Αριθμός Πρωτοκόλλου: ΓΝΩΜΗ/Γ-ΕΑΔΗΣΥ/7/2020

Η Γνώμη Γ3/2020 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) εξετάζει την υπ’ αριθμ. 20319/24-03-2020 Υπουργική Απόφαση σχετικά με την αναβολή διενέργειας διαγωνισμών και την παράταση προθεσμιών στο πλαίσιο περιορισμού του COVID-19. Η Αρχή επισημαίνει ότι η συγκεκριμένη Υπουργική Απόφαση φέρει σαφή στοιχεία κανονιστικής ρύθμισης, γεγονός που καθιστούσε απαραίτητη την προηγούμενη σύμφωνη γνώμη της Αρχής, σύμφωνα με τον ν. 4013/2011. Παράλληλα, ασκείται κριτική για τις οριζόντιες ρυθμίσεις καθολικής αναβολής και αναστολής προθεσμιών, οι οποίες στερούνται διακριτικής ευχέρειας, γεγονός που μπορεί να έχει αρνητικές επιπτώσεις στον προγραμματισμό και την εθνική οικονομία. Η Αρχή καταλήγει υπογραμμίζοντας ότι όλες οι συναφείς κανονιστικές πράξεις πρέπει υποχρεωτικά να διαβιβάζονται σε αυτήν πριν από την έκδοσή τους για τη νόμιμη άσκηση της γνωμοδοτικής της αρμοδιότητας.

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων εξέδωσε γνώμη σχετικά με την υπ’ αριθμ. 085/ΑΣ 1724/31-03-2020 Υπουργική Απόφαση του Υπουργού Εξωτερικών, η οποία αφορούσε την αναβολή, αναστολή και παράταση προθεσμιών σε διαγωνιστικές διαδικασίες λόγω πανδημίας COVID-19. Η Αρχή υπογράμμισε ότι οι κανονιστικές πράξεις που ρυθμίζουν ζητήματα δημοσίων συμβάσεων οφείλουν υποχρεωτικά να εκδίδονται κατόπιν προηγούμενης σύμφωνης γνώμης της, σύμφωνα με το άρθρο 2 παρ. 2 του ν. 4013/2011. Επεσήμανε επίσης ότι η καθολική φύση των μέτρων, χωρίς διακριτική ευχέρεια της αναθέτουσας αρχής, μπορεί να επιφέρει δυσμενείς επιπτώσεις στον προγραμματισμό και στην εθνική οικονομία.

Με την υπό κρίση προδικαστική προσφυγή η προσφεύγουσα επιδιώκει να ακυρωθεί η υπ’ αριθμ. 583/2022 απόφαση της οικονομικής επιτροπής της αναθέτουσας αρχής και η άρνηση της να κοινοποιήσει την αιτιολόγηση του προσωρινού αναδόχου καθώς και η παράλειψή της να την αναρτήσει στον ιστότοπο του διαγωνισμού.

Ορισμός περιεχομένου που εμπίπτει στην Καθολική Ταχυδρομική Υπηρεσία (Κ.Υ.).

41252 ΕΞ 2021,ΦΕΚ-5479/Β/25.11.2021 άρθρο 3 παρ.2:2.Από την έναρξη ισχύος της παρούσας καταργείται η υπ’ αρ. 7728/190/2013 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας, Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων «Ορισμός περιεχομένου που εμπίπτει στην Καθολική Ταχυδρομική Υπηρεσία (Κ.Υ.)» (Β΄ 478). 

 

Η πρώτη προσφεύγουσα, η εταιρεία «...», ζητά την ακύρωση της απόφασης της αναθέτουσας αρχής που απέρριψε την τεχνική της προσφορά στον διαγωνισμό για την προμήθεια τριών (3) υδροφόρων 10.000 λίτρων. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την προμήθεια υδροφόρων για την υποστήριξη πληγέντων δήμων και την ενδυνάμωση της μείωσης επικινδυνότητας καταστροφών, με προϋπολογισμό 420.000€ άνευ ΦΠΑ. Η δεύτερη προσφεύγουσα ζητά την αποδοχή της τεχνικής της προσφοράς, τη συνέχιση της διαγωνιστικής διαδικασίας με αποσφράγιση της οικονομικής προσφοράς και την επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου. Κριτική είναι η τήρηση των τεχνικών προδιαγραφών, όπως η αντλία υψηλής πίεσης και το σύστημα μετάδοσης.

Χωροθέτηση και μελέτη μουσείου...Εν προκειμένω η διακήρυξη του επίμαχου διαγωνισμού, καθιστά, με το άρθρο 9 αυτής, 9μελή τεχνική επιτροπή της οποίας τα μέλη ορίζονται από τον αγωνοθέτη και η οποία "πριν τη συνεδρίαση της Κριτικής Επιτροπής, θα εξετάσει εάν οι υποψηφιότητες είναι σύμφωνες με τη Διακήρυξη και με το πνεύμα του προγράμματος και θα υποβάλει αναφορά στην Κριτική Επιτροπή". Κατά το μέρος της όμως αυτό, η διακήρυξη αναθέτουσα, κατά την έννοιά της, και το έργο της αποσφραγίσεως των δεμάτων σε συλλογικό όργανο διαφορετικό από την Κριτική Επιτροπή, στην οποία ο νόμος αναθέτει το έργο αυτό, αντίκειται στους κανόνες αρμοδιότητας που θέτει ο κανονιστικός νομοθέτης και είναι για τον λόγο αυτόν μη νόμιμη και ανίσχυρη. Εξάλλου η ρύθμιση αυτή της διακηρύξεως δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι συγχωρείται από την προμνησθείσα διάταξη του άρθρου 13.3 της κανονιστικής υπουργικής αποφάσεως του 1970 - που ορίζει ότι η διακήρυξη καθορίζει και "τον τρόπο της κρίσεως των υποβληθησομένων μελετών" - γιατί με τη διάταξη αυτή, όπως διατυπώνεται, δεν νοείται και η παροχή δυνατότητας συστάσεως τεχνικής επιτροπής, στην οποία μάλιστα να ανατίθεται έργο (αποσφράγιση δεμάτων) που κατά την υπουργική απόφαση ανατίθεται στην Κριτική Επιτροπή. Ούτε άλλωστε η διάταξη του άρθρου 9 της κυρωθείσης Συστάσεως της UNESCO, αναφερομένη σ' ένα τεχνικό σύμβουλο για προετοιμασία και επίβλεψη του διαγωνισμού μπορεί να θεωρηθεί ότι καλύπτει και τη σύσταση τεχνικής επιτροπής η οποία να αποσφραγίζει τα δέματα και να διαπιστώνει, αυτή, αν οι υποψηφιότητες είναι σύμφωνες προς τη διακήρυξη και το πνεύμα του προγράμματος. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από τον φάκελο και ιδίως από το πρώτο (από 25/26.4.1990) πρακτικό της Κριτικής Επιτροπής του επίμαχου διαγωνισμού αλλά και από τη Διοίκηση βεβαιώνεται (βλ. την από 17.2.1992 έκθεση απόψεων του Υπουργείου Πολιτισμού), η παραλαβή και αποσφράγιση των δεμάτων που υπέβαλαν οι μετασχόντες στον διαγωνισμό αλλά και η κατ' αρχήν διαπίστωση του συμφώνου των υποψηφιοτήτων προς τη Διακήρυξη και το πνεύμα του προγράμματος ανατέθηκε όχι, ως επεβάλλετο, στην Κριτική Επιτροπή αλλά σε τεχνική επιτροπή, η οποία και εξετέλεσε το έργο αυτό. Εξ άλλου δεν προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου ότι συντάχθηκε καν πρακτικό για τα παραληφθέντα στοιχεία κάθε μιας μελέτης. Επομένως, σύμφωνα με όσα έχουν πιο πάνω εκτεθεί, η διαδικασία του διαγωνισμού εχώρησε κατά παράβαση των μνημονευμένων διατάξεων της υπουργικής αποφάσεως του 1970 που αφορούν την αρμοδιότητα της Κριτικής Επιτροπής και ουσιώδεις τύπους της διαδικασίας διεξαγωγής του διαγωνισμού και ειδικότερα των διατάξεων του άρθρου 10.1.11 σε συνδυασμό προς το άρθρο 14 της κανονιστικής υπουργικής αποφάσεως και για τον λόγο αυτόν, που βασίμως προβάλλεται, πρέπει να ακυρωθεί η προσβαλλόμενη πράξη. 

Οι προσφεύγοντες ζητούν την ακύρωση της απόφασης της αναθέτουσας αρχής με αριθμό πρωτοκόλλου .../1141/26.10.2020, η οποία έκρινε αποδεκτή την προσφορά του άλλου διαγωνιζόμενου. Η σύμβαση αφορά την ανάθεση παροχής τεχνικών και επιστημονικών υπηρεσιών με τίτλο 'Οδηγός εκπόνησης, περιεχόμενων και προεκτιμώμενων αμοιβών μελετών έργων υδρεύσεως, αποχετεύσεως και επεξεργασίας λυμάτων', με εκτιμώμενη αξία 1.612.688,70 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ). Επιπλέον, ασκείται κριτική στη διαδικασία αξιολόγησης των προσφορών και τη βαθμολόγησή τους, ιδίως στο κριτήριο της οργανωτικής αποτελεσματικότητας (Κ3), καθώς και στον τρόπο εφαρμογής των όρων της διακήρυξης για τη στελέχωση της ομάδας έργου.

Με την προδικαστική προσφυγή, η προσφεύγουσα ζητεί την ακύρωση της απόφασης της Οικονομικής Επιτροπής που απέρριψε την προσφορά της και ενέκρινε την προσφορά της παρεμβαίνουσας. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά την επιλογή αναδόχου για κατασκευή του έργου «...» με προϋπολογισμό 483.870,97 € (χωρίς ΦΠΑ), το οποίο χρηματοδοτείται με 580.000 € από το [...] και 20.000 € από πόρους του [...]. Η προσφεύγουσα διαμαρτύρεται για μη νόμιμο αποκλεισμό, καθώς η διακήρυξη δεν απαιτούσε υποβολή φακέλλου τεχνικής προσφοράς στο αρχικό στάδιο, αλλά μόνο ΕΕΕΣ, εγγυητική επιστολή και οικονομική προσφορά. Επίσης, ασκεί κριτική στην προσφορά της παρεμβαίνουσας για μη συμμόρφωση με τα κριτήρια συμμετοχής του ΠΔ 71/2019.

Η προσφεύγουσα με την προδικαστική προσφυγή της ζητάει να ακυρωθεί η υπ' αριθ. 620/2020 απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής της αναθέτουσας αρχής και κάθε συναφής πράξη ή παράλειψή της, ρητή ή σιωπηρή, μεταγενέστερη ή προγενέστερη, να απορριφθεί η προσφορά της παρεμβαίνουσας ως μη νόμιμη, να διαταχθούν τα νόμιμα και να της επιστραφεί το καταβληθέν παράβολο. Αντικείμενο της σύμβασης είναι η κατασκευή του έργου «…» συνολικού προϋπολογισμού 4.032.258,06 ευρώ πλέον ΦΠΑ, με κριτήριο ανάθεσης την πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά, αποκλειστικά βάσει τιμής.

Ο προσφεύγων, που είναι ενδιαφερόμενος προς συμμετοχή στη διαδικασία ανάθεσης δημόσιας σύμβασης, ασκεί προδικαστική προσφυγή ζητώντας την ακύρωση διευκρινιστικού εγγράφου της αναθέτουσας αρχής. Το αντικείμενο της σύμβασης αφορά αναβαθμίσεις αεροσκαφών με εκτιμώμενη αξία 12.000.000 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ). Η προσφυγή εστιάζει στην επιβολή περιορισμού της οικονομικής προσφοράς σε 2.000.000 ευρώ ανά αεροσκάφος, καθώς ο προσφεύγων θεωρεί ότι ο όρος αυτός δεν προέκυπτε σαφώς από την αρχική διακήρυξη και αποτελεί ουσιώδη κριτική μεταβολή που επηρεάζει τη σύνταξη των προσφορών. Η απόφαση ακυρώνει τη διευκρίνιση λόγω έλλειψης επαρκούς δημοσιότητας και δικαιολόγησης.