ΓΝΩΜΗ/Δ-ΕΑΔΗΣΥ/41/2020

Η απόφαση αφορά την παραπομπή της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης-Αποχέτευσης Σερρών (ΔΕΥΑΣ) για τη σύναψη σύμβασης με τη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, για την ανάθεση της μελέτης και κατασκευής του έργου «Κατασκευή μονάδας ηλιακής ξήρανσης για την ιλύ της ΕΕΛ Δήμου Σερρών». Η εκτιμώμενη αξία της σύμβασης ανέρχεται σε 10.661.000,00 € (χωρίς ΦΠΑ), με συγχρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Η Επιτροπή της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) ανέφερε ότι, σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου, η αρμόδιότητα για την παροχή σύμφωνης γνώμης ανήκει στο Ελεγκτικό Συνέδριο λόγω του ύψους της προϋπολογιζόμενης δαπάνης και της πηγής χρηματοδότησης. Συνεπώς, η Επιτροπή απέχει από την έκδοση γνώμης, καθώς το θέμα δεν εμπίπτει στις αρμοδιότητές της.

Περίληψη της αποφάσεως Προσέγγιση των νομοθεσιών – Διαδικασίες συνάψεως συμβάσεων δημοσίων έργων – Οδηγία 93/37 – Ανάθεση των συμβάσεων – Κριτήρια αναθέσεως – Εθνική κανονιστική ρύθμιση επιβάλλουσα στις αναθέτουσες αρχές να εφαρμόζουν αποκλειστικά το κριτήριο της χαμηλότερης τιμής – Δεν επιτρέπεται (Οδηγία 93/37 του Συμβουλίου, άρθρο 30 § 1) Το άρθρο 30, παράγραφος 1, της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ του Συμβουλίου, περί συντονισμού των διαδικασιών για τη σύναψη συμβάσεων κατασκευής δημοσίων έργων, πρέπει να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι απαγορεύει εθνική κανονιστική ρύθμιση η οποία, κατά τη σύναψη συμβάσεων κατασκευής δημοσίων έργων κατόπιν ανοικτής ή κλειστής διαδικασίας υποβολής προσφορών, υποχρεώνει κατά τρόπο γενικό και αφηρημένο την αναθέτουσα αρχή να χρησιμοποιήσει αποκλειστικά το κριτήριο της χαμηλότερης τιμής. Πράγματι, μια τέτοια κανονιστική ρύθμιση δεν επιτρέπει στην αναθέτουσα αρχή να λάβει υπόψη της τη φύση και τις ιδιαιτερότητες των συμβάσεων αυτών, εξετάζοντας την κάθε μία ξεχωριστά και επιλέγοντας για κάθε μία από αυτές το πλέον κατάλληλο κριτήριο, ώστε να διασφαλιστεί ο ελεύθερος ανταγωνισμός και η επιλογή της καλύτερης προσφοράς. (βλ. σκέψεις 40, 42 και διατακτ.)

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) εξέδωσε σύμφωνη γνώμη για τη διενέργεια διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση από τον Δήμο Αχαρνών, μετά τον άγονο ηλεκτρονικό διαγωνισμό για την προμήθεια αμόλυβδης βενζίνης. Η διαδικασία θα πραγματοποιηθεί σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. α΄ του ν. 4412/2016, με προϋπολογισμό 171.678,00€ συμπεριλαμβανομένου Φ.Π.Α. Ο διαγωνισμός είχε διαιρεθεί σε δύο τμήματα, όπου στο τμήμα της αμόλυβδης βενζίνης δεν υπήρξαν προσφορές, ενώ στο τμήμα του πετρελαίου θέρμανσης αποφασίστηκε η ανάθεση στην εταιρεία «Αθηνά Διον. Παπαγεωργίου & ΣΙΑ Ε.Ε.». Η Αρχή διέκρινε ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για τη διαπραγμάτευση χωρίς δημοσίευση, με τον όρο της μη ουσιώδους τροποποίησης των όρων της αρχικής διακήρυξης.

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) εξέτασε αίτημα της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης για παροχή σύμφωνης γνώμης σχετικά με την προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκειμένου να ανατεθεί η προμήθεια εξοπλισμού για τη λειτουργία του νέου Ιωακείμειου Γηροκομείου. Η Αρχή, αφού μελέτησε τα πραγματικά περιστάτικά και το νομικό πλαίσιο, κατέληξε ότι δεν συντρέχει η αρμοδιότητα της για παροχή γνώμης, καθώς τα προμηθευόμενα είδη δεν ήταν ομοειδή και η αξία του κάθε τμήματος ήταν κάτω από τα κατώτατα όρια του νόμου. Συνεπώς, αποφάσισε την αποχή από την εξέταση του αιτήματος, αφήνοντας την ευθύνη της ανάθεσης στην αναθέτουσα αρχή.

Η απόφαση αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης από την Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) για την προσφυγή της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας/ΠΕ Αιτωλοακαρνανίας στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 2 περ. α' του ν. 4412/2016, για την ανάθεση προμήθειας καυσίμων και λιπαντικών. Η αρχική διαδικασία ανοικτού διαγωνισμού κηρύχθηκε άγονος λόγω μη υποβολής προσφορών. Η Αρχή εξέτασε τη νομιμότητα της αρχικής διαδικασίας, τη συνολική αξία της σύμβασης που υπερβαίνει τα κατώτατα όρια, και τη μη ουσιώδη τροποποίηση των όρων της σύμβασης, επιτρέποντας τελικά τη διαδικασία διαπραγμάτευσης.

Η απόφαση αφορά τη διατύπωση γνώμης της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΑΔΗΣΥ) επί διάταξης σχεδίου νόμου του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Η διάταξη προέβλεπε τη δυνατότητα της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (ΡΑΕ) να συνάπτει συμβάσεις παροχής υπηρεσιών και ανάπτυξης πληροφοριακών συστημάτων για το έτος 2020 με τη διαδικασία της απευθείας ανάθεσης, κατά παρέκκλιση των εθνικών διατάξεων του ν. 4412/2016, για ποσά έως 150.000 ευρώ. Η Αρχή επισήμανε ότι οποιαδήποτε παρέκκλιση είναι επιτρεπτή μόνο εφόσον η αξία των συμβάσεων δεν υπερβαίνει τα κατώτατα ενωσιακά όρια, τονίζοντας την ανάγκη τήρησης των αρχών της διαφάνειας και του ανταγωνισμού, καθώς και τη σημασία του έγκαιρου προγραμματισμού των δημοσίων συμβάσεων.

Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) εξέτασε αίτημα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας Τηλεόρασης (ΕΡΤ) για την έκδοση σύμφωνης γνώμης σχετικά με τη σύναψη σύμβασης παροχής υπηρεσιών μεταφοράς, εκπομπής, διανομής και εκμετάλλευσης ραδιοτηλεοπτικών σημάτων στην Ευρώπη για ένα έτος, με προϋπολογισμό 513.000 € χωρίς ΦΠΑ. Η Αρχή ανέλυε τα νομικά πλαίσια, συμπεριλαμβανομένων των άρθρων 2, 25 και 32 του ν. 4412/2016, και κατέληξε ότι δεν είχε αρμοδιότητα να εκδώσει γνώμη, καθώς η προτεινόμενη σύμβαση βασίζονταν σε συμβατικό όρο για μονομερή παράταση της αρχικής σύμβασης και όχι σε διαπραγμάτευση σύμφωνα με το δίκαιο των δημοσίων συμβάσεων. Επίσης, σημειώθηκε ότι η διαδικασία δεν πληρούσε τις απαιτούμενες προϋποθέσεις για την εφαρμογή του άρθρου 32 του ν. 4412/2016. Συνεπώς, η Αρχή αποφάσισε να απέχει από την έκδοση γνώμης.

Η απόφαση αφορά την άρνηση της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.Α.ΔΗ.ΣΥ.) να εκδώσει σύμφωνη γνώμη για τη σύναψη δημόσιας σύμβασης υπηρεσιών προγραμματισμού λογισμικού εφαρμογών για την επέκταση και υποστήριξη του πληροφοριακού συστήματος Μητρώου Πολιτών του Υπουργείου Εσωτερικών. Η σύμβαση, εκτιμώμενης αξίας 400.000 ευρώ χωρίς ΦΠΑ, προοριζόταν να ανατεθεί στην εταιρεία «ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΑΝΟΙΚΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Α.Ε.» χωρίς διαδικασία διαγωνισμού, με πρόσχημα την απουσία ανταγωνισμού λόγω τεχνικών λόγων. Η Αρχή ανέφερε ότι η αιτούσα αρχή δεν διενήργησε επαρκή έρευνα αγοράς για να δικαιολογήσει τη μοναδικότητα του προτεινόμενου παρόχου και ότι η απουσία ανταγωνισμού ήταν αποτέλεσμα τεχνητού περιορισμού των παραμέτρων της σύμβασης.

Η απόφαση αφορά την παροχή σύμφωνης γνώμης από την Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) για τη χρήση διαδικασίας διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης από το Κέντρο Κοινωνικής Πρόνοιας Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας. Η διαδικασία αφορά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων προμήθειας τροφίμων συνολικού προϋπολογισμού 59.585,71€ χωρίς ΦΠΑ. Αυτό γίνεται σε συνέχεια ενός άγονου ανοικτού διαγωνισμού (με αριθμό ΕΣΗΔΗΣ 283177), όπου δεν υποβλήθηκαν προσφορές για 12 συγκεκριμένα τμήματα. Η απόφαση βασίστηκε στο άρθρο 32 παρ. 2 περ. α' του ν. 4412/2016, το οποίο επιτρέπει τη διαδικασία διαπραγμάτευσης σε τέτοιες περιπτώσεις. Η επιτροπή εξέτασε το νομικό πλαίσιο, τις προϋποθέσεις εφαρμογής του άρθρου 32 παρ. 2, και διέκρινε ότι δεν υπήρξαν ουσιώδεις τροποποιήσεις στους όρους της σύμβασης. Επιπλέον, διαπιστώθηκε ότι η συνολική αξία των συμβάσεων εντάσσεται στα όρια του νόμου.

Η απόφαση Α 22/2020 της Ενιαίας Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων αφορά τη διατύπωση γνώμης επί τροπολογίας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την περιβαλλοντική αποκατάσταση της Λίμνης Κορώνειας. Η Αρχή επισημαίνει την ανάγκη σαφούς διατύπωσης των παρεκκλίσεων από την κείμενη νομοθεσία (ν. 4412/2016) και υπογραμμίζει ότι οι εθνικές ρυθμίσεις δεν μπορούν να υπερβαίνουν τα ενωσιακά κατώτατα όρια. Παράλληλα, τονίζεται η σημασία τήρησης των αρχών της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης και του υγιούς ανταγωνισμού, ενώ σημειώνεται ότι το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο παρέχει ήδη επαρκή εργαλεία για την ταχεία ανάθεση συμβάσεων χωρίς να απαιτούνται αποσπασματικές διατάξεις.