ΕΣ/Ε ΚΛΙΜΑΚΙΟ/527/2022

Λειτουργική και Περιβαλλοντική Αναβάθμιση οδού.(...) Με τα δεδομένα αυτά, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η επίμαχη τροποποίηση δεν συνεπάγεται ουσιώδη τροποποίηση, κατά την έννοια του άρθρου 132 παρ. 4 του ν. 4412/2016, της αρχικής 39777/29.9.2021 σύμβασης, αφού δεν μεταβάλλεται το κύριο αντικείμενο της συμφωνίας, ούτε εισάγει όρους οι οποίοι, αν είχαν αποτελέσει μέρος της αρχικής διαδικασίας σύναψης σύμβασης, θα είχαν επιτρέψει τη συμμετοχή διαφορετικών υποψηφίων ή στην αποδοχή άλλης προσφοράς ή θα προσέλκυαν και άλλους συμμετέχοντες στη διαδικασία σύναψης σύμβασης, ούτε αλλάζει την οικονομική ισορροπία της σύμβασης υπέρ του αναδόχου. Επομένως, πρόκειται για μη ουσιώδη τροποποίηση – διόρθωση της σύμβασης.Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, το υποβληθέν σχέδιο τροποποίησης – διόρθωσης σύμβασης απαραδέκτως εισάγεται για έλεγχο ενώπιον του παρόντος Κλιμακίου.

ΔΑΝΕΙΑΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ:Ζητείται η ανάκληση της 167/2022 πράξης Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την οποία κρίθηκε ότι απαραδέκτως υπεβλήθη ενώπιόν του σχέδιο δανειακής σύμβασης μεταξύ της προσφεύγουσας επιχείρησης και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων (ΤΠΔ), ποσού 1.986.702,00 ευρώ, για την εκτέλεση του έργου «ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ ΟΜΒΡΙΩΝ ΔΚ …», ενταγμένου στο Πρόγραμμα Χορήγησης Επενδυτικών Δανείων «ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΡΙΤΣΗΣ».(....)και γ) η οικονομία της διαδικασίας, δοθέντος ότι το Κλιμάκιο έχει -κατά τα λοιπά- ολοκληρώσει τον έλεγχό του με την 324/2021 πράξη του, επιβάλλει να μην αναπεμφθεί η παρούσα υπόθεση σ’ αυτό για την εκ νέου εκφορά κρίσης, δέχεται ότι, η προσβαλλόμενη πράξη πρέπει να ανακληθεί, αποφαινόμενο ότι το υποβληθέν σχέδιο σύμβασης δεν κωλύεται να υπογραφεί.Δέχεται την από 15.4.2022 (ΑΒΔ …/2022) προσφυγή ανάκλησης της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης ….Διακρατεί την υπόθεση κατά τα αναφερόμενα το σκεπτικό.Αποφαίνεται ότι δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου δανειακής σύμβασης μεταξύ της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης … και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, ποσού 1.986.702,00 ευρώ, για τη χρηματοδότηση της εκτέλεσης του έργου «ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ ΟΜΒΡΙΩΝ ΔΚ …».

Προμήθεια «Αντιδραστηρίων (τεστ) (.....)Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι η αξία της ανωτέρω από 23.5.2022 εγκριθείσας τροποποίησης της 58018/16.10.2020 αρχικής ελεγχθείσας από το Κλιμάκιο σύμβασης ανέρχεται σε 156.672,00 ευρώ χωρίς ΦΠΑ και, επομένως, υπολείπεται (μειωτικά) τόσο του 10% της αξίας της αρχικής αυτής σύμβασης, όπως το συνολικό ποσό (τιμή) της έχει διαμορφωθεί μετά και την ενεργοποίηση του ανωτέρω δικαιώματος προαίρεσης (5.000.000,00 ευρώ χωρίς ΦΠΑ), όσο και του κατώτατου ορίου των 214.000,00 ευρώ χωρίς ΦΠΑ της περ. γ΄ του άρθρου 5 του ν. 4412/2016, που εφαρμόζεται στις δημόσιες συμβάσεις προμηθειών των μη κεντρικών κυβερνητικών αρχών, όπως η ανωτέρω ΥΠΕ (ν.π.δ.δ.). Εξάλλου, με την εν λόγω τροποποίηση δεν μεταβάλλεται η συνολική φύση της ανωτέρω αρχικής σύμβασης, καθώς η διά της ανωτέρω τροποποίησης σκοπούμενη μεταβολή της αφορά αποκλειστικώς στη μείωση της τιμής μονάδας των υπολοίπων προς προμήθεια στο πλαίσιο εκτέλεσης της σύμβασης αντιδραστηρίων (τεστ), και, κατ’ επέκτασιν, στη μείωση της συνολικής τιμής των αντιδραστηρίων αυτών. Επομένως, η ανωτέρω υποβληθείσα για έλεγχο τροποποίηση σύμβασης ερείδεται στις διατάξεις του άρθρου 132 παρ. 2 του ν. 4412/2016 και, συνεπώς, σε συνδυασμό με το άρθρο 324 παρ. 5 του ν. 4700/2020 αλλά και σύμφωνα με όσα έγιναν σχετικώς δεκτά στη σκέψη 3, δεν εμπίπτει στον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του Ελεγκτικού Συνεδρίου και απαραδέκτως έχει υποβληθεί στο Κλιμάκιο για τη διενέργεια τέτοιου ελέγχου.

Η Πράξη 326/2024 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου τροποποιητικής σύμβασης της 1ης εκτελεστικής σύμβασης, με αντικείμενο την «Ψηφιοποίηση Αρχείων Πολεοδομικής Πληροφορίας» (Τμήμα 1), αξίας 34.630.989,24 ευρώ πλέον Φ.Π.Α. Η τροποποίηση συνίσταται στην αντικατάσταση των Υπηρεσιών Δόμησης πέντε δήμων (Δράμας, Δοξάτου, Κάτω Νευροκοπίου, Παρανέστιου και Προσοτσάνης) με την Υπηρεσία Δόμησης του Δήμου Λαρισαίων. Η αλλαγή κρίνεται επιτακτική λόγω της εκτεταμένης φθοράς που υπέστη το φυσικό αρχείο της Λάρισας από την κακοκαιρία «DANIEL» και του κινδύνου ολικής καταστροφής. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι αυτή η αλλαγή δεν αποτελεί ουσιώδη τροποποίηση κατά την έννοια του άρθρου 132 του ν. 4412/2016, καθώς δεν μεταβάλλει τον χαρακτήρα ή το οικονομικό αντικείμενο της σύμβασης. Ωστόσο, έθεσε ως όρο για την υπογραφή της τροποποίησης να έχει ισχύ μόνο για το μέλλον και όχι αναδρομικά.

ΔΑΝΕΙΑΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ:Να ελέγξει τη νομιμότητα της διαδικασίας και του σχεδίου της δανειακής σύμβασης μεταξύ της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης – Αποχέτευσης … και του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων για τη χρηματοδότηση του έργου «ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ ΟΜΒΡΙΩΝ ΔΚ …», ποσού 1.986.702,00 ευρώ(....)Επισημαίνεται ότι στο σχέδιο δανειακής σύμβασης έχουν εμφιλοχωρήσει, από προφανή παραδρομή, τα ακόλουθα σφάλματα, τα οποία χρήζουν διόρθωσης πριν από την υπογραφή της:(....)Με τα δεδομένα αυτά, το Κλιμάκιο κρίνει ότι νομίμως συνάπτεται η υπό έλεγχο δανειακή σύμβαση μεταξύ της Δ.Ε.Υ.Α. … και του Τ.Π.Δ., δυνάμει των αποφάσεων προσφυγής στον δανεισμό και έγκρισης των σχετικών όρων από το Δ.Σ. της Δ.Ε.Υ.Α. και το Τ.Π.Δ., υπό τον όρο διόρθωσης του σχεδίου της σύμβασης κατά τα αναφερόμενα στην προηγούμενη σκέψη της παρούσας σημεία.

ΒΛΕΠΕ ΚΑΙ ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/937/2022.

Η Πράξη 14/2025 του Ζ' Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου τροποποίησης της σύμβασης 18478/24.6.2022, σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συμβούλου για την τεχνική υποστήριξη του προγράμματος «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ 2021». Η κρινόμενη τροποποίηση αφορά την παράταση της διάρκειας της σύμβασης, από 24.6.2025 έως 31.12.2025, λόγω ανάγκης ολοκλήρωσης του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου των ωφελούμενων του Προγράμματος εντός της νέας προθεσμίας. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η τροποποίηση είναι νόμιμη, σύμφωνα με το άρθρο 132 παρ. 1 περ. γ του ν. 4412/2016, καθώς η ανάγκη προέκυψε από απρόβλεπτες περιστάσεις, δεν μεταβάλλεται η συνολική φύση ή το τίμημα της σύμβασης. Ως εκ τούτου, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου τροποποίησης.

Η Πράξη 07/2024 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου τροποποίησης της σύμβασης 2494/11.7.2024 μεταξύ της «Κοινωνίας της Πληροφορίας Μ.Α.Ε.» και του αναδόχου, η οποία αφορά την προμήθεια και συντήρηση αδειών λογισμικού Microsoft. Η τροποποίηση κρίθηκε απαραίτητη διότι η αδειοδότηση ορισμένων νέων προϊόντων λογισμικού για το 2024 πραγματοποιήθηκε για έξι (6) αντί για δώδεκα (12) μήνες. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση του συμβατικού τιμήματος κατά 3.351.943,35 ευρώ πλέον ΦΠΑ, ποσό που αντιστοιχεί στο 7,2% του συνολικού ποσού της αρχικής σύμβασης. Το Κλιμάκιο έκρινε την τροποποίηση ως μη ουσιώδη κατά την έννοια του άρθρου 132 παρ. 4 του ν. 4412/2016, καθώς μειώνει το φυσικό και οικονομικό αντικείμενο και δεν αλλάζει την οικονομική ισορροπία υπέρ του αναδόχου. Κατά συνέπεια, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου τροποποίησης.

Η απόφαση του Ε΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου της 1ης τροποποίησης της σύμβασης μεταξύ του Δήμου Τριφυλίας, του Συνδέσμου Ύδρευσης «ΚΑΠΕΤΑΝ ΤΕΛΟΣ ΑΓΡΑΣ» και της κοινοπραξίας «... Α.Τ.Ε.». Η τροποποίηση αύξανε το οικονομικό αντικείμενο κατά 1.981.595,26 ευρώ. Η αύξηση κρίθηκε αναγκαία για την κάλυψη του ΦΠΑ, ο οποίος αρχικά εξαιρέθηκε λόγω εσφαλμένης εκτίμησης ότι ίσχυε η αντιστροφή υποχρέωσης καταβολής ΦΠΑ (Άρθρο 39Α). Το Κλιμάκιο έκρινε ότι η αύξηση αυτή δεν συνιστά ουσιώδη τροποποίηση της σύμβασης (κατά το άρθρο 132 παρ. 4 του ν. 4412/2016), διότι το επιπλέον ποσό αντιστοιχεί αποκλειστικά στον ΦΠΑ που ο ανάδοχος οφείλει να αποδώσει στο Δημόσιο, με αποτέλεσμα να μην ανατρέπεται η οικονομική ισορροπία υπέρ του. Συνεπώς, δεν κωλύεται η υπογραφή του σχεδίου τροποποίησης, το οποίο αυξάνει τον συνολικό συμβατικό προϋπολογισμό σε 10.238.242,19 € συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.

Κατασκευή κλειστού Γυμναστηρίου.(...)Με τα δεδομένα αυτά, το Κλιμάκιο κρίνει ότι η ως άνω σκοπούμενη τροποποίηση - διόρθωση της 3151/1.2.2022 σύμβασης, η οποία περιορίζεται στην προσθήκη εδαφίου στην παράγραφο 2 του άρθρου 5 αναφορικά με την χρηματοδότηση του έργου μέχρι το ποσό των 3.900.000€ από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, και κατά το ποσό των υπολείπεται της συμβατικής δαπάνης των 596.583,08€ από ίδιους πόρους του Δήμου Αλεξανδρούπολης, συνιστά μη ουσιώδη τροποποίηση κατά την έννοια της παραγράφου 5 του άρθρου 324 του ν.4700/2020, όπως ερμηνεύτηκε ανωτέρω (σκέψη 1 της παρούσας), αφού δεν επιφέρει καμία μεταβολή, αλλά τελεί σε συμφωνία με τα οριζόμενα από τη διακήρυξη ως προς τον τρόπο χρηματοδότησης της σύμβασης, ενέχει δε απλώς διευκρινιστικό χαρακτήρα.

Η Πράξη 125/2025 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας του σχεδίου τροποποίησης της σύμβασης 7009/27.12.2023 μεταξύ της Δ.Ε.Υ.Α.Χ. και αναδόχου για την προμήθεια «Ολιστικό σύστημα παρακολούθησης και διαχείρισης δικτύων ύδρευσης Δήμου Χερσονήσου». Η προτεινόμενη τροποποίηση αφορά την εν μέρει αντικατάσταση και αναδιάταξη του εξοπλισμού. Η αντικατάσταση προτείνεται λόγω διακοπής παραγωγής των αρχικών εκδόσεων, με νεότερα, τεχνικά ανώτερα και ισοδύναμα είδη, χωρίς πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση. Η αναδιάταξη κρίθηκε αναγκαία λόγω διαφοροποιήσεων στα χαρακτηριστικά του δικτύου. Το Κλιμάκιο έκρινε ότι οι αλλαγές δεν συνιστούν ουσιώδη τροποποίηση της αρχικής σύμβασης κατά το άρθρο 337 του ν. 4412/2016, καθώς τα νέα είδη υπερκαλύπτουν τις προδιαγραφές και η οικονομική ισορροπία δεν μεταβάλλεται. Κατά συνέπεια, δεν κωλύεται η υπογραφή της τροποποιητικής σύμβασης.