ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/127/2026
Τύπος: ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΛΕΓΚ.ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ
Το Εβδομο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε την προσφυγή του Πανεπιστημίου Κρήτης κατά της 462/2025 Πράξης που έκρινε ως κωλυόμενη την υπογραφή σύμβασης σίτισης φοιτητών. Αν και το Δικαστήριο εντόπισε πλημμέλειες στη διακήρυξη σχετικά με τα έτη αναφοράς τεχνικής ικανότητας και τις διατυπώσεις δημοσιότητας των διευκρινίσεων, έκρινε ότι αυτές δεν ήταν ουσιώδεις. Συγκεκριμένα, διαπίστωσε ότι οι εν λόγω πλημμέλειες δεν επηρέασαν τις συνθήκες ανταγωνισμού ούτε την εκδήλωση ενδιαφέροντος, καθώς ο διαγωνισμός προσέλκυσε εξαρχής μόνο έναν συμμετέχοντα. Ως εκ τούτου, το Δικαστήριο δέχθηκε την προσφυγή, ανακάλεσε την προσβαλλόμενη Πράξη και επέτρεψε την υπογραφή της ελεγχόμενης σύμβασης, κρίνοντας ότι δεν υφίσταται πλέον νόμιμο κώλυμα.
Ιστορικό Αναθεωρήσεων (Πιλοτική Εφαρμογή)
Σχετικά Έγγραφα
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/178/2026
Η απόφαση αφορά τη συνεκδίκαση προσφυγών της εταιρείας «….ΑΤΕ» και του Δήμου Βόλου κατά της 319/2025 Πράξης του Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Η Πράξη εκείνη έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης για το έργο «Αποκατάσταση πάρκου Αλυκών», λόγω του μη νόμιμου αποκλεισμού μιας άλλης εταιρείας. Το Ελεγκτικό Συνέδριο, εξετάζοντας τις διατάξεις του ν. 4412/2016, έκρινε ότι ορθώς αποκλείστηκε ο πρώτος μειοδότης, καθώς δεν κάλυπτε το κριτήριο καταλληλότητας για την άσκηση επαγγελματικής δραστηριότητας στην κατηγορία «Έργα πρασίνου», ενώ η επίκληση «δάνειας εμπειρίας» δεν επιτρέπεται για το εν λόγω κριτήριο. Ως εκ τούτου, το Δικαστήριο ανέτρεψε την Πράξη του Επιτρόπου, κρίνοντας ότι δεν υφίσταται κώλυμα για την υπογραφή της σύμβασης μεταξύ του Δήμου Βόλου και της ανάδοχου εταιρείας.
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/124/2026
Το Εβδομο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέδωσε απόφαση με την οποία απορρίπτει την προσφυγή ανάκλησης κατά της 418/2025 πράξης του Ζ΄ Κλιμακίου, η οποία είχε κρίνει ότι κωλύεται η υπογραφή σύμβασης μεταξύ της Περιφέρειας Αττικής και ανώνυμης εταιρείας για τον καθαρισμό ρεμάτων. Το Δικαστήριο έκρινε ότι η αναθέτουσα Αρχή δεν τεκμηρίωσε επαρκώς την αναγκαιότητα της νέας σύμβασης, δεδομένης της ύπαρξης εν ισχύι σύμβασης με ταυτόσημο αντικείμενο, γεγονός που εγκυμονεί κίνδυνο αλληλεπικάλυψης εργασιών και διπλής χρηματοδότησης. Επιπλέον, κρίθηκε ότι ο προϋπολογισμός της σύμβασης δεν τεκμηριώθηκε νομίμως, ενώ οι όροι της διακήρυξης σχετικά με την οικονομική και χρηματοοικονομική επάρκεια, καθώς και την τεχνική ικανότητα, κρίθηκαν δυσανάλογοι και περιοριστικοί για τον ελεύθερο ανταγωνισμό, καθώς αυξήθηκαν αναιτιολόγητα σε σύγκριση με προγενέστερες διακηρύξεις.
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/593/2022
Προμήθεια καυσίμων κα λιπαντικών:Ζητείται η ανάκληση της 4/2022 Πράξης της Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στην Περιφερειακή Ενότητα Ροδόπης, με την οποία κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή των δύο (2) υποβληθέντων σχεδίων συμβάσεων μεταξύ του Δήμου … και α) της ατομικής επιχείρησης του ήδη παρεμβαίνοντος … και β) της εταιρείας με την επωνυμία «… Μονοπρόσωπη Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης» αναδόχων του ανοικτού διαγωνισμού με αντικείμενο της ανάθεση της προμήθειας καυσίμων και λιπαντικών έτους 2022 και 2023, προϋπολογιζόμενης δαπάνης 556.451,60 ευρώ πλέον Φ.Π.Α..(....)Από τα στοιχεία του φακέλου της υπόθεσης και ειδικότερα από τον φυσικό φάκελο "Δικαιολογητικά Συμμετοχής-Τεχνική Προσφορά" αποδεικνύεται ότι, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα με την προσφυγή, το Ε.Ε.Ε.Σ που κατέθεσε για τη συμμετοχή του ο ανάδοχος της προμήθειας για τα υγρά καύσιμα φέρει μεν στο αριστερό μέρος της τελευταίας σελίδας 22 την από 14.9.2021 ψηφιοποιημένη ιδιόχειρη υπογραφή και σφραγίδα της ατομικής επιχείρησης του αναδόχου, ωστόσο στο δεξί τμήμα της ίδιας σελίδας έχει τεθεί και η ηλεκτρονική υπογραφή του ίδιου φορέα με τα ανωτέρω χαρακτηριστικά (βλ. σκ. 25) και με ημερομηνία 15.9.2021, ήτοι μία μέρα πριν την καταληκτική ημερομηνία υποβολής των προσφορών (16.9.2021), σύμφωνα με τη διακήρυξη (άρθρο 1.5.).Με τα δεδομένα αυτά, εφόσον το ανωτέρω έγγραφο φέρει και ψηφιακή υπογραφή, την εγκυρότητα της οποίας δεν πλήττει ρητώς η Επίτροπος με τη διατύπωση συγκεκριμένου λόγου μη νομιμότητας αυτής κατά την εκφορά του συμπεράσματός της για τη μη νομότυπη υποβολή του ΕΕΕΣ, ούτως ώστε ο προσφεύγων Δήμος να δύναται να αμυνθεί αποτελεσματικά κατ΄ αυτού, το Δικαστήριο κρίνει ότι ο σχετικός λόγος ανάκλησης πρέπει να γίνει δεκτός. Ανακαλεί την προσβαλλόμενη 4/2022 Πράξης της Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στην Περιφερειακή Ενότητα Ροδόπης.
ΕΣ/ΤΜ.ΕΒΔΟΜΟ/246/2026
Το Εβδομο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου εξέτασε την προσφυγή του Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής κατά της 38/2025 Πράξης της Επιτρόπου, η οποία είχε κωλύσει την υπογραφή προγραμματικής σύμβασης για την αποπεράτωση του κτιρίου του Λιμεναρχείου Νεάπολης Βοιών. Το Δικαστήριο έκρινε ότι η σύναψη τριών διαδοχικών προγραμματικών συμβάσεων δεν αποτελεί τεχνητή κατάτμηση του έργου προς αποφυγή του προσυμβατικού ελέγχου, καθώς οι συμβάσεις ανατέθηκαν αυτοτελώς σε διαφορετικά έτη μέσω ανοικτών διαγωνισμών λόγω έλλειψης αρχικής χρηματοδότησης. Επίσης, κρίθηκε σύννομη η συμπερίληψη κονδυλίων Φ.Π.Α. και απροβλέπτων στην προγραμματική σύμβαση. Κατά συνέπεια, το Δικαστήριο έκανε δεκτή την προσφυγή, ανακάλεσε την προσβαλλόμενη Πράξη και ενέκρινε την υπογραφή της σύμβασης.
ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1158/2025
Η απόφαση 1158/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά τις προσφυγές της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας και μιας ένωσης εταιρειών κατά της Πράξης 16/2025 της Επιτρόπου Φθιώτιδας. Η Πράξη αυτή κώλυε την υπογραφή σύμβασης για την παροχή τεχνικών υπηρεσιών με τίτλο «Τεχνικός Σύμβουλος για το Έργο: Υδροδοτικό Φράγμα... στον Δ. Δομοκού». Οι δύο κύριοι λόγοι αποκλεισμού ήταν: 1) η παράλειψη του έτους 2023 στην τριετία αναφοράς του ελάχιστου κύκλου εργασιών (2020, 2021, 2022), και 2) η πλημμελής αιτιολόγηση της βαθμολογίας της τεχνικής προσφοράς (έλλειψη ανάλυσης υποκριτηρίων). Το Δικαστήριο έκρινε τον πρώτο λόγο μη ουσιώδη και τον δεύτερο λόγο αρμένο, καθώς η Αναθέτουσα Αρχή προσκόμισε συμπληρωματικό Πρακτικό. Τελικά, η απόφαση ανακαλεί την πράξη της Επιτρόπου και επιτρέπει την υπογραφή του σχεδίου σύμβασης, με την επισήμανση της προσθήκης του συμπληρωματικού Πρακτικού στη σελίδα 2 της σύμβασης.ΔΕΝ ΑΝΑΘΕΩΡΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/1270/2025
ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1231/2025
Η απόφαση 1231/2025 του Έβδομου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου έκανε δεκτή την προσφυγή ανάκλησης του Ειδικού Λογαριασμού Κονδυλίων και Έρευνας (ΕΛΚΕ) του ΕΚΠΑ. Η προσφυγή στρεφόταν κατά της Πράξης 13/2025 της 1ης Υπηρεσίας Επιτρόπου Τομέα Παιδείας, η οποία έκρινε ότι κωλυόταν η υπογραφή σύμβασης για την προμήθεια συστήματος αλληλούχισης νέας γενιάς υψηλής απόδοσης. Το Δικαστήριο έκρινε ότι ο ΕΛΚΕ τεκμηρίωσε επαρκώς τόσο τις επίμαχες τεχνικές προδιαγραφές (που βασίζονται στην τεχνολογία RCA), αποδεικνύοντας ότι εξυπηρετούν τις εξειδικευμένες επιστημονικές/ερευνητικές του ανάγκες και το λειτουργικό κόστος, όσο και τον προϋπολογισμό της σύμβασης. Ως εκ τούτου, ανακάλεσε την προσβαλλόμενη πράξη και επέτρεψε την υπογραφή του σχεδίου σύμβασης μεταξύ του ΕΛΚΕ/ΕΚΠΑ και της αναδόχου εταιρείας.
ΕΣ/ΤΜΗΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1277/2025
Το Έβδομο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου έκανε δεκτή την προσφυγή του Εθνικού Οργανισμού Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΥΥ) και ανέτρεψε την Πράξη 13/2025 της Επιτρόπου που κώλυε την υπογραφή σύμβασης για την παροχή υπηρεσιών κατάρτισης Εγχειριδίου Διαδικασιών και Έκθεσης βαθμολόγησης κινδύνων (Risk Assessment), αξίας 1.650.000,00 ευρώ. Το Δικαστήριο έκρινε ότι ο προϋπολογισμός της σύμβασης τεκμηριώθηκε επαρκώς με ανάλυση κόστους. Επίσης, έκρινε νόμιμο τον περιορισμό της απαιτούμενης εμπειρίας αποκλειστικά στον δημόσιο τομέα, λόγω της ιδιαιτερότητας του αντικειμένου που απαιτεί γνώση ειδικού κανονιστικού πλαισίου (π.χ. ν. 4795/2021, Δημόσιο Λογιστικό). Τέλος, έκρινε νόμιμο το κριτήριο ανάθεσης που αφορούσε την αξιολόγηση των προσόντων της Ομάδας Έργου, καθώς πρόκειται για σύμβαση διανοητικής φύσης, και ότι δεν συντρέχουν λόγοι αποκλεισμού του αναδόχου παρά τη δήλωση ποινικής ρήτρας ήσσονος σημασίας.
ΕΣ/ΤΜΗΜ.ΕΒΔΟΜΟ/1286/2025
Η απόφαση αφορά την προσφυγή της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος (Ε.Β.Ε.) κατά της πράξης του Επιτρόπου, η οποία έκρινε ότι κωλύεται η υπογραφή σύμβασης για την παροχή 24ωρης φύλαξης του Βαλλιάνειου κτηρίου. Ο λόγος ήταν ότι οι αποφάσεις έγκρισης των όρων διακήρυξης και ανάδειξης αναδόχου εκδόθηκαν αναρμοδίως από τη Γενική Διευθύντρια αντί του Εφορευτικού Συμβουλίου (Ε.Σ.), στο οποίο ανήκει η αρμοδιότητα εκ του νόμου. Το Εβδομο Τμήμα συμφώνησε με την αιτιολογία της αναρμοδιότητας, καθώς η εξουσιοδοτική πράξη του Ε.Σ. δεν είχε δημοσιευτεί νόμιμα. Ωστόσο, το Δικαστήριο έκρινε ότι η Ε.Β.Ε. μπορεί να αποκαταστήσει τη νομιμότητα της διαδικασίας με την εκ των υστέρων έγκριση των πράξεων της Γενικής Διευθύντριας από το Ε.Σ. Επειδή αυτή η έγκριση δεν είχε προσκομιστεί, το Δικαστήριο ανέβαλε την έκδοση οριστικής απόφασης και διέταξε την Ε.Β.Ε. να την προσκομίσει εντός δεκαπέντε ημερών.
ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/99/2026
Η απόφαση αφορά την προσφυγή της ΔΕΥΑ Λαμίας κατά της 29/2025 Πράξης της Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία είχε κρίνει ότι κωλύεται η υπογραφή σύμβασης για τη λειτουργία και συντήρηση εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων. Το Εβδομο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου απέρριψε την προσφυγή και την παρέμβαση της αναδόχου ένωσης οικονομικών φορέων, επικυρώνοντας την Πράξη της Επιτρόπου. Το Δικαστήριο έκρινε ότι ο περιορισμός της εμπειρίας του προσωπικού αποκλειστικά εντός της τελευταίας τριετίας ήταν δυσανάλογος και τεχνητά περιόριζε τον ανταγωνισμό. Επιπλέον, κρίθηκε ότι η ρήτρα προσαύξησης του τιμήματος κατά 10% σε περίπτωση ενεργοποίησης δικαιώματος προαίρεσης δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις του ν. 4412/2016, καθώς στερείτο αντικειμενικά επαληθεύσιμου μηχανισμού αναθεώρησης. Συνεπώς, δεν ανακλήθηκε η προσβαλλόμενη Πράξη, εμποδίζοντας την υπογραφή της ελεγχόμενης σύμβασης.
ΕΣ/ΤΜΗΜΑ ΕΒΔΟΜΟ/1177/2025
Η απόφαση 1177/2025 του Εβδόμου Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου αφορά την προσφυγή ανάκλησης του Δήμου Αθηναίων κατά της 269/2025 πράξης του Ε΄ Κλιμακίου, σχετικά με τον έλεγχο της 2ης συμπληρωματικής σύμβασης (Σ.Σ.) για ένα έργο. Ο Δήμος ζητούσε την ανάκληση του μέρους της πράξης που έκρινε απαράδεκτη την εξάμηνη παράταση της δοκιμαστικής λειτουργίας και κωλυόμενη την υπογραφή της Σ.Σ. για δαπάνες διαχείρισης Αποβλήτων Εκσκαφών, Κατασκευών και Κατεδαφίσεων (ΑΕΚΚ) και αυξήσεις τιμών ασφαλτικών έργων. Το Δικαστήριο έκρινε βάσιμους τους λόγους ανάκλησης για την παράταση της δοκιμαστικής λειτουργίας και τη δαπάνη ΑΕΚΚ. Όμως, έκρινε αβάσιμο τον λόγο ανάκλησης για την αύξηση στην τιμή ασφαλτικών έργων, διαπιστώνοντας ότι ο υπολογισμός έγινε κατά παράβαση των συμβατικών τευχών. Επειδή εξακολουθούσε να συντρέχει ένας διακωλυτικός λόγος, η προσφυγή απορρίφθηκε και η 269/2025 Πράξη του Ε΄ Κλιμακίου δεν ανακλήθηκε.
ΑΝΑΘΕΩΡΗΘΗΚΕ ΜΕ ΤΗΝ ΕΣ/ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ/1354/2025