×
register
Συνδρομητική Υπηρεσία. Για να έχετε πλήρη πρόσβαση στο mydocman.gr πρέπει να συνδεθείτε: Είσοδος

ΕΣ/ΚΛ.Ζ/169/2015

Τύπος: ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΛΕΓΚ.ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ

ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ: 774/1980, 3986/2011

Πώληση ακινήτου του Δημοσίου...Με τα δεδομένα αυτά, λαμβάνοντας υπόψη ότι οι όροι αποπληρωμής του τιμήματος και οι λοιποί όροι της σύμβασης αγοραπωλησίας του ανωτέρω ακινήτου είναι νόμιμοι και σύμφωνοι με τους όρους του διαγωνισμού, καθώς και ότι κατά της ανωτέρω διαδικασίας δεν έχει ασκηθεί ή εκκρεμεί ένσταση ή ένδικο βοήθημα από τους λοιπούς διαγωνιζομένους (βλ. την από 12.5.2015 βεβαίωση του Προέδρου του Δ.Σ. του …), δεν διαπιστώνονται ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες στην ελεγχόμενη διαγωνιστική διαδικασία και, συνεπώς, δεν κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο σχεδίου σύμβασης.


Ιστορικό Αναθεωρήσεων (Πιλοτική Εφαρμογή)

Σχετικά Έγγραφα

ΕΣ/ΚΛ.Ζ/244/2016

Σύμβαση αγοραπωλησίας ακινήτου...Με τα δεδομένα αυτά, λαμβάνοντας υπόψη ότι οι όροι αποπληρωμής του τιμήματος και οι λοιποί όροι της σύμβασης αγοραπωλησίας του ανωτέρω ακινήτου είναι σύμφωνοι με τους όρους του διαγωνισμού, περαιτέρω, δε, δεν έχει ασκηθεί ή εκκρεμεί ένσταση ή ένδικο βοήθημα (βλ. την 27582/20.9.2016 βεβαίωση του Προέδρου του ...), το Κλιμάκιο κρίνει ότι δεν διαπιστώνονται ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες στην ελεγχόμενη διαγωνιστική διαδικασία και, συνεπώς, δεν κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο, με το 27590/19.9.2016 (αριθ. πρωτ. Ε.Σ. 61890/21.9.2016) έγγραφο του Προέδρου του ..., σχεδίου σύμβασης, το οποίο εγκρίθηκε επικαιροποιημένο κατά την από 15.9.2016 συνεδρίαση του .... και του οποίου αντίγραφο τηρείται σε ηλεκτρονική μορφή στη Γραμματεία του Κλιμακίου αυτού, υπό τον όρο ότι πριν την υπογραφή του συμβολαίου αγοροπωλησίας θα έχει συναφθεί η ανωτέρω σύμβαση μεσεγγύησης και θα έχει κατατεθεί στο λογαριασμό μεσεγγύησης το ποσό του τιμήματος, σύμφωνα με την από 21.7.2016 προσφορά της πλειοδότριας (3.950.000,00 δολάρια Η.Π.Α.).


ΕΣ/ΚΛ.Ε/127/2016

Πώληση ακινήτου του Δημοσίου...Περαιτέρω, όπως βεβαιώνεται στην από 31.3.2016 επιστολή της δικηγορικής εταιρείας «....» που εδρεύει στη ..., το υποβληθέν σχέδιο σύμβασης αγοραπωλησίας ακινήτου ευθυγραμμίζεται με το σλοβένικο δίκαιο και συμμορφώνεται με τα νομικά προαπαιτούμενα και τις συνήθεις διαδικασίες της σλοβένικης δικαιοδοσίας. Τέλος, σύμφωνα με την 24834/30.3.2016 βεβαίωση του Διευθύνοντος Συμβούλου του ...., κατά της ως άνω διαδικασίας δεν εκκρεμούν ενστάσεις ούτε ένδικα βοηθήματα.Κατόπιν των ανωτέρω, το Κλιμάκιο δεν διαπιστώνει ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες στο ελεγχόμενο σχέδιο σύμβασης και στην προηγηθείσα διαδικασία ανάδειξης πλειοδότη για την αγορά του ακινήτου στη ... της ...(οδός ... 17). Ως εκ τούτου, δεν κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος με το 24937/4.4.2016 (αριθ. πρωτ. Ε.Σ. 25571/4.4.2016) έγγραφο του Προέδρου του .... σχεδίου σύμβασης, αντίγραφο του οποίου τηρείται σε ηλεκτρονική μορφή στη Γραμματεία του Κλιμακίου αυτού.


ΝΣΚ/250/2014

Τύχη όρων συμβολαιογραφικού πωλητηρίου συμβολαίου ανταλλαξίμου ακινήτου.(..)Κατάσταση : Αποδεκτή 
Α) Η συνομολογηθείσα, με το με αριθμό 20861/1951 πωλητήριο συμβόλαιο, σύμβαση, αν και προκύπτει η μη εξόφληση τοκοχρεωλυτικών δόσεων του πιστωθέντος τιμήματος, εξακολουθεί και ισχύει, ως προς τη μεταβίβαση του με αριθμό ΑΚ 3496 ανταλλαξίμου κτήματος, δεδομένου ότι δεν προκύπτει συνομολόγηση και πλήρωση διαλυτικής αιρέσεως, οι λοιποί όροι που περιελήφθησαν στο συμβόλαιο, περί καταβολής των δόσεων, μη τηρηθέντες, δεν επιφέρουν, ως συνέπεια, τη μη ισχύ της συμβάσεως αγοραπωλησίας και μεταβιβάσεως του ακινήτου, η δε εγγραφείσα υπέρ του Δημοσίου πρώτη υποθήκη έχει αποσβεσθεί. Β) Δεν τίθεται ζήτημα απαντήσεως, δεδομένου ότι, βάσει των προαναφερομένων, δεν συντρέχει περίπτωση υπολογισμού των υπολειπόμενων δόσεων. Γ) Η απάντηση είναι αρνητική, δηλαδή η υπηρεσία δεν υποχρεούται να επιστρέψει τα ποσά των καταβληθεισών δόσεων, δεδομένου ότι η παραγραφή των αξιώσεων του Δημοσίου επί του μη καταβληθέντος τιμήματος δεν καθιστά, άνευ ετέρου, ανίσχυρο το συμβόλαιο ή κάποιον όρο αυτού και δεν θεμελιώνει αξίωση επιστροφής των ήδη καταβληθεισών δόσεων τιμήματος. (ομοφ.) ΑΠΟΔΕΚΤΗ


ΕΣ/ΚΛ.ΣΤ/205/2018

Προμήθεια και εγκατάσταση φωτιστικών σωμάτων...Με τα δεδομένα αυτά η διαδικασία ανάθεσης της κρινόμενης σύμβασης παρίσταται νόμιμη. Ειδικότερα, οι όροι των άρθρων 2.2.4.1. και 2.2.9.2.Β.2 εδ. στ΄ της διακήρυξης είναι νόμιμοι, καθόσον η απαίτηση για τη διάθεση κτηριακών εγκαταστάσεων εντός της ελληνικής επικράτειας προς απόδειξη της επαγγελματικής ικανότητας του υποψηφίου νομίμως ζητείται σε μια τέτοια σύμβαση προμήθειας, ιδιαίτερα απαιτητικής σε ποσότητα ειδών, καθόσον δεν είναι ασύνδετη και δυσανάλογη με το συμβατικό αντικείμενο και ο σχετικός όρος μπορεί να καλυφθεί και με μίσθωση των απαιτούμενων χώρων αποθήκευσης με συνέπεια να είναι επιτεύξιμος για κάθε συμμετέχοντα. Περαιτέρω, και οι όροι σύμφωνα με τους οποίους οι συμμετέχοντες στο διαγωνισμό υποχρεούνται επί ποινή αποκλεισμού αφενός να έχουν εκτελέσει κατά τη διάρκεια της προηγούμενης τριετίας τουλάχιστον 10 συμβάσεις προμήθειας του ιδίου αντικειμένου και αφετέρου να έχουν εκτελέσει κατ’ ελάχιστον μία προμήθεια του ιδίου αντικειμένου ανά έτος της προηγούμενης τριετίας, δεν εμπόδισαν εν τοις πράγμασι την ανάπτυξη του ανταγωνισμού, αφού στη διαδικασία συμμετείχαν τρεις (3) εταιρείες οι οποίες δραστηριοποιούνται ενεργά στο συγκεκριμένο τομέα. Σε κάθε περίπτωση τόσο οι συμμετέχουσες όσο και άλλες δυνητικά υποψήφιες δεν επικαλέστηκαν βλάβη από αυτούς, με την αιτίαση ότι παραβιάστηκαν οι προϋποθέσεις συμμετοχής τους στο διαγωνισμό σε σημείο τέτοιο που να την αποκλείουν ή να την καθιστούν ουσιωδώς δυσχερή, αφού δεν τους προσέβαλαν, ούτε επικαλέστηκαν ότι δεν διέθεταν την απαιτούμενη εμπειρία την οποία αντίθετα στα υποβληθέντα Ευρωπαϊκά Ενιαία Έγγραφα Προμήθειας (ΕΕΕΠ) ισχυρίστηκαν ότι διέθεταν, αλλά εντέλει δεν απέδειξαν. Συνεπώς, και οι όροι αυτοί παρίστανται νόμιμοι (ΕΣ VI Τμ. 608 και 609/2018). Κατ’ ακολουθία δεν διαπιστώνονται ουσιώδεις νομικές πλημμέλειες στο πλαίσιο της ανωτέρω διαγωνιστικής διαδικασίας και, συνεπώς δεν κωλύεται η υπογραφή του υποβληθέντος προς έλεγχο σχεδίου σύμβασης.


ΕλΣυν.Τμ.6/4424/2013

ΣΥΜΒΑΣΗ ΑΓΟΡΑΠΩΛΗΣΙΑΣ ΑΕΡΟΣΚΑΦΩΝ:..Επιδιώκεται η ανάκληση της 190/2013 πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου (Δ΄ Διακοπών) του Ελεγκτικού Συνεδρίου...Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν ερμηνευτικώς δεκτά (βλ. σκέψη II Γ), το Τμήμα κρίνει ότι, κατά τα βασίμως με την υπό κρίση αίτηση προβαλλόμενα, η υποβληθείσα για έλεγχο νομιμότητας σύμβαση, με το ως άνω περιεχόμενο, συνιστά γνήσια τροποποιητική σύμβαση, καθόσον με αυτήν τροποποιούνται επιμέρους όροι της αρχικής ως άνω από 29.12.2011 σύμβασης αγοραπωλησίας (κυρίως μειώνεται το τίμημα), χωρίς, σε κάθε περίπτωση, να διαφοροποιείται η φύση και το περιεχόμενο αυτής (πώληση των ως άνω αεροσκαφών). Ως εκ τούτου, η εν λόγω σύμβαση, ανεξαρτήτως του ουσιώδους ή μη χαρακτήρα των επερχομένων με αυτήν τροποποιήσεων, δεν είναι λειτουργικώς αυτοτελής σε σχέση με την ως άνω αρχική συμφωνία, αλλά ενσωματώνεται σε αυτήν, δεδομένου ότι οι ως άνω συμβάσεις συνιστούν ένα ενιαίο σύνολο. Ούτε, εξάλλου, το γεγονός ότι η προς έλεγχο συμφωνία συνάπτεται από το … μπορεί να οδηγήσει σε διαφορετική κρίση, αφού αυτό υπεισήλθε εκ του νόμου με ειδική διαδοχή στην θέση του Ελληνικού Δημοσίου ως νέο υποκείμενο της αρχικής ενοχικής σύμβασης πώλησης χωρίς να θίγεται η ταυτότητα αυτής. Συνεπώς, η εν λόγω τροποποιητική σύμβαση δεν εμπίπτει στον προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, δεδομένου ότι η τροποποιούμενη σύμβαση, η οποία είχε καταρτισθεί δυνάμει της 198/23.12.2011 απόφασης της ..., εξαιρούνταν του προσυμβατικού ελέγχου με βάση τη ρητή διάταξη του άρθρου 48 παρ. 3 του ν. 3871/2010..(...)Κατόπιν των ανωτέρω, πρέπει, για το λόγο αυτό, να γίνει δεκτή η υπό κρίση αίτηση και να ανακληθεί η προσβαλλόμενη πράξη, να κριθεί δε ότι το οικείο σχέδιο τροποποιητικής συμβάσεως δεν εμπίπτει στον έλεγχο νομιμότητας του Ελεγκτικού Συνεδρίου.Ανακαλεί την 190/2013 πράξη του Ζ΄ Κλιμακίου (Δ΄ Διακοπών) του Ελεγκτικού Συνεδρίου.


ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1028/2024

ΑΓΟΡΑ ΑΚΙΝΗΤΟΥ: Κατά τη γνώμη της Συμβούλου Δέσποινας Καββαδία-Κωνσταντάρα, η Επίτροπος, χωρίς να υποκαθιστά τις τεχνικές κρίσεις των οργάνων του Ε.Α.Π., αλλά πλήττοντας την αιτιολογία αυτών ως προς τα άνω επιλεγέντα κριτήρια, ορθώς έκρινε ότι η ανωτέρω δράση του Ε.Α.Π. στο σχεδιασμό της δημοπράτησης και στην υλοποίηση της διαγωνιστικής διαδικασίας της κρινόμενης αγοράς παρίσταται πρόδηλα πλημμελής. Ειδικότερα, οι επίμαχοι ως άνω όροι της διακήρυξης είναι δυσανάλογα περιοριστικοί και έπληξαν ουσιωδώς τον ανταγωνισμό, εφόσον συμμετείχε σε αυτόν ένας μόνο οικονομικός φορέας με προσφερόμενο μάλιστα ακίνητο μη λειτουργικό στην παρούσα κατάστασή του, σύμφωνα με την έκθεση της Επιτροπής Εκτιμητών. Πολλώ μάλλον όταν ήταν ήδη σε γνώση του Ε.Α.Π. η άγονη απόληξη της αμέσως προηγούμενης διαγωνιστικής διαδικασίας για την αγορά ακινήτου, στην οποία προσέφυγε το Πανεπιστήμιο, με ίδιους τους επίμαχους όρους, που είχαν επίσης ως αποτέλεσμα τη συμμετοχή ενός μόνο προσφέροντος φορέα, και ότι επομένως οι όροι αυτοί θα περιόριζαν τον κύκλο των δυνάμενων να ανταποκριθούν και να συμμετάσχουν στον διαγωνισμό ενδιαφερομένων και άρα είναι πρόδηλα απρόσφοροι για την επίτευξη επαρκούς ανταγωνισμού στις τρέχουσες συνθήκες της αγοράς. Περαιτέρω, μολονότι στην έκθεση της Επιτροπής Εκτιμητών διαπιστώνονται ζημίες στο προσφερόμενο ακίνητο που το καθιστούν στην παρούσα κατάστασή του μη λειτουργικό, η Επιτροπή Διαγωνισμού απεφάνθη ότι το κτήριο είναι κατάλληλο για το σκοπό της αγοράς του, χωρίς ειδικότερη αιτιολόγηση, με αποτέλεσμα, να μην προκύπτει αν η τρέχουσα αγοραία αξία του ακινήτου έχει τελικά εκτιμηθεί σωστά και αν το πραγματικό συνολικό κόστος αγοράς του, συμπεριλαμβανομένων και των δαπανών αποκατάστασης των βλαβών του, αποτελεί την οικονομικότερη λύση ενόψει του επιδιωκόμενου με την εν λόγω αγορά σκοπού από το Ε.Α.Π., κατά τα επίσης ορθώς κριθέντα με την προσβαλλόμενη πράξη της Επιτρόπου, στις πλήρως αιτιολογημένες κρίσεις της οποίας παραπέμπει προς αποφυγή περιττών επαναλήψεων. Η γνώμη, όμως, αυτή δεν κράτησε.Ανακαλεί την 9/2024 πράξης της 1ης Υπηρεσίας Επιτρόπου στην Π.Ε. Αχαΐας του Ελεγκτικού Συνεδρίου


ΕλΣυν/Τμ.VI/3071/2014

Παροχή υπηρεσιών φύλαξης των κτιριακών εγκαταστάσεων ​:Αίτηση ανάκλησης της 160/2014 πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου(...)Με τα δεδομένα αυτά, το Τμήμα κρίνει ότι με τα άρθρα 9 παρ. 6 και 11 της διακήρυξης τίθεται μαθηματικό κριτήριο υπολογισμού των ασυνήθιστα χαμηλών προσφορών σε σχέση με το προσφερόμενο ποσοστό αμοιβής, που καθορίζεται από την αναθέτουσα αρχή σε συγκεκριμένο (3%) ποσοστό λειτουργικού κόστους και εργολαβικού κέρδους και προβλέπεται ο αυτόματος αποκλεισμός των διαγωνιζομένων που προσφέρουν ποσοστό αμοιβής μικρότερο από το ως άνω ποσοστό. Σύμφωνα όμως με όσα έγιναν δεκτά στην τρίτη σκέψη της παρούσας, οι επίμαχοι όροι της διακήρυξης αντίκεινται στο άρθρο 48 του π.δ. 59/2007 (άρθρο 57 της Οδηγίας 2004/17/ΕΚ), καθόσον προβλέπουν τον αυτόματο αποκλεισμό των προσφορών που περιέχουν ποσοστό αμοιβής μικρότερο του ανωτέρω άκαμπτου και μη αναθεωρήσιμου ποσοστού, χωρίς να παρέχεται η δυνατότητα στους διαγωνιζομένους να κληθούν για να αιτιολογήσουν τη φερεγγυότητα της προσφοράς τους. Ως εκ τούτου, ορθώς, αν και με εν μέρει διαφορετική αιτιολογία, κρίθηκε με την προσβαλλόμενη πράξη ότι οι επίμαχοι όροι είναι μη νόμιμοι. Ήδη, με την κρινόμενη αίτηση ανάκλησης, κατ` εκτίμηση του περιεχομένου της, προβάλλεται ότι οι επίμαχοι όροι της διακήρυξης τέθηκαν σε εκτέλεση του άρθρου 68 του ν. 3863/2010, που αποτελεί νομοθετική διάταξη δεσμευτική για την αναθέτουσα αρχή. Σύμφωνα όμως με όσα έγιναν δεκτά στην τέταρτη σκέψη της παρούσας, ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, διότι οι διατάξεις του άρθρου 68 του ν. 3863/2010, οι οποίες αναφέρονται σε «εύλογο» ποσοστό διοικητικού κόστους χωρίς περαιτέρω προσδιορισμό του, δεν επιβάλλουν τον αυτόματο αποκλεισμό προσφορών που εμφανίζονται ως υπερβολικά χαμηλές ως προς το προσφερόμενο λειτουργικό κόστος παροχής των υπηρεσιών και το σχετικό εργολαβικό κέρδος. Αντίθετη ερμηνεία θα δημιουργούσε ζήτημα συμβατότητας των εν λόγω διατάξεων με τις προβλέψεις του άρθρου 57 της Οδηγίας 2004/17/ΕΚ για τη διαδικασία απόρριψης των ασυνήθιστα χαμηλών προσφορών. Περαιτέρω, με την κρινόμενη αίτηση προβάλλεται, κατ` επίκληση και της 4/2012 απόφασης του Τμήματος Μείζονος - Επταμελούς Σύνθεσης του Δικαστηρίου, ότι, εφόσον η διακήρυξη του διαγωνισμού περιέλαβε τους συγκεκριμένους κανονιστικούς όρους, η τήρηση των οποίων επιβάλλεται επί ποινή απόρριψης των προσφορών που υπολείπονται του καθορισθέντος ελάχιστου ποσοστού αμοιβής, η αναθέτουσα αρχή δεν έχει διακριτική ευχέρεια να ζητήσει αιτιολόγηση των προσφορών που υπολείπονται του ελάχιστου ποσοστού, αλλά μόνο δέσμια αρμοδιότητα να τις απορρίψει ως απαράδεκτες. (.....)Απορρίπτει την αίτηση και την παρέμβαση.

ΕλΣυν.Τμ.Μείζ.-Επταμ.Σύνθ./3976/2014.Αίτηση αναθεώρησης της 3071/2014 Απόφασης του VI Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίουμε την οποία απορρίφθηκε αίτηση της ως άνω αιτούσας για την ανάκληση της 160/2014 πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου(...)Δέχεται την αίτηση αναθεώρησης 


ΕΣ/ΤΜ.6/44/2018

ΔΑΝΕΙΑΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΔΗΜΟΥ:Αίτηση ανάκλησης   της 20/2017 Πράξης της Επιτρόπου της Υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στο Δήμο(...)Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη σκέψη ΙΙ της παρούσας, λαμβανομένου περαιτέρω υπόψη της πάγιας νομολογίας του Δικαστηρίου τούτου, που έχει επανειλημμένως κρίνει περί της μη νομιμότητας των ως άνω όρων (Ε.Σ. Τμ. Μειζ.-Επτ. Συνθ. 1284, 2825, 3118/2011, 552/2012, VI Τμ. 279/2011, 2207/2011, 559/2014, 2552, 4273/2013, 2404/2016 κ.ά.), το Τμήμα κρίνει ότι ορθώς η Επίτροπος θεώρησε αυτούς μη νόμιμους και πρέπει για το λόγο αυτό ν΄ απορριφθούν οι περί του αντιθέτου ισχυρισμοί του Δήμου και της παρεμβαίνουσας στο σύνολό τους. Ειδικότερα, ο ισχυρισμός του Δήμου ότι η εισφορά του ν. 128/1975 δεν αποτελεί εισφορά υπέρ ταμείου και για την απαλλαγή του απαιτείται κατ’ άρθρο 19 παρ. 4 γ΄ του ν. 3152/2003 ειδική νομοθετική διάταξη είναι αβάσιμος, καθόσον η επίμαχη εισφορά έχει το χαρακτήρα δημοσιονομικής επιβάρυνσης των δανειακών συμβάσεων, από την οποία οι Δήμοι απαλλάσσονται σύμφωνα με το άρθρο 276 παρ. 1 του ν. 3463/2006, χωρίς καμία άλλη προϋπόθεση ή περιορισμό (Ε.Σ. Τμ. Μειζ.-Επτ. Συνθ. 1284, 2825/2011, VI Τμ. 559/2014). Περαιτέρω, ο ισχυρισμός του Δήμου ότι ο όρος περί υπολογισμού του τόκου του δανείου βάσει έτους 360 αντί 365 ημερών, που χρησιμοποιείται παγίως στις δανειακές συμβάσεις των Τραπεζών δεν είναι ουσιώδης ενόψει του ύψους του δανείου και του χρόνου αποπληρωμής του, πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος, καθόσον με τον τεχνικό αυτό τρόπο η Τράπεζα, κατά τα ορθώς κριθέντα υπό της Επιτρόπου, διασπά το χρονικό διάστημα του έτους, στο οποίο αναφέρεται το επιτόκιο, δημιουργώντας μία πρόσθετη κατ’ έτος επιβάρυνση σε σχέση με το αναμενόμενο από τον αντισυμβαλλόμενό της ποσοστό του επιτοκίου, χωρίς αυτή να μπορεί να δικαιολογηθεί με την επίκληση κάποιου σύνθετου χαρακτήρα της παρεχόμενης υπηρεσίας ή από κάποιους εύλογους για το δανειολήπτη λόγους ή από κάποιο δικαιολογημένο ενδιαφέρον της Τράπεζας (Ε.Σ. Τμ. Μειζ. Συνθ. 552/2012, VI Τμ. 2404/2016). Ομοίως, σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη σκέψη ΙΙ της παρούσας, πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι και οι ισχυρισμοί του Δήμου περί μη καταχρηστικότητας των αναφερομένων στα άρθρα 4 και 8 όρων διότι αποβλέπουν στη διασφάλιση της Τράπεζας ενόψει του εκρηκτικού φαινομένου της καθυστέρησης αποπληρωμής δανείων (Ολ. ΣτΕ 1210/2010, Ε.Σ. Τμ. Μειζ. Συνθ. 552/2012, 3118/2011). Αβάσιμος, εξάλλου, τυγχάνει και ο ισχυρισμός του αιτούντος ότι οι αναφερόμενοι στο άρθρο 6.1 και 6.2 της σύμβασης όροι δεν είναι καταχρηστικοί ως αφορώντες αποκλειστικώς τα σχετικά με τη συνομολόγηση και εξόφληση του δανείου έξοδα και όχι τα έξοδα για τον έλεγχο της αίτησης χρηματοδότησης και την αξιολόγηση των οικονομικών στοιχείων του δανειολήπτη, ενώ δεν προβλέπεται κλιμάκωσή τους αναλόγως του ποσού του δανείου. Τούτο δε, διότι οι ως άνω όροι είναι μη νόμιμοι ως αόριστοι, καθόσον δεν προσδιορίζουν τα σχετικά έξοδα, ούτε ορίζουν το ανώτατο όριό τους. Ομοίως αβάσιμος τυγχάνει και ο ισχυρισμός ότι ο αναφερόμενος στο άρθρο 9 παρ. 2(ζ) όρος δεν δύναται στην πράξη να τύχει εφαρμογής, διότι ο Δήμος δεν είναι «επιχείρηση», ούτε δύναται να διαθέσει περιουσιακά στοιχεία υπό τους όρους του ιδιωτικού δικαίου, καθόσον η ρητή αναφορά του όρου στο σχέδιο δανειακής σύμβασης, ανεξαρτήτως της ενεργοποίησής του ή μη, δύναται να δεσμεύσει τον αιτούντα και να θεμελιώσει μελλοντική ενδοσυμβατική του ευθύνη. Εξάλλου, ο ισχυρισμός ότι οι ως άνω όροι δεν είναι ουσιώδεις τυγχάνει αβάσιμος, καθόσον, όπως ήδη ορθά κρίθηκε με την προσβαλλόμενη πράξη, οι όροι αυτοί είτε είναι αντίθετοι σε ρητές νομοθετικές διατάξεις, είτε είναι αόριστοι και καταχρηστικοί, διαταράσσοντας ουσιωδώς και χωρίς εύλογη αιτία την ισορροπία μεταξύ δικαιωμάτων και υποχρεώσεων των συμβαλλομένων μερών σε βάρος του αιτούντος. Τέλος, δοθέντος ότι δεν προσκομίστηκε νέο τροποποιημένο σχέδιο δανειακής σύμβασης με την απάλειψη ή αναδιατύπωση των σχετικών όρων σε συμμόρφωση με την προσβαλλόμενη πράξη προκειμένου να μην κωλύεται περαιτέρω η θεώρηση της σύμβασης και δεδομένης της σαφήνειας των διατάξεων της κείμενης νομοθεσίας και της πάγιας νομολογίας του Δικαστηρίου επί των τεθέντων ζητημάτων δεν συντρέχει περίπτωση συγγνωστής πλάνης των αρμόδιων οργάνων της αναθέτουσας αρχής που ενήργησαν κατά τον κριθέντα ως μη νόμιμο τρόπο  Δεν ανακαλεί την 20/2017 Πράξη της Επιτρόπου της Υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στο Δήμο…..


ΕΣ/ΚΛ.Ζ/321/2011

ΔΑΝΕΙΑ:Με τα δεδομένα αυτά και έχοντας ελέγξει το υποβληθέν σχέδιο δανειακής σύμβασης, το Κλιμάκιο κρίνει ότι : α) Η προβλεπόμενη στο άρθρο 7 της σύμβασης δυνατότητα του Ταμείου να κηρύξει, χωρίς καμία διατύπωση, το σύνολο του δανείου ληξιπρόθεσμο και να επιδιώξει την είσπραξη του συνόλου της οφειλής, στην περίπτωση καθυστέρησης πληρωμής οποιασδήποτε ετήσιας δόσης, αντίκειται στις διατάξεις του ν. 2251/1994. Ειδικότερα, το δικαίωμα που επιφυλάσσει το προαναφερόμενο άρθρο στο συμβαλλόμενο πιστωτικό ίδρυμα να κηρύξει όλο το δάνειο ληξιπρόθεσμο και απαιτητό και να ζητήσει το υπόλοιπο ανεξόφλητο ποσό του δανείου και μάλιστα με τόκους υπερημερίας μέχρι την ολοσχερή εξόφλησή του, σε περίπτωση καθυστέρησης και μίας μόνο ετήσιας δόσης του δανείου ή κάθε είδους τόκων και εξόδων, σαφώς επιβάλλει στον Δήμο, για την περίπτωση αυτή, σημαντική, χωρίς εύλογο λόγο και κατά τρόπο αντικείμενο στην καλή πίστη, υπέρμετρη οικονομική επιβάρυνση. (…)Ούτε άλλωστε το αναφερόμενο στον όρο 6 της συμβάσεως ποσοστό 13,67% των διερχόμενων το έτος 2010 ΚΑΠ που δηλώνεται ότι καλύπτει η ετήσια τοκοχρεωλυτική δόση του νέου δανείου αρκεί για να καταστήσει ορισμένο τον ανωτέρω όρο της παραγράφου 8, αφού το ποσοστό αυτό αναφέρεται στους ΚΑΠ έτους 2010, χωρίς περαιτέρω να αναλύεται και να αποδεικνύεται ότι υπολείπεται του τιθέμενου από τις ειδικότερες διατάξεις ορίου εκχώρησης των ΚΑΠ. (Πρ. Ζ’ Κλιμακίου 256/2011) γ) Ωσαύτως αόριστοι και συνεπώς μη νόμιμοι παρίστανται και οι όροι των παραγράφων 8β και 16 σύμφωνα με τους οποίους «8. Για την ασφάλεια του δανείου σε κεφάλαιο, κάθε είδους τόκους, τόκους των τόκων, έξοδα κ.λπ., ο οφειλέτης εκχωρεί στον δανειστή από τώρα και για όλη τη διάρκεια του δανείου : α…. β. όσα έσοδά του ήδη έχουν εκχωρηθεί με τις προηγούμενες δανειακές συμβάσεις, των προς ρύθμιση δανείων … 16. όλοι οι υπόλοιποι όροι (εξυπηρέτησης, ασφάλεια δανείου κ.λ.π.) θα εξακολουθούν να ισχύουν όπως αυτοί αναφέρονται στις αρχικές δανειακές συμβάσεις οι οποίες δε θίγονται από την παρούσα σύμβαση». (…)Περαιτέρω, ο ως άνω όρος ο οποίος δίνει τη δυνατότητα στο Ταμείο σε περίπτωση παράβασης εκ μέρους του οφειλέτη οποιουδήποτε όρου της σύμβασης να κηρύξει όλο το δάνειο ληξιπρόθεσμο και απαιτητό, στο μέτρο που συμπεριλαμβάνει και το όρο της παραγράφου 7 είναι, σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν ανωτέρω (υπό στοιχείο α΄), μη νόμιμος. Τέλος, ε) είναι ομοίως αόριστος και εξ αυτού του λόγου μη νόμιμος, ο όρος της παραγράφου 10 του σχεδίου σύμβασης με τον οποίο προβλέπεται η υποχρέωση του Δήμου να καταβάλει «εξ ιδίων χρημάτων» στο Ταμείο τις οφειλόμενες δόσεις του δανείου, στην περίπτωση που για οποιοδήποτε λόγο, κατά τη διάρκεια αποπληρωμής του, τα εκχωρηθέντα έσοδά του δεν επαρκούν για την εξυπηρέτηση του τελευταίου. Και τούτο διότι δεν εξειδικεύονται ποια μπορεί να είναι τα επιπλέον «ίδια» αυτά χρήματα που θα χρησιμοποιήσει ο Δήμος ..... για την αποπληρωμή του δανείου, ενόψει της εκχώρησης των αναφερόμενων στην παράγραφο 8 του σχεδίου εσόδων του Δήμου (Ελ. Συν.  Πράξεις Ζ΄ Κλ. 62, 123, 256/2011, 49, 144/2010, 204/2009). 


ΕλΣυν/Τμ.1/195/2011

Με τις διατάξεις του άρθρου 2 του ν. 2685/1999, προσδιορίσθηκε, πλην άλλων, το εννοιολογικό περιεχόμενο των ημερών εκτός έδρας μετακίνησης των υπαλλήλων, ο τρόπος καθορισμού του ανώτατου αριθμού των ημερών μετακίνησης σε μηνιαία βάση, το γενικό ανώτατο όριο των κατά μήνα και κατ’ έτος επιτρεπόμενων μετακινήσεων (120 ημέρες) καθώς και οι προϋποθέσεις υπέρβασης του κατά περίπτωση τιθέμενου ορίου. Ειδικότερα, σύμφωνα με την ως άνω διάταξη, επιτρέπεται η υπέρβαση του εν λόγω ορίου με την έκδοση κοινής απόφασης του Υπουργού Οικονομικών και του κατά περίπτωση αρμοδίου Υπουργού μόνο για την αντιμετώπιση έκτακτων γεγονότων καθώς και σε ειδικές κατηγορίες υπαλλήλων (υπαλλήλων του Υπουργείου Ανάπτυξης, μηχανικών του Υπουργείου Περιβάλλοντος, υπαλλήλων του ΣΔΟΕ, γεωτεχνικών υπαλλήλων) για την εξυπηρέτηση ιδιαίτερων υπηρεσιακών αναγκών. Περαιτέρω, με την παράγραφο 1 του άρθρου 9 του ν. 3833/2010, στο πλαίσιο εξορθολογισμού του συστήματος πραγματοποίησης και αποζημίωσης των μετακινήσεων με σκοπό τον περιορισμό των λειτουργικών εξόδων του Δημοσίου (βλ. την επί του εν λόγω άρθρου αιτιολογική έκθεση του σχετικού νόμου), περιορίσθηκε το γενικό ανώτατο όριο των κατά μήνα και κατ’ έτος επιτρεπόμενων μετακινήσεων στις εξήντα (60) ημέρες, με δυνατότητα υπέρβασής του κατά είκοσι ημέρες, χωρίς όμως να μεταβάλλονται οι προϋποθέσεις της υπέρβασης αυτής, δηλαδή η υποχρεωτική έκδοση κοινής υπουργικής απόφασης, η συνδρομή έκτακτων συνθηκών ή η κάλυψη ιδιαίτερων υπηρεσιακών αναγκών για τις ειδικές κατηγορίες υπαλλήλων που μνημονεύονται στις σχετικές διατάξεις. Και τούτο, διότι όπως προκύπτει από τη γραμματική διατύπωση του άρθρου 9 παρ. 1 του ν. 3833/2010 και ειδικότερα από τη ρητή παραπομπή στις διατάξεις του άρθρου 2 παρ. 3 του ν. 2685/1999, ως προς το ζήτημα της υπέρβασης, με το νόμο αυτό δεν επήλθε αντικατάσταση του συστήματος των μετακινήσεων που εισήγαγε ο ν. 2685/1999 αλλά τροποποίηση συγκεκριμένων ρυθμίσεων αυτού (βλ. και την σχετική αιτιολογική έκθεση του νόμου), μεταξύ άλλων και ως προς το γενικό ανώτατο όριο των επιτρεπόμενων μετακινήσεων, χωρίς να απαλείφονται οι λοιποί νόμιμοι όροι πραγματοποίησής τους, όπως προβλέπονται από το γενικό νομοθέτημα του ν. 2685/1999. Εξ άλλου, με την ίδια διάταξη του άρθρου 9 του ν. 3833/2010, όπως αυτή συμπληρώθηκε με το άρθρο 49 παρ. 1 του ν. 3871/2010, δόθηκε μεν η δυνατότητα και περαιτέρω υπέρβασης του ανωτάτου μηνιαίου ορίου μετακινήσεων, δηλαδή και πέραν των είκοσι ημερών, η δυνατότητα όμως αυτή συνοδεύτηκε με την θέσπιση ειδικών προς τούτο προϋποθέσεων, που συνίστανται στην έκδοση και πάλι κοινής υπουργικής απόφασης εφόσον συντρέχουν «έκτακτες υπηρεσιακές ανάγκες και εφόσον το προσωπικό που ασκεί τα συγκεκριμένα υπηρεσιακά καθήκοντα δεν επαρκεί», ενώ στην απόφαση αυτή πρέπει να προσδιορίζονται οι ειδικότητες, τα συγκεκριμένα υπηρεσιακά καθήκοντα στα οποία αφορά η υπέρβαση καθώς και ο μέγιστος επιτρεπόμενος αριθμός των καθ’ υπέρβαση του ανωτάτου ορίου ημερών μετακίνησης. Επομένως και υπό το καθεστώς του ν. 3833/2010, θεσπίζεται ένα κατ’ αρχήν γενικό ανώτατο όριο επιτρεπόμενων μετακινήσεων σε μηνιαία και ετήσια βάση, η όποια δε υπέρβασή του τελεί υπό τους όρους του άρθρου 2 παρ. 3 του ν. 2685/1999 σε συνδυασμό με αυτούς του άρθρου 9 παρ. 1 του ν. 3833/2010. Σε κάθε δε περίπτωση για την πραγματοποίηση μετακινήσεων καθ’ υπέρβαση του ανωτάτου ορίου απαιτείται η προηγούμενη έκδοση κοινής υπουργικής απόφασης και η συνδρομή των λοιπών ουσιαστικών προϋποθέσεων των εν λόγω διατάξεων. Αντίθετη ερμηνευτική εκδοχή σύμφωνα με την οποία η υπέρβαση των 60 ημερών μετακίνησης κατά μήνα και κατ’ έτος μέχρι την κάλυψη της αριθμητικής οροφής των είκοσι ημερών, δύναται να πραγματοποιηθεί χωρίς την έκδοση σχετικής υπουργικής απόφασης και χωρίς την τήρηση των ως άνω ουσιαστικών προϋποθέσεων, εκτός του ότι θα αντέβαινε το γράμμα της παρ. 1 του άρθρου 9 του ν. 3833/2010, θα αναιρούσε και τον ίδιο τον σκοπό της διάταξης που έγκειται στην περιστολή των δημοσίων δαπανών μέσω της θέσπισης πιο αυστηρών προϋποθέσεων για τις υπηρεσιακές μετακινήσεις.