες του αντισυμβαλλομένου της Επιτροπής – Υπηρεσίες παρασχεθείσες από υπεργολάβο – Μη πληρωμή – Κίνδυνοι συμφυείς των οικονομικών δραστηριοτήτων – Αρχή της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης – Υποχρέωση επιμέλειας της κοινοτικής διοίκησης»

Παράλειψη υπογραφής των εισηγητών συλλογικού διοικητικού οργάνου επί της γνωμοδότησης αυτού και συνέπειες στην εγκυρότητα της πράξης του αποφασιστικού οργάνου. Έννοια της απεικόνισης και της αναπαράστασης μνημείου. Υπέρβαση της νομοθετικής εξουσιοδότησης. Αναδρομική εφαρμογή κανονιστικής πράξης. Αρχές της χρηστής διοίκησης και της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης των διοικούμενων.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Η παράλειψη υπογραφής των εισηγητών του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου (ΚΑΣ) επί της γνωμοδότησης αυτού, δεν θίγει την εγκυρότητα της απόφασης του Υπουργού Πολιτισμού (ομόφ.). Η Υπουργική Απόφαση που προβλέπει διαδικασία αδειοδότησης για “αναπαραστάσεις μνημείων”, είναι εκτός της νομοθετικής εξουσιοδότησης του άρθρου 46 παρ. 4 του ν. 3028/2002 (πλειοψ.). Δεν είναι δυνατή η εφαρμογή Υπουργικής Απόφασης σε έννομη σχέση του παρελθόντος, λόγω του κανόνα της μη αναδρομικότητας των διοικητικών πράξεων και των αρχών της χρηστής διοίκησης και της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης των διοικούμενων (ομόφ.).

«Προδικαστική παραπομπή – Κρατικές ενισχύσεις – Κανονισμός (ΕΚ) 800/2008 (Γενικός κανονισμός απαλλαγής κατά κατηγορία) – Άρθρο 8, παράγραφος 2 – Ενισχύσεις που έχουν χαρακτήρα κινήτρου – Έννοια της “έναρξης εργασιών για το σχέδιο” – Αρμοδιότητες των εθνικών αρχών – Παράνομη ενίσχυση – Μη έκδοση αποφάσεως από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ή από εθνικό δικαστήριο – Υποχρέωση των εθνικών αρχών να προβαίνουν με δική τους πρωτοβουλία σε ανάκτηση παράνομης ενισχύσεως – Νομική βάση – Άρθρο 108, παράγραφος 3, ΣΛΕΕ – Γενική αρχή του δικαίου της Ένωσης περί προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης – Απόφαση της αρμόδιας εθνικής αρχής για τη χορήγηση ενισχύσεως δυνάμει του κανονισμού 800/2008 – Γνώση των περιστάσεων που αποκλείουν την επιλεξιμότητα της αιτήσεως ενισχύσεως – Δημιουργία δικαιολογημένης εμπιστοσύνης – Έλλειψη – Παραγραφή – Ενισχύσεις συγχρηματοδοτούμενες από διαρθρωτικό ταμείο – Εφαρμοστέα ρύθμιση – Κανονισμός (ΕΚ, Ευρατόμ) 2988/95 – Εθνική ρύθμιση – Τόκοι – Υποχρέωση απαιτήσεως τόκων – Νομική βάση – Άρθρο 108, παράγραφος 3, ΣΛΕΕ – Εφαρμοστέα ρύθμιση – Εθνική ρύθμιση – Αρχή της αποτελεσματικότητας»

Περί της νομιμότητας ή μη αναδρομικής αναζήτησης ποσών που χορηγήθηκαν ως προσυνταξιοδοτική παροχή σε ασφαλισμένες του τ. Ταμείου Επικουρικής Ασφάλισης του Προσωπικού της Εμπορικής Τράπεζας (Τ.Ε.Α.Π.Ε.Τ.Ε.).(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Ο αναδρομικός καταλογισμός από το Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης (Ε.Τ.Ε.Α.) συντάξεων που ούτως ή άλλως δικαιούνταν, ως προστατευόμενες από τον ασφαλιστικό νομοθέτη μητέρες ανηλίκων ασφαλισμένες του Ε.Τ.Ε.Α., αντίκειται στις αρχές της χρηστής διοίκησης και της νομιμότητας καθώς και στις συνταγματικές αρχές της αναλογικότητας, της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης των διοικουμένων (συνταξιοδοτουμένων) προς τους φορείς κοινωνικής ασφάλισης και της υποχρέωσης του Κράτους να διασφαλίζει τις συντάξεις, αλλά επίσης και στα άρθρα 65 και 66 του ν. 3371/2005 και 26 παρ.1 του ν. 3455/2006, που αποτελούν κατά την ανωτέρω διδομένη ερμηνεία, εξειδίκευση των ανωτέρω συνταγματικών αρχών και δεσμεύουν τη δράση των οργάνων των Ταμείων.

Απόφαση του Δικαστηρίου (δεύτερο τμήμα) της 17ης Ιουλίου 2008. ASM Brescia SpA κατά Comune di Rodengo Saiano. Αίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Tribunale amministrativo regionale per la Lombardia - Ιταλία. Άρθρα 43 ΕΚ, 49 ΕΚ και 86 ΕΚ - Παραχώρηση δημόσιας υπηρεσίας διανομής φυσικού αερίου - Οδηγία 2003/55 - Πρόωρη λήξη κατά την εκπνοή μεταβατικής περιόδου - Αρχή της προστασίας της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και της ασφάλειας δικαίου. Υπόθεση C-347/06.

Διεξαγωγή νέων εκλογών για τα Υπηρεσιακά Συμβούλια των Υπαλλήλων των Καταστημάτων Κράτησης.(..)Κατάσταση :  Εκκρεμεί αποδοχή 
Μετά την ισχύ των διατάξεων της παρ.11 του άρθρου 1 του Ν 3388/2005, για τη νόμιμη συγκρότηση του Υπηρεσιακού Συμβουλίου των Καταστημάτων Κράτησης, όταν αυτό εξετάζει θέματα των υπαλλήλων που υπάγονται στην Υπηρεσία Εξωτερικής Φρούρησης, απαιτείται η συμμετοχή εκπροσώπων των υπαλλήλων της Υπηρεσίας αυτής. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να κινηθεί αμέσως η διαδικασία εκλογής αιρετών μελών της ανωτέρω Υπηρεσίας, μέχρις ότου δε εκλεγούν τα μέλη αυτά δεν μπορούν να μετέχουν οι εκπρόσωποι των εργαζομένων που έχουν ήδη εκλεγεί.

Χορήγηση στεγαστικής συνδρομής σε ιδιοκτήτη σεισμόπληκτου κτίσματος.(..)Κατάσταση :  Αποδεκτή 
Για την ανάκληση παράνομης ευμενούς ατομικής διοικητικής πράξης, η οποία εκδόθηκε χωρίς τη συμμετοχή του διοικούμενου, πρέπει να συνεκτιμηθούν, οι αρχές της επιείκειας, της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης των πολιτών της κατάστασης που στο μεταξύ έχει δημιουργηθεί και γενικότερα οι συνθήκες υπό τις οποίες εκδόθηκε, σε συνδυασμό με τις δυσμενείς επιπτώσεις σε βάρος του διοικούμενου από την ανάκλησή της.

Η παρούσα απόφαση της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης επί σχεδίου Κοινής Υπουργικής Απόφασης (ΚΥΑ). Το εν λόγω σχέδιο ρυθμίζει τον χρόνο, τον τρόπο και τη διαδικασία κράτησης ύψους 0,02% υπέρ του Δημοσίου, η οποία επιβάλλεται σύμφωνα με το άρθρο 36 παρ. 6 του ν. 4412/2016 σε δημόσιες συμβάσεις έργων, προμηθειών και υπηρεσιών που διενεργούνται μέσω του ΕΣΗΔΗΣ. Η απόφαση περιλαμβάνει αναλυτικές παρατηρήσεις και προτάσεις βελτίωσης για το πεδίο εφαρμογής, τον τρόπο υπολογισμού της κράτησης, τη διαδικασία παρακράτησης και απόδοσης, καθώς και για μεταβατικές ρυθμίσεις, προκειμένου να διασφαλιστεί η σωστή εφαρμογή του νόμου χωρίς να προκαλούνται συγχύσεις στους αρμόδιους φορείς.