ΓΝΩΜΗ/Δ-ΕΑΔΗΣΥ/25/2023

Η απόφαση Δ38/2021 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημόσιων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) αφορά την αίτηση του Δήμου Καλλιθέας για σύμφωνη γνώμη προκειμένου να προβεί σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης για την προμήθεια φρέσκου παστεριωμένου γάλακτος, με προϋπολογισμό 85.415,00€ χωρίς Φ.Π.Α., για έξι μήνες. Η Αρχή, μετά από εξέταση, αποφάσισε να μην παρασχεθεί η σύμφωνη γνώμη καθώς δεν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις, ιδίως η απρόβλεπτη περίσταση και η κατεπείγουσα ανάγκη που δεν απορρέει από ευθύνη της αναθέτουσας αρχής. Η απόφαση εκδόθηκε στις 26 Μαΐου 2021.

Η απόφαση αφορά το αίτημα της ΕΛΤΑ Α.Ε. για έγκριση διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς προκήρυξη, με στόχο την ανάθεση σύμβασης για αναβάθμιση μηχανογραφικού εξοπλισμού προκειμένου να αντιμετωπιστούν περιστατικά ασφαλείας μετά από κυβερνοεπίθεση. Η Επιτροπή της ΕΑΔΗΣΥ εξέτασε το αίτημα και κατέληξε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για τη χρήση της διαδικασίας αυτής, καθώς η κατεπείγουσα ανάγκη και η απρόβλεπτη περίσταση δεν τεκμηριώνονται επαρκώς. Επιπλέον, η ανάγκη αντικατάστασης του εξοπλισμού ήταν γνωστή και προγραμματισμένη πριν από την επίθεση, ενώ απουσίαζε η επείγουσα ανάγκη που να δικαιολογεί την παράκαμψη των κανονικών διαγωνιστικών διαδικασιών.

Η Πράξη 208/2025 του ΣΤ΄ Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τον έλεγχο νομιμότητας σχεδίου τροποποιητικής (συμπληρωματικής) σύμβασης μεταξύ του Συνδέσμου Προστασίας και Ανάπτυξης Υμηττού (Σ.Π.Α.Υ.) και ενός οικονομικού φορέα. Αντικείμενο της αρχικής σύμβασης ήταν η «Αναζωογόνηση και ανάδειξη του Υμηττού». Η τροποποίηση κρίθηκε ουσιώδης, καθώς προέβλεπε επαύξηση του οικονομικού αντικειμένου κατά 218.995,22 ευρώ πλέον Φ.Π.Α., επικαλούμενη ανατιμήσεις των πρώτων υλών. Το Κλιμάκιο ανέβαλε την έκδοση οριστικής πράξης, λόγω ελλείψεων στον φάκελο, απαιτώντας τη συμπλήρωση εντός 15 ημερών. Ζητούνται στοιχεία για τυχόν αποφάσεις παράτασης της διάρκειας της σύμβασης ή επιβολής κυρώσεων, αναλυτική βεβαίωση του ανεκτέλεστου φυσικού και οικονομικού αντικειμένου, και νέα απόφαση του Σ.Π.Α.Υ. που να τεκμηριώνει το ποσοστό αύξησης των συμβατικών τιμών, εφαρμόζοντας τον μαθηματικό τύπο του άρθρου 53 του ν. 4412/2016.

Μη νόμιμες οι δαπάνες Υπουργείου που αφορούν στην προμήθεια πρώτων υλών χρωμάτων από εταιρείες με σκοπό την κάλυψη αναγκών του, κατόπιν διενέργειας δύο (2) πρόχειρων διαγωνισμών καθόσον, επειδή πρόκειται για ομοειδή αγαθά, η συνολική αξία των οποίων υπερβαίνει, σε ετήσια βάση, το ποσό των 60.000 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ), έπρεπε να διενεργηθεί ανοικτός δημόσιος διαγωνισμός. Ο διατυπωθείς ισχυρισμός ότι η παράλειψη διενέργειας ανοικτού διαγωνισμού προκλήθηκε λόγω της καθυστερημένης έγκρισης από το ΥΠΑΑΝ της ένταξης των επίμαχων πρώτων υλών παρασκευής χρωμάτων στο Ενιαίο Πρόγραμμα Προμηθειών έτους 2013, προβάλλεται αλυσιτελώς, εφόσον το γεγονός αυτό δεν καθιστά νόμιμη τη διαδικασία που ακολουθήθηκε, ενόψει μάλιστα της χρονικής εγγύτητας των δύο (2) πρόχειρων διαγωνισμών, που διενεργήθηκαν με διαφορά ενός (1) μόλις μήνα. 

Η Γνώμη Δ 110 ΕΑΔΗΣΥ/2025 αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης για την προσφυγή του Δήμου Ρόδου στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, λόγω κατεπείγουσας ανάγκης, για την προμήθεια ανταλλακτικών μεταφορικών μέσων και λοιπών μηχανημάτων (208.141,69 € πλέον ΦΠΑ) για το έτος 2025. Η ανάγκη κρίθηκε ότι προέκυψε από τη μακρά διοικητική και δικαστική εμπλοκή του αρχικού ανοιχτού διαγωνισμού (2024-2025), η οποία διήρκησε έως τις 15.09.2025, σε συνδυασμό με τις ζημιές στον στόλο λόγω της θεομηνίας BORA. Η Επιτροπή έκρινε ομόφωνα ότι πληρούνται σωρευτικά οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ του ν. 4412/2016 (κατεπείγουσα ανάγκη οφειλόμενη σε απρόβλεπτη περίσταση), επιτρέποντας τη σύναψη σύμβασης διάρκειας πέντε μηνών για την προσωρινή κάλυψη των αναγκών τακτικής συντήρησης.

Η Επιτροπή της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) εξέδωσε σύμφωνη γνώμη για την προσφυγή του Δήμου Κω σε διαδικασία διαπραγμάτευσης κατά το άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016, λόγω κατεπείγουσας ανάγκης που προέκυψε από απρόβλεπτη περίσταση. Ο Δήμος αιτήθηκε την έγκριση για σύναψη σύμβασης μίσθωσης απορριμματοφόρων οχημάτων με προσωπικό, αξίας 1.170.000€ (χωρίς ΦΠΑ), για εξάμηνο (1/6/2024-30/11/2024), προκειμένου να καλύψει τις αυξημένες ανάγκες αποκομιδής απορριμμάτων κατά την τουριστική περίοδο. Η κατεπείγουσα ανάγκη προέκυψε λόγω διοικητικής και δικαστικής εμπλοκής σε τρέχοντα διαγωνισμό, ο οποίος δεν μπορεί να ολοκληρωθεί εγκαίρως. Η Επιτροπή κρίνει ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για τη χρήση της εξαιρετικής διαδικασίας, καθώς η ανάγκη είναι άμεση και συνδέεται με την προστασία της δημόσιας υγείας.

Η απόφαση Δ 52 ΕΑΔΗΣΥ/2025 αποτελεί σύμφωνη γνώμη της ΕΑΔΗΣΥ προς την 5η Υγειονομική Περιφέρεια Θεσσαλίας & Στερεάς Ελλάδας για την προσφυγή σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση (άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ’ του ν. 4412/2016). Ο σκοπός είναι η ανάθεση σύμβασης παροχής υπηρεσιών καθαρισμού, συνολικού προϋπολογισμού 569.400,00€, για χρονικό διάστημα έξι (6) μηνών. Η ανάγκη κρίθηκε κατεπείγουσα και οφειλόμενη σε απρόβλεπτη περίσταση, καθώς ο εν εξελίξει ανοικτός διαγωνισμός του 2023 υπέστη υπέρμετρη καθυστέρηση λόγω σωρείας προδικαστικών προσφυγών, αιτήσεων ακύρωσης και της διαδικασίας ενώπιον του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Η Αρχή έκρινε ότι η δικαστική εμπλοκή και η επιτακτική ανάγκη διασφάλισης της δημόσιας υγείας συνιστούν συνθήκη απροβλέπτου. Η έγκριση δόθηκε με τον όρο να περιληφθεί ρητή επιφύλαξη στη νέα σύμβαση περί αυτοδίκαιης λύσης εάν ολοκληρωθεί νωρίτερα ο τακτικός διαγωνισμός.

Η Γνώμη Δ 101 ΕΑΔΗΣΥ/2025 της Επιτροπής αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης προς το Εθνικό Κέντρο Αποκατάστασης (ΕΚΑ) για προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση για την ανάθεση σύμβασης παροχής υπηρεσιών καθαριότητας. Η ανάθεση, προϋπολογισθείσας δαπάνης 135.584,68€ άνευ ΦΠΑ, αφορά χρονικό διάστημα πέντε (5) μηνών. Η ανάγκη κρίθηκε κατεπείγουσα και οφειλόμενη σε απρόβλεπτη περίσταση (άρθρο 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016), καθώς οι προηγούμενες διαγωνιστικές διαδικασίες είχαν μπλοκαριστεί από προδικαστικές προσφυγές και εκκρεμείς αιτήσεις ακύρωσης ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών. Η Επιτροπή έκρινε ότι η πεντάμηνη παράταση είναι απολύτως απαραίτητη για τη διασφάλιση της δημόσιας υγείας και της απρόσκοπτης λειτουργίας του Νοσοκομείου.

Η απόφαση της Ελεγκτικής Επιτροπής της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) αφορά την έγκριση της προσφυγής του Οργανισμού Αστικών Συγκοινωνιών Αττικής (ΟΑΣΑ) σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού, σύμφωνα με το άρθρο 269 παρ. δ του ν. 4412/2016. Η πρόταση έγινε λόγω κατεπείγουσας ανάγκης για την προμήθεια 9.858.000 εισιτηρίων, με προϋπολογισμό 985.800 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, ώστε να καλυφθούν οι αυξημένες ανάγκες των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς (ΜΜΜ) εξαιτίας της ενεργειακής κρίσης και της αύξησης του επιβατικού κοινού. Η Επιτροπή θεώρησε ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για την εξαιρετική διαδικασία, καθώς υπάρχει απρόβλεπτη περίσταση και κατεπείγουσα ανάγκη που δεν προέκυψε από υπαιτιότητα του ΟΑΣΑ.

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) απέρριψε το αίτημα της Περιφέρειας Αττικής για παροχή σύμφωνης γνώμης προς προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση για την ανάθεση του έργου «Συντήρηση οδοστρώματος, οριζόντιας και κατακόρυφης σήμανσης, των οδικών αξόνων της Λ. Συγγρού, Λ. Πειραιώς, Βασ. Σοφίας, Φειδιππίδου & Μεσογείων αρμοδιότητας Δ.ΔΙ.Μ.Υ Περιφέρειας Αττικής», λόγω μη συνδρομής των προϋποθέσεων του άρθρου 32 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 4412/2016. Η Αρχή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν υπήρχε κατεπείγουσα ανάγκη οφειλόμενη σε απρόβλεπτη περίσταση που να δικαιολογεί την εξαίρεση από τις τακτικές διαδικασίες δημοπρασίας, ενώ σημειώθηκε ότι οι καθυστερήσεις στη διαδικασία ανάθεσης οφείλονταν σε ενέργειες της ίδιας της Περιφέρειας.