ΝΣΚ/18/2019

Εάν σε δημόσιο διαγωνισμό εκτέλεσης δημοσίου έργου, στον οποίο η υπογραφείσα σύμβαση με την πρώτη μειοδότρια εταιρεία έχει ακυρωθεί με δικαστική απόφαση, λόγω έλλειψης των απαιτούμενων προϋποθέσεων καταλληλότητας αυτής: α) υποχρεούται ο Ε.Φ.Κ.Α. να συνεχίσει τη διαγωνιστική διαδικασία εγκρίνοντας την ανάθεση της σύμβασης στη δεύτερη μειοδότρια ή πρέπει να καλέσει, με νέα πρόσκληση την πρώτη μειοδότρια να καταθέσει εκ νέου τα απαιτούμενα για την ανάθεση του έργου δικαιολογητικά και β) πρέπει να ακολουθηθεί η διαδικασία διάλυσης της ακυρωθείσας σύμβασης ή πρέπει να θεωρηθεί ότι αυτή δεν υφίσταται και ότι τυχόν ...(..)Κατάσταση : Εκκρεμεί αποδοχή 
α) Επειδή με απόφαση του ΣτΕ κρίθηκε ότι η αναδειχθείσα μειοδότρια δεν προσκόμισε τα απαιτούμενα για την ανάθεση του έργου δικαιολογητικά, εφαρμογή έχουν οι διατάξεις των άρθρων 26 του ν. 3669/2008 και 4 παρ. 4.2 της διακήρυξης του διαγωνισμού, σύμφωνα με τις οποίες, αν τα προσκομισθέντα δικαιολογητικά είναι ελλιπή ή αν εξέλιπαν οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες έγινε δεκτός στο διαγωνισμό ο μειοδότης, εξετάζεται η ανάθεση της κατασκευής στην αμέσως επόμενη, κατά σειρά μειοδοσίας, εργοληπτική επιχείρηση ή κοινοπραξία υπό τις ίδιες προϋποθέσεις και ούτω καθεξής, έως ότου καταστεί δυνατή η ανάθεση, ο δε Ε.Φ.Κ.Α. υποχρεούται να συνεχίσει τη διαγωνιστική διαδικασία καλώντας τη δεύτερη μειοδότρια να καταθέσει τα παραπάνω δικαιολογητικά και, σε περίπτωση θετικής έκβασης, να εγκρίνει την ανάθεση της σύμβασης σε αυτήν (πλειοψ.). β) Η ακυρωθείσα σύμβαση δεν υφίσταται και τυχόν εκατέρωθεν απαιτήσεις θα πρέπει να αναζητηθούν κατά τις διατάξεις για τον αδικαιολόγητο πλουτισμό του Αστικού Κώδικα (ομόφ.). Το ερώτημα παραπέμφθηκε στην Β΄ Τακτική Ολομέλεια, κατόπιν της υπ' αριθ. 18/2019 γνωμοδότησης του ΣΤ΄Τμήματος ΝΣΚ.

Καταβλητέα αποζημίωση άρθρων 2 παρ.2 και 3 ΑΝ 173/1967, λόγω απομάκρυνσης ή απόλυσης.(..)Κατάσταση : Εκκρεμεί αποδοχή 
Η καταβλητέα στους εργαζόμενους της ανώνυμης εταιρείας «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΑΜΥΝΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΒΕΕ» αποζημίωση λόγω απομάκρυνσης ή απόλυσης δεν μπορεί να υπερβαίνει το όριο, που έχει τεθεί με τον ΑΝ 173/1967. Οι γνωμοδοτήσεις του Ν.Σ.Κ., όταν γίνουν αποδεκτές, δεσμεύουν τα όργανα της Διοίκησης. Καταβληθέντα χρηματικά αποζημίωσης υπερβαίνοντα τα όρια του ΑΝ 173/1967 μπορούν να αναζητηθούν –εφόσον συντρέχουν και οι λοιπές προϋποθέσεις- με βάση τις διατάξεις περί αδικαιολόγητου πλουτισμού. Η ενδεχόμενη «έμμεση» ζημία των μετόχων από τη μείωση της αξίας των μετοχών της ως άνω ανώνυμης εταιρείας επιτυγχάνεται με την άσκηση της εταιρικής αγωγής. Αν σημειωθεί αδράνεια στην άσκηση της αγωγής αυτής, οι μέτοχοι νομιμοποιούνται στην άσκηση αγωγής, βάσει των άρθρων 919, 281 και 914 Α.Κ., για αποκατάσταση της ζημίας από τη μείωση της αξίας των μετοχών. (ομοφ.)

ΕΦΚΑ – Χορήγηση εξωϊδρυματικού επιδόματος – Αρνητική γνωμάτευση της Δευτεροβάθμιας Υγειονομικής Επιτροπής (ΔΥΕ) – Διακοπή χορήγησης.Πρέπει να εκδοθεί απόφαση διακοπής της χορήγησης εξωϊδρυματικού επιδόματος, από το χρόνο έκδοσης της αρνητικής γνωμάτευσης της Δευτεροβάθμιας Υγειονομικής Επιτροπής (ΔΥΕ) και εφεξής, και να αναζητηθούν τα τυχόν αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά (ομόφ.).

Μη νόμιμη η καταβολή μηνιαίας μισθοδοσίας σε εργαζόμενο Δασαρχείου με σχέση εργασίας ι.δ.ο.χ., καθόσον η από 1.10.2013 σύμβαση εργασίας, η οποία συνήφθη κατά παράβαση των διατάξεων του ν. 2190/1994, δεν δύναται να αποτελέσει νόμιμο έρεισμα για την καταβολή αποδοχών στον παρανόμως προσληφθέντα εργαζόμενο, η δε αξίωσή του για λήψη των δεδουλευμένων αποδοχών, συνίσταται σε αξίωση αδικαιολόγητου πλουτισμού και δεν μπορεί να παράσχει νόμιμο έρεισμα για τη διενέργεια δαπάνης. 

Παραγραφή αποζημιώσεων από αναγκαστική απαλλοτρίωση.(..)Κατάσταση :  Εκκρεμεί αποδοχή 
Οι αξιώσεις του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων κατά τρίτων μη δικαιούχων αποζημιώσεως από την, δυνάμει της υπ αριθ. Ε 9202/4243/20-10-1978 Κ.Υ.Α., αναγκαστική απαλλοτρίωση, αντί της αληθούς δικαιούχου τελούσας υπό εκκαθάριση ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «.......ΑΕ», έχουν υποπέσει στην εικοσαετή παραγραφή και δεν δύνανται να αναζητηθούν πλέον με πιθανότητα επιτυχίας ούτε κατά τις περί αδικαιολογήτου πλουτισμού διατάξεις.

Διαδικασία ανάθεσης μελέτης κατασκευής δημόσιου έργου από το Δημόσιο και Δημόσιες Επιχειρήσεις και καθορισμός της αμοιβής του μελετητή.(..)Κατάσταση :  Αποδεκτή 
α) Για την ανάθεση εκπόνησης μελέτης από το Δημόσιο ή τις Δημόσιες Επιχειρήσεις πρέπει να ακολουθηθεί η αναφερόμενη στο άρθρο 11 του Ν 716/77 διαδικασία, αυτή πρέπει να γίνει σε μελετητή που έχει τα τυπικά και ουσιαστικά προσόντα και η αμοιβή καθορίζεται βάσει των διατάξεων περί ελαχίστων ορίων της αμοιβής των μελετητών. β) Αν η σχετική σύμβαση υπογράφηκε με εργολάβο κατασκευής δημόσιων έργων, αλλά η μελέτη εκπονήθηκε από μελετητή που είχε τα νόμιμα προσόντα είναι δυνατό να ελεγχθεί η μελέτη και αν είναι ορθή, η σχετική αμοιβή μπορεί να καταβληθεί βάσει των διατάξεων περί αδικαιολόγητου πλουτισμού.

Με την προδικαστική προσφυγή, ο προσφεύγων (οικονομικός φορέας) ζητά την ακύρωση της παράλειψης της αναθέτουσας αρχής να εκδώσει διαπιστωτική πράξη ματαίωσης της διαδικασίας. Η διαδικασία αφορά τη σύμβαση προμήθειας υλικών για το Νοσοκομείο με εκτιμώμενη αξία 1.038.892,42 € (άνευ ΦΠΑ 764.418,16 €), η οποία δημοσιεύθηκε στο ΕΣΗΔΗΣ και ΚΗΜΔΗΣ το 2019. Ο προσφεύγων υποστηρίζει ότι η αναθέτουσα αρχή παραβίασε τα νόμιμα συμφέροντα του μη καλώντας τον να παρατείνει την ισχύ της προσφοράς του, ενώ διατηρούσε τη δυνατότητα να συνεχίσει τη διαδικασία εκ των υστέρων σύμφωνα με το άρθρο 97 παρ. 5 του Ν. 4412/2016.

Εξώδικος συμβιβασμός:Με τα δεδομένα αυτά κρίνεται ότι οι διατάξεις του άρθρου 904 Α.Κ. περί αδικαιολόγητου πλουτισμού, επί των οποίων ερείδεται η αγωγή του φερόμενου ως δικαιούχου για το ποσό που αποτέλεσε τη βάση του ελεγχόμενου εξωδικαστικού συμβιβασμού, δεν παρέχουν νόμιμο έρεισμα για την πραγματοποίηση δαπάνης εξωδικαστικού συμβιβασμού, κατά τα εκτιθέμενα στη σκέψη ΙΙ, η δε ικανοποίηση της σχετικής αξίωσης του ανωτέρω μόνο με άσκηση αγωγής ενώπιον του καθ’ ύλην αρμοδίου δικαστηρίου δύναται να επιδιωχθεί.

Μη καταβολή δεδουλευμένων σε υπαλλήλους με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, των οποίων η υπαλληλική σχέση λύθηκε λόγω πλαστών τίτλων σπουδών.(...)Συμβασιούχοι προσληφθέντες βάσει αναληθών πιστοποιητικών περί των τίτλων εκπαίδευσής τους, απασχολήθηκαν υπό άκυρη σύμβαση εργασίας, λόγω παράβασης των σχετικών με τα προσόντα όρων της προκήρυξης. Για το διάστημα απασχόλησης η υπηρεσία α) δεν έχει συμβατική υποχρέωση να καταβάλει μισθούς και β) δεν έχει υποχρέωση να καταβάλει δεδουλευμένες αποδοχές ούτε από τις διατάξεις του αδικαιολόγητου πλουτισμού, εάν εκτιμήσει ως καταχρηστική τη σχετική αξίωσή τους (ομοφ.)

Σύμβαση ανάθεσης υπηρεσιών...Συνεπώς, ο σχετικός προβαλλόμενος ισχυρισμός είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, λαμβανομένου μάλιστα υπόψη ότι η ανάγκη σύναψης της επίμαχης σύμβασης συνέπεσε χρονικά με τη συνταξιοδότηση του ..., ενώ το Διοικητικό Συμβούλιο του ..., μετά τη γενόμενη καταγγελία από τον Σύλλογο Εργαζομένων του .... σχετικά με την επίμαχη διαδικασία επιλογής, με την απόφαση της 407ης Συνεδρίασης της 12.11.2008 (θέμα 5) αποφάσισε την επαναφορά της ευθύνης λειτουργίας του ΚΔΡΙ στο Ινστιτούτο Ραδιοϊσοτόπων και Ραδιογνωστικών προϊόντων -όπου και ανήκε ως Εργαστήριο Παροχής Υπηρεσιών- με συνέπεια, η επιχειρησιακή ευθύνη λειτουργίας του Κ.Δ.Ρ.Ι. να ανατεθεί στους Ερευνητές του εν λόγω Ινστιτούτου και να μην υφίσταται πλέον ανάγκη εξωτερικού επιχειρησιακού υπευθύνου - συμβούλου με πρόσθετη αμοιβή. Περαιτέρω, η προβληθείσα περί αδικαιολόγητου πλουτισμού του ... ένσταση είναι απορριπτέα, προεχόντως διότι, σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά ανωτέρω (σκέψη ΙΙ ΙΓ), δεν υπάρχει η απαιτούμενη για την ύπαρξη της αξίωσης του αδικαιολόγητου πλουτισμού αμεσότητα μεταξύ της αναφερομένης ζημίας του εκκαλούντος και του πλουτισμού του Δημοσίου, αφού η περιουσιακή μετακίνηση έγινε βάσει σύμβασης παροχής υπηρεσιών μεταξύ του Κ.Δ.Ρ.Ι. του ... και του ...., ήτοι τρίτου ως προς τον εκκαλούντα προσώπου. Επιπρόσθετα, όμως, για να θεμελιωθεί απαίτηση με βάση τον αδικαιολόγητο πλουτισμό, πρέπει η άμεση περιουσιακή μετακίνηση προς τον λαβόντα να επήλθε χωρίς νόμιμη αιτία, δηλαδή για αιτία που δεν έχει πηγή σύμβαση ή τον νόμο ή είναι παράνομη ή ανήθικη, είτε για νόμιμη αιτία που δεν επακολούθησε ή έληξε (ΑΕΔ 3/2010, ΑΠ 2018/2014). Ειδικότερα, η τελευταία περίπτωση συντρέχει όταν η παροχή (καταβολή), κατά τον χρόνο που έλαβε χώρα, στηριζόταν σε νόμιμη αιτία, αλλά αυτή εξέλιπε για επιγενόμενους λόγους. Η ανυπαρξία ή η ελαττωματικότητα της αιτίας, βάσει της οποίας έγινε η περιουσιακή μετακίνηση και επήλθε ο πλουτισμός του λήπτη, αποτελεί στοιχείο του πραγματικού κάθε απαίτησης αδικαιολόγητου πλουτισμού, χωρίς τη συνδρομή του οποίου δεν στοιχειοθετείται αξίωση δυνάμει του άρθρου 904 Α.Κ. (πρβλ. ΑΠ 22/2003). Εν προκειμένω, όμως, η ανάκτηση των παροχών που καταβλήθηκαν αχρεώστητα διά του καταλογισμού γίνεται με νόμιμη αιτία, ήτοι κατ’ εφαρμογή των διατάξεων των άρθρων 46 παρ. 1 του ν. 4129/2013 (βλ. και προϊσχύσαν άρθρο 27 παρ. 1 του π.δ/τος 774/1980) και θεμιτό σκοπό, καθώς δικαιολογείται η λόγω δημοσίου συμφέροντος αποκατάσταση της ελεγχόμενης διαχείρισης με την αναπλήρωση του δημιουργηθέντος ελλείμματος από τη μη νόμιμη ή αχρεώστητη καταβολή των απολαβών, ενώ άλλωστε ο εκκαλών, τρίτο πρόσωπο, όπως προαναφέρθηκε, ως προς την ως άνω σύμβαση παροχής ανεξάρτητων υπηρεσιών, καταλογίζεται λόγω της ιδιότητάς του ως υπολόγου. Συνεπώς, ο σχετικός ισχυρισμός είναι απορριπτέος.