ΓΝΩΜΗ/Α-ΕΑΔΗΣΥ/3/2022

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) γνωμοδοτεί αρνητικά επί τροπολογίας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Η ρύθμιση αφορούσε τη δυνατότητα ανάθεσης υπηρεσιών δακοκτονίας για το έτος 2021 στους προσωρινούς μειοδότες πριν την ολοκλήρωση των διαγωνισμών. Η Αρχή έκρινε ότι η πρόταση παγιώνει ένα εξαιρετικό καθεστώς που αποκλίνει από τους γενικούς κανόνες του ν. 4412/2016 και εγείρει σοβαρά ζητήματα συμβατότητας με το ενωσιακό δίκαιο, τις αρχές της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης.

Η Γνώμη Α13/2021 της Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ. αφορά σχέδιο τροπολογίας του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη για την αυτοδίκαιη παράταση των συμβάσεων καθαριότητας των Υπηρεσιών της Ελληνικής Αστυνομίας, των οποίων οι διαγωνισμοί για το 2022 εκκρεμούν. Η Αρχή επισημαίνει ότι η ρύθμιση εγείρει ζητήματα συμβατότητας με το ενωσιακό και εθνικό δίκαιο (ν. 4412/2016), καθώς συνιστά ουσιώδη τροποποίηση χωρίς πρόβλεψη στις αρχικές συμβάσεις, η οποία ισοδυναμεί με απευθείας ανάθεση. Τονίζεται η ανάγκη για έγκαιρο προγραμματισμό και τήρηση των αρχών της διαφάνειας και του ελεύθερου ανταγωνισμού, καθώς η πανδημία δεν μπορεί πλέον να δικαιολογεί διαρκώς εξαιρετικές διαδικασίες.

Η παρούσα γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά διατάξεις σχεδίου νόμου του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου. Η Αρχή εκφέρει παρατηρήσεις σχετικά με την παράταση έως το 2021 της δυνατότητας σύναψης δημοσίων συμβάσεων κατά παρέκκλιση της νομοθεσίας για την αντιμετώπιση των προσφυγικών ροών. Επισημαίνεται ο κίνδυνος ασυμβατότητας με το ενωσιακό δίκαιο λόγω της γενικευμένης χρήσης της διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης, η οποία πρέπει να αποτελεί εξαίρεση και να αιτιολογείται ειδικώς. Επίσης, η Αρχή σχολιάζει τον χαρακτηρισμό συμβάσεων πληροφοριακών συστημάτων ως απορρήτων, τονίζοντας την ανάγκη συσταλτικής ερμηνείας και επαρκούς τεκμηρίωσης για την προστασία των ουσιωδών συμφερόντων ασφαλείας της χώρας.

Η απόφαση Α 24/2020 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) αφορά τη διατύπωση γνώμης επί σχεδίου νόμου του Υπουργείου Πολιτισμού για τη σύσταση του φορέα «ΑΚΡΟΠΟΛ ΑΚΡΟΣ». Η Αρχή επισημαίνει ότι ο νέος φορέας αποτελεί αναθέτουσα αρχή και οφείλει να τηρεί τον ν. 4412/2016. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο άρθρο 7 περί κωλυμάτων σύναψης συμβάσεων, όπου η Αρχή παρατηρεί ότι οι προτεινόμενες ρυθμίσεις για τη σύγκρουση συμφερόντων πρέπει να συνάδουν με το ενωσιακό δίκαιο και το άρθρο 24 του ν. 4412/2016, αποφεύγοντας τον αυτόματο αποκλεισμό χωρίς προηγούμενη αιτιολογημένη κρίση.

Η παρούσα γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Τουρισμού για την ανάπτυξη του καταδυτικού τουρισμού και τη λειτουργία του Ε.Ο.Τ. Συγκεκριμένα, εξετάζονται οι τροποποιήσεις στο πλαίσιο ίδρυσης και διαχείρισης καταδυτικών πάρκων, οι όροι παραχώρησης θαλάσσιων εκτάσεων και τα ζητήματα συμβατότητας με το δίκαιο των δημοσίων συμβάσεων και των συμβάσεων παραχώρησης (Ν. 4412/2016 και Ν. 4413/2016). Η Αρχή επισημαίνει την ανάγκη αποσαφήνισης του νομικού καθεστώτος των παραχωρήσεων για την αποφυγή στρεβλώσεων του ανταγωνισμού και την τήρηση των ενωσιακών αρχών, ειδικά όταν οι φορείς διαχείρισης (ΟΤΑ ή ΝΠΔΔ) αναθέτουν την κατασκευή ή λειτουργία των πάρκων σε τρίτους.

Η προδικαστική προσφυγή της εταιρείας απευθύνεται κατά: 1) της ανακοίνωσης για τη σύναψη 12 ατομικών συμβάσεων εργασίας ορισμένου χρόνου για υπηρεσίες καθαριότητας στο υποκατάστημα μιας ανώνυμης εταιρείας, 2) της απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου που ενέκρινε την πρόσληψη του προσωπικού, 3) της οικονομικής μελέτης που αιτιολογεί τη σύναψη των συμβάσεων και 4) της παράλειψης προκήρυξης δημόσιου διαγωνισμού. Αιτείται ο έλεγχος της συμβατότητας με το ενωσιακό δίκαιο και το Σύνταγμα, ισχυριζόμενη ότι θίγονται τα συμφέροντά της από τη στέρηση της δυνατότητας συμμετοχής σε διαγωνιστική διαδικασία για την ανάθεση των υπηρεσιών καθαριότητας.

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) απέρριψε το αίτημα του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου για παροχή σύμφωνης γνώμης για την προσφυγή σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ' του ν. 4412/2016. Το Πανεπιστήμιο αιτήθηκε την ανάθεση σύμβασης καθαριότητας για δύο μήνες, λόγω κατεπείγουσας ανάγκης, με προϋπολογισμό 22.872,23€ (χωρίς ΦΠΑ). Η Αρχή κρίθηκε ότι δεν πληρούνταν οι νόμιμες προϋποθέσεις, καθώς οι επικαλούμενες περιστάσεις (διεύρυνση Πανεπιστημίου, πανδημία, δικαστική εμπλοκή) δεν θεωρήθηκαν απρόβλεπτες ή ανεξάρτητες από την ευθύνη του φορέα. Επιπλέον, η διάρκεια της προτεινόμενης σύμβασης δεν κρίθηκε απολύτως απαραίτητη για την κάλυψη της κατεπείγουσας ανάγκης.

Η απόφαση Α 1/2022 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά τη διατύπωση γνώμης επί σχεδίου νόμου του Υπουργείου Εργασίας για τον εκσυγχρονισμό του e-ΕΦΚΑ. Η Αρχή εξετάζει τη νομιμότητα διατάξεων που προβλέπουν παρεκκλίσεις από τον ν. 4412/2016 μέσω ειδικών κανονισμών για την ανάθεση έργων και προμηθειών. Επισημαίνονται κίνδυνοι για την ασφάλεια δικαίου, τονίζεται η ανάγκη συμμόρφωσης με το ενωσιακό δίκαιο και η υποχρέωση λήψης σύμφωνης γνώμης της Αρχής για τους προβλεπόμενους κανονισμούς.

Η παρούσα γνώμη της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά τη διατύπωση παρατηρήσεων επί διατάξεων σχεδίου νόμου για την κύρωση της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου της 20.3.2020. Η Π.Ν.Π. περιλαμβάνει κατεπείγοντα μέτρα για την αντιμετώπιση της πανδημίας του κορωνοϊού COVID-19, προβλέποντας εξαιρετικές διαδικασίες σύναψης δημοσίων συμβάσεων, όπως απευθείας αναθέσεις κατά παρέκκλιση της κείμενης εθνικής νομοθεσίας, για διάφορα Υπουργεία και φορείς όπως ο Ε.Ο.Δ.Υ. και ο Ε.Ο.Π.Υ.Υ. Η Αρχή επισημαίνει την ανάγκη ορθής ερμηνείας των παρεκκλίσεων ώστε να συνάδουν με το ενωσιακό δίκαιο (άρθρο 32 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ) και τονίζει ότι οι παρεκκλίσεις πρέπει να περιορίζονται στο απολύτως αναγκαίο μέτρο, διασφαλίζοντας παράλληλα τις θεμελιώδεις αρχές της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης.

Η προσφεύγουσα εταιρεία ζητεί την ακύρωση των αποφάσεων του Διοικητή της 5ης Υγειονομικής Περιφέρειας που επέτρεψαν την πρόσληψη 98 ατόμων με συμβάσεις ορισμένου χρόνου για υπηρεσίες καθαριότητας και φύλαξης, κατά το άρθρο 63 του Ν.4430/2016. Κατηγορεί παράλειψη δημόσιου διαγωνισμού και θέτει ζητήματα συνταγματικότητας και συμβατότητας με το ενωσιακό δίκαιο, ισχυριζόμενη ότι θίγονται τα συμφέροντά της ως πιθανού αναδόχου.